Aʋatso GoFundMe / Amehawo ƒe Gadodo ƒe Ametafatafawo Kple Ameɖokuiwɔwɔ Ŋuti Nyatakakawo Dzudzɔ le Xaxa me¶
Xexlẽme kpatawo toa vovo le dukɔ ɖesiaɖe me. Axa sia zã 911, si nye xexlẽdzesi na United States kple Canada. Dukɔ bubu geɖewo zãa 112, 999, alo xexlẽdzesi bubu. Di xexlẽdzesi si le miaƒe dukɔa me.
Ne dzo bi le aƒeme, ʋufɔku sesẽ aɖe, ku kpata, ame siwo bu didi, alo dzɔdzɔmefɔku dzɔ ɖe wò ƒomea dzi la, Internet dzi nuvlowɔha siwo ŋu wowɔ ɖoɖo ɖo léa ŋku ɖe kpovitɔwo ƒe scannerwo, nutoa me television dzi nyadzɔdzɔwo kaka, kple dutoƒo hadomenyatakakadzraɖoƒewo ŋu be woawɔ nublanuinya la ŋudɔ le aɖabaƒoƒo ʋɛ aɖewo ko me. Hafi wò ƒomea nadzo le kɔdzi ƒe dɔwɔƒe si kpɔa nudzɔdzɔ kpatawo gbɔ alo afisi woɖea amewo le gɔ̃ hã la, ametafatafalawo ƒoa wò ƒomea ƒe fotowo kple wò ŋutɔ wò ŋkɔwo tsɔ dzea amehawo ƒe gadodo ƒe aʋatsonyawo gɔme le GoFundMe, Spotfund, kple GiveSendGo dzi, wɔa Instagram, Facebook, TikTok, kple X ƒe nɔnɔmetata siwo wowɔ abe alesi wowɔe ene, eye wozãa dɔwɔnu siwo wotsɔ wɔa gbeɖiɖi ƒe nɔnɔmetata (AI) tsɔ ƒoa ka na ƒometɔwo siwo bia kaƒoƒo kpata ame siwo tsɔa amewo yia teƒe bubuwo. Afɔɖeɖe kabakaba si wowɔ ɖe mɔnu nyuitɔ nu be woaɖo kadodomɔnu ɖeka si ŋu woɖo kpee, atsɔ nuƒolanɔƒe ƒe ametafatafa ƒe gaxɔgbalẽvi siwo wotsɔ ɖo nɔƒe gbãtɔ ɖo ɖa, eye nàxe wò ƒomea ƒe dzesidenu la xea mɔ na ametafatafawɔlawo be woagafi dɔlar akpe geɖe le dɔmenyonunana ƒe kpekpeɖeŋunana si woɖo be wòana wò hayahaya o.
Wɔ esia fifia¶
- Tia ƒometɔ alo xɔlɔ̃ vevi aɖe si dzi nèka ɖo be wòanye wò ƒomea ƒe "Digital Crisis Coordinator." Ne èbɔbɔ nɔ kɔdzi ƒe nuveviwɔameƒe, le nu ƒom kple kpovitɔwo ƒe numekulawo, alo le nunɔamesiwo xɔm tso aƒe si wotɔ dzoe me la, màte ŋu azã gaƒoƒo geɖe atsɔ akpe nuƒolanɔƒea ƒe ŋlɔmiwɔwɔ ƒe agbalẽviwo ɖo o. Tsɔ ŋkuléle ɖe ametafatafa si tsi tre ɖe ametafatafa ŋu, nyaŋuɖoɖowo dzi ɖeɖe kpɔtɔ, kple nusiwo woɖena le eme ŋuti nyatakakawo nana xɔ̃wò si ƒe ta le ɖoƒe kɔkɔ si metsɔ ɖeke le seselelãme ƒe dzidziƒoame enumake me o.
- Ta "Ƒome ƒe Nyatakaka kple Ametafatafa ƒe Nuxlɔ̃ame" ɖeka ɖe akɔnta ŋutɔŋutɔwo katã dzi enumake. Na ƒometɔ kplikplikpli ɖesiaɖe nada nuŋɔŋlɔ kple nɔnɔmetata ma ke tututu si gblɔ be: "Míewɔ GoFundMe, CashApp, alo Venmo gadzɔdzɔ aɖeke haɖe o; axa ɖesiaɖe si bia ga fifia nye ametafatafa," alo "URL ɖeka sia nye míaƒe ƒomea ƒe kpekpeɖeŋunaga si ŋu woɖe mɔ ɖo ko; mèɖoe ɖa gbeɖe o ga yi gbedasi ɖesiaɖe si le tẽ, cryptocurrency adrɛs, alo kadodo evelia dzi."
- Ðo Ƒome Dedie Nya Ɣaɣla aɖe anyi kple dzilawo, tɔgbuiwo kple mamawo, kple nɔviwo egbea. Ameflulawo ƒoa odio sɛkɛnd 3 va ɖo 10 tso wò dutoƒo TikTok, Instagram Reels, alo YouTube videowo me tsɔ wɔa AI gbeɖiɖi ƒe nɔnɔmetata siwo ɖi wò avifafa le kɔdzi alo kpovitɔwo ƒe dɔwɔƒe. Fia ƒometɔ ɖesiaɖe be wòagaɖo ga ɖe amewo to ka dzi, aƒle nunanagbalẽviwo, alo aɖo Zelle, Venmo, alo crypto transfers ɖe amewo le nɔnɔme kpata aɖe me gbeɖe o negbe ɖe ame si ƒo ka na wò la gblɔ nya si ŋu wò ƒomea ɖo do ŋgɔ be wòanɔ dedie hafi.
- Dzra ʋɔnudrɔ̃ƒe ƒe kpeɖodziwo ɖo hafi nàxe mɔ na amesi wɔ eɖokui abe ame ene alo agblɔe. Ðe screenshots siwo le screen bliboa dzi siwo ɖe aʋatso crowdfunding campaign ƒe URL tututu, ɖoɖowɔla la ƒe ŋkɔ kple teƒe si woŋlɔ ɖi, ga home si wofɔ, kple username handle tututu (abe
@john_smith_relief_official) ƒe hadomenyatakakadzraɖoƒe ƒe nyatakaka ɖesiaɖe si wowɔ abe alesi wowɔe ene. Nuƒolanɔƒea ƒe kakaɖedzi kple dedienɔnɔ ƒe ƒuƒoƒowo kple sedzikpɔlawo bia be woaɖo URL si tututu le teƒe ɖeka (facebook.com/profile.php?id=..alogofundme.com/f/..) tsɔ wu be woatsɔ ŋkɔ si woaɖe afia. - Mitsɔ Ametafatafa kple Viɖekpɔla Siwo Dzi Woda Asi Ðo Kpata ƒe Takedown ɖo ɖe amehawo ƒe gadodo ƒe mɔnu tẽ. Ne ame aɖe dze amehawo ƒe gadodo ƒe axa aɖe gɔme to wò ŋkɔ, viwò si xɔ abi ƒe foto, alo wò aƒe si gblẽ zazã me wò lɔlɔ̃nu faa manɔmee la, tsɔ viɖekpɔla ƒe nyaʋiʋli enumake yi GoFundMe Trust & Safety, Spotfund, alo PayPal gbɔ. Le amehawo ƒe gadodo ƒe mɔnu siwo ŋu wowɔ ɖoɖo ɖo dzi la, nyatoƒoetoto abe amesi ƒe ŋkɔ woyɔ be amesi ŋu wowɔ nuvevii alo eƒe ƒometɔ kplikplikpli si le se nu ene la xea mɔ na ga si woɖena le ametafatafakala la ƒe gadzraɖoƒea enumake.
- File Verified Identity Impersonation Reports on Meta, TikTok, X, kple YouTube to dziɖuɖu ƒe foto ID zazã me. Mègabia tso xɔ̃wòwo si ko be woazi "Report as Spam," si dzi automated moderation algorithms ŋea aɖaba ƒua edzi zi geɖe o. Ke boŋ, tsɔ nuƒolanɔƒea ƒe senyawo ŋuti agbalẽvi si woɖo ɖi si nye Nye alo Ame aɖe si Mele Teƒe Ðo la ɖo ɖa, nàtsɔ wò ʋukugbalẽvi alo mɔzɔgbalẽ ƒe scan akpe ɖe eŋu ale be amegbetɔ numekulawo naxe mɔ ɖe clone ƒe akɔntabubua nu tegbee.
flowchart TD
Crisis["Dutoƒo Xaxa, Afɔku, Dzo, alo Ame Bubu ƒe Nudzɔdzɔ"] --> Coord["De dɔ asi na Xɔlɔ̃ si Dzi Woka Ðo be wòanye Digitál Xaxa ƒe Ðoɖowɔla"]
Coord --> Broadcast["Ðo Ƒome Ŋuti Nyatakaka si Dziɖuɖua Gbɔ + Kadodo Ðeka si Ŋu Woɖo Kpe Ðe Edzi (alo Gadzɔdzɔ Makpɔmakpɔ ƒe Nyatakaka) ."]
Coord --> SafeWord["Wɔ Ƒomea ƒe Odio Dedie Nya ŋudɔ Tsi AI Gbe-Cloning Kaƒoƒo"]
Broadcast --> Detect{"Ametafatafa Ƒomevi Kae Dze?"}
Detect -->|Fake GoFundMe or Crowdfunding Page| FreezeFund["Capture URL & Screenshots -> File Viɖekpɔla ƒe Ametafatafa ƒe Nya be Woaxe Fexexe"]
Detect -->|Cloned Facebook, Instagram, TikTok, or X Profile| IDReport["Copy Handle/URL -> Mitsɔ Dziɖuɖua ƒe Ameɖokuiwɔwɔ ƒe Agbalẽvi si dzi Dziɖuɖua ƒe Foto ID le la ɖo ɖa"]
Detect -->|Direct Message CashApp / Venmo / Crypto Begging| WarnGraph["Ðo Screenshot Nuxlɔ̃ame Kple Asiléƒe Si Wotrɔ Asi Le + Ka nya ta Fexexe Tag na Dɔwɔƒea"]
Detect -->|AI Deepfake Video or Voice Extortion Call| HangUp["Hang Up Immediate -> Kpɔe ɖa to Independent Number dzi -> Ka nya ta na Kpovitɔwo & Cyber Agency"]
FreezeFund --> LawEnforce["File Kpovitɔwo ƒe Nyatakaka & Dukɔa ƒe Internet Dzi Ametafatafa Nyatoƒoetoto (IC3, Action Fraud, ReportCyber)"]
IDReport --> LawEnforce
WarnGraph --> LawEnforce
HangUp --> LawEnforce
--- .
Alesi xaxa me akpɔkplɔwo wɔa dɔe: ŋutilã ƒe wɔwɔme ƒe akpa ene siwo le afɔku ƒe ameɖokuiwɔwɔ ƒe ametafatafa me¶
Le nuxlɔ̃ame siwo tso United States Dukɔa ƒe Asitsahabɔbɔ (FTC), Dukɔa ƒe Numekuku Dɔwɔƒe (FBI) ƒe Internet Nuvlowɔwɔ Ŋuti Nyatoƒoetoto Dɔwɔƒe (IC3), United Kingdom ƒe Action Fraud, kple Dɔmenyohabɔbɔ si kpɔa England kple Wales gbɔ le nuƒlelawo ƒe ametafatafa ŋuti nuxlɔ̃amewo nu la, xaxa me ametafatafalawo ɖoa ŋu ɖe duƒuƒu, seselelãme ƒe vɔvɔ̃, kple nyatakaka ƒe gbɔdzɔgbɔdzɔ kpui si kplɔa nublanuinya ɖesiaɖe si dzɔ kpata ɖo ŋu.
1. Nyadzɔdzɔwo ɖeɖeɖa le wo ɖokui si kple hashtag-wo tsɔtsɔ yi teƒe bubu¶
Nuvlowɔlawo ƒe ƒuƒoƒowo wɔa ŋɔŋlɔdzesi siwo wowɔna le wo ɖokui si siwo ƒoa nutoa me nyadzɔdzɔdɔwɔƒewo ƒe nyatakakadzraɖoƒewo, dudzikpɔƒe ƒe dzotsidɔwɔƒe ƒe nudzɔdzɔwo ŋuti nyatakakawo, GoFundMe ƒe "Trending Near You" ƒe nyatakakadzraɖoƒe, kple hadomenyatakakadzraɖoƒewo didi ƒe kawo abe "pray for our family", . "house fire", . "ICU", . "life flight", kple "missing since". Le miniti 15 va ɖo 60 me tso esime nutoa me television dɔwɔƒe alo nutoa me Facebook ƒuƒoƒo aɖe ka nya ta tso dzobibi le aƒe aɖe me, mɔdodo gã dzi gododo si me ame gbogbo aɖewo ku le, alo sɔhɛwo ƒe kamedefefe ƒe nublanuinya aɖe ŋu la, ametafatafawɔlawo ɖea dutoƒofoto ɖesiaɖe tso amesi ŋu wowɔ nuvevii kple wo dzilawo ƒe nyatakaka siwo woʋu ɖi la dzi.
2. "Clone kple Under-Cut" amehawo ƒe gadodo ƒe amedzidzedze¶
Ameflulawo dzea gadodo aʋatsodɔwo gɔme to mɔ eve dometɔ ɖeka dzi: - Ƒomea ƒe xɔxlɔ̃ do ŋgɔ: Hafi ƒome si me nuwo xɔ aƒe ɖo la nabu atikewɔwɔ ƒe ga si woaɖe le eme alo kunuwɔwɔ ƒe gazazãwo ŋu gɔ̃ hã la, ametafatafala aɖe wɔa dɔ aɖe si ƒe tanyae nye "Kpekpeɖeŋunaga si dziɖuɖua da asi ɖo na [Ŋkɔ Mlɔetɔ] Ƒomea" tsɔ zãa foto siwo woɖe tso nutoa me nyadzɔdzɔ aɖe me. Aƒelika siwo si susu nyui le, dɔwɔhatiwo, kple sɔlemeha me tɔ siwo le amesi ŋu wowɔ nuvevii ƒe ŋkɔ dim le Internet dzi la dia ameflula la ƒe axa gbã eye wonaa dɔlar alafa alo akpe geɖe. - Vɔvɔli na aʋawɔwɔ si le se nu: Ne ƒomea me tɔ ŋutɔŋutɔ nya dze GoFundMe ƒe axa si ŋu woɖo kpee gɔme ko la, ametafatafalawo kɔa tanya, akpa dzi foto, kple ŋutinya me nyawo ƒe nuŋɔŋlɔa tututu nya ɖe nya nu be woawɔ dɔdzikpɔdɔ 3 va ɖo 10 siwo sɔ le GoFundMe, Spotfund, GiveSendGo, Ko-fi, kple PayPal Pools katã me. Emegbe wozãa bot-kɔntabubuwo ƒe kadodowo tsɔ dea woƒe axa alakpawo ƒe kadodowo nutoa me nyadzɔdzɔwo kple nutoa me ƒuƒoƒowo ƒe nyaŋuɖoɖowo me.
3. Ameɖokuiwɔwɔ abe hadomenyatakakadzraɖoƒewo ene kple kukuɖeɖe tẽ to gbedasiwo me¶
Esi wònye be amehawo ƒe gadodo ƒe mɔnu gãwo léa ga ɖe asi ŋkeke geɖe tsɔ ɖoa kpe gadzraɖoƒe ƒe dzedzeme dzi ta la, ametafatafalawo tsɔa dziku trɔna ɖe hatiwo ƒe fexexe ƒe ketekemɔ siwo dzi woato axe fe enumake ŋu (Zelle, Venmo, CashApp, PayPal Xɔlɔ̃wo kple Ƒometɔwo, Apple Cash, Interac e-Transfer, kple cryptocurrency).
- The lookalike handle trick: Ameflula la kɔpi wò profile photo tututu, cover banner, kple bio text tsɔ wɔa clone account si to vovo tso wò handle ŋutɔŋutɔ gbɔ to underscore, period, alo ŋɔŋlɔdzesi bubu ɖeka ko dzi (le kpɔɖeŋu me, tɔtrɔ @sarah.miller be @sarah.miller_ alo @sarah_miller_99).
- The private DM ambush: Clone account la ɖoa xɔlɔ̃ alo kplɔla ƒe biabiawo ɖe wò follower list bliboa eye wòɖoa private direct messages enumake tsɔ gblɔna be: "Hi, akpe geɖe na wò be nèdo gbe ɖa ɖe mía ta le dzoa megbe. GoFundMe le míaƒe nudzɔdzɔwo lém ɖe asi ŋkeke 14 eye amedzrodzeƒea le mía nyam le zã sia me negbe ɖe míexe $350 fifia. Ðe nàte ŋu aɖoe ɖe nɔvinyenyɔnu tɔe tẽe CashApp alo Venmo?" Esi wòdze abe gbedasia tso wò mo kple wò ŋkɔ me le nutoa me ƒe nɔnɔme kpata aɖe si wonya me ene ta la, xɔlɔ̃ veveseɖeamenulawo tsɔa ga ɖoa wo ɖe ame bubuwo ɖikeke manɔmee.
4. AI deepfake gbe cloning kple "kɔdzi / bail" kaƒoƒo kpata¶
Egbegbe AI odio dɔwɔnu siwo naa dzidzimewo hiã odio si me kɔ si wogblɔna si me kɔ** sɛkɛnd 3 pɛ ko (si woɖe tso dzigbezã video, Instagram Ŋutinya, TikTok klipi, alo gbeɖiɖi ƒe gbedoname me bɔbɔe) hafi woate ŋu agbugbɔ ame ƒe gbeɖiɖi ƒe sesẽme, eƒe gbeɖiɖi ƒe sesẽme, eƒe gbeɖiɖi, kple seselelãme ƒe avifafa awɔ. - Alesi amedzidzedzea wɔa dɔe: Esi afɔku alo ahom ŋutɔŋutɔ aɖe le dzɔdzɔm, alo le ŋdɔ dzro aɖe gɔ̃ hã me la, ametafatafalawo flua amesi ŋu wowɔ nuvevii ƒe asitelefon dzi kaƒomɔ̃ ƒe ID eye woƒoa ka na tɔgbui kple mama tsitsiwo alo dzilawo. - Nuŋɔŋlɔa: AI ƒe gbea do ɣli be: "Dada, nyee, ɖeko menɔ ʋufɔku dziŋɔ aɖe me, nye ŋɔti gbã eye nye telefon ƒe screen gbã," hafi tsɔ telefon la de asi na ametafala aɖe si wɔ eɖokui abe amekola si wɔa nuvevi ame, kpovitɔ, alo dutoƒoʋlila si bia be woatsɔ ga aɖo ɖe ame enumake, atsɔ Bitcoin ade eme, alo woatsɔ ga aɖo amedɔdɔ kpata, bail, alo ʋu ƒe gaxɔmenɔnɔ ƒe asiɖeɖe le eŋu.
Kɔdziwo, kpovitɔwo ƒe dɔwɔƒewo, kple kpekpeɖeŋunalawo mebiaa Zelle, Venmo, nunana gbalẽvi, alo crypto gbeɖe hafi woawɔ atike na dɔnɔ aɖe o
Kɔdzi ƒe dɔwɔƒe si kpɔa nudzɔdzɔ kpatawo gbɔ, yameʋu me dɔnɔdzikpɔƒe, sedzikpɔlawo, alo ʋɔnudrɔ̃ƒe ƒe ɖoɖo aɖeke si le xexeame ƒe akpa aɖeke maƒo ka na ƒomea me tɔ aɖe gbeɖe be wòabia be yeaxe fe enumake to CashApp, Venmo, Zelle, kaƒoƒo dzi, nunana gbalẽvi siwo woxe do ŋgɔ, alo cryptocurrency dzi hafi awɔ atikewɔwɔ si xɔa ame ɖe agbe alo aɖe asi le ƒomea me tɔ aɖe ŋu o. Ne èxɔ kaƒoƒo kple vɔvɔ̃ be wò lɔlɔ̃tɔ aɖe xɔ abi alo wolée la, ɖe kaƒoƒoa ɖa enumake eye nàƒo wò lɔlɔ̃tɔa ƒe telefon xexlẽdzesi si nènya alo kɔdzia ƒe switchboard xexlẽdzesi vevitɔ si wota le ɖokuiwò si.
--- .
Crowdfunding platform takedown ɖoɖowo: tsikpe kple aʋatso gadzɔdzɔwo ɖeɖeɖa¶
Ne èke ɖe amehawo ƒe gadodo ƒe ɖoɖo aɖe si ŋu womeɖe mɔ ɖo o ŋu to wò ŋkɔ, wò ƒometɔ si xɔ abi alo esi ku ƒe nɔnɔmetata, alo wò aƒe si gblẽ ƒe fotowo zazã me la, wɔ nu enumake. Wò taɖodzinu vevitɔe nye be atɔ te dɔa ƒe fexexe ƒe mɔnu hafi ɖoɖowɔla natsɔ ga si nèdzɔ la ade gadzraɖoƒe si le egodo.
| Amehawo ƒe Gadodo ƒe Nuƒolanɔƒe | Ametafatafa Ŋuti Nyatakaka Dɔwɔƒe si Dziɖuɖua | Alesi Fexexe ƒe Freezing Wɔa Dɔe | Nunala ƒe Gagbugbɔɖoɖo ƒe Kakaɖedzi |
|---|---|---|---|
| YiFundMe | gofundme.com/contact/suggest/fraud (Tia "Nyee nye viɖekpɔla alo ƒomea me tɔ" hena ŋgɔdonyawo ƒe vovototodedeameme) |
GoFundMe ƒe Trust & Safety ƒuƒoƒoa tsɔa ga ƒe asiléle ɖoa ga siwo katã woɖena le ga me la dzi enumake ne viɖekpɔla aɖe si ŋkɔ woyɔ alo eƒe ƒometɔ kplikplikpli ʋli nya le mɔɖeɖe ɖe dɔdzikpɔha aɖe ŋu. | Ẽ. GoFundMe Nunana ƒe Kakaɖedzi naa gagbugbɔɖoɖo bliboa 100% na nunala ne wokpɔe be dɔ aɖe nye ametafatafa alo wozãe le mɔ gbegblẽ nu, eye wòtsɔa ga si sɔ la yi na amesi ŋu woɖo kpee tẽ ne edi. |
| Spotfund | Nyatakaka ƒe dzesi si le dɔa ƒe axaa te (spotfund.com) alo e-mail dzi trust@spotfund.com |
Spotfund tɔ te Stripe ƒe fexexe na ɖoɖowɔla esime wòle ƒomea ƒe mɔɖeɖe tẽ kple dzesidegbalẽviwo me tom. | Wogbugbɔa ga na nunalaawo alo wotsɔa ga si susɔ si ŋu nyaʋiʋli le la dea escrow me vaseɖe esime woɖo kpe viɖekpɔla si le se nu dzi. |
| NaSendGo | Zi "Nyatakaka Dɔwɔna" dzi le gadodo ƒe axa alo kadodoa ƒe axaa te support@givesendgo.com |
Kakaɖedzi kple dedienɔnɔ ŋuti nunyala bibiwo tɔa te le ga si woaxe lalam ne amesi ŋu wowɔ nuvevii si ŋkɔ woyɔ alo sedzikpɔlawo na nyanya wo. | Wodzudzɔa ametafatafa ƒe dɔdzikpɔdɔwo eye wogbugbɔa ga si woxena ɖe agbalẽvi dzi si wole lalam la na nunalaawo. |
| PayPal Tawo / Gadzɔdzɔ | PayPal ƒe Nyametsotso Dɔwɔƒe alo email aupviolations@paypal.com (Zazã Ŋuti Ðoɖo si Dzi Woda Asi Ðo ƒe ƒuƒoƒo) |
PayPal xea mɔ na gakotoku si susɔ le amesi xɔe ƒe gakotoku me le eƒe Zazã Ŋuti Ðoɖo si Dzi Woda Asi Ðo si tsi tre ɖe nubiabia ameflutɔe ŋu te. | Woxea fe ɖe asitsatsa siwo wowɔ to Goods & Services dzi la ta; Friends & Family bia be woagbugbɔ ga axɔ le gadzraɖoƒe alo woadzi ametafatafa ɖe edzi. |
| Venmo / Gaŋutiɖoɖo / Zelle Tags | Ka nya ta tso ameŋunyatakaka ŋu le asitelefon dzi dɔwɔnua me EYE nàna gadzraɖoƒe si xɔe ƒe ametafatafa ƒe dɔwɔƒe nanya | Hatiwo ƒe dɔwɔɖoɖowo meléa ga ɖe escrow me o; nyatakaka nana tsia ametafatafakala la ƒe dzeside nu ale be amesiwo ŋu woawɔ nuvevii le etsɔme mate ŋu aɖo ga ɖa o. | Rarely automatic. Ele be amesiwo ŋu wowɔ nuvevii siwo ɖo ga ɖa xoxo to P2P dzi la naƒo ka na woƒe gadzraɖoƒe enumake atsɔ Unauthorized/Fraudulent Induced Transfer nyaʋiʋli aɖe ayi ʋɔnui. |
Afɔɖeɖe ɖesiaɖe: Alesi woawɔ aɖe aʋatso GoFundMe dɔdzikpɔha aɖe ɖa le miniti 15 teti me¶
- Dzra kpeɖodziawo ɖo gbã: Hafi nàgblɔ axaa la, ʋu aʋatso GoFundMe URL la le kɔmpiuta alo asitelefon dzi. Ðe screenshots siwo ɖee fia be:
- Browser ƒe URL ƒe dzesi bliboa (
https://www.gofundme.com/f/..). - Ðoɖowɔla ƒe ŋkɔ kple teƒe si tututu wòle si woŋlɔ ɖe foto vevitɔa te.
- Dɔa ŋuti nuŋlɔɖi kple ƒomea ƒe foto siwo wofi.
- Dola ƒe ga home bliboa si wofɔ kple nudzɔdzɔwo ƒe xexlẽme.
- Zi "Report fundraiser" ƒe dzesi si le dɔdzikpɔha ƒe axaa te: Trɔ to nunala ƒe nyawo ŋu yi GoFundMe ƒe axaa ƒe gɔme eye nàzi Report fundraiser (si wotsɔ aflaga ƒe dzesi de dzesii).
- Tia wò se ƒe ƒomedodo tututu na mɔzɔzɔ si le vevie ŋutɔ: GoFundMe ƒe nyatakakaxɔƒe bia "Aleke nèwɔ nya ɖoɖowɔla la?" kple "Wòe nye amesi woɖo be wòakpɔ viɖe tso gadodo sia mea?"
- Kpɔe ɖa ɣesiaɣi be "Nyee nye amesi woɖo be wòakpɔ viɖe tso eme (alo ƒometɔ kplikplikpli / viɖekpɔla la teƒenɔla le se nu) eye nyemeɖe mɔ ɖe gadodo sia ŋu o."
- Tiatia sia tiatia naa wò tikiti la yia GoFundMe ƒe Viɖekpɔlawo Takpɔkpɔ ƒe fli si le vevie wu la gbɔ tẽ tsɔ wu be wòaɖo fli si me amewo katã tsɔa nyatakaka gbegblẽwo ɖonae, si wɔnɛ be woalé gadzraɖoƒe ƒe gaɖoɖo ɖe asi enumake.
- Na kpeɖodzinyatakakawo le nyatakakaa me: Le numeɖeɖe ƒe aɖaka me la, gblɔe eme kɔ be:
- Wò ŋkɔ bliboa le se nu, telefon xexlẽdzesi, kple ƒomedodo si le mia kple amesi ŋu wowɔ nuvevii dome si woɖe fia le fotoawo me.
- Be mènya ɖoɖowɔla si woŋlɔ ŋkɔ na o eye mèɖe mɔ na ame aɖeke kpɔ be wòadzɔ ga ɖe wò ƒomea teƒe o.
- Kadodo siwo yi ƒomea ƒe hadomenyatakakadzraɖoƒe gbãtɔwo alo nyadzɔdzɔwo me nyati siwo me ametafatafakala la fi fotoawo tsoe.
- Kpovitɔwo ƒe dɔwɔƒea ƒe ŋkɔ kple nudzɔdzɔ/nya ƒe xexlẽdzesi tso wò nɔnɔme kpata ŋutɔŋutɔ me (aƒeme dzobibi ŋuti nyatakaka ƒe xexlẽdzesi, ʋufɔku ŋuti nyatakaka ƒe xexlẽdzesi, alo ame si bu ƒe nya ƒe xexlẽdzesi).
- Tsɔ nya me nenye be yeadzudzɔ gadodolawo eye yeagbugbɔ ga ana ALOO abia ga la be eyae nye viɖekpɔla si dze: Le GoFundMe ƒe Viɖekpɔla ƒe Kakaɖedzia nu la, ne amedzro siwo si susu nyui le tsɔ ga si woɖo ɖi na wò ƒomea na ametafakala aɖe ƒe dɔ si ŋu womeɖe mɔ ɖo o xoxo la, GoFundMe ate ŋu atsɔ dziɖuɖu ƒe foto ID atsɔ aɖo kpe wò amenyenye dzi eye wòagbugbɔ ga si nèƒo ƒu la ayi wò ƒomea ƒe gadzraɖoƒe ŋutɔŋutɔ (alo agbugbɔ ga la ana wò nunala ɖesiaɖe bliboe ne èdi).
--- .
Alesi nàwɔ gadodo si le se nu si me ametafatafa mele o (ne wò ƒomea hiã ɖeka) .¶
Ne wò ƒomea hiã nutoa me tɔwo ƒe kpekpeɖeŋu vavã le dzo gã aɖe, atikewɔwɔ me kuxi, alo ku megbe la, wò gadodo si dziɖuɖua ɖo kple kpeɖodzidzesi siwo woate ŋu akpɔ atsɔ aɖo kpe edzi la ɖoɖo anyi nana wònɔa bɔbɔe na xɔlɔ̃wo kple nyadzɔdzɔŋlɔlawo be woakpɔ aʋatso nɔnɔmetatawo ahagbe wo.
1. Zã "Viɖekpɔla ƒe Amekpekpe" ƒe dɔwɔwɔ si wotu ɖe mɔ̃a dzi¶
Mègana aƒelika alo dɔwɔhati si si susu nyui le naɖe nudzɔdzɔwo ɖe woa ŋutɔwo ƒe gadzraɖoƒe eye wòaŋlɔ gaxɔgbalẽvi na wò emegbe gbeɖe o. Ðoɖo ma hea adzɔxexe ƒe kuxiwo vɛ, hea gakpɔkpɔ ɖe megbe, eye wònana dukɔmeviwo mate ŋu ade vovototo xɔlɔ̃ ŋutɔŋutɔ ƒe aʋawɔnyawo kple amedzro aɖe ƒe ametafatafa dome o. - Ke boŋ, na wò Digital Crisis Coordinator nawɔ GoFundMe ƒe axaa abe Team Organizer ene, eye nàzã GoFundMe ƒe "Add Beneficiary" dɔwɔnu enumake atsɔ aɖo gaɖeɖe le eme ƒe kadodo si dziɖuɖua ɖo ɖe amesi ŋu wowɔ nuvevii (alo srɔ̃tɔ si tsi agbe) ƒe e-mail adrɛs. - Ne amesi ŋu wowɔ nuvevii lɔ̃ ɖe Viɖekpɔla ƒe amekpekpea dzi eye wòdo ka kple woƒe gadzraɖoƒe ko la, dɔa ƒe axaa ɖea aflaga si ŋu woɖo kpee fiana le dutoƒo: "[Ðoɖowɔla ƒe Ŋkɔ] le ɖoɖo wɔm ɖe gadodo sia ŋu ɖe [Amesi ŋu wowɔ nuvevii ƒe Ŋkɔ Blibo si le Se nu] teƒe." Ame eve ƒe kpeɖodzigbalẽvi ma nye dzesi si me kɔ wu na nunala be amesi ŋu wowɔ nuvevii la le dɔlar ɖesiaɖe xɔm tẽ.
2. De dzesi wò dɔdzikpɔha ƒe nyatakaka yeyewo eye nàda video si dzi nàto aɖo kpe edzi¶
Ameflulawo ate ŋu awɔ foto siwo meʋãna o ƒe kɔpi le sɛkɛnd ʋɛ aɖewo ko me, gake womate ŋu agbugbɔ video si wotsɔ ɖo kpe edzi le agbe si ɖe wò nu ŋutɔŋutɔ si nèle fifia fiana la awɔ bɔbɔe o. - Ne ète ŋu le ŋutilã me la, lé sɛkɛnd 15 ƒe smartphone video si me wò ŋutɔ alo ƒometɔ aɖe si woate ŋu ade dzesii le si lé pepa si woŋlɔ kple asi si ɖe egbe ƒe ŋkeke kple wò gadzɔdzɔ si dziɖuɖua ɖo ƒe URL kpui tututu fia. - Gblɔe eme kɔ le videoa me be: "Egbee nye [Ŋkeke]. Esia koe nye gadodo le se nu na míaƒe ƒomea. Mímaɖo gbedasi ɖe wò gbeɖe le Instagram, Facebook, alo TikTok dzi abia CashApp, Venmo, alo nunana gbalẽviwo o." - Ne ètsɔ dzo ƒe nugbegblẽ, kɔdzixɔwo, alo ƒome ƒe nɔnɔmetatawo ƒe fotowo da ɖe wò gadzɔdzɔdɔwɔƒea la, zã wò fon ƒe fotowo ɖɔlila tsɔ da nuŋɔŋlɔ si me kɔ afã kple afã ƒe tsidzesi si menya kpɔna dzea sii bɔbɔe o ɖe nɔnɔmetata la titina si xlẽ be: "Official Fundraiser Only: gofundme.com/f/[your-exact-slug]". Ne ametafakala aɖe fi foto ma hena alakpadɔ aɖe wɔwɔ la, wotɔa dzo wò URL ŋutɔŋutɔ le nɔnɔmetata la katã me tegbee.
--- .
Mɔfiame si tso nuƒolanɔƒe ɖesiaɖe si dzi woato aɖe ameɖokuiwɔwɔ ƒe akɔntabubu siwo wowɔ le mɔ̃ dzi la ɖa¶
Ne ametafakala aɖe wɔ wò hadomenyatakakadzraɖoƒewo ƒe nɔnɔmetata le nɔnɔme kpata aɖe me la, biabia tso xɔlɔ̃wo si be woagblɔ akɔntabubua le agbɔsɔsɔ gã me to "Enye spam" ƒe dzesi si wozãna ɖaa zazã me doa kpo nu zi geɖe elabena dutoƒo nyatakakawo koe automated filters léa ŋku ɖe eŋu. Be woazi edzi be woaɖee ɖa enumake la, ele be ame si wole ewɔm abe wo ɖokui ene (alo wo dzila/teƒenɔla si le se nu) natsɔ Dzesidede Ame ƒe Nɔnɔme Ŋuti Nyatakaka si wowɔ le se nu atsɔ akpe ɖe dziɖuɖua ƒe foto ID ŋu.
1. Instagram kple Facebook (Meta) .¶
Ameflulawo tɔa ŋku Instagram kple Facebook enuenu elabena woate ŋu aƒo foto siwo le dutoƒo grid dzi ahaɖo gbedasiwo ɖe wò yomedzelawo ƒe ŋkɔwo.
- Tso dɔwɔnua me: Ʋu aʋatso profile la, zi ** ... (teƒe etɔ̃)** menu, tia Nyatakaka > Abe ame aɖee nènye > Nye (alo Xɔ̃nye).
- Ne ameflula la xe mɔ na wò akɔnta ŋutɔŋutɔ: Ameflulawo xea mɔ na amesi ŋu wowɔ nuvevii ŋutɔŋutɔ gbã edziedzi ale be màte ŋu akpɔ woƒe clone profile alo agblɔe tso dɔwɔnua me o. To woƒe mɔxexeɖenu ŋu to nyatakakadzraɖoƒe aɖe ʋuʋu kple Meta ƒe gotagome Report an Impersonation Account senyawo ɖoɖoɖa me (help.instagram.com/contact/636276399721841 na Instagram alo facebook.com/help/contact/295309487309948 na Facebook). Tia "Ẽ, nyee nye amesi wole eɖokui wɔm abe" eye nàda wò ID si dziɖuɖua na ƒe foto ɖe edzi ale be Meta ƒe numetolawo natutu clone la ɖa tegbee.
2. TikTok, X (si woyɔna tsã be Twitter), kple YouTube¶
- Le TikTok dzi: Yi aʋatso nyatakaka la gbɔ, zi Mamã aŋutrɔ > Nyatakaka > Nyatakaka akɔnta > Abe ame aɖee nènye > Nye dzi, alo nàtsɔ nyatakaka si le se nu aɖo ɖa to TikTok ƒe Nunya ƒe Nuwo Kple Amewo ƒe Nɔnɔmewɔwɔ ƒe Nyatakakadzraɖoƒe (
tiktok.com/legal/report/feedback). - Le X kple YouTube: Le X dzi la, zi ** .
..icon** > Nyatakaka > Ameɖokuiwɔwɔ, alo zazãhelp.x.com/forms/impersonation. Le YouTube dzi la, ʋu channel la ƒe About ƒe axa, zi Flag icon > Report user > Impersonation dzi. - DMCA Copyright Takedown zazã ne ametafatafalawo fi wò xaxa ƒe video wò ŋkɔ mazãmazãe: Zi geɖe la, ametafatafala agbugbɔ wò video si ku ɖe wò aƒe si wotɔ dzoe alo vi si woxɔ ɖe kɔdzi ŋu la aɖo ɖe amewo ƒe ŋkɔ si wozãna ɖaa te agblɔ be "My house just burned down, link in bio." Esi womezã wò ŋkɔ le se nu o ta la, woate ŋu agbe Impersonation report. Ke boŋ, tsɔ Copyright Infringement (DMCA) Takedown Notice de agbalẽ me abe fotoɖela/videoɖela gbãtɔ si le videoa me ene. Se bia tso mɔ̃wo si be woaɖe video siwo ŋu woɖe mɔ ɖo la ɖa kabakaba. Kpɔ ɖa video siwo kakaa ameŋugblẽnyawo kple DMCA ƒe ɖeɖeɖa.
--- .
Kɔpi-kple-kpe ɖe xaxa ƒe kadodo ŋuti ŋɔŋlɔdzesiwo ŋu¶
Ne wò ƒomea le nɔnɔme kpata aɖe me la, na wò Digital Crisis Coordinator nawɔ kɔpi, akpe wo ɖo, eye nàda nɔnɔmetata siawo tututu.
Script 1: Ƒomea ƒe nyadzɔdzɔwo kaka si dziɖuɖua ɖo (Ametafatafa ƒe Nuxlɔ̃ame kple Kadodo Ðeka si Ŋu Woɖo Kpe Ðe Edzi)¶
OFFICIAL FAMILY UPDATE & SCAM WARNING KU ÐE [ŊKƆ / MÍAƑE ƑOMEA ME DZO / AVƆVƆ] ŊU:
Akpe na amesiame si do asi ɖa bia alesi míakpe ɖe [Ŋkɔ] kple míaƒe ƒomea ŋu le [dzo / afɔku / atikewɔwɔ ƒe kuxia] megbe.
TAFLEA XLẼ NU KPƆKPƆ: [Gblɔe be: "Míaƒe ƒomea MEWƆ gadodo aɖeke le ɣeyiɣi sia me o; axa ɖesiaɖe si bia ga la nye ametafatafa" ALOO "Kadodo ɖeka sia nye míaƒe ƒomea ƒe GoFundMe axa KO si ŋu woɖe mɔ ɖo, si [Ðoɖowɔla ƒe Ŋkɔ] wɔ ɖoɖo ɖe eŋu na [Viɖekpɔla ƒe Ŋkɔ]: [De Official URL]" ].
Ametafatafa ƒe nuxlɔ̃ame: 1. Mègadzɔ nu na amehawo ƒe gadodo ƒe kadodo bubu aɖeke gbeɖe o, ne ewɔ míaƒe ƒomea ƒe fotowo alo nyatakakawo ƒe kɔpi gɔ̃ hã. 2. Míaɖo gbedasi ɖe wò GBEÐE le adzame le Instagram, Facebook, alo TikTok dzi abia tso asiwò be nàɖo ga ɖe CashApp tag, Venmo ƒe asiléƒe, Zelle xexlẽdzesi, nunana gbalẽvi, alo crypto gakotoku. Ame sia ame si ɖoa gbedasi ma ɖa tso akɔnta si ɖi eƒe dzedzeme me la nye ame si wɔa eɖokui abe ame ene. Taflatse screenshot eye nàgblɔ clone account ɖesiaɖe enumake.
Script 2: Takedown Nyatakaka le Se nu na Amehawo ƒe Gadodo ƒe Kakaɖedzi & Dedienɔnɔ Ƒuƒoƒowo¶
Kpe esia ɖe GoFundMe, Spotfund, alo GiveSendGo ƒe ametafatafa ŋuti nyatakaka gbalẽvia me:
VIÐEÐEŊU ƑE AMEGBETƆ KPƆKPƆ & AKPAÐEKAŊUTINUNYA SI WOMAÐE MƆ KPƆKPƆ BE WOAXƆ NYATAKAKA
Ametafatafa ƒe Dɔwɔna ƒe URL:
[Insert full URL of fake fundraiser]Ðoɖowɔla si woŋlɔ ŋkɔ na le Aʋatso Axa dzi:[Insert scammer's listed name]Mele eŋlɔm abe [amesi ƒe ŋkɔ woyɔ / srɔ̃tɔ / dzila / ƒometɔ kplikplikpli si le se nu] si woɖe fia le amehawo ƒe gadodo ƒe ɖoɖo si do ƒome kple etame ene. Aʋawɔnya sia nye ametafatafa keŋkeŋ eye womeɖe mɔ ɖe eŋu o. Nye alo míaƒe ƒomea me tɔ aɖeke menya ɖoɖowɔla si woŋlɔ ŋkɔ na o, eye míena mɔɖeɖe ame sia kpɔ be wòazã míaƒe ŋkɔwo, nɔnɔmetatawo, fotowo (siwo wofi tsoe) atsɔ abia gae o
[link to original post or news article]), alo nublanuinya ([Police/Fire Incident Report #]).Taflatse enumake: (1) Tsɔ ga si woxena kple ga si woɖena le eme siwo katã do ƒome kple dɔ sia la nu ƒu; (2) Ðe dɔ si ŋu womeɖe mɔ ɖo o la ɖa (alo te ɖe ŋunye le
[Your Phone Number and Email]be maɖo kpe nye dziɖuɖua ƒe foto ID dzi le wò Viɖekpɔla ƒe Kakaɖedziɖoɖoa te); kple (3) Dzra ɖoɖowɔlawo ƒe IP kple gadzraɖoƒe ƒe nuŋlɔɖiwo katã ɖo hena sedziwɔwɔ.
--- .
Taʋiʋli tso AI deepfake gbeɖiɖi-klowɔwɔ kple "kɔdzi kpata" gaxɔgbalẽviwo yɔyɔwo¶
Le xaxa aɖe si ŋu woɖe gbeƒãe le me la, ametafatafalawo zãa AI gbeɖiɖimɔ̃ tsɔ yɔa dzilawo kple tɔgbuiwo kple mamawo wɔa abe sɔhɛ si le xaxa me ene. Ne ƒome aɖe da Ame Si Bu ƒe agbalẽvi si dzi woawo ŋutɔ ƒe asitelefon xexlẽdzesiwo le ɖe hadomenyatakakadzraɖoƒewo la, gaxɔlawo hã ƒoa ka na dzila siwo ƒe dzi gbã la gblɔna be yewolé ame si bu la dzoe, eye wozãa AI gbeɖiɖi ƒe nɔnɔmetata alo megbeɣlidodo ƒe odio tsɔ bia tafe enumake to Zelle, Bitcoin, alo kaƒoƒo dzi.
- Mègatsɔ wò ŋutɔ wò asitelefon xexlẽdzesi vevitɔ de Ame Bubu ƒe nɔnɔmetata si le dutoƒo dzi gbeɖe o: Le aɖabaƒoƒo ʋɛ aɖewo ko me tso esime Ame Bubu ƒe nyatakaka aɖe kaka la, dutanyigbawo dzi gaxɔlawo ƒe ametafatafalawo ƒoa ka na ame ŋutɔ ƒe telefon xexlẽdzesiwo hebiaa ga alo nunana gbalẽviwo na lɔlɔ̃tɔ si bu la ƒe teƒe. Ŋlɔ Kpovitɔwo ƒe Dɔwɔƒe si le numekuku wɔm ƒe xexlẽdzesi si woɖo ɖa kple detective case xexlẽdzesi ɣesiaɣi be enye ame vevitɔ si nàte ŋu aƒo ka na, alo zã Google Voice xexlẽdzesi evelia si dzi wò Digital Crisis Coordinator lé ŋku ɖo. Kpɔ ɖa ɖevi si bu alo si bu.
- Tsɔ nya ɖe ame si le ka ƒom la ŋu kple wò Ƒomea ƒe Dedienɔnɔ Nya alo "Mɔ̃ ƒe Nyabiase": Ne gbe aɖe si le ɖiɖim abe wò ƒometɔ ene ƒo ka tso xexlẽdzesi si mènya o gbɔ si gblɔ be yele kɔdzi alo gaxɔ me la, bia mɔ̃ ƒe nya aɖe si woɖo koŋ wɔ si me alakpanyatakaka si ame ŋutɔŋutɔa koe aɖɔ ɖo (abe "Ègale wò Honda blɔa kum?" ne wole Toyota dzĩ kum), alo bia wò Ƒome Dedienɔnɔ Nya.
- Wɔ mɔ eve ƒe kpeɖodzinana si le ɖokuiwò si: Tsɔ kaƒoƒoa tu alo nàzi kaƒoƒoa dzi esime ame bubu le ka ƒom na wò lɔlɔ̃tɔ ƒe telefon xexlẽdzesi ŋutɔŋutɔ, le ƒomea ƒe teƒe mamã me dzrom (Apple Find My alo Google Family Link), alo le ka ƒom na woƒe dɔwɔƒe alo suku. Ne ame aɖe bia be woatsɔ Bitcoin alo ga aɖo ɖe wò lɔlɔ̃tɔ aɖe si bu la, ƒo ka na miaƒe nutoa me tɔwo xexlẽdzesi siwo wozãna kpata (911 le United States kple Canada, 112 le Europa Dukɔwo ƒe Habɔbɔ bliboa me, 999 le United Kingdom) enumake.
--- .
Nukae woawɔ ne xɔlɔ̃wo alo nunala ɖo ga ɖe ameflula la xoxo¶
Ne xɔ̃wò, ƒometɔ, alo nutoa me tɔ aɖe ƒo ka gblɔ na wò be yewodzɔ nu le vo me na aʋatso amehawo ƒe gadodo ƒe axa aɖe alo yeɖo ga ɖe hadomenyatakakadzraɖoƒe aɖe si wowɔ abe wòe ene la, na afɔɖeɖe ɖesiaɖe ƒe hayahaya ƒe ɖaseɖigbalẽ sia tututu wo enumake:
- Ne wodzɔ nu to gaxɔgbalẽvi alo gaxɔgbalẽvi dzi le amehawo ƒe gadodo ƒe nyatakakadzraɖoƒe (GoFundMe, Spotfund, GiveSendGo):
- Fia wo be woatsɔ gagbugbɔɖoɖo ƒe biabiaa enumake le nuƒolanɔƒea ƒe nunala takpɔkpɔ ƒe kakaɖedzigbalẽ te (le kpɔɖeŋu me, .
gofundme.com/c/safety/gofundme-guarantee). - Ne wodzɔ nu le gotagome nyatakakadzraɖoƒe alo aʋatso dɔmenyohabɔbɔ ƒe nyatakakadzraɖoƒe si ŋu womewɔ ɖoɖo ɖo o dzi la, gblɔ na wo be woaƒo ka na asisiwo ƒe dɔwɔƒe ƒe xexlẽdzesi si le woƒe gaxɔgbalẽvi alo gaxɔgbalẽvi ƒe megbe la enumake, agblɔ ga si woxe la be Dɔmenyonyo ƒe Ameflunya, abia be woagbugbɔ gaxɔgbalẽvia ana le se nu, eye te fli ɖe kaɖi ƒe xexlẽdzesi ŋutɔŋutɔa me eye woagbugbɔe ana ale be ametafatafakala la mate ŋu awɔ ga si woxena enuenu si ŋu womeɖe mɔ ɖo o.
- Ne woɖo ga ɖe amewo to PayPal, Venmo, CashApp, alo Zelle dzi la:
- Na woaɖe asitsatsa ƒe ID, ɣeyiɣi ƒe dzesi, kple amesi xɔe ƒe asiléƒe tututu ƒe screenshot (
$CashTagalo@VenmoHandle). - Na woagblɔ asitsatsa la abe Ametafatafa / Ameɖokuiwɔwɔ ene le dɔwɔnua me EYE woaƒo ka na gadzraɖoƒe alo gaxɔdɔwɔƒe si do ƒome kple woƒe fexexe ƒe dɔwɔnu ƒe ametafatafa ƒe dɔwɔƒe enumake be woatsɔ ametafatafa ƒe nya aɖe si wowɔ le se nu la ade dukɔa ƒe nuƒlelawo ƒe gadzraɖoƒe ƒe sewo nu (abe Sedede E le United States alo Authorized Push Payment / APP Fraud fexexe ƒe se siwo dzi Fexexe ƒe Ðoɖowo Ŋuti Ðoɖowɔla le United Kingdom wɔ ɖo ene).
- Ne woƒle nunana gbalẽvi siwo wodzrana le asitsaƒewo (Apple, Google Play, Target, Amazon) eye woxlẽ xexlẽdzesiawo na ameflula la: De se na wo be woalé kaɖia kple gaxɔgbalẽvia ɖe asi eye woaƒo ka na nunana gbalẽvia nala ƒe ametafatafa ƒe ka enumake (abe Apple Support le 1-800-275-2273 le U.S. ene) be woatsɔ ga si susɔ si womezã o la ade tsikpe me.
- Gblɔ nuvlowɔwɔa na dukɔa ƒe Internet dzi nuvlowɔwɔ kple dɔmenyohabɔbɔwo ƒe ametafatafa dɔwɔƒewo: Mitsɔ nyatakakawo yi FBI Internet Crime Complaint Center (IC3) le
ic3.govkple FTC (ReportFraud.ftc.gov) le U.S.A.; Afɔɖeɖe ƒe Ametafatafa (actionfraud.police.ukalo nàƒo ka159le gadzraɖoƒewo ƒe ametafatafa ta) le Eŋlisiawo me; Canada ƒe Ameflunyawo Gbɔkpɔƒe (1-888-495-8501) le Canada; alo Scamwatch (scamwatch.gov.au) le Australia.
--- .
Do ŋgɔ na xaxa ƒe ɖaseɖigbalẽ: wò ƒomea ƒe nyatakakawo tutu hafi ŋutinya aɖe nakaka¶
Zi alesi wò ƒomea kpɔ gome le xɔname, dzobibi, afɔku, alo nyadzɔdzɔ wɔna aɖe si ŋu woate ŋu aƒo nu tsoe le television alo nutoa me ƒe axawo dzi me la, na wò Digital Crisis Coordinator nawɔ afɔɖeɖe 5 siawo atsɔ aʋli eɖokui ta le miniti 30 gbãtɔwo me:
- Trɔ ƒomea ƒe hadomenyatakakadzraɖoƒewo katã tso "Dutoƒo" dzi va zu "Ame ŋutɔ / Xɔlɔ̃wo Ko": Le Instagram dzi la, trɔ Akɔntabubu ƒe Adzamenyawo > Ame ŋutɔ ƒe Akɔntabubu. Le Facebook dzi la, ƒu du Adzamenyawo Ŋuti Numekuku eye nàzi "Limit Past Posts" dzi ale be amedzrowo kple automated scrapers mate ŋu atrɔ ayi megbe le ƒe geɖe ƒe ƒomea ƒe fotowo me aɖafi viwòwo, aƒemelãwo, alo aƒe ƒe fotowo o. Le TikTok dzi la, trɔ ɖe Akɔntabubu si nye ame ŋutɔ tɔ eye nàwɔ Allow Reuse of Content (Duet/Stitch/Download) nuwɔametɔe.
- Ɣla wò Xɔlɔ̃wo kple Yomedzelawo ƒe ŋkɔwo be amewo nagakpɔe o: Ne ame aɖe si wɔa nu abe wò ŋutɔ ene wɔ wò nyatakakawo ƒe nɔnɔmetata la, woƒe amedzidzedze bliboa nɔa te ɖe alesi woate ŋu akpɔ wò Xɔlɔ̃wo alo Yomedzelawo ƒe xexlẽdzesiwo dzi ale be woate ŋu aɖo gbedasi ɖe wò ƒometɔwo kple dɔwɔhatiwo dzi. Le Facebook dzi la, yi Settings & Privacy > Settings > Alesi Amewo Dia Wòe Hedo Ka kpli wò > Amekae ate ŋu akpɔ wò xɔlɔ̃wo ƒe ŋkɔwo? eye nàtrɔe tso Dutoƒo alo Xɔlɔ̃wo dzi wòazu "Nye Ko."
- Tsɔ nuxlɔ̃ame si dze ƒã si tsi tre ɖe ametafatafa ŋu kpe ɖe wò dutoƒo Bio numeɖeɖe ŋu tẽ: Elabena amesiame si le wò ŋkɔ dim la ateŋu axlẽ wò kpui profile bio kokoko ne wò akɔnta nye ame ŋutɔ tɔ gɔ̃ hã, trɔ wò bio text hena ɣeyiɣi aɖe be: "Official account of [Name]. Nye akɔnta nye ame ŋutɔ tɔ. Nyemekpɔ backup account o eye nyemawɔ DM na wò GBEÐE nàbia CashApp, Venmo, alo nudzɔdzɔwo."
- Ðo wò Ƒomea ƒe Nya si Le Dedie la anyi eye nàsrɔ̃e: Tia nya eve ƒe nyagbe si dzi nàɖo ŋkui (abe "Purple Lighthouse" alo "Cinnamon Pancake") si womeŋlɔ ɖe text message, email, alo social media nyatakaka aɖeke me gbeɖe o, eye nàkpɔ egbɔ be dzilawo, tɔgbuiwo, kple ɖeviwo nya be yewoabiae le telefon kaƒoƒo ɖesiaɖe si hiã kpata me.
- Wɔ ɖeka kple nutoa me nyadzɔdzɔŋlɔlawo kple nutoa me ƒuƒoƒo ƒe dɔdzikpɔlawo: Ne nutoa me nyadzɔdzɔŋlɔla aɖe bia gbe wò ƒomea alo ŋlɔ nu tso wò nɔnɔme kpata ŋu la, bia nyadzɔdzɔŋlɔla la be wòatsɔ wò amehawo ƒe gadodo ƒe kadodo ɖeka si ŋu woɖo kpee ade nyadzɔdzɔa me tẽ (alo agblɔe tẽ le nyatia me be ƒomea medze gadodo aɖeke gɔme o) ale be nuxlẽlawo nagadze aʋatso kadodowo dzi le nyaŋuɖoɖo ƒe akpaa dzi o.
--- .
Nya siwo wobiaa amewo enuenu¶
Aleke mawɔ ana woaɖe aʋatso GoFundMe dɔdzikpɔha aɖe ɖa ne amedzro aɖe le nye ƒomea ƒe fotowo zãm le afɔku alo dzobibi megbe?
Yi GoFundMe ƒe dɔdzikpɔha ƒe axa si le ete eye nàzi "Ka nya ta tso gadodo ŋu" ƒe dzesi dzi, alo yi gofundme.com/contact/suggest/fraud tẽ. Ne èle agbalẽvia kpem ɖo la, tia tiatia si me nàgblɔ be wòe nye amesi woɖo be yeakpɔ viɖe tso eme (alo viɖekpɔla la ƒe ƒometɔ kplikplikpli aɖe) eye be mèɖe mɔ ɖe dɔa ŋu o. Viɖekpɔla ƒe nɔnɔme tiatia naa wò nyatakakaa yia GoFundMe ƒe Kakaɖedzi kple Dedienɔnɔ ƒe ƒuƒoƒo si tsɔa ga ɖoa nɔƒe gbãtɔ, si dea ga gadzraɖoƒe ƒe ga siwo katã woɖena le gadzraɖoƒea dzi enumake ale be ametafatafakala la mate ŋu akpɔ ga si wòdzɔ la o, eye wògbugbɔa ga na nunala ɖesiaɖe bliboe le GoFundMe Nunana ƒe Kakaɖedzia te alo tsɔa ga si nèƒo ƒu la yia wò gadzraɖoƒe si ŋu woɖo kpee.
Nukae wòle be mawɔ ne ametafakala aɖe wɔ nye Instagram alo Facebook nyatakaka ƒe nɔnɔmetata ƒe nɔnɔmetata eye wòxe mɔ nam ale be nyemate ŋu azi Nyatakaka ƒe dzesi dzi o?
Ame siwo wɔa wo ɖokui abe ame ene la xea mɔ na amesi ŋu wowɔ nuvevii ŋutɔŋutɔ gbã gbã ale be màte ŋu akpɔ woƒe aʋatso nyatakaka tso asitelefon dzi dɔwɔnua me alo agblɔe o. Be nàto woƒe mɔxexeɖedɔa ŋu la, bia xɔ̃wò aɖe be wòawɔ aʋatso akɔntabubua ƒe profile URL alo username handle tututu ƒe kɔpi eye wòaɖe eƒe screenshot. Emegbe ʋu nyatakakadzraɖoƒe aɖe evɔ màge ɖe eme o eye nàtsɔ Meta ƒe gotagome se ƒe ameɖokuiwɔwɔ ƒe agbalẽviwo aɖo ɖa (help.instagram.com/contact/636276399721841 na Instagram alo facebook.com/help/contact/295309487309948 na Facebook). Tia be wòe nye amesi wole eɖokui wɔm abe wò ene eye nàda wò ID si dziɖuɖua na ƒe foto ɖe edzi ale be Meta ƒe amegbetɔ numekulawo nate ŋu atutu clone akɔnta la ɖa tegbee.
Nukatae TikTok alo Instagram ametafatafala aɖe le nye aƒeme dzobibi alo vi si woxɔ ɖe kɔdzi ƒe video si wofi la dam ɖe alakpa ŋkɔ te, eye aleke mawɔ aɖee ɖa kabakaba wu?
Xaxa me ametafatafalawo ƒoa aƒewo me dzobibi, tsiɖɔɖɔ, kple kɔdzixɔwo ƒe video siwo kaka ɖe amewo dome la ƒua gbe eye wogbugbɔa wo dana ɖe amewo ƒe ŋkɔ siwo womeyɔ o te kple CashApp, Venmo, alo PayPal ƒe kadodo si nye ameflunya le woƒe bio. Ne ameflula la mezã wò ŋkɔ ŋutɔŋutɔ alo mo o la, woate ŋu ahe "Dzesidede Ame ƒe Amenyenye" ƒe nyatakaka si wozãna ɖaa la ɖe megbe alo woagbee. Se ƒe aʋawɔnu si le kabakaba wue nye be woatsɔ Digital Millennium Copyright Act (DMCA) Copyright Infringement Takedown ƒe gbeƒãɖeɖe ade nuƒolanɔƒea abe video alo fotoa wɔla gbãtɔ kple eƒe nutata ƒe gomenɔamesi tɔ ene. Se bia tso hadomenyatakakadzraɖoƒewo si be woaɖe nyadzɔdzɔgblɔmɔ̃ siwo da le nutata ƒe gomenɔamesi dzi la ɖa kabakaba be woatsɔ akpɔ woƒe gomenɔamesi si le se nu ta.
Aleke nye ƒomea ate ŋu akpɔ tɔgbui kple mama tsitsiwo ta tso AI deepfake gbeɖiɖi ƒe kaƒoƒo siwo gblɔna be tɔgbuiyɔvi aɖe le kɔdzi alo gaxɔ me la me?
Dɔwɔnu siwo wotsɔ wɔa AI ate ŋu awɔ ame ƒe gbe ƒe nɔnɔmetata to odio si xɔ sɛkɛnd etɔ̃ pɛ ko si woɖe tso TikTok, Instagram Ŋutinya, alo gbedoname si wotsɔa gbedoname le dutoƒo me la zazã me. Nɔ anyi kple dzilawo kple tɔgbuiwo egbea be nàɖo "Ƒome ƒe Nya si Le Dedie" si wogblɔna sesĩe si womeŋlɔna ɖe internet dzi gbeɖe o, eye nàɖo aƒeme se eve siwo ŋu womate ŋu awɔ ɖoɖo ɖo o: gbã la, kɔdzi, kpovitɔ, alo ʋɔnudrɔ̃ƒe aɖeke mabia be woaxe fe to Zelle, Venmo, CashApp, kaƒoƒo, nunana gbalẽvi, alo cryptocurrency dzi gbeɖe o; evelia, ne ame aɖe ƒo ka gblɔ be nudzɔdzɔ kpata aɖe dzɔ la, bia Ƒomea ƒe Dedie Nya la ɣesiaɣi alo nàtu kaƒoƒoa nàƒo ka na ƒomea me tɔa ƒe telefon xexlẽdzesi si nènya la le eɖokui si.
Nukatae mele be míatsɔ dzila aɖe ŋutɔ ƒe asitelefon xexlẽdzesi ade Ame Bubu ƒe agbalẽvi si woama le hadomenyatakakadzraɖoƒewo dzi gbeɖe o?
Ne Ame Bubu ƒe nɔnɔmetata aɖe si me ƒomea me tɔ aɖe ŋutɔ ƒe asitelefon xexlẽdzesi le kaka ɖe Internet dzi la, dutanyigbawo dzi gaxɔlawo ƒe habɔbɔwo ƒoa telefon xexlẽdzesia le aɖabaƒoƒo ʋɛ aɖewo ko me eye wotsɔa aʋatso tafe kaƒoƒo siwo gblɔna be yewolé yewoƒe lɔlɔ̃tɔ si bu la ɖe asi eye wobiaa be woatsɔ ga aɖo ɖe yewo to ka dzi enumake alo woatsɔ ga si wotsɔa ga ɣaɣlawo anae la ƒua gbe ɖe ƒome si le nu xam la dzi. Ŋlɔ Kpovitɔwo ƒe Dɔwɔƒe si le numekuku wɔm la ƒe amedɔdɔ alo nyatakakadzraɖoƒea ƒe nyatakakaxɔƒe si dziɖuɖua ɖo (kple kpovitɔwo ƒe nya ƒe xexlẽdzesi) ɣesiaɣi be enye kadodo ƒe xexlẽdzesi le Dutoƒo Ame Bubu ƒe agbalẽviwo dzi ale be sedzikpɔla siwo wona hehee la ɖea nyatakaka ɖesiaɖe si va la me.
--- .
Wolé ŋku ɖe dzɔtsoƒewo ŋu¶
- Dukɔa ƒe Asitsahabɔbɔ (FTC, United States): Nuƒlelawo ƒe Aɖaŋuɖoɖo le Amehawo ƒe Gadodo ƒe Ametafatafa, Aʋatso Dɔmenyohabɔbɔwo le Afɔkuwo megbe, kple Avuwɔwɔ kple Nunyawɔwɔ ƒe Gbe-Cloning Ƒome ƒe Ametafatafa Kpatawo.
- Dukɔa ƒe Numekuku Dɔwɔƒe (FBI Internet dzi Nuvlowɔwɔ Ŋuti Nyatoƒoetoto Dɔwɔƒe, United States): Dukɔa ƒe Gbeƒãɖeɖewo le Afɔkuwo Me Ameflunyawo, Hadomegbenɔnɔ ƒe Nyatakakadzraɖoƒewo ƒe Ameɖokuiwɔwɔ, Kple Ameléle Siwo Woɖena Le Anyigbadzi Nuwo Xɔxɔ ƒe Ðoɖowo Ŋu.
- GoFundMe Kakaɖedzi & Dedienɔnɔ (Dukɔwo Dome): GoFundMe Nana ƒe Kakaɖedzi, Viɖekpɔlawo ƒe Nyaʋiʋli ƒe Ðoɖowo, kple Alesi Nàwɔ Akpɔ Gadzɔdzɔ ƒe Ameflunu Ahagblɔe.
- Meta Platforms, TikTok, kple Google Senyawo Kpekpeɖeŋunaƒewo: Dɔwɔƒe si Kpɔa Ameɖokuiwɔwɔ Ŋuti Nyatakakawo Gbɔ, Domenyinu/Xaxa ƒe Akɔntabubu Takpɔkpɔ, kple DMCA ƒe Nutata ƒe Gomenɔamesi Xɔxɔ ƒe Ðoɖowo.
- Dukɔa ƒe Internet Dzi Dedienɔnɔ Dɔwɔƒe, Action Fraud, kple Charity Commission (United Kingdom): Nunana si le dedie wu le nɔnɔme kpatawo megbe kple nyatakaka nana le Internet dzi ame ɖokui wɔwɔ ƒe ametafatafa.
- Canada ƒe Ametafatafa Tsitretsitsi Dɔwɔƒe (CAFC, Canada) kple Scamwatch (ACCC, Australia): Kpata / Tɔgbuiwo ƒe Gbe-Cloning Ameflunyawo kple Amehawo ƒe Gadodo ƒe Ametafatafa Nutsitsi Mɔfiamewo.
--- .
Mɔfiame siwo do ƒome kplii¶
- Hadomegbenɔnɔ ƒe nyatakakadzraɖoƒewo ƒe ametafatafa kple ameɖokuiwɔwɔ ƒe ametafatafa
- Hadomegbenɔnɔ ƒe nyatakakadzraɖoƒewo ƒe akɔntabubu kple wo xɔxɔ
- Video siwo gblẽa nu le ame ŋu, NCII, kple DMCA takedowns ɖeɖeɖa
- Ame vevi aɖe si ku ƒe hadomenyatakakadzraɖoƒewo ta kpɔkpɔ alo wo dzi kpɔkpɔ
- Nyatakaka siwo mele se nu o eye wogblẽa nu le ame ŋu la ŋuti nyatakakawo nana
- Xexlẽdzesi siwo woatsɔ awɔ nudzɔdzɔ kpatawoe