Tshiamu tshia kutekela natshi biakudia ne tshibuikidiji tshia Instant Pot tshidi tshipatuka ne tshioshelu tshikole tshia luya¶
Nomba ya malu a tshimpitshimpi idi mishilangane bilondeshile ditunga. Dibeji edi didi dienza mudimu ne 911, nomba wa ditunga dia États-Unis ne dia Canada. Matunga makuabu a bungi adi ne nomba wa 112, 999 anyi nomba mukuabu. Keba nomba wa ditunga dienu.
Biamu bia kutekela nabi kapia, biamu bia kutekela nabi bia bungi bia ku nzembu (bu mudi Instant Pot, Ninja Foodi, ne Breville Fast Slow Pro), ne biamu bia kutekela nabi kapia bia bungi bidi bienza mudimu bu biamu bia nzembu bia thermodynamique bikanga. Padibu bakuata luya lua mayi munda mua nzubu udi kayi ne luya mu tshipiminu tshia 0.7 too ne ku 1.0 bar (10 too ne ku 15 pounds ku inch kare pa mutu pa tshipepele tshia mu lupepele), biamu ebi bidi bibandisha luya lua mâyi kumbukila ku 100 degre Celsius (212 degre Fahrenheit) too ne ku 115 too ne ku 214 degre Celsius (to 250 degrees Fahrenheit).
Padi tshiamu tshia kutekela natshi kapia katshiyi tshienza mudimu bimpe, tshiuwule tente ne biakudia bidi bipatuka mupuya, padi tshiamu tshiatshi tshia kupatula luya tshikanga ne bipese bia biakudia, anyi padi tshibuikidiji tshiatshi tshiunzulula kumpala kua dîba dipueka too ne ku zero, malu a fisike adi anyanguka bikole. Mashi adi munda adi afika mu tshimpitshimpi ku tshipepele tshia mu nzubu ne adi anyanguka diakamue mu luya, adi avula misangu 1600 mu tshitupa tshia sekonde. Dibutuka edi dia tshikisu dia dishintuluka dia tshitupa, dimanyike mu malu a fisike bu Dibutuka dia luya ludi luenda luvula (BLEVE), didi dibutuka tshibuikidiji tshia tshiamu tshitangile ku plafond ne dipatula luya lua 120 degré Celsius (248 degré Fahrenheit) bu mudi: nsukadi, supu wa nkunde, anyi nyama wa ngombe mu tshikuku.
Kumanya mua kukanga tshiamu tshia kutekela natshi biakudia tshidi tshipatuka anyi tshidi tshikanga kuyi wenda uya ku tshilongo, bua tshinyi kuena ne bua kukangula tshibuikidiji anyi kuya ne tshilongo tshidi ne bukole ku tshina tshia mâyi**, ne mushindu wa kufila diakamue diambuluisha dia kumpala dia mâyi mashika a minite 20 bua biakudia bikole ne luya lua kapia bidi bipangisha dinyanguka dia muoyo.
Enza nunku mpindieu¶
- Umbuka mu tshikuku ne ukose nzembu anyi kapia ku bule bua bukubi pikala tshilongo tshienza mutoyi mukole anyi tshipatuka: Bikala tshiamu tshia kutekela natshi biakudia tshidi tshiela mbila bikole ne tshiamu tshia mashika tshikanga, tshiela biakudia ku muelelu, anyi tshinyunguluka bikole pa tshioshelu, kuenda ku tshilongo ne kulenga tshiamu tshia luya to. Patula bantu bonso (nangananga bana ne nyama ya mu nzubu) mu tshikuku, ne bikalabi ne tshiamu tshia nzembu tshia ku nzembu, kudimuna tshiamu tshia nzembu tshia mu tshikuku bua kutshijima ku tshiamu tshia nzembu tshia ku nzubu kuebe (anyi umbusha tshingoma tshia ku tshimanu anu pikalabi mua kukufikila kuyi mushindame pa tshilongo).
- Kuena ne bua kukangula tshibuikidiji tshikole to, ne kuangatshi anyi kuambula tshilongo tshidi ne bukole: Bikala tshianza tshia tshibuikidiji katshiyi tshinyunguluka nansha kakese, tshilongo tshidi anu ne bukole munda (nansha mudi tshintu tshidi tshienda tshimueneka bu tshidi tshipueka bualu amidon udi ulamakaja). Kuenzeji tshibuikidiji ku bukole nansha kakese, kuena ne bua kuela tshintu tshidi tshienda pa mâyi ne muele, ne kuena ne bua kuya ne tshiamu tshia kuowa natshi mâyi tshia kapia bua kutshiela mâyi mashika to. Utshiteke pa tshitekelu tshia bintu munkatshi mua minite 45 too ne ku 60** too ne paditshi tshilua tshikole padibu batshilenga.
- Bikila nimero wa njiwu ya muaba unudi diakamue pikala muntu muoshibue ku kapia: Shi tshiamu tshia kuowa natshi tshia nzembu tshituta muntu, bikila nimero ya njiwu ya muaba unudi (911 mu États-Unis ne mu Canada, 112 mu Union européenne mujima, 999 mu Royaume-Uni, anyi 000 mu Australie) anyi tangila nimero wetu nomba ya tshimpitshimpi tshilaminu. Kuosha ku mpala, ku mêsu, ku nshingu, ku tshiadi, ku bianza, ku makasa, anyi ku tshiadi, anyi kuosha kuonso kupite tshianza tshia muntu udibu bashipe, kudi kulomba luondapu lua lukasa lua lupitadi.
- Ela muntu udi muoshe muinshi mua mayi a mashika a mu pompi munkatshi mua minite 20 diakamue: Enda buludiludi mu tshina tshia kuowa mâyi anyi ukuate muaba udi muoshe muinshi mua tshina tshia mâyi tshidi tshienda bitekete bitekete mayi a mu pompi adi mashika (15 too ne ku 20 degre Celsius / 59 too ne ku 68 degre Fahrenheit) munkatshi mua 20 minite kayiyi ijika. Lekela mayi adi apita asukule bukula bua avoine, bisonsa, mvinyo, anyi supu diakamue bua biakudia bikole bileke kulamba kikoba.
- Umbusha bilamba bikuate kapia, mabwe a mushinga mukole, ma-montre, ne bilamba bia kulala nabi paudi muinshi mua mayi: Tshisuku tshidi tshiosha ne tshisuku tshikole tshidi tshikuate munda mua tshilamba anyi pantalon tshia tshilamba tshidi tshitungunuka ne kuosha bikole mu minite mikese panyima pa dibutuka. Kukosa anyi kukosa bilamba, pantalo, masosete, mpeta, ne ma-montre adi ne mâyi diakamue muinshi mua tshina tshia mâyi tshidi ne mashika, pa kumbusha padi tshilamba tshisunguluke ne tshilamakaja buludiludi ku dikoba didi ne mputa.
- Tangila bimpa bua kumona ni mupuya udi ufua padibu bapuekesha luya: Bikala muntu udibu bashipe muiname pa tshilongo pavua luya lupatuka mu mpala wende, tangila dîyi dikole, dikokola, mupuya mufike, mutoyi wa mupuya (stridor), anyi lutatu lua kumina. Kupuya luya lukole kudi kufikisha ku disama dia lukasa dia nshingu didi mua kukanga njila wa luya mu minite 30 anyi 60; Lama muntu udibu bashipe musombe mululame ne wambila baminganga ba 911 diakamue ne: uvua mupuekeshe luya lua kapia kakole.
Dipangadika dia lukasa dia malu a tshimpitshimpi: dikanda anyi dipingaja dia mubidi¶
Londa mikenji ya tshimpitshimpi eyi idi ne njila ibidi bilondeshile ni tshiamu tshia kutekela natshi biakudia tshidi katshiyi tshienza mudimu bimpe pa tshitekelu tshia bintu anyi tshikadi tshibutuke pa muntu.
flowchart TD
Incident["Tshiamu tshia kutekela natshi / Instant Pot Emergency"] --> Scenario{"Tshibuikidiji tshikadi tshifume anyi tshioshe muntu anyi, NANSHA tshilongo ntshikanga ne tshikale ne bukole?"}
Scenario -->|Scenario A: Person Scalded by Steam or Hot Food| Burn1["1. Umbusha muntu udibu bashipe kule ne tshikuku ne ubikile 911 / 112 / 999 diakamue"]
Burn1 --> Burn2["2. Teka muntu udi mushipibue mu tshina tshia mâyi anyi muinshi mua pompi ne mayi a mashika (15°C too ne ku 20°C) munkatshi mua minite 20 mijima"]
Burn2 --> Burn3["3. Umbusha bilamba, mpeta, ne nsa diakamue muinshi mua mayi"]
Burn3 --> AirwayCheck{"Lupepele luvuaku lukuate mpala, mukana anyi muulu anyi?"}
AirwayCheck -->|Yes: Inhalation Hazard| SitUp["Somba muntu udi mukengeshibue mululame, tangila dîyi dikole anyi dipuyakana dia mutoyi, ne manyisha baminganga bua dilongolola dia tshiamu tshia luya"]
AirwayCheck -->|No Facial Steam| WrapClean["Panyima pa minite 20 ya mashika, ufuke tshintu tshiosha ne tshilamba tshikezuke tshia plastike (kuyi ne mashika anyi manteka) ne ikala ne luya"]
Scenario -->|Scenario B: Pot Hissing Violently, Clogged, or Lid Stuck Shut| Pot1["1. Umbusha bana ne bimuna bia mu nzubu mu tshikuku; KUTEKI tshibuikidiji, tshiamu tshia kuela natshi mâyi, anyi tshiamu tshia kuela natshi luya"]
Pot1 --> PotPower{"Multi-cooker wa nzembu anyi tshiamu tshia gaz/tshioshelu tshia nzembu?"}
PotPower -->|Electric Instant Pot / Multi-Cooker| CutBreaker["Kudimuna tshiamu tshia nzembu tshia mu tshikuku ku OFF ku tshiamu tshinene tshia nzembu (kufiki pa mutu pa tshilongo to)"]
PotPower -->|Stovetop Pressure Cooker / Canner| CutStove["Jima tshiamu tshia kuosha natshi kapia anu pikalabi mua kufika ku luseke ku bule bua diboko ku diambuluisha dia tshibombi tshile tshia mabaya; tshianana umbuka mu nzubu"]
CutBreaker --> Wait60["2. Lekela tshilongo katshiyi tshilenga mu minite 60 too ne ku 90 too ne padi tshiamu tshia pambelu tshifika ku luya lua nzubu kumpala kua kulenga tshibuikidiji"]
CutStove --> Wait60
Bua tshinyi biamu bia kutekela nabi biakudia bidi bipatuka: thermodynamique wa mâyi adi ne kapia kakole¶
Bua kumvua bua tshinyi kuenzeja tshibuikidiji tshia tshiamu tshia kutekela natshi biakudia ku bukole nansha bua milimetre 2 kudi kuenza bua tshintu tshituta, udi ne bua kumvua tshidi tshienzekela mâyi adi ne luya lua pa mutu pa 100 degrés Celsius (212 degrés Fahrenheit).
- Dibandila dia muaba wa kutokesha muinshi mua bukole: Mu tshilongo tshiunzulula pa mutu pa mbuu, mâyi a mu mâyi kaena mua kuikala ne kapia kapite pa 100 degrés Celsius (212 degrés Fahrenheit) bualu kapia konso kadi mua kukudimuna mayi mu luya ludi lupatuka mu nzubu. Munda mua tshiamu tshia kulamba natshi tshidi tshienza mudimu ku 15 psi (1.03 bar) wa bukole bua tshipiminu, luya ne luya bidi bikuata bidi bienda panshi pa mutu pa supu, bimupangisha bua kutokesha too ne padi mâyi afika ku 121 degrés Celsius (250 degrés Fahrenheit).
- Luya lusokoka lua dibutuka ne luya lua tshimpitshimpi: Padi supu au musombe mu 121 degrés Celsius munda mua tshilongo tshikanga, litre yonso wa mayi udi ne tshibutshilu tshinene tshia bukole bua kapia budibu balame pa mutu pa tshipiminu tshiawu tshia pa tshibidilu. Microseconde menemene udi tshibuikidiji tshipatuka ne luya lua munda lupingana ku luya lua mu nzubu lua pa tshibidilu, mayi kaena mua kuikala bu tshintu tshia mâyi ku 121 degrés Celsius to.
- Dibutuka dia luya lua 1,600-ku-1: Pabuipi ne 4 too ne ku 8 pa lukama bia tshilongo tshijima tshia supu bidi bipatuka diakamue mu luya munda mua kuinshi ne munkatshi mua tshilongo tshia mayi, bivula misangu 1,600 mu bunene mu tshitupa tshia dikumi tshia sekonde. Tshipepele tshidi tshienda tshivula tshidi tshienza mudimu bu tshintu tshidi tshienza mudimu ne bingoma kuinshi kua tshilongo, tshituma litre yonso idi mishale ya tshisuku, bimuma bia nkunde ne nyama muulu bikole mu tshilongo pa plafond ne ku tshiadi ne ku mpala kua muteki.
Bua tshinyi biakudia "bikole ne bia butoke" bidi bifikisha ku 90 pa lukama ya dibutuka dia mu tshikuku¶
Mashinyi onso a matuku etu aa adi ne bintu bisatu bia bukubi mu tshibuikidiji: Primary Steam Release Valve (tshiamu tshia luya), Float Valve Pin (tshidi tshibandila bua kukanga tshibuikidiji padibu batshiteka), ne Over-Pressure Plug / Silicone Relief Windows. Biakudia bikole, bidi ne amidon anyi bidi ne butoke bidi bitshimuna mishindu eyi ya bukubi musangu umue:
| Tshitupa tshia biakudia bidi ne njiwu mikole | Tshidi tshienzeka munda mua tshilongo tshikanga | Mukenji wa mikalu ya diuja dia bintu (mikenji ya muenji wa bintu ne ya USDA) |
|---|---|---|
| Buku bua avoine, bukula, mampa, polenta, ne orge wa mabue | Udi wenda uvula ne ubuela mu tshintu tshikole tshidi tshienda tshikola tshidi tshibanda too ne ku mutu kua tshibuikidiji, tshibueja bintu bikole munda mua tshibombi tshikese tshia luya, ne tshilamakaja tshiamu tshia tshiamu tshidi tshienda pa mâyi mu muaba wa "kuinshi" (tshiunzulula). | Kuwuja nansha kakese kupita ⅓ too ne ku ½ (kusangisha ne mayi); enza mudimu ne Natural Release nkayende (kuena ne bua kuela tshiamu tshia Quick Release pa bukula bua avoine anyi pa bukula to). |
| Nkunde miume, nkunde, nkunde mikosolola, ne nkunde | Saponine ya proteyine idi mu bimuma bia muitu idi ikola mu tshitupa tshia butoke tshidi tshibuikila tshilamba tshia anti-block ne tshibuikila tshiamu tshia silicone tshidi tshilombola bukole. | Kuwuja nansha kakese kupita ½ (mayi + bimuma bisangisha); Ela 15 millilitres (1 tablespoon) ya mafuta a bisonsa bua kutshibula bipupu bia pa mutu, ne wenze mudimu ne Natural Release. |
| Mutoyi wa pome, wa cranberry, wa rhubarbe, ne wa tomate | Pectine ne miosa ya bimuma bidi bipatuka ne bipatula lupuishi lua bungi mulu, bikanga tshiamu tshia luya eku biosha pa tshintu tshia kuinshi tshidi tshifila kapia. | Kuwuji nansha kakese kupita ½ (ne bafumbi ba bungi badi bakandika bikole bua kulamba bimuma bia cranberry anyi orge wa perle). |
| Nyama ya ngombe mikole, curries, makaroni, ne mampa a mifuba | Mutoyi udi ne bukole bua bungi udi ulama mifuku ya luya lukole muinshi mua tshitupa tshia mafuta ne bukula; nansha kunyima kua tshintu tshidi tshienda tshipueka, kunyangakaja anyi kunyungulula tshilongo kudi kufikisha ku dipanga dia bump-boiling eruptions. | Kuena mua kukumbaja mulongo wa ⅔ MAX to; enza tshilongo bitekete bitekete ne tshibombi tshia tshianza tshile mu bule bua tshianza panyima pa wewe mumane kutshiunzulula kumpala kua kuela mpala webe pa muelelu. |
Mushindu kayi wa kukanga bimpe tshiamu tshia kutekela natshi biakudia tshidi tshikanga, tshidi tshipatuka anyi tshikanga¶
Shi udi uteka mpindieu ne umona ne: tshiamu tshieba tshia kutekela natshi biakudia tshidi tshipatula biakudia bia bungi mu tshiamu tshia kuulu, tshienza mutoyi wa mbila, tshileja tshintu tshidi tshilamakaja, anyi tshibenga kukangula panyima pa dijika dia kulamba, imana ne upingane panyima.
Bilema bitanu bia lufu biudi kuyi ne bua kuenza nansha kakese ne tshiamu tshia kutekela natshi biakudia tshidi tshilamakaja
- KUENZEKI anyi kunyungulula tshibuikidiji tshikole ne bianza bibidi anyi bujitu bua mubidi: Consumer Product Safety Commission (CPSC) udi uvuluka ne bilumbu bidi bileja ne: pa bimue biamu bia kutekela nabi biakudia bia ku nzembu (bua bipese bia kukanga nabi bivua binyanguke, bipese bia kukanga nabi, anyi biamu bia kutekela nabi biakudia bidi kabiyi bimpe) ne pa biamu bia kutekela nabi biakudia bia kale bia ku tshikuku, muntu mukulumpe udi mua kumanya ne: tshibuikidiji tshikole ntshinyanguke tshiibi tshia bukubi padi 10 psi ya bukole itshidi munda. Dîba didi lugs ipatuka ku rim, tshibuikidiji tshidi tshipatuka mu mpala webe. Bikala tshibuikidiji tshilomba dikuma dia minu ibidi bua kukudimuna, IMANYA diakamue.
- KUTUA muele, fourche, anyi tshintu tshia kudia panshi pa Float Pin: Misangu mikuabu bantu badi bela meji ne: tshilongo tshidi ne bukole bua bungi ne badi bateta bua kuela tshintu tshikese tshia float pin panshi ne mutu wa muele bua kukangula tshibuikidiji. Kuela tshintu tshidi tshienda panshi padi bukole munda kudi kupatula tshibuikidiji tshia mashinyi padi tshilongo tshitshidi anu bombe wa muoyo.
- KUANGATA tshiamu tshia kulamba natshi tshia nzembu anyi tshiamu tshia kulamba natshi tshia kapia bua kuya natshi ku tshina tshia mâyi: Mikanda ya kale itu imue misangu itela bua kuela mâyi mashika a mu pompi pa tshiamu tshia kulamba natshi tshia kapia tshikese. Kuangatshi tshiamu tshia kulamba tshidi tshikanga anyi tshidi ne bukole bua bungi to. Kuendakana panshi mu tshikuku mukuate tshintu tshidi ne bukole bua bungi mu tshiadi tshiebe kudi kunyangakaja mâyi adi munda, ne kuela mâyi mashika pa tshiamu tshia aluminium tshidi ne bukole bua bungi kudi kunyangakaja tshibuikidiji ne kudi mua kuenza bua maboko ebe anyanguke diakamue.
- KAKUKOKA bujitu bua dipatuka dia luya anyi kuela "Quick Release" pikala bufuba bunene buenda bupatuka: Bikala bupuya bua bimuma anyi bukula bua avoine bupatuka mu tshiamu tshia luya, kuela tshintu etshi tshiunzulula bikole kudi mua kuenza bua geyser wa decompression wa tshikisu ku tshianza tshiebe ne ku mpala webe.
- KUENA mpala webe pa tshilongo bua kutangila tshintu tshidi tshienda pa mâyi: Misangu yonso wimane ku luseke ne utangile ku bule bua metre 2 (6-foot).
Mukenji wa dipuekesha dia mashika (The 60-Minute Cool-Down)¶
Bualu bukole budi munda mua tshiamu tshia kulamba tshikanga budi bufumina ku kapia (bilondeshile mukenji wa gaz wa Gay-Lussac ne tshitupa tshia luya lua luya), kupingaja mashika mu tshilongo too ne ku luya lua mu nzubu kudi kujadikibua kudi fisike bua kupuekesha bukole bua munda too ne ku 0,0 psi, nansha mudi valve yonso ne tshina tshia luya tshikanga ne tshiamu tshia 100 pa lukama bimuma.
- Shipa tshintu tshidi tshifila kapia kuyi muiname pa tshilongo:
- Bua Instant Pot anyi multi-cooker wa ku nzembu: Kufiki pa mutu pa tshibuikidiji tshia mudilu bua kuela butone bua Cancel anyi kukoka tshintu tshia panyima to. Enda ku tshiamu tshia nzembu tshia ku nzubu kuebe ne uteke 20-amp Kitchen Countertop circuit breaker ku OFF.
- Bua tshiamu tshia mudilu tshia gaz anyi tshia nzembu: Imana kule ne panyima ne ku luseke. Shi udi mua kufika bimpa ku tshiamu tshia kumpala tshia tshioshelu ku diambuluisha dia tshianza tshile tshia tshisuku anyi tshibombi tshia mabaya kuyi muele diboko anyi mpala pabuipi ne tshilongo, ela tshiamu tshia mudilu pa OFF. Shi bya kudya bya kapia bya kupueka pa bipese bya kumeso kwa tshioshelu, umbuka mu mpishi, jima tshiamu tshia nzembu anyi tshiamu tshia nzembu tshinene tshia 240V ku tshiamu tshieba tshia nzembu, ne ikala ne tshiibi tshia mpishi tshikanga.
- Indila minite 60 to ne ku 90 (bianza bimane): Kulenga, kuela, anyi kubuikila tshilongo ne tshilamba (kubuikila tshiamu tshia kutekela natshi mudilu kudi kukuata kapia). Ikala anu uya kule ne ulekela tshilongo tshisombe katshiyi tshinyanguka munkatshi mua minite 60 (anyi minite 90 too ne ku 120 bua tshilongo tshinene tshia 22-litre / 23-quart pressure canner).
- Ujadike ne: tshilongo tshia tshiamu tshia pambelu tshidi tshimpe too ne kunyima kua tshianza tshiebe: Panyima pa dîba dimue, tenga ne budimu luseke lua kuinshi lua tshilongo tshia pambelu ne tshilamba tshia dibeji tshitoke anyi panyima pa munu webe. Padi tshilongo tshia tshiamu tshifika ku mashika muinshi mua 45 degrés Celsius (113 degrés Fahrenheit) (tshidi anu tshikole bu mayi a kuowa mâyi), luya luonso lua munda ludi lupingana mu mayi a mâyi, ne bukole bua munda budi zero.
- Lama bianza biebe ne teta tshiamu tshia luya ne tshibombi tshile tshia mutshi: Vuala bifulu bia fulu bia bujitu ne wimane ku bule bua diboko. Wenza mudimu ne mutu wa tshibombi tshia mutshi tshia 30-centimetre (12-inch) bua kukangula tshiamu tshia kupatula natshi luya bua kujadika ne: kakuena mutoyi udi mushale to.
- Netuambe tshinyi pikala tshibuikidiji tshishala tshikanga padi tshilongo tshikale mashika? (Vacuum Lock):
- Imue misangu, pikala tshintu tshidi tshikanga tshipangisha kapepe bua kubuela kabidi mu tshilongo padi luya luenda lukola, tshiamu tshia vacuum tshidi katshiyi tshimpe tshidi tshikoka tshibuikidiji tshikole panshi pa tshilongo nansha mudi tshilongo tshikale ne mashika bu dibue.
- Paudi ujadika ne: tshilongo tshidi tshijika munkatshi mua minite 90 ne tshidi tshimpe menemene kutshilenga, enza mudimu ne tshintu tshia kuela natshi meno anyi tshiamu tshia kuela natshi mâyi bua kusukula tshitupa tshionso tshia oatmeal tshiume tshidi mu mulonda wa valve wa steam release ne ufina bitekete bitekete tshintu tshia float valve panshi bua kapepe ka mu nzubu kubuela mu tshilongo, utshibula tshibuikidiji tshia vacuum bua tshibuikidiji tshikudimune kakuyi lutatu.
Diambuluisha dia kumpala dia lukasa bua luya lukole ne bintu bia mayi makole¶
Bipupu bidi bifumina ku dibutuka dia tshiamu tshia kutekela natshi biakudia bidi bikole menemene kupita bipupu bia pa tshibidilu bua malu abidi a luondapu: tshia kumpala, mâyi adi akuata dikoba ku 115 too ne ku 121 degrés Celsius (240 to 250 degrés Fahrenheit) (muaba udi mâyi a pa mutu pa 70 degrés Celsius anyanga bunene bua dikoba dia muntu 50. masekonde); ne muibidi, biakudia bikole bu mudi tshisuku, bukula bua avoine, nkunde mikuate, ne curry bidi bilama ku dikoba ne ku bilamba bu mudi napalm, bilama bukole bua kapia ku dikoba munkatshi mua minite mikese.
Difuanyikija dia bunene bua tshioshelu ne tshienzedi tshia lukasa¶
| Ditapulula dia buondoke bua kuosha | Tshimuenekelu tshia luondapu pa dikoba | Diambuluisha dia kumpala dia lukasa ne dia lukasa dia luondapu |
|---|---|---|
| Tshia pa mutu (tshia kumpala) | Dikoba dikunze, diume kadiyi ne bipumbishi (bifuanangane ne diosha dia munya); udi usama ku dilenga; udi utoka padibu bamufina. | Ela mashika muinshi mua mayi a mu pompi mu minite 20; keba dikonkonona dia munganga pikala udi utangila muaba munene anyi pa muana mutekete. |
| Bunene bua tshitupa tshia pa mutu (tshitupa tshibidi) | Dikoba diume, didila dia rose/dikunze ne bipumbishi biuwule tente ne mâyi bidi kabiyi binyanguke anyi bipanduluke; bidi bisama bikole padi kapepe kalenga nsongo ya mijilu idi mipatuke. | Bikila 911 / 112 / 999 pikalaye munene kupita tshianza tshia muntu udibu bashipe anyi ku mpala, ku nshingu, ku bianza, ku makasa anyi ku bitupa bia lulelu; utekesha ne mayi a mu pompi mu minite 20; kuena ne bua kupatula bipumbishi to; funda bimpa mu tshiamu tshia plastique tshikezuke. |
| Bunene bua tshitupa tshia muinshi too ne ku bunene bujima (tshisatu tshia tshitupa) | Dikoba ditoke dia nsongo, dikunze dia nsongo, dikunze dia tshiseba, anyi dikoba dia kapia; udi mua kuikala kayi ne kanyinganyinga anyi kayi ne kanyinganyinga munkatshi bualu nsongo ya mijilu ya ku dikoba mmitekeshibue ne minyanguke. | Tshilumbu tshia lukasa tshia lufu: Bikila 911 / 112 / 999 diakamue, ela mâyi a mashika a mu pompi munkatshi mua minite 20 bua kuimanyika dibuela dia kapia kakole, ufunda bimpe mu tshilamba tshikezuke tshia kulamakaja, ne uondope disama dia hypovolemic burn shock. |
Mukenji wa minite 20 wa dilengeja dia mubidi (Mukenji wa Croix-Rouge / Burn Association)¶
- Buela muinshi mua mayi a mu pompi mu masekonde makese (Mukenji wa minite 20):
- Ambula anyi lombola muntu udibu bashipe diakamue ku tshina tshia kuowela mâyi anyi ku tshina tshia kuowa mâyi tshia mu tshikuku (kule ne tshioshelu) ne kuela mayi a mashika a mu pompi (15 too ne ku 20 degre Celsius / 59 too ne ku 68 degre Fahrenheit) bitekete bitekete pa muaba wonso udibu boshe munkatshi mua minite 20 mijima bilondeshile dîba.
- Bua tshinyi minite 20 mijima idi ne mushinga: Makebulula a mu lupitadi adi aleja ne: minite 20 ya mâyi mashika adi apuekesha biakudia bidi bikuate kapia, adi apatula kapia ka mu bitupa bia muinshi mua dikoba bua se: kapia kalekele kuya munda menemene mu tshitupa tshia mubidi, kadi kapangisha histamine cytokines idi isama, ne kakepesha dijinga dia dipanda dia dikoba dia pa lukama 40.
- Umbusha bilamba bitoka, bilamba bia bana, mpeta, ne nsa diakamue muinshi mua mayi:
- Padi mayi mashika apita pa muntu udibu bashipe, ubulule butonde, umbushe, anyi wenze mudimu ne tshiseba bua kukosa bilamba bionso bidi ne supu, bilamba bia ku mutu, bilamba bia mu tshiadi, pantalon, masosete ne bilamba bia bana.
- Umbusha bipese bia ku minu, bipese bia ku bianza, nsa, mikaba, ne bipese bia ku nshingu mu minite ibidi ya kumpala, kumpala kua disama dia bungi dia mâyi a kapia (edema) kukanga bipese bia ku minu ne kupangisha dienda dia mashi.
- Exception: Bikala bilamba bia tshiamu tshia mitaku bivua bimane kujika mu dikoba dikuate kapia (bitu bitamba kuenzeka mu bipese bia mashika, bidi mua kuikala pabuipi ne lubimbi lua kapia), kosa tshitupa tshidi tshilamakaja ne uleke tshitupa tshidi tshilamakaja bua baminganga ba mu lupitadi.
- Lama mubidi mujima muikale ne luya (Ulame muaba udi mutshioke, ulengeje mubedi):
- Nangananga kudi bana ne bantu bakulumpe, kuela mayi mashika pa tshitupa tshinene tshia tshiadi ne tshia difu kudi mua kufikisha ku hypothermie wa njiwu. Lama kapepe ka mu nzubu wa kuowa mâyi kakole, uvuike bilamba biume ku maulu anyi ku makaya a muntu udi kayi muoshe, ne utume mâyi mashika adi apita anu miaba idi mioshe.
Tshiudi kuyi ne bua kuteka nansha kakese pa luya anyi pa biakudia bidi biosha
- KUTEKI mashika anyi mayi a mashika pa tshintu tshidi tshiosha to: Mashika makole adi akebesha dikosa dia mijilu (dipangisha mashi bua kuya mu selile ya dikoba idi mitapike), ne adi akudimuna tshiosha tshia musangu muibidi tshidi mua kuondopibua tshilue tshifua tshia mulongo muisatu tshidi tshifua tshidi tshilomba dipanda dia dikoba. Ingidija anu mayi a mu pompi mashika (15 too ne ku 20°C / 59 too ne ku 68°F).
- KUTEKI manteka, manyi a kulamba, mafuta, mayonnaise, mafuta a meno, mafuta a mayi, mustarde, anyi bukula pa tshintu tshidi tshiosha to: Manteka, mafuta, ne bukula bua mu nzubu bidi bikuata kapia munda mua dikoba bu tshilamba tshidi tshilamakaja ne bibueja tuishi munda mua bipumbishi bidi biunzuluke, bienzeja baminganga ba mu nzubu wa diosha bua kusukula ne kanyinganyinga mafuta a dikoba.
- KUENA KUENZA MUDIMU, bilamba, anyi bilamba bia kulamakaja nabio: Nshinga ya tshilamba ne glue bidi bilamata kashidi ku serum wa weeping burn.
- KUTUTUKA anyi kuosha bipumbishi: Bipumbishi bidi kabiyi binyanguke i tshilamba tshia mubidi tshidi katshiyi ne disama tshidi tshibuikila dikoba dia tshianana.
- Ubuikila bimpe ne tshilamba tshia mu nzubu tshikezuke (tshilamba tshia Saran):
- Padi minite 20 ya mayi a mashika mimane kujika, ela bitekete bitekete dikoba didi kadiyi diosha ne ela bipese bia tshilamba tshia plastike tshia mu tshikuku tshidi katshiyi tshienza mudimu (filme wa polyethylene) mu bule bua diboko, dikasa anyi tshiadi tshidi tshiosha.
- Kuena ne tshiamu tshia kulamakaja natshi tshianza tshikole mu tshijengu (bu mudi tshilamba tshia tourniquet), bualu tshianza netshikole lukasa; teka mabeji a plastique pa mutu pa muaba udi muoshe bua ikale mua kudiunda padi disama dienda divula. Tshilamba tshia plastique tshidi tshilamakaja tshidi katshiyi tshinyanguka diakamue, tshidi tshipangisha kapepe bua kufika ku nsongo ya mijilu (tshidi tshijikija diakamue kanyinganyinga kakole ka kuosha), tshidi tshilama mâyi munda, ne tshidi tshienza bua baminganga ba mu nzubu wa lupitadi bamone muaba udi kapia kupitshila ku filme mutoke kabayi bumbusha tshilamba tshidi tshilamakaja. (Kuteka tshilamba tshia plastike ku mpala nansha kakese; enza mudimu ne tshilamba tshikezuke ne tshitoke pa mpala.)
Kujingulula njiwu ya lufu idi ifumina ku luya lua kapia kakole¶
Lupepele luume ludi ne bukole bukese bua kapia, nunku kuela kapepe kaume kakutu kuosha mifuba ya kuinshi to. Kapia kakole kadi kafila kapia misangu 4,000 kupita kapepe kaume. Padi tshiamu tshia kutekela natshi kapia tshibuela mu mpala wa muteki padiye wela mupuya, kapia kadi kafila kapia kakole kakole mukana, mu tshiadi, mu tshiadi (tshiamu tshia dîyi) ne mu tshiadi.
- Bimanyinu bia didimuija dia njila wa luya: Mishiku ne ludimi bidi ne mputa anyi biuwuke, dîyi dikole anyi dikole, tshikoso tshia tshiamu tshia mitaku, dipatuka dia mâyi anyi dipanga dia kumina mate, anyi mutoyi wa tshiona tshikole paudi upuyakana (stridor).
- Tshienzedi tshia lukasa: Bitupa bia mu njila wa lupepele bidi bikola lukasa mu minite 30 too ne ku 90 kunyima kua dibutuka dia luya, ludi mua kukanga njila wa lupepele kumpala kua kufika ku lupitadi. Bikila 911 / 112 / 999 diakamue, ikala musombe bolt upright (kulala panshi kudi kukolesha disama dia nshingu), kumupesha tshintu tshia kudia anyi tshia kunua, ne kuambila muntu udi utuma bantu ne: mubedi uvua mupuekeshe luya lua mashika, nunku tshisumbu tshia baminganga tshidi mua kuenza mudimu wa luya kumpala kua dîba tshidi tshituma.
Kulama bijadiki kunyima kua dibutuka dia tshiamu tshia kutekela natshi biakudia tshidi katshiyi tshimpe¶
Mu bidimu dikumi bishale ebi, miliyo ya biamu bia kutekela nabi biakudia bia ku nzembu ne biamu bia kutekela nabi biakudia bidi ne bukole bua bungi mbipingajibue kudi US Consumer Product Safety Commission (CPSC), Health Canada, UK Office for Product Safety and Standards (OPSS), ne Australian Competition and Consumer Commission (ACCC) bivua bipangisha bua kukanga tshilongo bua kuela bukole pavua tshibuikidiji katshiyi tshikanga bimpe, anyi kulekela tshibuikidiji tshiunzuluka patshivua anu ne bukole buonso.
Mushindu kayi wa kulama tshiamu tshia nzembu tshidi tshinyanguke kunyima kua disama
Padi muntu yense udi mutapike mu ambulanse ne mu tshikuku mudi bukubi ne mashika:
- KUSUKI tshilongo, tshibuikidiji, tshibuikidiji tshia silicone, anyi tshibuikidiji tshia pa mutu: Lekela bintu bia kudia biume munda mua tshibuikidiji tshia luya ne bipese bia tshibuikidiji anu muvuabi pa dîba dia dibutuka, anyi wangate foto wa milimetre yonso wa tshibuikidiji, tshibuikidiji, tshibuikidiji, ne tshishimikidi ne foto mimpe kumpala kua kusukula.
- Umbusha tshiamu tshia mudimu ne tshiteke mu kazubu: Kuela tshiamu tshia kutekela natshi mu tshibombi nansha kakese ne kupingaji tshiamu tshia kutekela natshi kudi muenji bua kupeta tshitupa tshia dolare 50 anyi tshiamu tshia kupingana natshi bikala muntu mupete mputa mikole mu lupitadi.
- Foto wa nomba wa tshilejelu, nomba wa tshitupa, ne kode wa dituku: Angata foto wa tshimanyishilu tshia tshiamu tshia UL/ETL tshifunda kuinshi anyi ku luseke lua tshishimikidi tshia tshitekelu, ne tangila
cpsc.gov/Recalls(US) anyi tshilaminu tshia bintu bia ditunga diebe.
Mulongo wa malu a kulama kumpala kua tshikondo tshionso tshia kulamba¶
Kuenza tshikebelu tshia mashinyi mu sekonde 30 kumpala kua kukanga tshibuikidiji kudi kupangisha 99 pa lukama ya bipupu bia mu tshikuku:
- Kuata tshibuikidiji too ne ku butoke bukole ne utangile mu tshibombi tshia luya: Pa biamu bia kutekela nabi biakudia ne mu bibombi, kuata tshibuikidiji too ne ku dididishi anyi ku muendu wa mu tshikuku ne tangila buludiludi ku tshibuikidiji tshia munkatshi bua kujadika ne: katshiena ne biakudia biume anyi nzubu ya nyunyi/bikunyibua to.
- Umbusha ne usukule tshilamba tshia munda tshia Anti-Block Shield: Pa biamu bia kutekela nabi biakudia bia bungi bia ku nzembu (bu mudi Instant Pot), umbusha tshilamba tshikese tshia tshiamu tshia mitaku tshidi ne mputa tshidi kuinshi kua tshibuikidiji panyima pa biakudia bionso bidi ne nkunde, mpunga anyi nyama bua kusukula tshilamba tshia amidon tshisokoka.
- Fina tshiamu tshia Float Valve Pin mulu ne panshi ne munu webe: Ikala mujadike ne: tshintu tshikese tshia tshiamu tshidi tshienda bimpe mulu ne panshi katshiyi tshilamakaja ne se: tshilamba tshiatshi tshikese tshia silicone tshidi muinshi mua tshibuikidiji tshidi tshishindame bimpe pa tshina.
- Tangila ne pingaja tshiamu tshinene tshia silicone kunyima kua ngondo 12 too ne ku 18: Tangila tshilamba tshinene tshia silicone tshia ku mpenga bua kumona ni tshidi ne mpukapuka, tshidi tshitambakane anyi tshidi tshinyanguka. Tshiamu tshia kukanga natshi tshidi mua kupatuka ku luseke lua tshibuikidiji mu bukole buonso, tshiela mâyi adi atoka mu nseke yonso ya tshitekelu. Kuena ne tshia kuenza mudimu ne biamu bia kupingaja nabi bintu bia pa mutu to, bualu tshiamu tshia kukanga natshi bintu tshikole menemene tshidi tshitshimuna tshibuikidiji tshia tshibuikidiji tshia bukubi bua tshimpitshimpi.
- Nemeka milongo ya ½ ne ⅔ MAX idi munda mua tshilongo tshia munda: Kuwuji nansha kakese tshiamu tshia kutekela natshi biakudia kupita ⅔ muwule bua bintu bia mâyi ne nyama, ne kuwuji nansha kakese kupita ½ muwule (anyi ⅓ muwule bua oatmeal/orge) bua biakudia bidi bivula anyi 'bifuka.
- Kuena ne bua kuosha ne mafuta munda mua Instant Pot anyi mu tshiamu tshia kuowa natshi tshia mu nzubu: Biamu bia kuosha nabi mu nzubu mbienza anu bua kuenza mudimu ne luya lua mâyi ku 115 too ne ku 121 degrés Celsius (240 to ne ku 250 degrés Fahrenheit). Kuteka mafuta a kulamba mu luya kudi kufika ku 180+ degre Celsius (356+ degre Fahrenheit), bidi bilengeja tshilamba tshia silicone, binyanga biamu bidi bimanyisha bukole, ne bienza bua kapia ka mafuta adi afuma padi tshibuikidiji tshinyanguka. (Biamu bia kuosha nabi nkutshi bia mu restoran bidi bienza mudimu ne biamu bia pa buabi bia luya lukole ne biamu bia fluoroelastomer.)
Nkonko itubu bela misangu ya bungi¶
My Instant Pot or pressure cooker float pin dropped down, so why won't the lid turn open?
Never force a lid that resists turning, even if the little metal float pin has dropped down. When cooking starchy, frothy, or sticky foods like oatmeal, beans, bone broth, or pasta, thick starch foam often glues the float pin in the down position or clogs the vent while dangerous steam pressure is still trapped inside the pot, or creates a negative vacuum lock. Unplug the cooker (or turn off the kitchen breaker), walk away for 60 full minutes until the metal pot is completely cool to the touch, and only then use a long wooden spoon to nudge the vent and float pin before opening.
Is it safe to carry a stuck or over-pressurized pressure cooker to the kitchen sink to run cold water over it?
No, never pick up or carry a jammed, hissing, or stuck pressure cooker, and never run cold tap water over an electric multi-cooker or a heavy pressure canner. Carrying a pressurized pot sloshes the superheated 121 degree Celsius (250 degree Fahrenheit) liquid inside, which can trigger instant flash-boiling (bump-boiling) and blow the lid off right against your chest and face, while cold water can warp heavy aluminum canner lids. Always turn off the heat or breaker and let the pot cool down right where it sits for 60 to 90 minutes.
What is the very first thing I should do if someone gets burned by exploding soup or steam from a pressure cooker?
Immediately get the person away from the stove, call 911 / 112 / 999, and put the burned skin under gently running cool tap water (15 to 20 degrees Celsius / 59 to 68 degrees Fahrenheit) in the shower or sink for a full 20 minutes. While the cool water is running, wash off all clinging hot food and immediately cut or strip away soup-soaked clothing, socks, watches, and rings before the skin swells, then loosely lay clean kitchen plastic cling wrap over the cooled burn while waiting for paramedics.
Why should you never put ice, butter, or cooking oil on a severe steam or hot-liquid scald?
Putting ice or ice-cold water on a fresh burn constricts the tiny blood vessels in the skin, cutting off oxygen to injured cells and turning a partial-thickness burn into a deep third-degree burn. Putting butter, oil, mayonnaise, or toothpaste on a burn traps heat inside the skin so it keeps cooking deeper tissue and introduces bacteria into open blisters; use only 20 minutes of cool running tap water followed by clean plastic cling wrap or a sterile non-stick dressing.
Why can a pressure cooker explode AFTER the lid is already open when I stir the soup?
Thick liquids like bean soup, split pea soup, beef stew, and tomato sauce can remain superheated above 100 degrees Celsius (212 degrees Fahrenheit) in the lower half of the pot even after the steam pressure is released and the lid is removed, because the thick viscosity prevents steam bubbles from rising. When you plunge a spoon into the quiet-looking soup or pick up the inner pot, the sudden agitation triggers nucleated flash-boiling ("bump-boiling"), causing the soup to erupt out of the open pot like a volcano; always stand back at arm's length and stir gently with a long-handled spoon before leaning over an open pot.
Can I use my Instant Pot or home pressure cooker to pressure-fry chicken in hot oil?
No, never use a home stovetop pressure cooker or an electric multi-cooker (like an Instant Pot) to pressure-fry food in oil. Home pressure cookers are designed exclusively for water-based liquids that regulate temperature around 115 to 121 degrees Celsius (240 to 250 degrees Fahrenheit); filling the pot with cooking oil heats past 180 degrees Celsius (356 degrees Fahrenheit), which melts the silicone lid gasket and causes an explosive boiling-oil kitchen fire.
Enza kalasa
Dilongesha dia diambuluisha dia kumpala ne Croix-Rouge, St John Ambulance, anyi midimu ya luondapu ya lukasa lukasa ya mu tshijengu didi dilongesha mishindu ya mushinga ya kusungila muoyo bua kuondopa disama dia kapia, dia njiwu ya mu njila wa luya, ne dia tshimpitshimpi ne dimanya dia mudimu ne dia buludiki.
Miaba mifumina¶
- Consumer Product Safety Commission (CPSC, United States): Madimuija a bukubi, makebulula a malu a mbulamatadi, ne mikenji ya UL 136 / UL 1026 bua biamu bia kutekela nabi biakudia bia mu nzubu ne biamu bia kutekela nabi bia bungi bia ku nzembu.
- Nzubu wa ditunga wa dilama dia biakudia bia ku nzubu ne tshibambalu tshia madimi (USDA, États-Unis): Mukanda mujima wa dilama dia biakudia ku nzubu (Bulletin wa malu a madimi No. 539), mikenji ya biamu bia bujitu ne bia dial-gauge, mikenji ya muaba wa ku mutu, ne mishindu ya dijimija dia bukole bua pa buloba.
- Tshisumbu tshia American Burn Association (ABA, United States) ne British Burn Association (BBA, United Kingdom): Mikenji ya mudimu wa luondapu idi itangila diambuluisha dia kumpala dia mayi mashika a mu pompi (15°C too ne ku 20°C) a minite 20 bua disama dia kapia, dienza dia tshilamba tshia polyvinyl chloride cling-film, ne dienza dia njila wa luya lua kuulu.
- Bulongolodi bua buloba bujima bua Croix-Rouge ne Crescent-Rouge (IFRC), Croix-Rouge wa mu Amerike, ne St John Ambulance (Royaume-Uni / Australie): Mikenji ya diambuluisha dia kumpala idi mimanyine pa bijadiki bua disama dikole, diumusha dia bilamba muinshi mua mâyi adi apita, ne dilama dia disama dia hypovolemic.
- Health Canada (Canada) ne Australian Competition and Consumer Commission (ACCC, Australia): Divuluka dia bintu bia bantu badi basumba bintu ne didimuija dia njiwu idi itangila dipanga dia tshibuikidiji tshia tshiamu tshia kutekela natshi biakudia ne dibutuka dia kapia.