Na mavoa titobu ni veisele, na kalawa ena dua na iqaqalo, kei na kena tarovi na Tetanus¶

Na kalawa ena dua na faca, na kena curumi na kuli ena dua na ua ni bai rusty, na kena curumi e dua na rosi se na tikitiki ni kau, se na vakararawataki ena dua na mavoa titobu ni puncture e bulia e dua na leqa tubukoso vakavuniwai veivakacalai duatani. E sega ni vaka na veitiki ni yago rabailevu e dau drodro galala na dra qai rawarawa me savati, e dua na ka lailai e dau vakacacani e vaka e dua na culacula ni hypodermic. E vakasavi ira na manumanu somidi ni qele, na manumanu somidi ni qele, kei na tikitiki ni rapa ni vava se sote lint titobu ki na uro ni kuliniyago, fascia ni yava, capsules ni sui, se periosteum ni sui, ka qai sogota na sila ni kuliniyago ena daku ni matau se tikina.

Na idusidusi oqo e vakarautaka na ikalawa-ena-ikalawa ni iwalewale ni leqa tubukoso e salavata kei na vakatutu vakavuniwai mai na iSoqosoqo ni Bula e Vuravura (WHO), na Amerika na Valenivolavola ni Matanitu me baleta na Matanitu kei na Matanitu (CDC), na Matabose ni Veitaqomaki ni Bula ni UK (UKHSA), na Koli ni Amerika ni Yava kei na Ankle Veisele (ACFAS), kei na Mate Veitauvi ni Amerika (ACFAS). Cakacaka vakatotolo me vakasuasuataki na mavoa ka sega ni sogota, vakadeitaka na nomu ituvaki ni 5 na yabaki vs.

Cakava oqo ena gauna oqo¶

Kevaka o iko se dua e volekati iko e kalawaca e dua na faca, votonikau, tiki ni iloilo, ua kaukamea, se sotava e dua na mavoa titobu ni puncture:

1. Dabe sobu ka raica kevaka e se vakacurumi tikoga na ka: Kauta laivi na bibi kece mai na dua na yava mavoa ena gauna sara ga oqo. Kevaka e dua na faca lailai, tack, se votonikau e curu vakamalua ki na yava ni nomu ivava se kuli titobu ka dreta mai ka sega ni sasaga ni o laveta na yavamu, kauta laivi vakavinaka na nomu ivava kei na sote. Ia, kevaka e dua na spike levu, ititoko ni rebar, tikitiki ni iloilo, se na kau e vakamavoataki vakatitobu ki na yava, liga, se yago, se lako sivita na sala taucoko ena dua na liga, KUA ni dreta mai. Vakadeitaka na ka ena vanua ena padding bulky (raica na noda idusidusi ni vakadeitaki) ka qirita na nomu naba ni leqa tubukoso ni vanua (911 e Amerika kei Kenada, 112 ena veiyasai Iurope, 999 ena Matanitu Cokovata) ena noda . naba ni leqa tubukoso dairekita.
2. Lewa na dra bibi ni vakatara na oozing lekaleka ni capillary me baleta na veivakacacani lalai: Kevaka e dra e spurting se pooling totolo, vakayagataka na veivakasaurarataki vakadodonu vakadodonu ni ivola ena dua na isulu savasava se pad ni gauze sega ni vakacacani me baleta na 10 na miniti taucoko (raica lewai vakalevu na dra). Kevaka e oozing ga na puncture e vica na drodro ni dra butobuto ni veisele, laiva me dra vakamalua me baleta na 30 ki na 60 na sekodi ni o toso tiko ki na sink, me vaka ni drodro ni dra ki tautuba e vukea na kena vakasavasavataki na duka kei na manumanu somidi mai na sala lailai.
3. Savata ka vakasuasuataka ena ruku ni wai ni paipo e vakasaurarataki me 5 ki na 10 na miniti: Taura na mavoa ni puncture vakadodonu ena ruku ni dua na uciwai kaukauwa ni wai ni paipo savasava ka savata vinaka na kuli wavolita ena sovu malumu ni vale me 5 ki na 10 na miniti. Vakarabailevutaka vakamalua na yasa ni dolavi ni puncture ena iqaqalo savasava me rawa ni drodro kina na wai drodro ki na gusu ni tikidua, ia kakua vakadua ni vakacuruma na iqaqalo ni cotton, tweezers, se na iqaqalo titobu ena loma ni qara.
4. Raica na ka kei na nomu ivava me baleta na tikitiki e yali: Raica vakavinaka na faca, na votonikau, se na tikitiki ni liga ka vakavuna na mavoa ka raica na boto kei na loma ni nomu ivava kei na sote. Kevaka e musu na mua ni dua na tikitiki ni kau se na vunikau ena loma ni yavamu, se kevaka e curuma yani na faca na foam rapa ni dua na sneaker ni qito se na ivava ni cakacaka, tukuna sara vua na vuniwai e vakadikeva tiko.
5. Ubia vakamalua ena dua na isulu sega ni vakacacani (kakua vakadua ni sogota e dua na mavoa ni puncture): Vakayagataka e dua na ivava lailai ni waiwai ni waiwai se waiwai ni wainimate gaga e sega ni saumi wavolita na delana ka ubia ena dua na isulu ni gauze sega ni vakacacani kei na ivava mamada. Kakua vakadua ni sogota e dua na mavoa ni veisele ka sogo tu ena glue ni kuli ni manumanu, tepi ni manumanu vuka, se ivava wai, ka dau vesuki ira na manumanu somidi ena loma ni dua na rumu sega ni vakayagataki kina na cagi.
6. Vakasaqara na veivakatarogi vakavuniwai ena siga vata ga me baleta na tetanus prophylaxis kei na yago vulagi titobu: Sikova e dua na valenibula ni veiqaravi totolo se tabana ni leqa tubukoso ena siga vata ga kevaka e duka se tautuba na ka, kevaka e dua na faca e lako sivita e dua na ivava se ivava, kevaka e tiko na puncture ena dua na sui, liga, se sega na yavamu, 5 na yabaki**.

Na ituvatuva ni vakatulewa ni veivakatovotovotaki ni leqa tubukoso kei na tetanus¶

flowchart TD
    Start["Herida de Punción Profunda (Clavo, Espina, Astilla, Alambre, Vidrio)"] --> Impaled{"E sa vakamavoataki vakatitobu beka na ka se sa curu tu ena sui/sui?"}

    Impaled -->|Yes: Deeply Embedded or Through-and-Through| LeaveIt["KUA NI KAUTA NA KA<br/>Vakadeitaka na isulu lelevu wavolita na shaft<br/>Kaciva na 911 / 112 / 999 se kauta ki na Tabana ni Leqa tubukoso"]

    Impaled -->|No: Object came out cleanly| Irrigate["Vakasuasuataki vakatotolo ena levu ni wai<br/>Vakatarai me 30-60s na oozing lailai, qai savata ena sovu kei na<br/>wai ni paipo drodro vakasaurarataki me baleta na 5 ki na 10 na miniti<br/>Ubia vakamalua ena gauze sega ni vakacacani; KUA vakadua ni sogo"]

    Irrigate --> RiskCheck{"E tiko beka e dua na Veivakaleqai ni Veivakaleqai/Veivakaleqai Levu?"}

    RiskCheck -->|Nail pierced through a rubber-soled sneaker/boot| Sneaker["Na leqa levu ni Pseudomonas osteochondritis<br/>Na veiqaravi totolo ena siga vata ga / ED vakatovotovotaki me baleta na coring ni veisele,<br/>kauta laivi na yago vulagi (sote/foam), kei na veiqaravi vakatabakidua"]
    RiskCheck -->|Retained wooden splinter, thorn, or glass fragment| Retained["Na iyaloyalo vakavuniwai ena siga vata ga kei na kena kau laivi<br/>Ultrasound (me baleta na kau/votonikau) se na X-ray (me baleta na kaukamea/bilo)<br/>vakakina na kena kau laivi na wainimate ni veivakamatenitaki ni vanua"]
    RiskCheck -->|Clean, shallow puncture without retained material| TetanusEval["Vakatovotovotaka sara na ituvaki ni veisele ni Tetanus"]

    LeaveIt --> TetanusEval
    Sneaker --> TetanusEval
    Retained --> TetanusEval

    TetanusEval --> VaxHist{"Sa vakacavara beka o tauvimate >= 3 na wainimate ni Tetanus ena nona bula taucoko?"}

    VaxHist -->|No, Unknown, or < 3 Doses (Dirty/Puncture Wound)| FullPEP["Vakayagataka RUA ena Siga 0 (ena veitiki ni yago duidui):<br/>1. Na itataqomaki ni matetaka (Tdap se Td)2. Globulina ni itataqomaki ni tetani (TIG 250 UI IM)"]
    VaxHist -->|Yes (>= 3 Doses): Last booster >= 5 years ago| FiveYr["Vakayagataka na wainimate ni Tetani (Tdap se Td) ena loma ni 48h<br/>(Na lawa ni 5 na yabaki e vakayagataki ki na mavoa kece dukadukali/vakacaca)<br/>Sega ni gadrevi na TIG vakavo ga ke sa vakaleqai sara vakalevu na yago"]
    VaxHist -->|Yes (>= 3 Doses): Last booster < 5 years ago| Covered["Na itataqomaki ni Tetani Taucoko ena gauna oqo<br/>E sega ni gadrevi na wainimate se TIG; vakaraica na mate ni manumanu somidi"]

Na mate ni mavoa ni puncture: na vuna e vakavuna kina na qara lalai na mate bibi¶

Ni o musuka na iqaqalo ni ligamu ena dua na iseleiwau savasava ni kuki, ena dola vakadodonu na vanua e musuki kina, ena drodro vakatotolo na dra, ena vakaraitaka na yago ina oxygen ni cagi, qai vakatara na sovu kei na wai me yaco ina boto ni mavoa. Na mavoa titobu ni puncture e ivalavala ena veibasai sara ga ni misini kei na ivakarau ni bula.

Na iwalewale ni veivakarerei ni anaerobic¶

1. Vakabulabulataki titobu ni pisitoni: Ni dua na ka matailalai me vaka na faca, awl, tine ni pitchfork, se na votonikau e curuma yani na kuli ena ruku ni bibi ni yago, e cakacaka me vaka e dua na pisitoni. E dau kotiva na veitiki ni mata kaukauwa ka vakasavi ira na manumanu somidi ni kuli ni yago (Staphylococcus aureus kei na Streptococcus pyogenes), na manumanu somidi ni qele (Clostridium tetani), kei na veitiki ni yago lailai ni kuliniyago, na sote ni sote, kei na rapa ni vava e rauta ni 10 ki na 100 na idi. ki na uro sega ni vinaka na kena sala, na fascia, na sui, se na sui.
2. Na recoil ni kuli ni yago e vakasinaita na dela ni: Na gauna e dreta mai kina na faca, na fibers ni kolagen ni dermis kei na kuli ni plantar mavoa ni dua ga na snap lesu tale vata me vaka e dua na valve ni rapa ni vakasaqa vakataki koya. Ena loma ga ni vica na miniti, e sogota e dua na fibrin lailai na qara e 2 na milimita na kena raba.
3. Na vakalailaitaki ni oxygen kei na hematoma ni mate: Ena loma ni sala ni kuliniyago e sogo tu, na idavodavo ni dra e vakacacani e vakadrodroya e dua na taga lailai ni dra e sega ni tu rawa (dra lailai) vata kei na sela sa vakabulabulataki kei na veitiki ni yago vulagi. Na manumanu somidi ni yago (me vaka na Staphylococcus) e dau kania vakatotolo na lailai ni okisijeni e vakawaicalataki e biu tu ena taga, ka lutu sobu na kena rawa ni vakalailaitaki na kena vakalailaitaki (redox) na vanua me volekata na zero.
4. Na tubu ni manumanu somidi: Na manumanu somidi ni manumanu somidi e sega ni rawa ni tubu ena veitiki ni yago bulabula ka vakasinaiti vinaka ena oxygen. Ia, ena gauna ga e vesuki tu kina ena loma ni taga butobuto, katakata, lailai na oxygen, ka sega ni vakabulabulataki, na spores e tubu me manumanu somidi bulabula ka tekivu me vakatubura na ** tetanospasmin **, e dua vei ira na manumanu somidi ni bula veivakamatei duadua e kilai ena saenitisi.

CDC kei na WHO Tetanus ni veivakabulabulataki: na lawa ni 5 na yabaki kei na 10 na yabaki¶

Baleta ni dau taura na manumanu somidi ni tetanus e dua na vanua mai na 3 ki na 21 na siga (ivakarau ni 7 ki na 10 na siga) me tubu ka vakatubura na toxin, na kena ciqomi na veiqaravi ni tetanus ni oti na kena vakaraitaki ena gauna totolo ni oti e dua na mavoa e tarova na mate ni bera ni rawa ni tubu. Era na vakatulewataka na vuniwai se o gadreva duadua ga e dua na wainimate ni matetaka, se rua na wainimate ni matetaka kei na matetaka ni matetaka (TIG), ena nodra vakayagataka e rua na ka: vakaduiduitaki ni mavoa kei na nomu itukutuku ni matetaka ena nomu bula taucoko.

Kalawa 1: Vakalasikati na mavoa (Savasava/Lailai vs. Dukadukali/Tetanus-Prone)¶

Na veiqaravi ni bula raraba (CDC, WHO, UKHSA) wasea na mavoa kece ki na rua na iwasewase:

• Mavoa savasava ka lalai: Na mavoa vakaitamera, linear se scrapes maroroi ena loma ni vale ena dua na ka savasava (me vaka e dua na isele ni kuki savasava se pepa ni mavoa), ena ruku ni 6 na auwa na kena dede, kei na kena irairai malumu, sega ni vakacacani na yago, ka sega ni veitaratara kei na qele, ferces ni gaunisala se saliva, saliva.
• Na mavoa kece tale eso (Mavoa duka se Tetanus-Prone): Voleka ni mavoa kece ni puncture e tautuba e lutu ki na iwasewase oqo. Oqo e okati kina na mavoa cava ga e vakadukadukalitaki ena duka, qele, kuvu ni soso ni gaunisala, rust, feces, se saliva (oka kina na manumanu kei na tamata); mavoa titobu ni veivakacacani (kalawa ena dua na faca, votonikau, tiki ni liga, se na culacula); veivakacacani; mavoa ni veivakacacani; kama; batabata; veivakacacani; se dua na mavoa e tiko kina na yago sa vakabulabulataki se na yago vulagi.

Kalawa 2: Vakayagataka na CDC / WHO Teveli ni Veivakabulai ni Tetani¶

Kila na Tdap kei na Td kei na itataqomaki ni mate (TIG)¶

1. Na cava na vuna e SEGA ni rauta kina na "Au a gunuvi ena 7 na yabaki sa oti" me baleta e dua na veisele ni faca: E vuqa na tamata qase era nanuma lesu na nodra rogoca ni dau 10 na yabaki na kena gunuvi na tetani. E dina ni dua na gauna ni 10 na yabaki e rauta me baleta na savasava, lalai ni loma ni vale, veisoliyaki na ivakatagedegede ni antitoxin vakamalua ena maliwa ni yabaki 5 kei na 10. Me baleta e dua na ** mavoa dukadukali se titobu ni puncture ** (me vaka na kalawa ena dua na faca se iyaya ni cakacaka ni iteitei sa oti), idusidusi ni valenibula e vakayacora na nomu la ** ster vakalevu cake, was5 gadreva e dua na kaukauwa ni booster totolo me vakavuna e dua na totolo ni ikarua ni kaukauwa ni kaukauwa.
2. Na wainimate cava e soli (DTaP kei na Tdap kei na Td):
3. O ira na gone era se bera ni yabaki 7: Me ra ciqoma na DTaP (itataqomaki ni matetaka ni gone, matetaka, kei na matetaka ni kete).
4. O ira na itabagone kei na qase (yabaki 11 lako cake): Me ra taura na Tdap (tetani, vakalailaitaki na mate ni kete, kei na mate ni kete) kevaka era se bera ni ciqoma e liu e dua na kaukauwa ni Tdap ni ra sa qase, se kevaka era sa bukete (me vakadewataki na mate ni kete ki na gone lailai kei na**T), se). Se Tdap se Td e vakarautaka na itataqomaki tautauvata, taucoko mai na matetaka.
5. **Ni sa dodonu me vakayagataki na wainimate ni Tetanus Immune Globulin (TIG): E dua na wainimate ni matetaka e vakauqeta na nomu itataqomaki me tara na antibodies, ka taura e vica na siga vua e dua e sa vakacavara oti na nona gauna ni gone 3-dose ni veitarataravi, ka taura e vica na macawa vua e dua e sega vakadua ni cula. O koya gona, kevaka e dua na tamata e sega ni kilai na itukutuku ni nona cula se lailai mai na 3 na kena wainimate e sotava e dua na mavoa ni faca se mavoa dukadukali, na cula duadua ga ena sega ni cakacaka totolo. E dodonu talega me vakacuruma na valenibula na 250 na iuniti ni veimatanitu (IU) ni itataqomaki ni mate ni tamata (TIG) ena dua na vanua ni yago me vakarautaka na kena vakamalumalumutaki vakatotolo na wainimate gaga ni sa tekivu tiko na wainimate.
6. Ena vakacava na dede ni oti e dua na mavoa ni veivakacacani e dodonu mo taura na wainimate ni tetanus?: E vinaka cake ena loma ni 24 ki na 48 na auwa ni oti na mavoa. Ia, kevaka mada ga o vakaberaberataka na nomu vakasaqara na veiqaravi me vica na siga se dua na macawa ni oti na nomu kalawaca e dua na faca, e dodonu mo rawata tikoga na nomu wainimate ni tetani se TIG ena gauna sara ga oqo, baleta ni gauna ni kena vakatuburi na tetani e rawa ni balavu me yacova na 21 na siga se sivia.

Na leqa tubukoso ni "faca ni qito": Mate ni sui lasu¶

E dua vei ira na mataniciva bibi duadua ni sui ena veiqaravi vakavuniwai ni leqa tubukoso e okati kina na na kalawa ena dua na faca e punctures ena loma ni dua na sneaker, na ivava ni tenisi, se na ivava ni cakacaka e rapa-soled me vaka na kalawa ena dua na faca ena dua na yava sega ni vakaisulu.

Na cava e rerevaki cake kina e dua na faca ena dua na sneaker mai na dua na faca sega ni vakaisulu¶

E dina ni dua na faca sega ni vakaisulu e vakacuruma taumada na veika bula ni qele kei na kuli ni yago (Staphylococcus kei na Streptococcus), e dua na faca e curuma yani na boto ni dua na ivava ni qito e lako sivita na **katakata, suasua, buno-vakasuasuataki e loma ni polyurethane se EVA na foam mimi.

• Na foam ni vava e dua na vanua ni vakasucu me baleta na Mate ni manumanu lalai: Na vakadidike ni manumanu lalai e vakaraitaka ni foam suasua, porous ena loma ni vatu ni qito kei na ivava ni cakacaka e vakayagataki vakalevu mai na Mate ni mate lasu, e dua na manumanu somidi kaukauwa.
• Vakadodonutaki ki na sui ni yava kei na sui: Ni sa curuma yani na ivava na faca ka curuma yani na yava, na kena icavacava voravora e vorolaka na tikitiki lalai ni Pseudomonas-vakasinaiti ena foam ni sneaker kei na sote, ka vakacurumi ira vakadodonu ki na fascia ni yava ni yava, na veitiki ni yava se na sui lalai). sui ni qaqalo (sui ni qaqalo).
• Mate lasu taleitaka na sui: Na mate lasu e dua na kena veiwekani veivakarusai me baleta na sui ni hyaline kei na sui ni sui. Ena loma ni 2 ki na 7 na siga ni oti e dua na veisele ni sneaker, era sa tauvi tauvimate na Pseudomonas osteochondritis se osteomyelitis: e dua na mate titobu, veivakarusai ni sui kei na sui ka vakarusa na sui ni yava kevaka e sega ni veisele ka qaravi ena wainimate ni veivakamatenitaki.

Veivakatauvatani ni ituvaki ni mavoa ni puncture kei na takete ni manumanu lalai¶

Na imatai ni veivuke ena veikalawa me baleta na mavoa ni puncture kei na veitikitiki¶

Na qaravi vinaka ni mavoa vakamisini ena imatai ni 30 na miniti e kauta laivi na levu ni veika vakadukadukalitaki ni dela ni bera ni semati ira na kuli e loma.

1. Na sala me vakasuasuataki kina vakavinaka e dua na faca vou se puncture ni waya .¶

1. Savata taumada na ligamu: Savata na ligamu ena sovu kei na wai ka daramaka na kalavo savasava vakavuniwai kevaka o qarava tiko e dua tale.
2. Vakayaloqaqataka na 30 ki na 60 na sekodi ni kena drodro mai na dra (kevaka e lailai na dra): Vakavo ga ke sa drodro tiko na dra se drodro vakalevu, laiva me drodro vakaidina na qara ni puncture me veimama na miniti ni o dolava tiko na paipo. Kakua ni vakasaurarataki se vakamalumalumutaka na yago wavolita e dua na mavoa ni puncture, me vaka ni vakaruguta e rawa ni mash na manumanu somidi titobu ki na idavodavo ni capillary wavolita.
3. Vakasuasuataka ena ruku ni wai ni paipo vakasaurarataki me 5 ki na 10 na miniti: Biuta na yava se liga vakadodonu ena ruku ni dua na kaukauwa, tudei ni wai savasava ni paipo drodro. Savata vinaka na kuli wavolita ena sovu malumu kei na wai me vakasavasavataka na duka, na tikitiki ni rust, kei na benu ni sucu mai na katuba ni mavoa.
4. Kakua ni vakasuasuataka e dua na mavoa ni vakacaca ena dua na beseni vakatikitiki se na masima ni Epsom: E dua na cala e dau yaco ena vale oya na kena vakasuasuataki e dua na yava e vakacacani ena dua na tavaya se beseni ni wai katakata kei na masima ni Epsom ni oti ga na mavoa. Na kena vakasuasuataki ena wai e tu vakadua e vukica na beseni me dua na suvu katakata ni manumanu somidi e buli mai na qele ena vo ni yavamu, qai drodro vakaveitalia ina sala ni puncture. Dau vakayagataka na wai drodro ka savata laivi na veika dukadukali ena drano.
5. Kua ni vakayagataka na wainimate gaga e dau vakacacana na yago ena loma ni vanua e vakacacani kina: Kakua ni sova na waidrojeni peroxide sega ni vakawaicalataki, wai ni veivakabulabulataki, se wai ni veivakabulabulataki ki na dua na mavoa titobu ni vakacacani. Na waigaga ni wai e dau vakatubuqoroqoro sara ena kena veitaratara kei na dra, ka vakasakiti na kena irairai ia e vakarusa dina na sela vulavula ni dra (neutrophils) kei na fibroblasts ni bulia tiko na yago mate lailai ka taleitaka na tubu ni anaerobic Clostridium tetani. Na wai savasava kei na sovu malumu (se na wai masima kei na povidone-iodine wai) e taqomaki vinaka cake ka yaga cake.
6. Vakayagataka e dua na isulu e rawa ni cegu, sega ni vakaruguta: Pat na kuli wavolita me mamaca ena gauze sega ni vakacacani, vakayagataka e dua na kote mamada ni jeli ni waiwai se waiwai ni tolu na wainimate gaga me maroroi kina na dolavi ni dela ni mai na crusting sogo sara vakatotolo, ka ubia ena dua na gauze sega ni vakacacani ena gauze sega ni vakacacani. Veisautaka na isulusulu ena veisiga ka maroroya na yava me cecere ni dabe me vakalailaitaka na edema ni throbbing.

2. Na gauna kei na sala me kau tani kina e dua na tikitiki ni kau se na votonikau e vale .¶

E dodonu mo kauta laivi ga e dua na tikitiki se votonikau e vale kevaka e lailai, sega ni titobu, dabe toka ga ena ruku ni veitikina e cake ni kuli (epidermis/dermis e cake), ka tiko kina e dua na icavacava ni iqaqalo e vakaraitaki ka rawarawa sara mo taura.

• Vakabulabulataka na nomu iyaya ni cakacaka: Vakasavasavataka e dua na iqaqalo ni culacula vinaka kei na dua na iqaqalo ni culacula ena 70 na pasede ni isopropyl alakaolo. Savata na kuli wavolita na veitiki ni yago ena sovu kei na wai.
• Toso vata kei na tutu dodonu ni curu: Taura na icavacava ni protruding ni splinter ena tweezers me voleka ki na dela ni kuli me vaka e rawa ka vakalivalivataka mai vakamalua ena tutu vata ga e curu kina. Na kena dreti vakadodonu cake ena dua na 90 na diqiri e vakacacana na kau kaukauwa se na rosi vakavotona ena veimama, ka biuta na kena icavacava me bulu tu vakatitobu ena dermis.
• Kevaka e sega soti ni ubia na mua ena dua na flap manifinifi ni kuli mate: Vakayagataka na culacula e vakamatei ena alakaolo me laveta vakamalua na delavuvu manifinifi ni epidermis mate ena icavacava ni veitikitiki me yacova ni sa rawa ni taura na tweezers na kaukauwa ni kau.
• Na gauna me TUDEI kina ka lako vua e dua na vuniwai me baleta e dua na veitiki ni yago: Kakua vakadua ni kelia na lewe ni dra e vale kevaka:
• Na splinter e titobu, vakadodonu, se bulu taucoko ena ruku ni kuli ni yago sega ni vakacacani.
• Na tikitiki ni ena ruku ni dua na iqaqalo ni liga se iqaqalo ni yava (subungual) ka musuki tani mai na vulavula.
• Na tikitiki ni yago e volekata na mata, ena dela ni dua na sui ni iqaqalo, se titobu ena ruku ni yava.
• Na ka e vakacaca (me vaka e dua na iqaqalo ni ika se glochid ni cactus) se bilo malumalumu.
• Na cava era vakayagataka kina na vuniwai na Ultrasound me isosomi ni X-ray me baleta na kau kei na votonikau: Na faca kaukamea kei na levu na tikitiki ni iloilo e vakaraitaka na rarama ena ivakarau ni X-ray (radiopaque). Ia, na veitiki ni kau, na veitiki ni kau, na veitiki ni cactus, kei na palasitika e sega ni laurai ena ivakarau ni X-ray (e sega ni laurai) ena sivia na 85 na pasede ni kisi. Na veiqaravi totolo kei na veiqaravi vakatotolo era vakayagataka na yasa ni idavodavo vakawasoma ni vanua ni veiqaravi (POCUS) me ra raitayaloyalotaka na veitiki ni kau e bulu sobu ki na 1 na milimita, vakamalumalumutaka na yava se liga ena dua na buloko ni nerve ni vanua, ka kauta laivi na tikitiki taucoko ni sega ni vakacacani ka sega ni keli mataboko.

Kila na Tetanus vakavuniwai ("Lockjaw") kei na mate ni mavoa titobu¶

Me vaka ni dau totolo sara na kena semati na mavoa ni puncture e cake, e dau vaka me sa vakabulai taucoko ena dela ni 48 na auwa ni sa tubu tiko e dua na mate bibi ena rukuna, se ni sa vesuki tiko na tetanus toxin ki na veitiki ni yago.

Na kuila damudamu ni mavoa ni manumanu somidi se mate ni sui (Siga 1 ki na 7)¶

Lesu tale ki na dua na tabana ni leqa tubukoso se valenibula ni veiqaravi totolo ena gauna sara ga oqo kevaka o raica e dua vei ira na ivakatakilakila ni vanua oqo ni oti e dua na mavoa ni puncture:

1. Na "Siga 3 ki na Siga 5 Rebound mosi" ivakatakilakila: Na mosi mai na poke vakamisini ni dua na faca e dodonu me vakavinakataki tikoga ena imatai ni 48 na auwa. Kevaka e vakila ni vinaka cake na mavoa ena Siga 1 kei na Siga 2, ka qai vakasauri na kena tubu ca vakalevu cake, mosi titobu ni vuvuce, katakata, se vuvuce ena Siga 3, 4, se 5 (vakabibi kevaka o sega ni rawa ni colata na bibi ena polo se na iqaqalo ni yavamu), vakasamataka e dua na vanua titobu ni yavamu.
2. Vakatetea na erythema (damudamu) se na roka damudamu: Na damudamu e vakarabailevutaka ki tautuba e sivia na 1 ki na 2 na senitimita (0.4 ki na 0.8 na idi) mai na qara ni veisele, se na laini damudamu e muria cake na yava, na iqaqalo ni liga, se na liga ki liu ki na veitiki ni yago (lymphangitis e cake).
3. Na wai duka se boi ca: Na dromodromo, dromodromo, se vulavula e drodro mai na sala ni veisele ni sa tabaki, se dua na boi ca e salavata kei na veivakacacani ena ruku ni kuli (crepitus ena ruku ni kuli, e dua na leqa tubukoso vakavuniwai e vakaraitaka na Clostridial myonecrosis / gangrene ni kasi).
4. Na ivakatakilakila ni Kanavel ni mate ni iqaqalo: Kevaka e dua na votonikau, ua, se faca punctured na yasa ni iqaqalo ni dua na iqaqalo ka yaco na iqaqalo me vuvuce vakatautauvata me vaka e dua na soseti, vakacegu ena dua na itutu vakalailai bent, vakila na malumu taucoko ena yasa ni iqaqalo ni iqaqalo ni sa tovolea me vakadodonutaki, ka cau lako sara ki na dua na tabana ni veiqaravi vakatotolo e valenibula me baleta na veivakatarogi ni veisele ni liga.

Kila na ivakatakilakila ni mate ni uto ni Tetanus Raraba (Siga 3 ki na 21)¶

Na tetanus e sega ni dua na damudamu se pus e laurai ena vanua ni mavoa; na kena dina, na mavoa taumada ni veisele e dau lailai se sa vakabulai oti ena gauna e tekivu kina na tetanus. Na tetanospasmin neurotoxin e lako lesu tale ena veitiki ni yago ni moto ki na ivi kei na uto, ka dau tarova tudei kina na kena sereki na veivakabulabulataki ni veivakabulabulataki (glycine kei na GABA). Ke sega na "break" ni veivakataotaki, era na sega ni lewai rawa na moto neurons, ka lokataka na masela ni sui ki na veivakacacani, veivakacacani tudei:

• Trismus ("Loka"): Na ivakatakilakila taumada ena sivia na 75 na pasede ni tauvimate. Na masela ni masseter ni qaqalo e dau kaukaua qai mosimosi, e dredre se sega ni rawa ni dolava taucoko na gusu se gunuva na kakana.
• Risus sardonicus: Na vakalolomataki ni masela ni mata ka dreta na tutu ni gusu ki tautuba ki na dua na matadredredre tudei, kaukauwa kei na matadredredre e laveti cake.
• Dysphagia kei na kaukauwa ni domo: Toso tikoga na kaukauwa ni domo, na gusu, kei na masela ni gunu, ka vakavuna e dua na leqa levu ni kena vakatabui na sala ni cagi kei na gagadre.
• Na mate ni mata kei na mate ni kete raraba: Na kaukauwa bibi, mosimosi ni bai ni kete (kete vaka na papa) kei na masela ni daku ka vakaruguta na sui ni kete ki muri ki na dua na kaukauwa ni kete (mate ni kete). Na tauvimate e tiko ga vakasama taucoko ka vakasama ena loma taucoko ni veivakalolomataki oqo ni yago taucoko, ka rawa ni vakavuna na veivakauqeti lalai me vaka e dua na rarama rarama, e dua na rorogo vakasauri, se dua na veitaratara, ka ra kaukauwa sara me ra musuka na vertebrae se na tendons ni wai ni mata.
• Na sega ni rawa ni cegu kei na sega ni tudei ni yago: Na kena vakacacani na liga ni domo (laryngospasm) kei na diaphragm e tarova na cegu, ia na kena sega ni dodonu na tubu ni dra kei na totolo ni uto e vakavuna na mate ni uto. Na kaukauwa cava ga ni qaqalo, domo, se na masela ni gunu ni oti e dua na mavoa ni puncture e gadrevi kina na veivakavodoki totolo ni 911 / 112 / 999 ena motoka ni tauvimate ki na dua na tabana ni veiqaravi bibi.

Na taro e dau tarogi wasoma .¶

Na idusidusi oqo e baleta na inaki ni itukutuku ka sega ni sosomitaka na veivakatarogi vakavuniwai vakavuniwai se na veivakavulici ena liga. Keitou vakatura mo taura e dua na vuli vakadonui ni imatai ni veivuke kei na CPR ena Matabose ni Veimatanitu ni Kauveilatai Damudamu kei na Veisoqosoqo ni Vula Damudamu (IFRC), nomu isoqosoqo ni Kauveilatai Damudamu ni matanitu, St John Ambulance, se dua na dauveivakavulici ni vanua e vakadonui.

Vakadikevi na ivurevure¶

• Na vanua ni veiqaravi kei na kena tarovi na mate (CDC, Amerika): Idusidusi ni veiqaravi vakavuniwai me baleta na kena qaravi na mavoa me tarovi kina na matetaka kei na Na matedewa kei na kena tarovi na mate e rawa ni tarovi ena wainimate (Na iVola Pink: Tetanisi).
• Na iSoqosoqo ni Bula e Vuravura (WHO): Na wainimate ni matetaka: Pepa ni itutu ni WHO kei na Na kena tarovi kei na kena qaravi na matetaka ni mavoa ena veiqaravi vakatotolo.
• Na Matabose ni Veitaqomaki ni Bula e UK (UKHSA, Matanitu Cokovata): Na Veivakabulabulataki mai na Mate Veitauvi (Na iVola Drokadroka, Wase 30: Tetani: Na kena qaravi na mavoa e rawa ni tauvi Tetani).
• Koli ni Amerika ni veisele ni yava kei na yava (ACFAS, Amerika): Itukutuku ni veivakadonui ni valenibula: Na kena dikevi kei na kena qaravi na mavoa ni yava kei na mate ni yava ni Pseudomonas.
• Na iSoqosoqo ni Mate Veitauvi e Amerika (IDSA, Amerika): Idusidusi ni Veiqaravi me baleta na kena dikevi kei na kena qaravi na mate ni kuli kei na yago malumu.

Na idusidusi veiwekani¶

• Impalement kei na vakadeitaki ni veika tani e vakacurumi
• Na veisele, na mavoa, kei na qaravi ni mavoa lalai
• Kati ni manumanu: kati ni koli, kati ni pusi, kei na qaravi ni mate ni mavoa
• Na kena lewai na dra bibi kei na veivakabulabulataki
• Sepsis kei na kilai ni vakarerevaki
• Na naba ni leqa tubukoso ena vanua