Onnee Fiigicha Tasaa (SVT), Modified Valsalva Maneuver, fi Alaabaa Diimaa Arrhythmia¶

Daa’imni fayyaa qabu, dargaggeessi umrii kurnanii keessa jiru ykn ga’eessi tokko onneen isaanii akka ibsaa akka jijjiiramu yeroo itti dhaga’amuu fi battalumatti \(160\text{ hanga }250\text{ daqiiqaa tokkotti dha’annaa}\) saffisaa fi idilee ta’een morma keessatti dha’annaa qawwee maashinii yeroo baay’ee kophee hidhuuf jilbeenfachuu, dafanii ka’uu, bishaan qaama keessaa hir’achuu, ykn dhiphinni isaan mudachuu hin oolu Paaroxysmal Supraventricular Tachycardia (PSVT / SVT), loop sarkiyuutii elektirikii kan atrioventricular (AV) node irratti giddu galeessa godhate. Dhukkubsataa tasgabbaa’aa keessatti SVT walxaxaa hin taane yeroo baay’ee mallattoo REVERT Modified Postural Valsalva Maneuver (kan milkaa’ina dhiphina durii dachaa ol kan ta’u battaluma afuufamee booda miila dabarsoo digrii 45 dabaluudhaan) fayyadamuun sekondii 60 keessatti mana keessatti gara sirba idileetti deebi’uu kan danda’u yoo ta’u, onneen akka tasaa afuufame keessatti ga’eessota umuriin isaanii guddaa ta’e, dhukkubsataa dhukkuba onnee duraan qabu, ykn nama kamiyyuu dhukkubbii garaa, hafuura kutuu, ykn of wallaaluu (syncope) . Ventricular Tachycardia (VT) ykn Pre-Excited Atrial Fibrillation (Wolff-Parkinson-White [WPW] syndrome) ta’uu danda’a, kunis daqiiqaa muraasa keessatti gara onneen nama ajjeesutti jijjiiramuu danda’a. Dursa tasgabbii hemodynamic akkamitti akka sakatta'an beekuun, sirrii 15-second blow + 45-second supine leg-lift Modified Valsalva Maneuver raawwachuu, infant facial ice-pack application nagaan raawwachuu, fi gonkumaa arteriiwwan mormaa xuuxuu lubbuu namaa baraara.

Amma kana godhi¶

1. Namni sun hatattamaan akka taa'u ykn akka ciisu taasisi, sochii hunda akka dhaabu, akkasumas Alaabaa Diimaa Arrhythmia Unstable Arrhythmia 5n akka jiru ilaali.
2. Yoo namni sun dhukkubbii garaa, hafuura baafachuu irratti rakkina, of wallaaluu/of dhihoo, burjaajii, ykn seenaa dhukkuba onnee caasaa (dhukkuba onnee duraa, dadhabuu onnee, ykn maashaan onnee madaa) yoo qabaate, ammuma 911 / 112 / 999 bilbili (hundaa ilaali lakkoofsa balaa tasaa). Nama dhukkuba onnee caasaa qabu kamiyyuu keessatti, hanga ECG 12-lead ta'e kanaan ala ta'e mirkaneessutti onneen akka tasaa fiigu Ventricular Tachycardia (VT) ta'a jennee fudhadhu.
3. Dha'annaan onnee harka (radial artery) irratti sekondii 15f ilaaluun dha'annaan onnee fiigichaa akkamitti akka JALQABATE gaafadhaa:
4. Flip-of-a-switch battalumatti jalqabuu + sirba idilee dhagaa-dhaabbataa \(160\text{ hanga }240\text{ bpm}\) + bu'uura mormaatti rukutamuu mul'atu ("Frog Sign"): Classic Supraventricular Tachycardia (AVNRT ykn AVRT).
5. Daqiiqaa hedduu keessatti suuta suutaan saffisa dabaluu + yeroo ho'a qaamaa, dhukkubbii, bishaan qaama keessaa hir'achuu, ykn rifachuutti sirba idilee \(110\text{ hanga }160\text{ bpm}\): Tarii Sinus Tachycardia ykn a rifachuu (panic attack) jedhamu (vagal maneuvers yeroo gabaabaaf qofa sinus tachycardia sekondii 3f saffisiisa sana booda sirriitti ol deebi'ee saffisa; ho'a qaamaa, bishaan qaama keessaa hir'achuu, ykn yaaddoo bu'uuraa ni yaala).
6. Sagalee jeequmsaa sirrii hin taane ("irregularly irregular" jumping pulse with no pattern at all): Tarii Atrial Fibrillation (AFib) with Rapid Ventricular Response (RVR) (to'annoo saffisaafi ittisa dhiigni sammuu keessatti dhangala'uuf madaallii yaalaa hatattamaa barbaadi).
7. Daa'ima guddaa dammaqaa, tasgabbaa'aa ykn daa'ima guddaa SVT shakkame (fi alaabaa diimaa tasgabbaa'aa hin taane zeeroo) qabuuf, REVERT Modified Postural Valsalva Maneuver raawwadhu:
8. Marsaa 1ffaa (Seated Semi-Recumbent 15-Second Strain): Dhukkubsataa qajeelee \(45\text{-degree}\) angle tiin taa'i. Hafuura idilee akka fudhatanii fi sekondii guutuu 15f humnaan akka afuufanii fiixee siriinjii afaanii pilaastikii duwwaa \(10\text{ mL}\) keessaa barmeela pilaanjara dhiibuuf yaaluun (ykn hidhii isaanii cufanii akka waan sekondii guutuu 15f gurra isaanii pop gochuuf yaalan funyaan cufame irratti jabeessanii akka afuufan taasisi).
9. Marsaa 2ffaa (Immediate Flat Drop + 45-Degree Passive Leg Raise for 45 Seconds): Dhuma sirrii rukuttaa sekondii 15 irratti, gargaaraan tokko battaluma sanatti qaama dhukkubsataa gubbaa guutummaatti diriiree dugda isaanii irratti diriiree (\(0\text{ degrees}\)) kaasuun miila isaanii lamaan kallattiin ol kaasa kofa \(45\text{-degree}\) sekondii 45f.
10. Maaliif Marsaan 2ffaan iccitii ta'e: Diriirsee gadi bu'uun miila ol kaasuun dalga dhiiga ujummoo dhiigaa miila irraa kallattiin gara onneetti sekondii sirrii garaan itti boqotutti gadi darba, dhiibbaa narvii vagus irratti olka'iinsa guddaa uumuun **dhukkubsattoota dhibbeentaa 43 keessatti SVT gara sirba idileetti deebisee **dhukkubsattoota dhibbeentaa 43 keessatti dhibbeentaa 17 qofa waliin wal bira qabamee yoo ilaalamu).
11. Daa'ima ykn daa'ima xiqqaa SVT beekamaa ykn shakkameef (dha'annaan onnee \(220\text{ hanga }300\text{ bpm}\), pale/fussy, nyaata gaarii hin qabne): Boorsaa bishaan ice-water huccuun marfame fuula GUBBAA (morma, ijaa fi riqicha hidhii) irratti sekondii 15 hanga 20f osoo 911 / 112 bilbiltu dibadhu / 999.
12. Afaan ykn hidhii daa'imaa gonkumaa hin haguuginaa, akkasumas gonkumaa ija daa'imaa irratti hin dhiibin. Damee narvii ijaa/maxillary trigeminal morma fi riqicha hidhii qaxxaamuree qorraa kakaasuun mammalian diving reflex kan kakaasu yoo ta’u, vagal burst kan SVT daa’immanii nagaan dhaabu erga.
13. GONKUMAA kubbaa ijaa irratti HIN dhiibiin (dhiibbaa ijaa) akkasumas namni achi jiru tokko ujummoolee mormaa akka xuuxuu ykn massaajii godhu GONKUMAA HIN hayyaminaa (carotid sinus massage). Kubbaa ijaa dhiibuun retina addaan baasuu ykn korniyaa miidhuu kan danda'u yoo ta'u, ujummoo karootidii morma keessa jiru xuuxuun ammoo pilaakii kolestroolii hin adda baafamne cabsee battalumatti laamsha'uu fiduu danda'a haleellaa.
14. Yaalii Modified Valsalva lama booda onneen fiigaa jiru yoo hin dhaabbanne (ykn daqiiqaa 15 hanga 20 ol yoo turu), gara Kutaa Balaa Tasaa deemaa. Ambulaansii bilbili; osoo active arrhythmia keessa jirtuu gonkumaa of hin oofinaa. Dhukkubsataan qoricha "pill-in-the-pocket" (kan akka diltiazem, verapamil, ykn metoprolol) ogeessi onnee ajaje yoo qabaate, akka qajeelfamaatti fudhachuun kunuunsa fayyaa eegaa osoo jiruu boqodhu.

Muka murtii adda baasuu hatattamaa: Onnee tasa fiigu (Tachyarrhythmia) .¶

Flowchart kilinikaa kana fayyadamuun dha’annaa onnee saffisaa tasaa adda baasuu fi yoom akka Modified Valsalva Maneuver fi battalumatti deebisee lubbuu deebisuu hatattamaa raawwachuu qabdu murteessuu.

flowchart TD
    Start["Dha'annaa Onnee Tasa Saffisaa, Dha'annaa, ykn Dha'annaa Onnee<br/>(Dha'annaa Onnee > Daqiiqaa Tokkotti Dha'annaa 130 hanga 250+)"] --> UnstableCheck{"Alaabaa Diimaa 5 HIN STABLE ta'an ilaali:<br/>1. Dhukkubbiin garaa, dhiibbaa, ykn dhiphachuu<br/>2. Hafuura baafachuu dadhabuu / hafuura baafachuu<br/>3. Of wallaaluu (syncope), burjaajii, ykn garaa kaasaa cimaa<br/>4. Gogaan diimaa, citaa, qorraa (Shock)<br/>5. Seenaa Dhukkuba Onnee, Dadhabbii Onnee, ykn VT"}

    UnstableCheck -->|"EEYYEE (Aalaabaa Diimaa KAMIYYUU Argame)"| Call911["ATATTAMAA 911 / 112 / 999 BALAA ATATTAMAA:<br/>1. Shakkamaa Ventricular Tachycardia (VT), AFib Dursee kakaafame,<br/> ykn SVT Hemodynamically Unstable<br/>2. Diriiraa ciisu (ykn yoo hafuura baafachuu dadhabe qajeelee ciisu); ZERO deemsa<br/>3. AED walitti maxxane/qophii ta’ee akka turu; yeroo EMS dhufu walsimsiisaa<br/> cardioversion ykn defibrillation qopheessuu"]

    UnstableCheck -->|"Alaabaa Diimaa HIN QABU (Akeekkachiisa Dhukkubsataa, Tasgabbaa'aa,<br/>Dhukkubbii Garaa Hin Qabu, Hafuura Baafannaa Idilee)"| PatternCheck{"Sagalee Dha'annaa Dha'annaa (Pulse Rhythm & Onset Pattern) ilaali"}

    PatternCheck -->|"CHAOTICALLY IRREGULAR PULSE:<br/>Sagalee utaaluu kan akkaataa tilmaamamuu danda’u zeeroo ta’een"| AFib["FIBRILATION ATRIAL SHAKKAA (AFib RVR waliin):<br/>1. Vagal maneuvers AFib gara sirba idileetti HIN jijjiiru<br/>2. ECG 12-lead, to’annoo saffisa, fi anticoagulation dhiigni sammuu keessatti dhangala’uuf guyyaa tokkotti kunuunsa kutaa Hatattamaa / Hatattamaa Cardiology<br/> barbaadi"]

    PatternCheck -->|"SAFFISA SUUTOOTA (110 hanga 160 bpm):<br/>Suuta suutaan kan jalqabe ho’a qaamaa, bishaan qaama keessaa hir’achuu, dhukkubbii,<br/>kaafeeniin/qaamota kaka’umsaa, ykn rifachuu cimaadhaan"| SinusTach["TAACHIKKAARDIYAA SAAYINASII SHAKKAA:<br/>1. Trigger jala jiru yaaluu (bishaan/elektiroolayitiidhaan deebi’anii bishaan gochuu,<br/> ho’a qaamaa/dhukkubbii wal’aanuu, hafuura baafachuu saanduqa sekondii 4 suuta jedhu raawwachuu)<br/>2. Yoo HR boqonnaa > 120 bpm ta’e kunuunsa fayyaa barbaadi"]

    PatternCheck -->|"JALQABAA 'LIGHT-SWITCH':<br/>Dhagaan dha'annaa idilee dhagaa ta'ee 160 hanga 250+ bpm irratti<br/>+ Morma keessatti dha'uu ('Mallattoo Saree'):<br/>SUSPECT SUPRAVENTRICULAR TACHYCARDIA (SVT)"| AgeSplit{"Dhukkubsataan Daa’ima Ga’eessota / Guddaa<br/>moo Daa’ima / Daa’ima Xiqqaa?"}

    AgeSplit -->|"Daa’ima Ga’eessota ykn Waldaa Hojii Gamtaa"| RevertValsalva["HOJII VAALSAALVAA FOOYYA'E REVERT HOJJECHUU:<br/>1. Digrii 45 irratti taa'i & siriinjii 10 mL keessatti jabeessitee afuufi<br/> (ykn hidhii ciccitaa/funyaan cufame irratti) SECONDS 15<br/>2. Achumaan qaama gubbaa FLAT (0 deg) gadi buusuun<br/> miila lamaan gara 45 DEGREES tti SECONDS 45<br/>3. Yoo ammallee yaaliiwwan 2 booda dorgomaa jirtan -> EMS bilbili / gara ER<br/> deemi IV Adenosine ykn Calcium Channel Blocker"]

    AgeSplit -->|"Daa’ima ykn Daa’ima Xiqqaa<br/>(HR 220 hanga 300 bpm) ."| InfantIce["WAAMILI 911 / 112 / 999 + INFANT DIVING REFLEX:<br/>Boorsaa bishaan ice-water huccuu haphiin marfame irratti<br/>FOREHEAD, EYES, & NASAL BRIDGE sekondii 15-20f dibachuu<br/>(GONKUMAA afaan ykn hidhii hin haguugin; GONKUMAA kubbaa ijaa HIN dhiibin)"]

Pathophysiology: Akkaataa SVT short-circuit itti hojjetuu fi akkaataa Vagus Narve loop cabsu¶

Onnee fayyaa boqonnaa irra jiru keessatti, dha’annaan onnee hundinuu golee mirgaa gubbaa (node sinoatrial [SA]) keessatti pacemaker uumamaa irraa jalqaba, golee gubbaa (atria) keessa imala, \(0.1\text{ seconds}\) bakka kaffaltii elektirikii tokko giddugala onnee keessa jirutti (node atrioventricular [AV]) gadi bu’a goleewwan (ventricles) \(60\text{ hanga }100\text{ daqiiqaa tokkotti dha'annaa}\) irratti.

Paroxysmal Supraventricular Tachycardia (PSVT / SVT) keessatti namni sun karaa elektirikii dabalataa maaykirooskoopii miidhaa hin qabneen dhalata, yookaan node AV ofii isaa keessaa daandii walfakkaatu lama (AV Nodal Reentrant Tachycardia [AVNRT], SVT %60 kan ta’u) yookaan riqicha maashaa maaykirooskoopii dabalataa atrium fi ventricle walqabsiisuu (Atrioventricular Reciprocating Tachycardia [AVRT], Wolff-Parkinson-White [WPW] syndrome dabalatee SVT keessaa %30 qaba): 1. Akkaataa "Light Switch" Flips On: Track tokko humna ibsaa saffisaan kan dabarsu ta'us suuta (fast pathway) kan deebi'u yoo ta'u, track lammaffaan ammoo suuta kan dabarsu garuu saffisaan kan deebi'udha (slow pathway). Yeroo idilee, miidhaa hin qabne yeroo malee dhiphinni onnee (rebbaan darbame / PAC) milisekondii sirrii yeroo daandii tokko boqotee fi inni kaan banaa ta’etti dhukaasu, impulsiin elektirikii daandii banaa keessa seenee geengoo ta’ee \(160\text{ hanga }250\text{ revolutions per minute}\) (a reentry circuit) tiin naannootti loop ta’a. 2. Dhukkubsattoonni Maaliif Morma Isaanii Keessatti Dha'annaan Itti dhagahama ("The Frog Sign"): AVNRT keessatti goleewwan gubbaa (atria) fi goleewwan jalaa (ventricles) milisekondii wal fakkaatuun dhukaasu. Sababni isaas, valve tricuspid atrium mirgaa fi ventricle mirgaa gidduu jiru yeroo atrium mirgaa walitti qabamu waan cufameef, qawween dhiigaa duubatti deebi'ee gara internal jugular veins of the neck tti ol deebi'ee, bu'uura mormaa irratti (the "Frog Sign") kan SVT rifachuu ykn sinus tachycardia irraa cimsee adda baasu uuma. 3. Dhukkubsattoonni maaliif yeroo SVT ykn sirriitti booda baay'ee fincaa'u: Yeroo atria \(200\text{ bpm}\) irratti valve cufame irratti diriiru maashaan onnee hormoonii Atrial Natriuretic Peptide (ANP) jedhamu kan tiruu fincaan qulqulluu (tachycardia-induced polyuria) baay'ee 20 hanga Daqiiqaa 60. 4. Akkaataa Vagal Maneuvers (fi IV Adenosine) Loop Cabsu: Looppii AVNRT fi loop AVRT lamaan isaanii marsaa tokko tokko hunda irratti AV node keessa darbuu qabu. Vagus Nerve (Cranial Nerve X) kallattiin gara AV node tti wayaa ta'ee acetylcholine kan gadhiisu yoo ta'u, kunis yeroo gabaabaaf karaa AV node sekondii 2 hanga 3tti dabarsuu saffisiisa. Yoo sochii narvii vagus cimaa gahaa ta'e kakaaste Marsaa tokko qofa qofa AV node keessaa ugguruuf, fiigichi elektirikii geengoo daandii cufuu rukutee, battalumatti dhaamsa, fi natural SA node pacemaker \(70\text{ hanga }90\text{ bpm}\) tti sirriitti deebi'ee fudhata.

Walbira qabamuu bal’aa haalawwan 5 acute fast-heart-rate¶

Gabatee adda baasuu kana fayyadamuun taakikaardiyaa saayinisii gaarii fi weerara rifachuu SVT, fibrileeshinii onnee fi taakiikaardiyaa veentireetara lubbuu namaa balaa irra buusu irraa adda baasuu:

Raawwii tarkaanfii tarkaanfiin REVERT Modified Postural Valsalva Maneuver¶

Waggoota kurnan lamaan darbaniif gargaarsi jalqabaa sadarkaa isaa eeggate "classic sitting Valsalva maneuver" (qajeela taa'uu fi akka sochii garaachaa qabaachuutti gadi qabachuu) barsiisaa ture, kunis dhukkubsattoota balaa tasaa dhibbeentaa 15 hanga 17 gadi irratti milkaa'ee, dhukkubsattoonni dhibbeentaa 80 ol kutaa yaala hatattamaa keessatti adenosine hidda dhiigaa keessaa akka fudhatan dirqisiise.

Bara 2015tti, mallattoon beekamaan REVERT Randomized Controlled Trial The Lancet (Appelboam et al.) irratti maxxanfame, qajeelfama onnee akka addunyaatti (AHA, ERC, ESC, fi UK NICE/Resuscitation Council) Modified Postural Valsalva Maneuver, kan saffisa jijjiirraa 17% irraa hanga 43% qoricha zeeroo fi bu'aa badaa zeeroo qaban.

Istaandardii Valsalva Maaliif Kufa, fi Maaliif Miila Olkaasuun Digrii 45 Hojjeta¶

Sochiin Valsalva marsaa fiiziyoloojii afur keessatti hojjeta: - Yeroo Marsaa I fi Marsaa II (rukuttaa sekondii 15) dhiibbaan garaa keessaa ujummoo dhiigaa cufa, dhiigni ujummoo dhiigaa gara onneetti akka hin deebine dhorka. Dhiigni xiqqaan onnee keessa waan seenuuf dhiibbaan dhiigaa xiqqoo gadi bu'a, qaamni dhugumatti ON adrenaline (sympathetic tone) osoo OFF the vagus nerve godha. (SVTn osoo afuuftuu gonkumaa hin dhaabbatu jechuun ni danda'ama.) - Sihrii kun kan raawwatamu Marsaa III fi Marsaa IV (Erga afuufuu dhiiftee sekondii 5 hanga 20): Yeroo dhiphina sana gadhiiftee akka idileetti hafuura baafattu dhiibbaan garaa gara zeerootti gadi bu'ee dhiigni ujummoo dhiigaa hidhamee jiru gara onneetti deebi'ee fiiga. Dhiigni akka tasaa olka’uun sun sensaroota dhiibbaa (baroreceptors) aortic arch fi carotid arteries keessa jiran diriirsee, deebi’ee ka’uu guddaa Vagus Nerve braking reflex (Phase IV vagal overshoot) kan SVT dhaabu kakaasa. - Why Standard Sitting Valsalva Failed: Yeroo afuufuu dhaabdu qajeeltee taa'uu yoo ta'e, harkisa lafaa dhiiga miila kee keessatti gadi kiyyootti galcha, kanaaf dhangala'aan xiqqaan qofti gara onnee keetti deebi'a (Fase IV vagal reflex dadhabaa uumuu). - Maaliif Fooyya'iinsi REVERT Milkaa'ina Sadii Dachaa: Dhukkubsataan sun \(45\text{ degrees}\) irratti ol taa'ee akka afuufu gochuudhaan, achiis battalumatti qaama isaanii diriiraa (\(0\text{ degrees}\)) osoo miila lamaan gara \(45\text{ degrees}\)tti ol kaasuun sekondii sirrii isaan afuufuu dhiisan, harkisa lafaa \(300\text{ gara }500\text{ mililiitira}\) dhiiga miila walitti qabame kallattiin gara atrium mirgaatti yeroo Marsaa III, supercharging Marsaa IV baroreceptor surge fi SVT sekondii 10 hanga 30 keessatti dhaabsisa.

Tarree Sakatta'iinsa Tarkaanfii 4 Sirrii REVERT Modified Valsalva Maneuver Raawwachuuf¶

   PHASE 1: SEATED STRAIN (15 SECONDS)          PHASE 2: SUPINE + LEG LIFT (45 SECONDS)
        \                                                                   /  /
         \  45 deg   [Blow hard into 10 mL                                 /  /  45 deg
          \______     syringe for 15 sec]        \________________________/  /   Leg Lift
                 \                                 0 deg Flat Back

1. Iddoo fi Meeshaalee Qopheessuu:
2. Nama sana qajeelee \(45\text{-degree}\) semi-recumbent angle irratti siree, sofaa, ykn lafa kaarpeeti qabu irratti bakka mataa isaa duuba bakki jiru sekondii 1 keessatti guutummaatti diriirsuuf jirutti taa'i, gargaaraan (ykn miila/dallaa) miila isaanii ol kaasuuf qophaa'e.
3. Akkaataa dhiibbaa afuuftuu galma \(40\text{ mmHg}\) sirrii ta'e maddisiisuu dandeenyu:
   • Istaandaardii Warqee (Mala Siriinjii \(10\text{ mL}\)): Nama sanaaf siriinjii qoricha afaaniin fudhatamu pilaastikii qulqulluu, duwwaa \(10\text{ mL}\) (\(2\text{ teaspoon}\)) (gosa saanduqawwan dhangala’aa ibuprofen/acetaminophen daa’immanii keessatti hammataman) kenni. Fiixee noozlii xiqqaa funyaan isaanii gidduutti akka kaa’anii fi ciminaan akka afuufanii pilaanjara sana duubatti dhiibuuf akka yaalan taasisi. *(Qorannoowwan baayoomedikaalaa injinariingii akka mirkaneessutti, pilaanjara siriinjii \(10\text{ mL}\) irratti afuufuun dhiibbaa garaa keessaa *\(40\text{ mmHg}\) jechuun ni danda'ama, dhiibbaa rifleeksii Valsalvaaf mijatu maddisiisa.)
   • Filannoo Meeshaa Hin Qabne: Namni sun harka tokkoon qaawwa hidhii isaa guutummaatti akka cufamu godhi, funyaan isaa naannoo qubbee guddaa ofii isaatti cimsee akka cufu (akka xurumbaa qilleensi tokkollee akka hin baaneetti afuufuu), akkasumas maashaalee garaa fi garaa isaatiin akka waan xiyyaara irratti gurra isaa pop gochuuf yaalutti ykn baaloon haaraa jabaa dhoosuuf yaaluun jabeessee akka afuufu taasisi.
4. Dhiphina Walitti Fufaa Sekondii 15 raawwachuu:
5. Namni sun hafuura idilee akka fudhatuu fi sekondii 15 guutuuf dhaabbataa fi humnaan akka afuufu (sagalee guddaadhaan lakkaa'i: "Tokko-tokko-kuma, lama-tokko-kuma... hanga kudha shan").
6. Maashaaleen qoonqoo fi garaa mul’ataan akka dhiphachuu fi fuulli xiqqoo akka diimatan barbaadi. Qilleensi hidhii ykn afaan keessaa akka bahu hin godhinaa.
7. Kufaatii Dhaabbii Battalaa + Miila Kaasuun Digirii 45 (Sekondii 45) raawwachuu:
8. mallattoo sekondii 15 sirrii irratti nama sanatti himi: "Afuufuu dhiisi, harka kee gadi dhiisi, akka idileetti hafuura baafadhu."
9. Yeroo walfakkaatutti (rukuttaa sana erga dhaabdee sekondii 1 hanga 2 keessatti), mataa fi qaama namaa guutummaatti dugda isaa irratti diriirsuu (\(0\text{ degrees}\), barcuma balleessi) fi miila isaanii qajeelaa lamaan hanga kofa \(45\text{-degree}\) tti ol kaasuu, jilba isaanii ol qabatanii (ykn tuullaa olka'aa barcumaa/teessoo teessoo irratti boqochiisuun) for Sekondii guutuu 45.
10. Namni sun guutummaatti boqonnaa akka argatuu fi osoo miilli isaa ol ka’ee jiruu akka idileetti akka hafuura baafatu itti himi. Yoo sochiin sun hojjete, akkaataa idileetti **sekondii 10 fi 25 gidduutti **sekondii 10 fi 25 gidduutti rukuttaa cimaa tokko ykn boqonnaa gabaabaa sekondii 1, itti aansuunis battalumatti tasgabbaa’aa fi dha’annaan onnee suuta jedhu ni dhaga’ama.
11. Gara Semi-Recumbent Position deebi'uun Pulse Irra Deebi'anii Ilaaluu:
12. Miila ol kaasee sekondii 45 booda miila gadi buusuun nama sana daqiiqaa 1f bakka mijataa \(45\text{-degree}\) taa'ee jirutti deebisuu, sana booda dha'annaa harkaa ilaalaa.
13. Yoo onneen ammallee \(160\text{ hanga }240\text{ bpm}\) fiigaa jiruu fi dhukkubsataan tasgabbaa'ee yoo jiraate, daqiiqaa 2 eegaa yaaliin sekondii tokko Modified Valsalva Maneuver raawwadhaa. Yoo yaaliin lama sirnaan raawwatame sirba hin jijjiirre, EMS bilbili ykn gara kutaa balaa tasaa dhaqi.

Safe vs. Dangerous Vagal Maneuvers: Maal Fayyadamaa fi Maal irraa fagaachuu qabna¶

Xiyyeeffannoo Addaa: Daa’immanii fi Daa’imman Xixiqqaa keessatti SVT beekamtii kennuu¶

Daa’imman umuriin isaanii waggaa 1 gadi ta’e keessatti, Supraventricular Tachycardia (SVT) mallattoolee arrhythmia baay’inaan mul’atan keessaa isa tokko yoo ta’u, dha’annaan onnee \(220\text{ fi }300\text{ dha’annaa daqiiqaa tokkotti}\) gidduutti boo’a (dha’annaa onnee daa’immanii idilee \(110\text{ hanga }160\text{ bpm}\) yeroo boqonnaa, ykn hanga \(190\text{ bpm}\) yeroo ho'a qaamaa guddaa qabatanii boo'an). - SVT Daa'imaa Sa'aatii 24f Maaliif Salphaatti Dhabuu: Daa'imni tokko "Onneen koo fiigaa jira" jechuu hin danda'u. Daa'imni SVT keessa jiru \(260\text{ bpm}\) dhugumatti sa'aatii 6 hanga 12 jalqabaaf haala nama ajaa'ibuun tasgabbaa'ee mul'achuu danda'a, hanga maashaan onnee isaanii dadhabuu jalqabutti (tachycardia-induced heart failure). - Mallattoo SVT Daa'ima Keessatti: - Harma hoosisuu ykn qaruuraa fudhachuu akka tasaa diduu (ykn osoo xuuxuuf yaaluu dafquu fi hafuura baafachuu). - Fussiness, aarii, dadhabbii, ykn gogaa halluu diimaa/mottled kan hin baratamne. - Hafuura baafannaa saffisaa, gadi fagoo (tachypnea) fi saffisaan mul’atu dallaa garaa ykn uffata daa’imaa sternum irratti balali’uu. - Sa'aatii ismaartii, oksijiinii dha'annaa onnee, ykn isteetoskooppii garaa bitaa irratti dha'annaa onnee dhaabbataa daqiiqaa tokkotti \(220\text{ dha'annaa}\) kan yeroo daa'imni tasgabbaa'u saffisa hin hir'isne lakkaa'u. - Daa'ima SVT Shakkameef Hatattamaan Maal Gochuu Qaba: 1. Hatattamaan 911 / 112 / 999 bilbili (daa’imman saffisaan gara shookii onneetti deebisuu danda’u). 2. Yoo daa'imni dammaqee hafuura baafachaa jiraate (ykn qajeelfama ergamtoota hatattamaa/ogeessa onnee daa'immaniin kenname), boorsaa pilaastikii tokko bubbee caccabee fi bishaan qabbanaawaa guuti, huccuu jiidha haphii tokkoon marsi, akkasumas suuta walakkaa gubbaa fuula daa'imaa (morma, ija cufame, fi riqicha hidhii QOFA haguuggii) irratti kaa'i Sekondii 15, hidhii fi afaan dhibbeentaa 100 hin haguugamnee fi mul'atu. 3. Daa'ima gonkumaa garagaltee hin qabatin akkasumas gonkumaa ija daa'imaa ykn naannoo qaama saalaa irratti hin dhiibin.

Kutaa Ambulaansii fi Balaa Tasaa Keessatti Wanti Ta'u: "Adenosine Moment".¶

Yoo Modified Valsalva Maneuver SVT hin dhaabne fi gara kutaa balaa tasaa yoo deemte, maal akka eeggattu beekuun sodaa ni balleessa: 1. 12-Lead ECG Recording: Qoricha kamiyyuu kennuu isaanii dura, paramedics ykn ER narsoonni yeroo saffisaa ECG 12-lead ECG galmeessa (fi yeroo wal'aansaatti rhythm strip walitti fufiinsa qabu akka fiigu taasisa) kanaaf ogeessi onnee gosa SVT sirrii ta'e arguu fi Wolff-Parkinson-White (WPW) delta waves al tokko sirba idilee ta'e ilaaluu danda'a ni deebisa. 2. Adenosine hidda dhiigaa keessaa (\(6\text{ mg}\) sana booda \(12\text{ mg}\) Saffisaan IV Dhiibuu): - SVT dhiphoo-walxaxaa idileedhaaf, ogeeyyiin fayyaa IV ujummoo guddaa naannoo qaxxaamuraa jilba (antecubital fossa) keessa kaa’anii adenosine lilmoodhaan itti aansuun battalumatti saffisaan \(20\text{ mL}\) saline flush gochuu. - Adenosine Maal Itti dhagahama (Mirkaneessi Barbaachisaa): Adenosine molakiyuulii uumamaa purine yoo ta'u walakkaan jireenyaa isaa baayyee gabaabaa sekondii 10 gadi ta'a. Yeroo onnee rukutu sirna elektirikii onnee deebisee jalqabuuf sekondii 3 hanga 6 AV node guutummaatti cufa. Sekondii 5 hanga 10 dhukkubsataan kun akka tasaa ho'ina ulfaataa garaa fi fuula isaa irratti, miira hafuura baafachuu dadhabuu gabaabaa, fi miira ajaa'ibaa onneen isaa akka dhaabbatu, achiis sekondii 10 booda qorichi qaama keessaa dhibbeentaa 100 bade fi onneen tasgabbiidhaan \(80\text{ bpm}\) dha'aa jira. - (Filannoo hospitaalaa lallaafaa ta’e filannoo: Yaaliin kilinikaa dhiheenya kana gaggeeffame akka agarsiisutti, uggurri chaanaalii kaalsiyeemii hidda dhiigaa keessaa kan akka diltiazem ykn verapamil akka suuta jedhee daqiiqaa 20f IV infusion tti kennamu dhukkubsattoota tasgabbaa’oo >90% irratti SVT jijjiira, osoo boqonnaan garaa namaa dhiqachuu sekondii 6 adenosine malee.) 3. Fayyasa Yeroo Dheeraa (Catheter Ablation): Erga SVT yeroo tokkoo booda, gara cardiac electrophysiologist (EP) tti ergamuun adeemsa yaala alaa weerara xiqqaa catheter ablation jedhamu kan hayyamu yoo ta’u, kunis AVNRT fi AVRT/WPW dhukkubsattoota dhibbeentaa 95 hanga 98 keessatti dhaabbataadhaan fayyisa kanaaf qoricha onnee guyyaa guyyaan umurii guutuu gonkumaa isaan hin barbaachisu.

Iskiriiptii qunnamtii sirrii 911 / 112 / 999 fi adda baasuu hospitaalaa¶

Yeroo ergamtoota balaa tasaa bilbiltan ykn bakka adda baasuu hospitaalaa geessan iskiriiptii kilinikaa ifa ta’e kana fayyadamaa:

• Onnee Fiigicha Tasgabbaa'aa Hin Taane (Dhukkubbii Garaa, Hafuura Gabaafachuu, Of wallaaluu, ykn Dhukkuba Onnee Duraa):

  "Ambulaansii hatattamaa kan hordoffii onnee/defibrillator qabu [Teessoo Sirrii] irratti na barbaachisa. Dhukkubsataan kun daa'ima waggaa [Umurii] kan ta'ee fi dha'annaan onnee tasa fiigichaan daqiiqaa tokkotti tilmaamaan [Lakkoofsa] dha'annaa [dhukkubbii garaa / hafuura kutuu / garaa kaasaa / of wallaaluu / seenaa dhukkuba onnee duraan ykn dadhabuu onnee] waliin kan walqabatudha. Ventricular ni shakkina Tachycardia ykn arrhythmia tasgabbaa'aa hin taanee fi dhukkubsataan boqonnaa guutuu akka ciisu gochuu."

• SVT Shakkamaa Tasgabbaa'eef (Yeroo Valsalva Fooyya'ee Booda Gara ER Deemnu):

  "Ani dhukkubsataa waggaa [Umurii] kan tasa 'light-switch' onset regular tachycardia kan daqiiqaa tokkotti tilmaamaan [180 hanga 220] dha'annaa [Yeroo] irraa eegalee uumame waliin triage hatattamaa irra jira. Dhukkubsataan dhukkubbii garaa tokko malee dammaqee jira, yaaliin lama REVERT Modified Postural Valsalva Maneuver rhythm hin jijjiirre. Nu barbaachisa." ECG battalaa 12-lead yeroo arrhythmia sochii qabuu fi madaallii jijjiirraa SVT."

• Daa'ima SVT Shakkameef (\(>220\text{ bpm}\)):

  "Ambulaansii daa'immanii hatattamaa [Teessoo Sirrii] irratti na barbaachisa. Daa'imni koo [Umurii] ji'a ta'e halluu diimaa qaba, nyaata diduu, fi dha'annaan onnee dhaabbataa daqiiqaa tokkotti dha'annaa [220 hanga 280] ol ta'ee ho'a qaamaa tokko malee qaba. Infant Supraventricular Tachycardia (SVT) shakkina."

Gaaffiiwwan yeroo baay’ee gaafataman¶

Miila koo erga afuufee booda battaluma sanatti gara digrii 45tti ol kaasuun (REVERT Modified Valsalva) osoo taa'ee gadi qabachuu qofa caalaa dachaa lamaa ol hojjeta?¶

Sekondii 15f humnaan afuufuun garaa keessan keessatti dhiibbaa guddaa uumuun yeroodhaaf dhiigni gara onnee keessaniitti akka hin deebine dhorka; the actual vagus nerve surge that stops SVT stops ERGA afuufuu dhiiftee sekondii 5 hanga 20 booda, yeroo dhiigni gara onneetti deebi'ee fiiguun sensaroota dhiibbaa aortaa diriirsu. Yeroo afuufuu dhaabdu qajeeltee taa'aa yoo taate, harkisa lafaa dhiiga sana miila kee keessatti gadi kiyyootti galcha; battalumatti dugda kee diriirsuu fi sekondii afuufuu dhaabdu miila kee gara digrii 45tti ol kaasuudhaan, harkisa lafaa dalga dhiiga miila guddaa kallattiin garaa kee keessa naquudhaan, rifleeksii narvii vaagus humna guddaa qabu kan namoota dhibbeentaa 43 irratti SVT dhaabu kakaasa.

Garaagarummaa rifachuu (sinus tachycardia) fi Supraventricular Tachycardia (SVT) gidduu jiru akkamittan adda baasuu danda’a?¶

Lamaanuu onnee dha'uu, dafquu fi miira sodaa kan fidan yoo ta'u, SVTn dha'annaa onnee tokkoon battalumatti garagalee (yeroo baay'ee yeroo jilbeenfatu ykn akka tasaa socho'u) fi daqiiqaa tokkotti dha'annaa dhagaa ta'een dha'annaa 160 hanga 250 bu'uura mormaatti dha'annaa mul'atuun ("Mallattoo Saree"), achiis dha'annaa tokkoon battalumatti ni dhaama. Rifachuun (sinus tachycardia) daqiiqaa hedduu keessatti suuta suutaan kan olka’u yoo ta’u, ga’eessota irratti daqiiqaa tokkotti dha’annaa 150 hanga 160 kan caalu yeroo muraasa, akkasumas yeroo tasgabbaa’aa jirtu daqiiqaa 10 hanga 30 keessatti suuta suutaan saffisa isaa hir’isa.

Miseensi maatii tokko morma koo xuuxuun (carotid sinus massage) ykn ija koo dhiibuun onnee fiigaa jiru dhaabuuf maaliif balaa qaba?¶

Arteri karootidii morma keessa jiru xuuxuun, pilaakii kolestroolii hin adda baafamne dallaa arterichaa keessa jiru caccabsee dhiigni kallattiin sammuutti dhukaasuun, battalumatti dhiigni sammuu keessatti dhangala’uu fi dhaabbataadhaan laamsha’uu danda’a. Kubbaa ijaa (the oculocardiac reflex) dhiibuun retina cicciruu ykn addaan baasuu fi ija dhiibuu danda’a; sochiin lamaanuu gonkumaa haala hospitaalaan alatti raawwatamuu hin qabu, keessumaa yeroo sochiin nageenya qabu REVERT Modified Valsalva Maneuver baay’ee bu’a qabeessa ta’e.

Maaliif SVT ykn atrial fibrillation erga na mudatee booda battaluma sanatti baay’ee fincaa’uu qaba?¶

Goleewwan gubbaa onnee keessanii (atria) daqiiqaa tokkotti dha’annaa 180 hanga 220n valve onnee cufame irratti yeroo dha’an, dallaan maashaalee onnee diriirfame hormoonii uumamaa Atrial Natriuretic Peptide (ANP) jedhamu gara dhiiga keessanitti gadi lakkisu. ANPn tiruu keessan saffisaan soodiyemii fi bishaan akka baafatan mallattoo kan kennu yoo ta’u, kunis yeroo ykn daqiiqaa 30 keessatti fincaan ifa ta’e lolaa fincaan ifa ta’e guutummaatti miidhaa hin qabne fida.

Maddoonni sakatta'aniiru¶

• The Lancet (REVERT Randomized Controlled Trial, United Kingdom): Foyya’iinsa Boodaa Sochii Istaandardii Valsalva Wal’aansa Hatattamaa Supraventricular Tachycardias (REVERT): Yaaliin To’annoo Tasa (Appelboam et al., The Lancet 2015; hundeessuun sekondii 15 \(40\text{ mmHg}\) \(45^\circ\) irratti afuufuu itti aansee sekondii 45 supine \(0^\circ\) + \(45^\circ\) pirootokoolii miila ol kaasuu).
• Waldaa Onnee Ameerikaa (AHA), Kolleejjii Onnee Ameerikaa (ACC), fi Waldaa Sirba Onnee (HRS, Yunaayitid Isteetis): Qajeelfama Bulchiinsa Dhukkubsattoota Ga’eessota Supraventricular Tachycardia fi AHA Adult & Pediatric Advanced Life Support (ACLS / PALS) Tachyarrhythmia Algorithms.
• Waldaa Onnee Awurooppaa (ESC) fi Mana Maree Duub-deebii Awurooppaa (ERC): Qajeelfama ESC Bulchiinsa Dhukkubsattoota Supraventricular Tachycardia (Gorsa Gitaa I Modified Postural Valsalva Maneuver fi dhiibbaa ijaa irraa fagaachuu).
• Mana Maree Resuscitation UK fi Inistiitiyuutii Biyyoolessaa Fayyaa fi Kunuunsa Gahumsa (NICE, United Kingdom): Qajeelfama Taakikaardiyaa Yeroo Hidhamuu fi Fayyadama Bubbee Fuulaa SVT Daa’immanii.

Qajeelfamoota walqabatan¶

• Obomboleettii shookii defibrillator (ICD) implanted fi malfunction pacemaker
• Dhukkuba maayookaardiitii cimaa, pericarditis, fi dhukkubbii garaa bakka tokkotti adda baasuu
• Dhukkuba onnee adda baasuu fi gargaarsa jalqabaa
• Gargaarsa jalqabaa of wallaaluu (syncope) fi alaabaa diimaa onnee
• Tooftaalee rifachuu fi qilleensa garmalee lafa kaa’uu