Devèsman pwodui chimik nan laboratwa ak triyaj pou lave je¶

Lè yon pwodui chimik vole nan je oswa sou po yon moun nan yon laboratwa lekòl, inivèsite, oswa sant rechèch, sa mande pou lave l touswit avèk anpil dlo k ap koule. Yon moun ka vin avèg nèt nan kòne je l oswa po l ka boule fon nan espas 10 a 30 segonn apre li fin touche ak asid konsantre, baz fò (alkali), oswa sòlvan òganik kowozif. Pa pèdi tan ap chèche solisyon pou netralize pwodui a, ap li nan yon liv, oswa ap mache ale nan yon twalèt ki lwen lè gen yon estasyon lave je oswa yon gwo douch sekirite anndan sal la menm.

Vitès ou aji ak kantite dlo k ap koule san kanpe se premye sa ki detèmine si chè a ap sove. Pandan yon premye moun ap ede elèv oswa chèchè ki blese a nan estasyon sekirite a, yon dezyèm moun dwe avèti pwofesè oswa sipèvizè laboratwa a, rele sèvis medikal ijans, epi chèche Fich Done Sekirite (SDS) pou pwodui chimik egzak ki lakòz aksidan an.

Fè sa kounye a¶

1. Rele mande sekou byen fò epi rive nan estasyon lave je a oswa douch sekirite a nan mwens pase 10 segonn. Rele byen fò pou yon kamarad laboratwa oswa pwofesè a ka gide ou si ou pa ka wè byen. Ale touswit nan estasyon lave je ki branche sou tiyo dlo a oswa nan gwo douch sekirite ki pi pre a.
2. Rale manch lan pou ouvri dlo a epi kòmanse rense touswit. Pa tann ou fin retire rad sou ou anvan ou ouvri douch sekirite a. Antre anba dlo k ap koule a anvan, epi kenbe je ou oswa po ki touche a dirèkteman nan kouran dlo a.
3. Kenbe toudeen po je ou yo byen louvri ak dwèt ou epi vire boul je ou yo. Doulè pwodui chimik la bay gwo kontraksyon ou pa ka kontwole nan po je yo (blefarospasm) ki kenbe likid kowozif la kole sou kòne je a. Sèvi ak gwo pous ou ak dwèt endèks ou pou fòse po je anwo ak po je anba yo rete byen louvri pandan w ap vire je ou nan tout direksyon.
4. Retire rad ki kontamine yo, bijou, ak lanti kontak anba dlo k ap koule a. Kou dlo a ap koule sou ou, retire blouz laboratwa, chemiz, pantalon, soulye, mont, ak bag ki ka kenbe pwodui chimik la kole sou po a. Si ou mete lanti kontak, retire yo apre premye 1 a 2 minit ou fin kòmanse lave je a pou dlo a ka rive sou kòne ki anba a.
5. Rele sèvis ijans ak biwo sante ak sekirite anviwònman kanpis la. Mande yon moun ki la pou rele nimewo ijans lokal ou a (911 nan Etazini ak Kanada, 112 nan Inyon Ewopeyen an, 999 nan Wayòm Ini) oswa tcheke nimewo ijans yo, epi apre sa rele sekirite kanpis la oswa liy ijans inivèsite a.
6. Rense san kanpe pandan omwen 15 a 20 minit (jiska 60 minit pou baz fò). Pa janm sispann lave je a oswa po a bonè paske ou santi li pa boule ou anpil ankò. Kite dlo a kontinye koule jiskaske sekouris nan anbilans yo rive epi yo pran kontwòl lavaj la.

flowchart TD
    A["Pwodui chimik vole oswa tonbe nan laboratwa"] --> B{"Èske pwodui a nan je oswa sou po?"}
    B -->|"Wi: Je touche"| C["Rive nan lave-je nan 10 segonn epi rale valv la"]
    B -->|"Wi: Gwo kantite sou po oswa rad"| D["Rale manch gwo douch sekirite a touswit"]
    B -->|"Non: Tonbe sou tab oswa atè sèlman"| E{"Èske li bay lafimen, li toksik, oswa li anpil?"}
    C --> F["Kenbe po je louvri ak dwèt epi retire lanti kontak"]
    F --> G["Rense pandan 15 a 60 minit epi rele sèvis ijans"]
    D --> H["Retire tout rad ki kontamine anba dlo k ap koule"]
    H --> G
    E -->|"Wi: Gaz, risk dife, oswa ou pa konnen kisa l ye"| I["Avèti sal la, rale alàm, evakye, fèmen pòt yo"]
    E -->|"Non: Ti kantite ou konnen epi ou gen fòmasyon"| J["Li fich SDS la epi sèvi ak twous pou ranmase l"]

Triyaj nan estasyon lave je ak bouli chimik nan je¶

Dapre American National Standards Institute (ANSI/ISEA Z358.1) ak Occupational Safety and Health Administration (OSHA) nan peyi Etazini, chak estasyon lave je nan yon laboratwa dwe nan yon distans kote yon moun ka rive nan 10 segonn (apeprè 16,8 mèt oswa 55 pye) sou yon chemen ki pa gen okenn obstak. Lè yon pwodui chimik antre nan je, 10 premye segonn yo deside si kòne je a ap rete klè oswa si l apkite mak pou tout lavi.

Kijan pou lave je a kòrèkteman¶

Anpil elèv fè erè kote yo ap mete epi retire figi yo nan dlo a oswa yo kenbe je yo byen fèmen pandan dlo a ap frape sou po je ki fèmen yo. Po je ki fèmen anpeche dlo a rive nan ti pòch konjonktival yo (ti espas fon ki anba po je anwo ak po je anba kote ti gout chimik yo al kache).

Mete figi ou dirèkteman anlè de ti tiyo ki voye dlo yo. Sèvi ak toude men ou pou ouvri po je ou yo, pandan w ap peze po a sou zo ki antoure twou je a pou dwèt ou pa peze sou boul je a menm. Si viktim nan gen twòp doulè pou l kenbe po je l louvri poukont li, yon lòt moun ki mete gan nitril oswa gan ki reziste pwodui chimik dwe kenbe po je viktim nan louvri anba dlo a. Voye dlo a soti nan kwen anndan je a (pre zo nen an) ale sou deyò nan direksyon tanp lan pou pwodui chimik la pa soti nan je ki blese a pou al tonbe nan lòt je ki pa gen anyen an.

Si pa gen yon estasyon lave je ki branche sou tiyo oswa si li bloke, sèvi touswit ak yon wobinè lavabo ki gen tiyo sou li, yon tiyo douch ijans, boutèy dlo fizyolojik esteril, oswa boutèy dlo potab ki pwòp. Pa pèdi tan ap chèche dlo salin esteril anvan ou kòmanse lave je a: dlo wobinè ki pwòp e k ap koule anpil pi efikas lontan pase yon ti boutèy gout esteril.

Diferans ant blesi nan je ak asid oswa avèk baz (alkali)¶

Menm si asid konsantre ak baz fò yo toulede bay gwo domaj nan je, yo pa aji menm jan sou chè moun:

• Asid fò (asid silfirik, klòidrik, nitrik, asetik): Asid yo bay nekwoz koagilasyon. Lè asid la touche sifas je a, li kuit epi li fè pwoteyin ki nan chè a fè boul byen vit, sa ki fòme yon ti kwout ki ede anpeche asid la antre pi fon anndan je a (eksepte pou asid fliyòidrik ak asid ki gen metal lou ladan yo, ki trè danjere). Rense asid yo san kanpe pandan omwen 15 a 20 minit.
• Baz fò / alkali (idwoksid sodyòm, idwoksid potasyòm, idwoksid amonyòm, idwoksid kalsyòm / lacho): Baz yo bay nekwoz likefaksyon (saponifikasyon). Iyon idwoksid yo melanje ak grès ki nan manbràn selil yo, yo fonn baryè chè a literalman epi yo kontinye fouye pi fon anndan kòne je a pandan plizyè èdtan. Paske baz yo antre fon epi yo rete aktif anndan chè a, rense je ki resevwa baz yo san kanpe pandan 30 a 60 minit jiskaske ou rive lopital.

Pwotokòl pou gwo douch sekirite ak dekontaminasyon po¶

Lè yon bokal an vè ki gen pwodui chimik kraze, yon tiyo ki gen presyon pete, oswa yon vè laboratwa chavire sou lestomak oswa sou janm yon elèv, yon ti lavabo oswa yon estasyon lave je pa ka bay ase dlo. Gwo douch sekirite ki anlè tèt yo fèt pou voye omwen 75,7 lit (20 galon) dlo tyèd chak minit sou tout kò a.

Lawont devan lavi anba douch sekirite a¶

Ezite retire rad akoz lawont se youn nan premye rezon ki fè elèv lekòl segondè ak etidyan inivèsite pran gwo bouli chimik twazyèm degre nan laboratwa. Rad koton, polyestè, ak djinn (denim) travay tankou yon eponj: yo kenbe asid konsantre a oswa sòlvan an kole dirèkteman sou po a epi yo fè l antre pi vit nan san an.

1. Rale manch triyang ki anlè tèt ou a oswa chèn nan anvan. Kou gwo dlo a kòmanse tonbe, retire tout rad ki mouye ak pwodui chimik la pandan ou kanpe anba dlo a.
2. Mande moun ki la yo pou fè yon rido pou kache ou. Pwofesè a ak lòt elèv yo dwe fè tout elèv ki pa nan aksidan an sòti nan laboratwa a touswit, epi kenbe blouz laboratwa pwòp, dra ijans, oswa rido douch toutotou estasyon an pou kache viktim nan pandan l ap retire rad sou li.
3. Koupe rad yo olye ou rale yo pase nan tèt ou. Si yon chanday oswa yon mayo mouye ak likid kowozif, sèvi ak sizo sekirite pou koupe rad la nan mitan devan pou ou pa fwote pwodui chimik la sou figi ou ak nan je ou pandan w ap retire l.
4. Retire soulye, chosèt, mont, ak bag. Likid k ap desann sou kò a anba douch sekirite a konn al dòmi anndan tenis, bòt an kui, ak anba braslè mont, sa ki bay gwo bouli chimik fon toutotou je pye ak ponyèt.
5. Pa fwote ni grate po a. Kite dlo k ap koule a pote pwodui chimik la ale. Si ou fwote po ki deja domaje ak pwodui chimik, w ap rache ti po frajil ki sou tèt la epi w ap pouse pwazon an antre pi fon nan ti venn san yo.

Referans sou klas pwodui chimik yo ak danje espesyal¶

Se pa tout pwodui nan laboratwa ki reyaji menm jan lè yo pran dlo oswa lè. Menm si dlo klè k ap koule se repons imedya pou nenpòt pwodui ki tonbe sou po oswa nan je moun, ekip laboratwa a ak sekouris yo dwe verifye Fich Done Sekirite (SDS) la touswit pou wè pwotokòl medikal espesyal pou pwodui sa a menm.

Jere pwodui chimik ki chavire atè oswa sou tab laboratwa¶

Si yon boutèy pwodui chimik kraze sou yon tab travay oswa atè a san li pa voye sou pèsonn, premye desizyon ou dwe pran se konnen si se yon ti devèsman senp oswa yon gwo devèsman konplike ki mande pou tout moun evakye.

Kilè pou evakye laboratwa a touswit¶

Pa janm eseye netwaye yon pwodui ki chavire poukont ou si youn nan kondisyon sa yo prezante:

• Ou pa konnen ki pwodui likid oswa poud sa a ye oswa ki fòs (konsantrasyon) li genyen.
• Pwodui chimik la ap bay lafimen oswa vapè ki se pwazon, ki kowozif, oswa ki ka toufe moun (tankou bwòm, asid nitrik k ap fè lafimen, amonyak konsantre, pwodui ki gen syani, oswa mèkaptan) an deyò yon òt aspirasyon (fume hood) k ap mache.
• Pwodui ki chavire a se yon sòlvan ki pran dife fasil anpil (tankou etè dyetilik, egzàn, oswa benzèn) ki depase 500 mililit (apeprè 1 demi lit) oswa ki pre yon flanm dife, yon plak chofaj, oswa yon motè k ap fè etensèl.
• Sa ki chavire a se mèki metalik (tankou yon tèmomèt mèki oswa yon manomèt ki kraze), izotòp radyoaktif, oswa mikwòb byolojik ki trè danjere (patojèn Nivo Byosekirite 2 oswa 3).
• Yon òt aspirasyon vantilasyon (fume hood) an pàn oswa li kòmanse sone alàm pandan yon reyaksyon danjere ap fèt.

Etap evakyasyon pou yon gwo devèsman nan laboratwa: 1. Rele byen fò pou avèti tout moun nan sal la: "Pwodui chimik chavire, evakye laboratwa a." 2. Etenn ti recho gaz (Bunsen burners) ki limen yo oswa etenn plak chofaj yo sèlman si ou ka rive nan bouton prensipal ki koupe gaz la oswa kouran an san ou pa mache pre pwodui a e san ou pa respire vapè a. 3. Desann vit òt aspirasyon chimik yo pandan w ap sòti pou aparèy la ka rale vapè yo pi byen epi kenbe yo anndan. 4. Fèmen pòt laboratwa yo dèyè ou pou izole lè ki nan sal la, mete yon afich avètisman oswa kanpe veye devan pòt la pou pèsonn pa antre, epi rale alàm dife bilding nan si vapè ki ka pran dife oswa gaz toksik menase koulwa ki sou kote yo. 5. Rele sant ijans Sante ak Sekirite Anviwònman (EHS) kanpis ou a ak ekip materyèl danjere (HazMat) ponpye lokal yo depi nan yon kote ki an sekirite.

Netwaye yon ti devèsman senp san danje¶

Si ou te resevwa fòmasyon pou sa, pwodui chimik la pa gen anpil pwazon ladan l, kantite a piti, epi pa gen okenn danje pou respire l, sèvi ak twous espesyal laboratwa a genyen pou ranmase pwodui chimik:

1. Mete Ekipman Pwoteksyon Pèsonèl (PPE) sou ou anvan. Mete linèt sekirite ki fèmen toutotou je a kont likid (pa senp linèt sekirite òdinè), yon blouz laboratwa, soulye fèmen, ak de pè gan ki reziste pwodui chimik sa a (tcheke fich SDS la, paske asid nitrik ak sòlvan ki gen klò ladan yo fonn gan latèks fen oswa nitril òdinè byen vit).
2. Barikade toutotou flach likid la. Vide ti kousen ki bwè likid, vèmikilit, oswa poud ki fè baraj toutotou bò deyò flach la anvan pou anpeche l koule ale nan twou egou atè a oswa anba kabinèt yo. Pa janm vide pwodui chimik danjere nan lavabo oswa nan twou egou atè a.
3. absòbe oswa netralize soti sou deyò pou antre nan mitan. Sèvi ak poud ki netralize asid (souvan se kabonat sodyòm ki chanje koulè pou montre pH la) pou asid ki chavire, netralizan pou baz (ki fèt ak asid sitrik) pou alkali ki chavire, oswa chabon aktif / tapi absòban inivèsèl pou sòlvan òganik.
4. Ranmase l epi mete l nan sak pou fatra danjere. Sèvi ak yon pèl ak yon ti bale an plastik (pa janm sèvi ak yon gratwa an metal ki ka fè etensèl pre sòlvan) pou mete materyèl ki bwè pwodui a anndan gwo sak polietilèn epè pou fatra danjere, fèmen yo byen, epi kole yon etikèt fatra danjere byen ranpli ki make non egzak pwodui chimik ki anndan an.

Dife nan laboratwa ak rad ki pran dife¶

Laboratwa lekòl ak inivèsite yo mete ansanm sòlvan òganik ki pran dife fasil, gaz oksidan anba presyon, ak aparèy ki bay dife tankou recho Bunsen ak aparèy chofaj.

• Si yon ti dife kòmanse anndan yon vè laboratwa (beaker) oswa yon bokal: Pa pran vè k ap boule a nan men ou epi pa vide dlo sou sòlvan òganik oswa lwil k ap boule. Sèvi ak pens pou vè laboratwa oswa gan ki reziste gwo chalè pou glise yon ti plat seramik, yon pi gwo vè laboratwa vire tèt anba, oswa yon kouvèti metal sou bouch bokal la pou toufe flanm dife a, epi etenn aparèy chofaj ki anba l la.
• Si blouz laboratwa oswa cheve yon moun pran dife: Anpeche moun nan kouri, paske lè li kouri van an pouse flanm dife a monte nan figi l ak nan gòj li. Fè l kouche atè a touswit pou l Kanpe, Kouche atè, epi Woule (Stop, Drop, and Roll), toufe flanm yo lè ou vlope l byen sere nan yon dra dife (fire blanket) ki fèt ak lèn oswa fib vè ki nan bwat sou mi an, oswa mennen l dirèkteman anba gwo douch sekirite a si li a de pa kote ou ye a (sòf si moun nan gen metal alkali sou li ki eksploze ak dlo).
• Chwazi bon ekstentè dife a: Tcheke ki klas ekstentè a ye anvan ou flite l. Sèvi ak yon ekstentè poud chimik sèk Klas ABC oswa gaz kabonik (\(CO_2\)) Klas BC pou dife sòlvan ak dife kouran elektrik nan laboratwa. Pa janm sèvi ak ekstentè dlo, kim, oswa ABC òdinè sou metal alkali oswa alkalino-tèks k ap boule (sodyòm, potasyòm, lityòm, mayezyòm, oswa idri aliminyòm); sa yo mande yon ekstentè espesyal poud sèk Klas D oswa sab sèk.

Prepare pou sekouris yo epi konsilte Fich Done Sekirite a (SDS)¶

Pandan elèv oswa chèchè ki blese a ap lave je l oswa kò l anba douch sekirite a, yon lòt elèv ki pa blese oswa pwofesè a dwe chèche Fich Done Sekirite (SDS) pwodui chimik la, yo te konn rele anvan MSDS. Dapre Sistèm Amonize Global la (GHS), chak fich SDS gen menm fòma 16 seksyon an pou sekouris ijans yo ka jwenn enfòmasyon ki pi enpòtan yo nan kèk segonn:

• Seksyon 1 (Idantifikasyon): Non egzak pwodui chimik la, lòt non li genyen, ak nimewo telefòn ijans yo.
• Seksyon 2 (Idantifikasyon danje yo): Mo siyal GHS yo, deklarasyon danje yo, ak klasifikasyon si li kowozif oswa si se pwazon.
• Seksyon 4 (Premye swen): Konbyen tan egzakteman pou rense ak dlo, pwotokòl antidòt (tankou glikonat kalsyòm oswa PEG), ak avètisman sou sentòm ki ka parèt pi ta.
• Seksyon 8 (Kontwòl ekspozisyon / PPE): Ki ekipman pwoteksyon sekouris nan anbilans yo ak moun lopital yo dwe mete pou yo pa kontamine tèt yo lè y ap touche pasyan an.

Rele sant nasyonal Kontwòl Pwazon ou an pandan w ap tann anbilans lan (nan Etazini, rele 1-800-222-1222; nan Kanada, rele 1-844-764-7669; nan Wayòm Ini, konsilte NHS 111 oswa National Poisons Information Service atravè pèsonèl medikal la). Enprime de kopi sou papye fich SDS la oswa pote etikèt boutèy pwodui orijinal la (sèlman si deyò boutèy la byen pwòp e byen sèk, oswa fè yon foto byen klè etikèt la ak telefòn ou) pou bay sekouris yo ak doktè nan sal ijans lan dirèkteman nan men yo.

Kesyon yo poze souvan¶

Èske mwen dwe retire lanti kontak mwen yo anvan oswa apre mwen fin ouvri dlo lave je a?¶

Ouvri estasyon lave je a epi kòmanse rense je ou ak dlo touswit anvan ou eseye retire lanti kontak yo. Apre 1 a 2 minit dlo a fin koule nan je a, anpil lanti kontak mou ap sòti poukont yo avèk dlo a, oswa ou ka retire yo dousman ak dwèt ou pwòp pandan ou toujou anba dlo k ap koule a pou ou pa pèdi premye segonn ki pi enpòtan yo.

Poukisa mwen santi po mwen glise tankou savon apre yon pwodui chimik fin vole sou mwen?¶

Lè ou santi po ou glise tankou savon, se siy klè ki montre se yon baz fò (alkali) ki vole sou ou, tankou idwoksid sodyòm oswa idwoksid potasyòm. Baz la fè yon reyaksyon chimik ak grès natirèl ki nan selil po ou yo nan yon pwosesis yo rele saponifikasyon (li tounen grès ki sou po ou a an savon toutbon), sa ki vle di ou dwe kontinye rense ak dlo k ap koule pandan 30 a 60 minit jiskaske po a pa glise ditou ankò.

Kisa mwen dwe fè si yon tèmomèt mèki kraze nan yon laboratwa syans nan lekòl la?¶

Pa janm sèvi ak yon aspiratè (vacuum cleaner) oswa yon bale pou netwaye mèki metalik ki tonbe atè, paske lè cho aspiratè a soufle a chofe mèki a epi li gaye l nan lè a tankou yon vapè ki pa gen odè men ki se yon pwazon pou sèvo a e ki kontamine tout sal la. Fè elèv yo rale kò yo lwen zòn nan, bese klimatizè oswa chofaj sal la pou mèki a pa evapore vit, fèmen pòt yo, epi mande pèsonèl sekirite anviwònman ki gen fòmasyon pou ranmase ti boul mèki yo ak ti aspiratè espesyal pou mèki ak twous poud souf.

Konbyen fwa yo dwe fè dlo koule epi teste estasyon lave je nan lekòl ak inivèsite yo?¶

Dapre nòm sekirite ANSI/ISEA Z358.1 yo, yo dwe ouvri estasyon lave je ak tiyo douch ijans ki branche sou rezo dlo a chak semèn pandan ase tan pou fè vye dlo ki t ap dòmi nan tiyo a ak kras wouy sòti, epi pou verifye si dlo a koule menm jan nan toude tiyo yo. Lè yo fè dlo koule nan tiyo yo chak semèn, sa anpeche move bakteri devlope nan dlo a, tankou mikwòb Acanthamoeba ak Legionella, ki ta ka antre nan yon je ki deja blese.

Gid ki gen rapò¶

• Blesi nan je ak likid chimik ki vole nan je
• Bouli grav ak lavaj pwodui chimik
• Devèsman pwodui chimik danjere
• Dife nan dòtwa ak danje sekirite sou kanpis
• Nimewo ijans nan tout mond lan