Skip to content

Ekiwuka ekiramu mu mwala gw’amatu n’ebintu eby’ebweru mu nnyindo oba mu kutu

Ennamba z’embeera ez’amangu zaawukana okusinziira ku nsi. Omuko guno gukozesa 911, ennamba ya Amerika ne Canada. Ensi endala nnyingi zikozesa 112, 999, oba ennamba endala. Funa ennamba y'ensi yo.

Ekiwuka ekiramu nga kyekulukuunya, nga kiwuuma, oba nga kikunya butereevu ku kifuba ky’amatu, oba obululu, ekinyeebwa, ekitundu ky’okuzannyisa, magineeti, oba bbaatule ya bbaatuuni ekinyigirizibwa waggulu mu nnyindo oba omukutu gw’amatu gw’omwana, kyetaagisa okumanya obulungi ensengekera y’omubiri kale omudduukirize tafuula kiziyiza kyangu katyabaga k’okulongoosa. Olw’okuba ekitundu ky’amagumba eky’omunda eky’omukutu gw’oku matu g’omuntu kiriko olususu olugonvu ng’empapula olukwatagana butereevu ku ggumba nga lulina omutto ogutaliimu masavu, era olw’okuba amagulu g’enkovu oba ag’enkwale ag’amasavu gakola enkoona emabega kale nga gasobola okutambula mu maaso ng’eyolekera endongo y’amatu, okufumita mu kutu n’ebisiba oba ppamba kireetera ekiwuka okukuba engalo mu tympanic membrane mu kutya, oba okusika obululu obwetooloovu okuyita ku bony isthmus enfunda butereevu okuyita mu nnyindo y’amatu. Ekirala eky’amangu, **bbaatule ya bbaatuuni ya lithium oba magineeti za neodymium ezibiri munda mu nnyindo oba okutu zikola amasannyalaze oba pressure clamp mu mucus omubisi eyokya ekituli eky’olubeerera okuyita mu sseptum y’ennyindo oba eggumba ly’omukutu gw’amatu mu ddakiika 60 ku 120. Okumanya engeri y'okuziyiza ekiwuka ekiramu mu ngeri ey'obukuumi n'amafuta g'eby'obuggagga eby'omu ttaka oba ag'omuzeyituuni, engeri y'okukolamu "Okunywegera kwa maama" (Okunywegera kw'omuzadde) okwesigamiziddwa ku bujulizi ku bintu eby'ebweru eby'omu nnyindo ebitaliiko bulabe, n'ebintu ki ebitalina kukwata ku ttonsi limu ery'amazzi kitaasa ebizimbe by'okuwulira n'eby'omu maaso.

Battery za button ne magnets mu nnyindo oba mu kutu biba bya mangu eby’okwokya eddagala okumala eddakiika 60

Singa omwana ayinza okuba nga yateeka bbaatule ya bbaatuuni/effeeza (okuva mu ssaawa, ekyuma ekiyamba okuwulira, akazannyo akatono, ekisumuluzo, oba ettaala ya caayi eya LED) oba magineeti ez’amaanyi amangi mu nnyindo oba omukutu gw’amatu gwe, genda mu Ekitongole ky’eddwaaliro eky’amangu ekikuli okumpi. Battery ya button ekwatiddwa mu mucus omunnyogovu mu nnyindo oba earwax ekola amasannyalaze ag’ebweru agakola sodium hydroxide (caustic lye) mu **ddakiika 15 ku 30, nga eyokya ddala okuyita mu nasal septum cartilage, facial nerve, oba eardrum mu under 2 hours. TOTEEKERAKO bifuuyira mu nnyindo eby’omunnyo, amazzi, oba amatondo g’amatu mu nnyindo oba okutu okulimu bbaatule ya bbaatuuni, kubanga amazzi gakola nga kondakita y’amasannyalaze eyanguya okwokya kw’amasannyalaze okwa alkaline mu ngeri ey’ekitalo.

Kino kikole kati

  1. Okusooka, manya EKI ekiri munda mu kutu oba ennyindo nga tonnakwata ku kintu kyonna oba okuyiwa amazzi gonna:
  2. Button Battery oba Paired Magnets (Ennyindo oba Okutu): Genda butereevu mu Hospital Emergency Department KATI. Omwana mukuume Nothing by Mouth (NPO) okumuggyamu mu bwangu, era TOTEKA matondo, kufuuyira, oba amazzi mu nnyindo oba mu kutu.
  3. Ekiwuka ekiramu mu mwala gw’amatu (Okuwuuma okw’amaanyi, okukunya, n’obulumi obw’amaanyi): TO kunyiga biwujjo, engalo, oba ppamba mu kutu. Omuntu mukuume nga mukkakkamu, kebera oba talina nnyindo y’oku matu oba emikutu gy’amatu emanyiddwa nga girimu ebituli, era ziyiza/okubbira ekiwuka amangu ddala ng’ojjuza omukutu gw’amatu amafuta g’eby’obuggagga eby’omu ttaka ag’ebbugumu ery’omu kisenge oba agabuguma katono, amafuta g’abaana, oba amafuta g’ezzeyituuni/enva endiirwa (laba Omutendera 3).
  4. Dry Vegetable Matter (Dried Bean, Pea, Corn Kernel, Seed, or Popcorn) oba Expandable Foam/Water Bead in the Ear: TOFUUSA oba okufukirira n’amazzi. Amazzi galeetera ebinyeebwa ebikalu, ensigo, n’obululu bwa hydrogel okuzimba ennyo munda mu mwala gw’amagumba omukalu, ne bizisibira mu kifo kyazo ne zikola severe obulumi bwa puleesa.
  5. Ekintu ekikalu ekiseeneekerevu mu nnyindo KIMU ey'omwana ow'obwegassi (Plastic Bead, Lego Piece, Pea, Foam, oba Tissue Paper, SSI Battery/Magnet): Kola okugezesa okumu okugonvu okw'okukuba "Okunywegera kwa maama" (Okunywegera kw'omuzadde) positive-pressure blow (laba Omutendera 4).
  6. TOFUNA bikonde, ppamba (Q-tips), bobby pins, oba engalo mu mulyango gw’amatu oba waggulu mu nnyindo okukwata ekintu ekyekulungirivu. Ensigo eza standard flat tweezers bwe zinyiga enkulungo enseeneekerevu, ennyogovu (nga obululu obw’akaveera, luulu, BB pellet, oba ekinyeebwa), ensaya ziseeyeeya okuva ku kifo ekikoona ne zikuba ekintu ekyo amasasi ekizito, wedging it past the bony isthmus y’omukutu gw’amatu ku nnyindo y’amatu, oba okusika ekintu eky’ennyindo emabega mu kkubo ly’empewo omwana w’asobola okukissa (okukifuuwa) mu payipu yaabwe ey’empewo.
  7. Engeri y'okukomya ekiwuka ekiramu mu mudumu gw'amatu amangu ddala:
  8. Tuula oba galamiza omuntu nga okutu okukosebwa kutunudde WAGGULU okwolekera ceiling.
  9. Singa endongo y’okutu eba nga tefudde (tewali byafaayo bya kinnya kya nnyindo, emisuwa gy’amatu, oba okuvaamu omusaayi okuva mu kutu): Sika mpola okutu okw’ebweru waggulu n’emabega (mu muntu omukulu) oba gogolole emabega n’okukka wansi katono (mu mwana atali wansi w’emyaka 3) okugolola omukutu gw’amatu ogw’engeri ya S, n’oyiwa amafuta amayonjo ** ag’eby’obuggagga eby’omu ttaka, amafuta g’omwana, . oba amafuta g’ezzeyituuni** nga gagenda wansi ku bbugwe ow’ebbali w’omwala okutuusa lwe gakuŋŋaana waggulu, ng’onnyika ddala ekiwuka okumala eddakiika 5 ku 10 okutuusa ng’entambula yonna n’okuwuuma bikoma.
  10. (Weetegereze: Singa ekiwuka kibeera kiwuka kitono ekibuuka ekikuba ebifaananyi nga ekiwuka ekiyitibwa moth oba gnat era nga tolina mafuta n'okutuusa kati, ggyako amataala gonna ag'ekisenge era oyaka ettaala eyakaayakana wabweru ddala w'ekisenge ky'okutu okumala eddakiika 2 olabe oba kifuluma nga kyolekera ettaala, toyaka kitangaala ku cockroach oba beetle, nga zino photophobic era zijja kusima mu buziba okuva ku kitangaala.)
  11. Engeri y'okukolamu "Mother's Kiss" (Parent's Kiss) ku kintu ekitali kya bbaatule ekikwatiddwa mu nnyindo KIMU:
  12. Omuzadde gwe yeesiga ategeeze omwana nti bagenda kubawa "big funny kiss."
  13. Teeka akamwa k’omuzadde akaggule ddala ku kamwa k’omwana akaggule (okukola akabonero akanywevu nga okussa okununula).
  14. Kozesa engalo emu oba engalo ensajja okunyiga ekituli ky'ennyindo ky'omwana ekitali kizibiddwa (ekitangaavu) kiggale ddala.
  15. Mpa empewo emu ennyimpi, ensongovu, ennywevu mu kamwa k’omwana (okumala ekiseera ekitakka wansi wa sikonda emu, ekimala okuwulira obuziyiza ng’ennywanto z’omwana mu butonde ziggalawo era empewo n’egenda waggulu emabega w’olulimi olugonvu n’eyingira emabega w’ennyindo ezibiddwa), ng’osuula ekintu ekyo okuva mu nnyindo ezibiddwa.
  16. Kebera "Unilateral Foul-Smelling Nasal Discharge" mu Baana Abato: Singa omwana omuto oba omwana omuto afuna omusulo oguwunya obubi, oguwunya (emmyufu/kijanjalo) oba ogw'omusaayi oguva mu nnyindo KIMU okumala ennaku oba wiiki, kitwale nti ekintu ekigwira mu nnyindo ekikwese (nga akatundu ka sipongi, paper wad, emmere, oba button bbaatule) eyingizibwa munda mu nnyindo eyo okutuusa nga kikakasibwa nti si bwe kiri mu kukeberebwa kw’omusawo okukebera ennyindo.

Omuti gw’okusalawo mu kulonda mu bwangu: Okutu vs. Ennyindo ekiwuka ekigwira & ekiwuka ekiramu

Kozesa ekipande kino eky’obujjanjabi okulonda enkola entuufu ey’okuggyawo mu ngeri etali ya bulabe n’okwewala ensobi ez’akabi mu kufukirira oba mu bikozesebwa.

flowchart TD
    Start["Ekintu Ekigwira oba Ekiwuka Ekiramu<br/>mu Mukutu gw’Ematu oba mu Nnyindo"] --> SiteCheck{"Ekintu kiri mu<br/>EAR CANAL oba NOSTRIL?"}

    SiteCheck -->|"OMUYALA GW’AMATU"| EarType{"Kika ki eky’Ekintu<br/>ekibeera mu Mwala gw’Ematu?"}

    EarType -->|"LIVE INSECT<br/>(Okuwuuma, okukunya, obulumi obw’amaanyi)"| InsectCheck{"Omulwadde Alina Ear Tubes,<br/>Ekimanyiddwa nga Perforated Eardrum,<br/>oba Okuvaamu Omusaayi okuva mu Canal?"}
    InsectCheck -->|"YEE (Ekitundu ky’amatu / Tubes) ."| InsectER["GENDA MU KITUNDU KY’AMASANNYALAZE KATI:<br/>TOYIWA mafuta oba mazzi mu kifuba ky’amatu ekirimu ebituli;<br/>Omusawo ajja kukozesa ebisonseka/micro-forceps wansi w’okukebera amatu"]
    InsectCheck -->|"NEDDA (Ekisambi ky’amatu ekitaliiko kamogo) ."| OilKill["OKUSOOKA OKUTAMBUZA / OKUSIBWA EKIKOLWA:<br/>1. Tilt affected ear UP nga eyolekera ceiling<br/>2. Jjuza omukutu gw’amatu ne Mineral Oil, Baby Oil, oba Olive Oil<br/>3. Kuuma ng’onyigiddwa wansi eddakiika 5 ku 10 okutuusa ng’entambula yonna eyimiridde<br/>4. Laba omusawo/obujjanjabi obw’amangu okufukirira oba okuggyamu ebiwuka ebifudde"]

    EarType -->|"BUTTON BATTERY oba SHARP OBJECT<br/>(Egiraasi, Waya, Ensonga ya Pamba)"| EarUrgent["EKITUNDU KY’AMAANYI:<br/>1. TOFUKIRA oba okuteeka amatondo ku Button Battery<br/>2. Battery eyokya eggumba ly'omukutu gw'amatu & obusimu bwa ffeesi mu < 2 hrs<br/>3. Kuuma NPO y’omulwadde okusobola okuggyibwawo mu bwangu mu microscopic"]

    EarType -->|"EBINTU EBIKOLA ENVA / HYDROGEL<br/>(Ekinyeebwa, Entangawuuzi, Ensigo, Kasooli, Obululu bw'amazzi)"| EarBean["OKUGGYAWO AMAWULI / MU DDALA (TEWALI MAZI):<br/>1. TOYUUZA na mazzi (kizimba ekinyeebwa kinywevu mu mwala)<br/>2. Topokangako na biwujjo; omusawo akozesa enkoba eya ‘right-angle hook’"]

    EarType -->|"INERT SMOOTH OBJECT<br/>(Obululu bwa pulasitiika, Amayinja amanene, Ekyuma ekisangula)"| EarBead["OKWEKEBEJJA KU LUNAKU LWE LUMU / OLUNAKU OLUDDAKO:<br/>TOSITA na biwujjo (asika n’ayita ku magumba agayitibwa bony isthmus);<br/>Omusawo aggyawo n’akawuka akasonseka, omuggo gwa cyanoacrylate,<br/>omuguwa ogw’enkoona entuufu, oba okufukirira amazzi agabuguma"]

    SiteCheck -->|"NOSTRIL (Ekitundu ky’ennyindo) ."| NoseType{"Kika ki eky’Ekintu<br/>ekibeera mu Nnyindo?"}

    NoseType -->|"BUTTON BATTERY oba PAIRED MAGNETS<br/>(oba Ebikuta Ebiddugavu/Omusaayi + Obulumi)"| NoseBattery["EKITUNDU KY’AMAANYI EKYA DDAKKI 60:<br/>1. Okukutuka kw’amagumba g’omubiri (septal cartilage perforation) kubaawo mu ssaawa emu ku bbiri<br/>2. TOKOZESA ddagala lya munnyo mu nnyindo oba amatondo g’amazzi<br/>3. Kuuma omwana NPO okusobola okuggyibwamu amangu mu endoscopic"]

    NoseType -->|"SAFE INERT OBA ORGANIC OBJECT<br/>(Obululu, Entangawuuzi, Lego, Foam, Paper Wad)<br/>mu Mwana Omukkakkamu, Amanyi"| MothersKiss["KOLA 'OKWEKUMBEZA KWA MAAMA' (OBA OKUKWATA ENnyindo):<br/>1. Omwana omukulu/omuntu omukulu: Zibira ennyindo entangaavu & fuuwa ennyindo nnyo<br/>2. Omwana omuto: Siba akamwa ku kamwa k’omwana, nyweza CLEAR<br/> ekituli ky’ennyindo kiggale n’olugalo, waayo empewo 1 ennyimpi ennywevu<br/>3. Singa puffs 2 zilemererwa -> Genda mu Urgent Care / ER (Tokozesangako tweezers)"]

Ekitundu 1: Ekiwuka ekiramu mu mwala gw’amatu

Lwaki ekiwuka ekiramu mu kutu kireeta obulumi obw’amaanyi n’okutya

Omukutu gw’okuwulira ogw’ebweru gw’omuntu gwe mudumu oguzibe amaaso ogw’engeri ya S nga guweza nga \(2.5\text{ centimeters}\) (\(1\text{ inch}\)) obuwanvu nga gufunda ku bbugumu eriyitibwa bony isthmus mu maaso ddala g’olususu lw’amatu: 1. Ekitundu eky’okusatu eky’ebweru (Cartilaginous Canal): Kizingiddwako olususu olugonvu, enviiri, n’endwadde z’amatu. 2. Ebitundu bibiri ku bisatu eby’omunda (Osseous/Bony Canal) ne Tympanic Membrane: Liriko layini olususu \(0.2\text{ millimeters}\) zokka obuwanvu nga yeegattira butereevu ku periosteum y’eggumba ly’ekiwanga nga tebirina masavu agali wansi w’olususu, nga biyingizibwamu obusimu bw’amatabi ga Trigeminal Nerve (CN V), Facial Nerve (CN VII), Obusimu obuyitibwa Glossopharyngeal Nerve (CN IX), n’obusimu bwa Vagus (CN X, obusimu bwa Arnold). 3. Lwaki ekiwuka tekisobola kudda mabega ku bwakyo: Ebiwuka by’omu maka ebya bulijjo ebiseeyeeya mu matu ekiro ng’abantu beebase wansi, okusimba enkambi ebweru, oba mu lusuku, naddala enkwale z’e Girimaani (Blattella germanica), enkwale, earwigs, enseenene, enseenene, ne enkwaso, zirina emitwe egya tapered era... emigongo gya tibial egy’emabega ku magulu gaabwe. Bwe zimala okwekulukuunya mu kifo ekifunda eky’omukutu gw’amatu, mu mubiri teziyinza kukyuka era amagulu gaabwe ag’emiguwa gakwata ku bisenge by’omwala singa zigezaako okutambula nga zidda emabega. Buli ekiwuka kino lwe kigezaako okugenda mu maaso, enjala zaakyo zisenya butereevu okuyita mu tympanic membrane eyali ewulikika ennyo, ne kivaamu okuwuluguma okuwuuma, okuziba amatu munda mu mutwe gw’omulwadde ne kireeta obulumi obw’amaanyi n’okuziyira (via Arnold’s vagal reflex).

Etteeka #1 ery'okuggyawo ebiwuka: Bulijjo TTA / TAMBULA ekiwuka NGA NGA TENNNA kugezaako kukiggyawo

Ne mu bitongole by’abalwadde ab’amangu mu ddwaaliro, okunoonyereza ku bujjanjabi kulaga nti okugezaako okuggya ekiwuka ekiramu, ekirwana okuva mu mulyango gw’amatu n’ebyuma ebiyitibwa ‘forceps’ kiremererwa oba kireeta okukutuka kw’emyala, okuvaamu omusaayi, n’okukutuka kw’ennyindo z’amatu ku sipiidi ya waggulu, kubanga ekiwuka kino kinyweza amagulu gaakyo ag’emisumaali ku bbugwe w’omukutu gw’amagumba ne kikutuka mu bitundutundu ate ng’engalo zaakyo ez’omu maaso zikutula endongo y’amatu.

Enkola y'okuziyiza okutambula mu maka mu mutendera ku mutendera (Nga Endongo y'amatu teriiko kamogo): 1. Kakasa nti TEWALI kukutuka mu nnyindo: Buuza oba omuntu alina ebituli by’amatu (tympanostomy grommets), ekituli ekimanyiddwa mu nnyindo, oba omusaayi omungi oguvaamu/amazzi amayonjo agava mu kutu oluvannyuma lw’okulumwa. (Bwe baba nga balina ebituli mu matu oba ebituli by’amatu, TOYIWA mazzi gonna mu kutu; kkakkanya omulwadde, kwata olugoye olubuguma olunnyogovu ku ludda olw’ebweru olw’okutu okuziba eddoboozi, era ogende butereevu mu kitongole ky’abalwadde ab’amangu.) 2. Teeka omulwadde: Omuntu agalamire ku mabbali ge (oba atuule ng’omutwe gwe gulengezza ebbali ng’awummudde ku mutto) ng’okutu okukosebwa kusonga butereevu WAGGULU ku ssilingi. 3. Londa amazzi agaziyiza okuziyira aga viscous: - Ebyokulonda ebisinga obulungi awaka: Mafuta g’eby’obuggagga bw’omu ttaka, amafuta g’abaana agataliimu kawoowo, amafuta g’ezzeyituuni, oba amafuta g’enva endiirwa/canola ku bbugumu erya bulijjo oba ku bbugumu ly’omubiri eribuguma (tebuguma.). - Lwaki amafuta agawunya gasinga amazzi amayonjo awaka: Ebiwuka bissa nga biyita mu butuli obutonotono obuli ku mabbali g’emibiri gyabyo obuyitibwa spiracles, obusiigibwa enviiri za wax ezigoba amazzi (hydrophobic) ezisobozesa enkwale n’ensowera nnyingi okubeera wansi w’amazzi okumala eddakiika 15 ku 30 nga zinyiga nnyo. Amafuta agawunya (amafuta g’eby’obutonde oba amafuta g’ezzeyituuni) amangu ago gasiiga n’okuziba ebiwujjo ebiziyiza amazzi nga gakola emisuwa, gasannyalala n’okuziyira ekiwuka mu sikonda 30 ku 120 ate nga kikulukuta mpola okuva ku nseke z’amatu. - (Hospital note: Mu kitongole ky’abalwadde ab’amangu, abasawo bakozesa 2% viscous oba aqueous lidocaine oba mineral oil, nga bino byombi biziba omukutu gw’amatu n’okusannyalala emikutu gya sodium egy’enkookooma amangu, wadde ng’amafuta g’eby’obuggagga bw’omu ttaka gasannyalaza ebika ebimu n’okusingawo amangu nga teruluma lususu mbisi.) 4. Golola omukutu gw'amatu ojjuze okutuuka ku bbali: - Eri omuntu omukulu oba omwana asussa emyaka 3: Kwata mpola waggulu w'okutu okw'ebweru (pinna) okisika WAGULU ne BACKWARD okugolola S-curve. - Eri omwana omuwere oba omwana omuto atali wa myaka 3: Sika mpola okutu okw'ebweru STRAIGHT BACKWARD and slightly DOWNWARD. - Yiwa oba suulamu amafuta mpola wansi ku bbugwe ow’ebbali w’omukutu gw’amatu (okusobozesa ebiwujjo by’empewo ebisibiddwa emabega w’ekiwuka okufuluma) okutuusa ng’amafuta gakuŋŋaana ku mulyango gwennyini ogw’omwala. 5. Linda eddakiika 5 ku 10 ezijjuvu: Omuntu mukuume ng’agalamidde ng’okutu kutunudde waggulu okutuusa ng’okukunya kwonna, okuwuuma, n’okutambula bikomye ddala okumala waakiri eddakiika 5. 6. Ssenda mpola amafuta era onoonye omusawo okuggyamu ekiwuka ekifudde: Omuntu oyo alengeze omutwe gwe ku katambaala ng’okutu okukosebwa kutunudde wansi. Oluusi akawuka oba akawuka akatono kalengejja butereevu ne kafuluma n’amafuta. Singa ekiwuka ekifudde (oba ekitundu kyonna ku kyo) kisigala munda mu mulyango gw’amatu, genda mu ddwaaliro ly’abalwadde ab’amangu oba mu kitongole ky’abalwadde ab’amangu ku lunaku lwe lumu omusawo asobole okufuuwa oba okusitula omulambo ogutaliiko kamogo n’akebera endongo y’amatu, n’aleka ebitundu by’ebiwuka ebifu munda mu mudumu gw’amatu ogubuguma ne kireeta obuwuka obw’amaanyi obwa bacteria/fungal otitis externa mu bbanga lya 24 okutuuka essaawa 48.

Phototactic (Okwagala ekitangaala) vs. Ebiwuka ebitya ekitangaala (Ebikyawa ekitangaala).

Amagezi agamanyiddwa gatera okugamba nti "okumasamasa ettaala mu kutu mu kisenge ekirimu enzikiza ekiwuka ne kiseeyeeya ne kifuluma nga kyolekera ekitangaala." Manya ekiwuka kyo nga tonnaba kugezaako kino. Wadde ng’ebiwuka ebibuuka nga enseenene, ensiri, n’enseenene bikola bulungi ekitangaala (bisikiriza ekitangaala), enkwale, ebiwujjo by’amatu, n’enkwale nnyingi zitya nnyo ekitangaala (zidduka ekitangaala ekitangaavu okwekweka mu njatika enzirugavu). Okumasamasa ettaala eyakaayakana mu kutu omuli enkovu enamu kigireetera okukuba butereevu mu maaso mu nnyindo olw’entiisa. Bulijjo kozesa mineral/olive oil ku biwuka ebiseeyeeya.


Ekitundu 2: Ebintu Ebitali biramu eby’ebweru mu mwala gw’amatu

Abaana ab’emyaka **emyaka 2 okutuuka ku 8 batera okusika obululu, ebitundu by’obuveera ebitonotono eby’okuzannyisa, amayinja amanene, ebikuta bya popcorn, ebinyeebwa ebikalu, ensonga za crayon, oba bbaatule za button mu mulyango gw’amatu gaabwe oba gwa munnaabwe, ate abakulu basinga kumenya cotton swab (Q-tip) cotton tips, silicone rubber hearing-aid domes, foam ebitundutundu by’okusiba amatu, oba wireless earbud silicone tips munda mu mwala.

Ebika 4 eby'Ebitundu Ebigwira mu Matu n'Engeri Buli emu gy'erina Okuyisibwamu

Ekika ky’Ekintu ky’Okutu Ebyokulabirako ebya bulijjo Kiyinza Okunaazibwa n’Amazzi Agabuguma? Lwaki Home Tweezers Zirema & Engeri Abasawo gyebaziggyawo
1. Corrosive / Amasannyalaze (Eddakiika 60 ez'amangu) Battery za button (silver oxide, lithium, alkaline),magineeti ezibiri. TOFUKIRA NA MAZI OBA SALINE. Amazzi gatambuza amasannyalaze era gayanguyiza caustic alkaline liquefaction necrosis of the ear canal bone, eardrum, ossicles, ne Facial Nerve (CN VII). Ekitongole ky’amangu eky’amangu: Kiggyibwamu nga kikalu wansi w’okulaba okw’amatu nga tukozesa ekikonde eky’enkoona entuufu, ekituli ekisonseka, oba magnetic probe, ne kigobererwa okuyonja ebisasiro ebifudde.
2. Ebintu ebirabika obulungi / Ebigaziyizibwa Ebiramu & Hydrogel Ebinyeebwa ebikalu, entangawuuzi, ebikuta bya popcorn, ensigo, entangawuuzi, obululu bw’amazzi obugaziwa (Orbeez/hydrogel polymers), sipongi/foam enyigirizibwa. TOFUKIRA NA MAZI. Okunyiga amazzi kireetera ebinyeebwa, ensigo, n’obululu bwa hydrogel okuzimba okutuuka ku \(2\times\text{ okutuuka ku }10\times\) obunene bwabyo, ne bibinyweza munda mu mwala gw’amagumba omukalu ne bivaako ischemic skin necrosis. Urgent Clinic / ENT Exam: Singa ekinyeebwa kiba kyazimba dda katono, abasawo bayinza okussaamu isopropyl alcohol (95%) oba mineral oil (bwe kiba nti endongo y’amatu tegifudde) okugiggyamu amazzi/okugisiiga, ne baseerera right-angle blunt hook (Day hook) oba cerumen curette emabega w’ekinyeebwa okukiyiringisiza.
3. Ebintu Ebiseeneekerevu, Ebyetooloovu, Ebikalu Ebitakola (The Tweezer Trap) Obululu bw'omukuufu ogwa pulasitiika, luulu, amayinja ag'endabirwamu, ebikuta bya BB, amayinja amaseeneekerevu, obutunda obutono obukalu. Yee (omusawo omusawo YOKKA singa ekifo kibaawo okwetooloola obululu ate ng’omusulo gw’amatu tegufudde): Omusawo agenderera omugga gwa angiocatheter ogw’amazzi agabuguma (\(37^\circ\text{C}\)) ku bbugwe wa waggulu-emabega (superior-posterior) kale amazzi gatuuka emabega w’obululu n’agusika ebweru. Lwaki ebisiba biremererwa: ebisiba ebiwanvu (flat alligator) oba ebisiba eby’omu maka tebisobola kugguka bugazi kimala munda mu mwala omufunda okuyita ku equator y’enkulungo; okunyiga ekikoona eky’omu maaso kikuba obululu okuyita ku isthmus y’amagumba mu nnyindo y’amatu. Abasawo bakozesa ensonga z’okusonseka (Schuchman catheter), enkoba eziriko enkoona entuufu, Ebitundu bya bbaatule ya Katz, oba ensonga y’omuggo gwa cyanoacrylate glue **.
4. Ebintu Ebigonvu, Ebitali Binywevu, Ebikwatibwa mu Mwala Ow'ebweru Ekitundu kya ppamba ekyekutudde ku ppamba, ekikuta ky’empapula za tissue, dome eyamba okuwulira eya silicone omugonvu, ekizibiti ky’amatu ekya foam. Weewale amazzi ku lupapula/ppamba (efuula empapula mush ne ppamba omuzito). Kyangu okukwata omusawo wansi w’okulaba obutereevu otoscope ng’akozesa micro-alligator forceps.

Lwaki Okukuba emimuli mu matu (Hopi Ear Candles) Kugaaniddwa nnyo

Tokozesangako "emimuli gy'amatu" egya hollow wax okugezaako okusonseka ekintu ekigwira, ekiwuka, oba pulagi ya earwax. Okunoonyereza okufugibwa mu by’obulamu n’ekitongole kya US Food and Drug Administration (FDA) ne AAO-HNS bikakasa nti emimuli gy’oku matu gikola zero vacuum suction munda mu mwala gw’amatu (obuwunga bwa waxy munda mu kandulo eyokeddwa ava yonna okuva mu wax ya kandulo yennyini) era emirundi mingi gitonnya wax ow’amazzi agabuguma butereevu ku nsengekera y’amatu, ne gatonnya okwokya okw’amaanyi okw’ebbugumu n’okubulwa okuwulira okw’olubeerera okutambuza.


Ekitundu 3: Ebintu Ebigwira mu Nnyindo (Ekitundu ky’Ennyindo) .

Anatomy of the Nasal Cavity: Lwaki okusika waggulu y’ensobi #1

Abazadde bwe batunuulira ennyindo y’omwana okuva ebweru, omutala gw’ennyindo ogw’ebweru guserengeta waggulu nga gugenda mu maaso, ekivaako abantu okulowooza nti omukutu gw’ennyindo gugenda waggulu. - Anatomical Reality: Wansi w’ekisenge ky’ennyindo ky’omuntu (waggulu w’olulimi olukalu / akasolya k’akamwa) kudduka nga butereevu emabega mu bbanga (\(90\text{ degrees}\) nga yeesimbye ku maaso) ng’eyolekera emabega w’emimiro (ennyindo). - Kumpi ebitundu 90 ku 100 eby’ebintu ebigwira eby’omu nnyindo bisula mu kimu ku bifo bibiri: munda ddala mu mwaliiro ogw’omu maaso ogw’ennyindo wansi w’ekisenge ekitono, oba mu maaso ddala ga ekiwujjo eky’omu makkati. - Lwaki okufumita waggulu oba okukozesa ebisiba kya bulabe: Okukuba waggulu kusika omukutu gw’emisuwa omugonvu ku nnyindo y’omu maaso (Kiesselbach’s plexus / Little’s area), ekivaako okuzitowa okuvaamu omusaayi mu nnyindo ekyo kikweka ddala ekintu ekyo. Ekisinga obubi, okusika obululu oba entangawuuzi emabega kigisuula waggulu ku ludda lw’emabega olw’ennyindo butereevu mu ennyindo n’omukka, ekivaako obulamu obw’amaanyi okuziyira.

Embeera ey’amangu #1 mu Nnyindo: Battery za Button ne Paired Neodymium Magnets

1. Battery za Button mu Nnyindo (Necrosis mu ddakiika 60 ku 120) .

Battery ya ssente entono oba button (\(3\text{V}\) lithium oba \(1.5\text{V}\) silver-oxide/alkaline battery okuva mu kyuma ekiyamba okuwulira, akazannyo akatono, calculator, oba musical greeting card) bw’esika mu nnyindo y’omwana: - Omusulo gw’ennyindo omubisi, ogw’omunnyo gugatta ebitundu ebirungi (\(+\)) n’ebibi (\(-\)) ebya bbaatule, ne bimaliriza external electrolytic circuit. - Ku kikondo kya negative (\(-\)) (oludda lw’enkoofiira olupapajjo, olufunda olwa bbaatule), okusaanuusa kw’amazzi kuleeta ayoni za haidrokisayidi (\(\text{OH}^-\)), ne kitondekawo sodiyamu hayidirokisayidi (caustic lye) erimu \(\text{pH}\) eya \(12\text{ okutuuka ku }13\)). - Liquefaction necrosis esaanuusa ekitundu ky’omubiri ekiyitibwa mucosal lining n’erya butereevu okuyita mu cartilaginous nasal septum mu ddakiika 60 ku 120, n’erekawo septal perforation ey’olubeerera (ekituli ekifuuwa enfuufu wakati w’ennyindo), okugwa kw’ennyindo okw’amatandiiko kw’omutala gw’ennyindo, oba okukulugguka mu nkulungo oba ennyindo enkalu. - Obubonero obw’okulabula ku bbaatule ya bbuutu y’ennyindo gy’otolaba: Obulumi bw’ennyindo obw’amangu ku ludda olumu, okunyiiga, okufuuka/okufuluma kwa kitaka enzirugavu, okuddugavu, oba okufuuse omusaayi-tinged omusaayi okuva mu nnyindo emu, okuzimba mu maaso okwetooloola ennyindo/eriiso, oba okuwunya okw’ekyuma. - Amateeka g'obujjanjabi obusookerwako: Genda mu Ekitongole ky'eddwaliro eky'amangu mu bwangu**. Tossaamu matondo ga munnyo, ebifuuyira mu nnyindo, oba amazzi. Kuuma omwana Nothing by Mouth (NPO).

2. Magineeti ez’amaanyi amangi ezigatta okubuna ekitundu ky’ennyindo

Abaana abakulu n'abaana abato oluusi bateeka obuuma bubiri obutono obuyitibwa neodymium rare-earth magnets (oba magnetic "faux nose rings") munda mu nnyindo zombi bwe zityo ne zikwatagana okuyita mu makkati ga nasal septum. - Okusikiriza kwa magineeti okw’amaanyi kumenya emisuwa gy’omusaayi egy’omubiri (perichondrium) egy’omubiri (perichondrium) egy’okuliisa ennyindo (nasal septum cartilage). - Mu ssaawa essaawa 2 ku 6, ischemic pressure necrosis esaanyaawo eggumba ly’omu lubuto (septal cartilage) n’ekuba ekituli eky’olubeerera okuyita mu septum. - Okuggyawo mu bwangu: Magineeti z’ennyindo ezibiri zeetaaga okuggyibwawo amangu mu kitongole ky’abalwadde ab’amangu (emirundi mingi ng’okozesa ebikozesebwa ebitali bya magineeti, ebiveera ebigonvu ebiyitibwa shims, oba magineeti ez’ebweru ezivuganya oluvannyuma lw’okubudamya/okuzimba emisuwa).

Omutendera ku mutendera ogulaga Enkola ya "Okunywegera kwa Maama" (Okunywegera kw'omuzadde).

Ku ekintu ekimanyiddwa ekitali kya bulabe (nga obululu bw'akaveera, entangawuuzi, obutunda, ekitundu kya foam, oba Lego stud, teba bbaatule ya bbaatuuni, magineeti, oba endabirwamu/ppini) ekisudde mu ekituli ky'ennyindo KIMU eky'omwana amanyi, ali bulindaala wakati w'emyaka 1 ne 8, "Okunywegera kwa maama" (Okunywegera kw'omuzadde) si bulumi, enkola etali ya kuyingirira ekakasiddwa ebiragiro by’eddagala ery’amangu (Cochrane Systematic Review n’ebitongole ebikulu eby’abaana eby’amangu) egoba obulungi ekintu ekyo ku kufuuwa okusooka oba okw’okubiri mu emisango egisukka mu 60 ku buli 100, okwewala ebikozesebwa eby’ekyuma ebitiisa oba okukkakkanya mu ddwaaliro:

Omutendera 1: Tegeka omwana era omugumya

  • Omwana mukuume ng’atudde nga yeegolodde (nga yeesigamye katono mu maaso) mu kifuba ky’omuzadde gwe weesiga.
  • Nnyonnyola akakodyo nga akazannyo oba "big magic kiss" omwana aleme kukaaba oba okussa ennyo. (Omwana bw’aba akuze era ng’asobola okugoberera ebiragiro, sooka musabe okumala nyiga ekituli ky’ennyindo ekitangaavu nga kiggaddwa n’olugalo lumu n’okufuuwa ennyindo ye n’amaanyi okuyita mu nnyindo ezizibiddwa ng’akamwa ke kaggaddwa, ekyo kyokka kitera okufulumya ekintu ekyo butereevu.)

Omutendera 2: Siba Akamwa n’Oggalawo Ennyindo Entangaavu

  • Omuzadde ateeka akamwa ke akaggule bulungi ku kamwa k’omwana akaggule, n’akola ekizibiti ekijjuvu ekiziyiza empewo okwetooloola emimwa gy’omwana (ekifaananako n’okuwa omukka ogw’okutaasa okuva ku kamwa ku kamwa).
  • Ng’akozesa engalo ensajja emu oba engalo ensajja, omuzadde anyigiriza oludda lw’ennyindo y’omwana ETAZIBIDDWA ​​(etaliimu kintu kyonna) nga efuukuuse ddala ku nnyindo okugisiba nga nzigale, n’aleka ekituli ky’ennyindo ekizibiddwa nga kiggule.

Omutendera 3: Tuusa Empewo Emu Ennyimpi, Ensongovu

  • Nga omuzadde atandika okufuuwa mpola, obutonde bw’omwana obw’omu nnyindo buggalawo glottis (emiguwa gy’eddoboozi) gyabwe okukuuma amawuggwe, ne buyisa empewo efuuwa waggulu emabega w’olulimi olugonvu okuyingira mu nnyindo n’egenda butereevu mu maaso okuyita mu kkubo ly’ennyindo erizibiddwa emabega w’ekintu.
  • Akaseera omuzadde w’awulira okuziyiza okwo okutono mu kamwa k’omwana, batuusa empewo emu ennyimpi, ensongovu, ennywevu (emala sekondi nga 0.5, tofuuwa nnyo ng’omukka omuzito ogw’amawuggwe).
  • Puleesa y’empewo ennungi ekuba obululu oba entangawuuzi butereevu okuva mu maaso g’ennyindo ezibiddwa ku ttama ly’omuzadde oba ku katambaala.

Omutendera 4: Manya ddi lw'olina okuyimirira ("Ekkomo ly'okugezaako emirundi ebiri")

  • Singa ekintu tekifuluma (oba okugenda ku rim y’omu maaso ennyo we kigwa) oluvannyuma lw’okufuuwa 2 gentle puffs, YIMIRA mangu omwana otwale mu ddwaaliro ly’abalwadde ab’amangu oba mu kitongole ky’abalwadde ab’amangu.
  • Lwaki Ekinywegera kya Maama kirina akabi akali kumpi ne ziro ak’okusika ekintu mu mawuggwe? Olw’okuba puleesa y’empewo ennungi etambula okuva mu kamwa waggulu n’egenda mu maaso okuva mu nnyindo, ekirungo ekitambuza empewo kisika ekintu ekyo okuva mu kkubo ly’empewo, so si ku kyo.

Engeri y'okutegeera "Erabirwa" Ennyindo oba Okutu Foreign Body Oluvannyuma lw'ennaku

Abaana abato abali wakati w’emyaka 1 okutuuka ku 4 batera okusika ekitundu ky’emmere, sipongi, tissue paper, crayon oba obululu mu nnyindo oba mu kutu kwabwe nga tebabuulidde muntu yenna. Laba emikono gino egy’okuzuula obulwadde obulwawo:

Ekifo Classic Delayed Symptom Signature (Oluvannyuma lw’ennaku okutuuka ku wiiki) Lwaki Kitera Okuzuulibwa Obubi
Omubiri ogw'ebweru ogw'ennyindo ogukwese Oludda olumu (oludda olumu) oluwunya obubi, oluwanvu olwa kyenvu-kijanjalo oba omusaayi ogufuluma mu nnyindo, nga kuwerekerwako okuwunya okubi (halitosis) n’olususu olubisi wansi w’ennyindo EKIMWE kyokka. Emirundi mingi okuzuulibwa obubi nga bakozesa essimu oba okukeberebwa amangu nga "obulwadde bwa sinus" oba "cold" ne baweebwa eddagala eritta obuwuka eriweebwa mu kamwa (Weetegereze: omusujja n'obulwadde bwa sinus bikwata ennyindo zombi; okufulumya amazzi amakyafu ag'oludda olumu mu nnyindo mu mwana omuto kiba kintu kigwira okutuusa nga kikakasibwa nti si bwe kiri).
Omukutu gw'amatu ogukwese Omugwira Okusika amatu ku ludda olumu obutasalako, okuwulira okuzibye, okufulumya amazzi mu matu okuwunya obubi (otorrhea), oba "obulwadde bw'amatu" obuddirira obulemererwa okulongooka. Kizuulibwa bubi nga obulwadde bw’okutu kw’omuwuzi okwangu oba mu matu aga wakati singa ekikuta ky’amatu kikweka ekintu ekyo mu buziba bw’omwala.

Ekiwandiiko ky’empuliziganya ekituufu ku 911 / 112 / 999 n’okusunsula mu ddwaaliro

Kozesa ebiwandiiko bino ebitegeerekeka obulungi eby’obujjanjabi ng’otuuse mu kitongole ky’abalwadde ab’amangu oba ng’oyita okuyambibwa:

  • Ku Battery eteeberezebwa okuba eya Button mu Nnyindo oba mu Kutu (Immediate Emergency):

    "Emergency triage: omwana wange ow'emyaka [Emyaka] yateeka BUTTON BATTERY eteeberezebwa mu [left/right nostril / ear canal] nga [Number] eddakiika eziyise [oba alina acute dark bloody crusting okuva mu nnyindo emu nga bbaatule ebuze okuva mu toy]. Tetukozesezza saline sprays yonna oba amatondo g'amazzi era tukuumye omwana Nothing by Mouth (NPO). Olw’okuba bbaatule za button zireeta okukutuka kw’amagumba mu nnyindo oba okufa kw’amagumba g’omukutu gw’amatu mu ddakiika 60 ku 120, twetaaga okulaba omusawo ow’amangu n’okubiggyamu mu kiseera kino."

  • Ekiwuka ekiramu mu mwala gw'amatu:

    "Omulwadde alina ekiwuka ekiramu ekikwatiddwa mu buziba mu mulyango gw'okutu [ku kkono/ddyo] ekivaako obulumi obw'amaanyi ku ntuuyo. Olw'okuba omulwadde alina [ekiwujjo ekitaliiko kamogo, twaziyiza ekiwuka n'amafuta g'eby'obuggagga eby'omu ttaka/omuzeyituuni / ebyafaayo by'olususu lw'amatu olufuuse ebituli, tetwassaamu mazzi gonna], era twetaaga okuggyibwamu amatu mu bwangu n'okukeberebwa entuuyo z'amatu."

  • Ku Organic Bean/Seed oba Deep Bead mu Kutu oba mu Nnyindo:

    "Omwana wange ow'omwaka [Emyaka] alina [ekinyeebwa ekikalu / obululu bw'amazzi / obululu bw'akaveera] ekisudde mu [omukutu gw'oku matu ogwa kkono/ddyo / ekituli ky'ennyindo]. TETUKIFUMIRIZA na biwujjo era TETUFUKIRIZA kinyeebwa na mazzi. Twetaaga okuggyamu amatu/ennyindo nga tukozesa enkoba ya right-angle hook oba suction catheter."

Twala omusomo

Okukola omusomo ogukakasibwa ogw’obujjanjabi obusookerwako obw’abaana n’abantu abakulu okuva mu Red Cross, St John Ambulance, oba omutendesi w’amangu mu kitundu kikuteekateeka okukwata okuziyira kw’abaana, okuzibikira kw’emikutu gy’empewo, n’embeera ez’amangu ez’omu maka mu baana mu ngeri ey’obukkakkamu.

Ebibuuzo ebitera okubuuzibwa

Lwaki okuyiwa amafuta g’eby’obuggagga eby’omu ttaka oba amafuta g’ezzeyituuni mu kutu kiyimiriza ekiwuka ekiramu amangu okusinga amazzi, era ddi lw’OTOLINA kukozesa mafuta?

Ebiwuka bissa nga biyita mu butuli obutonotono obubeera ku mibiri gyabyo obuyitibwa spiracles obulimu enviiri ezigoba amazzi, ekisobozesa enkwale n’enkwale okuwangaala wansi w’amazzi okumala eddakiika nnyingi nga zikuba entongo yo. Amafuta g’eby’obuggagga eby’omu ttaka agawunya, amafuta g’abaana oba amafuta g’ezzeyituuni gasiiga mangu era ne gaziyiza obutuli obwo obussa amazzi, ne buziyira n’okusannyalala ekiwuka mu ddakiika emu oba bbiri; wabula tolina kuyiwa mafuta oba amazzi gonna mu kutu singa omuntu oyo aba n’emisuwa gy’amatu oba ekituli ekimanyiddwa (okukutuka) mu nseke z’amatu ge, oba ekintu ekyo bwe kiba nga si kiwuka.

Lwaki kyabulabe nnyo okukozesa ebisiba by’awaka oba ppamba okugezaako okuggya omwana obululu oba ejjinja mu kutu oba mu nnyindo?

Omukutu gw’amatu g’omuntu gufunda ne gufuuka eccupa y’amagumba (the isthmus) mu maaso gokka g’olususu lw’amatu oluweweevu, era ebisiba ebipapajjo ebya bulijjo tebisobola kugguka bugazi kimala munda mu mudumu ogwo omufunda okutuuka emabega w’obululu obwetooloovu. Ensigo empanvu bwe zinyiga mu maaso g’obululu oba ekinyeebwa ekikoonagana ekiseerera, zikola ng’ekiwujjo ne zikuba ekintu ekyo amasasi mu buziba nga kiyita ku ccupa y’amagumba butereevu mu nseke z’amatu, oba okusika obululu bw’ennyindo emabega waggulu w’olulimi mu payipu y’empewo y’omwana.

Lwaki tolina kufuuwa mazzi mu kutu okulimu ekinyeebwa ekikalu, entangawuuzi, ekikuta kya popcorn oba obululu bw’amazzi?

Enva endiirwa enkalu (ebinyeebwa, entangawuuzi, ebikuta bya kasooli, ensigo) n’obululu bw’amazzi obuyitibwa ‘hydrogel water beads’ obukoleddwa mu ngeri ey’ekikugu (synthetic hydrogel water beads) bikwata mangu, ekitegeeza nti binywa mangu amazzi ne bigaziwa okutuuka ku sayizi yaabyo enkalu emirundi egiwerako. Olw’okuba ebitundu bibiri ku bisatu eby’omunda eby’omukutu gw’amatu bizingiddwa mu ggumba ly’ekiwanga amakalu eritasobola kugolola, okufuuwa amazzi ku kinyeebwa kigireetera okuzimba ennyo ku bisenge by’amagumba mu ddakiika ntono, ekivaako obulumi obw’amaanyi obw’okunyigirizibwa, okufa olususu, era kumpi tekisoboka kuggyawo nga tolongoosa.

Battery entono eya button mu nnyindo y'omwana eyinza etya okwokya ekituli okuyita mu nnyindo yaabwe mu ssaawa 1 zokka ne bwe kiba nti battery eringa "efudde"?

Ne bbaatule ya bbaatuuni "emaze" etakyasobola kussa maanyi mu kazannyo ekyasigaza vvulovumenti esigadde emala (esukka mu vvuloti 1.2) okuvuga amasannyalaze ng'omusulo gw'ennyindo ogw'omunnyo omubisi gugatta ebyuma byayo ebirungi n'ebibi. Amasannyalaze ago gaawulamu molekyo z’amazzi ku kikondo kya bbaatule ekitali kirungi ne gafuuka sodium hydroxide (caustic lye) omungi, asaanuusa eddagala erisaanuusa eggumba ly’ennyindo mu ddakiika 60 ku 120; tofuuyirangako munnyo mu nnyindo, era genda mu kisenge ky’abalwadde ab’amangu amangu ddala.

Ensonda zeekebeddwa

  • American Academy of Otolaryngology-Head and Neck Surgery (AAO-HNS, United States): Okukkiriziganya mu bujjanjabi n’okulungamya obukuumi bw’abalwadde ku mibiri egy’ebweru mu kutu n’ennyindo, okuziyiza ebiwuka ebiramu (Mineral Oil / Lidocaine), ne Button Battery / Paired Magnet Emergencies.
  • National Capital Poison Center (United States) ne European Society for Pediatric Gastroenterology, Hepatology and Nutrition (ESPGHAN): Ebiragiro by’okusunsula n’okuddukanya okumira bbaatule ya button n’okukosa ennyindo/amatu (okuwera amatondo g’omunnyo/amazzi mu bbaatule za button z’omu nnyindo oba ez’amatu n’okuggyawo amangu \(<2\text{ hour}\) endoscopic).
  • Cochrane Database of Systematic Reviews and Canadian Medical Association Journal (CMAJ): Obukodyo bwa "Okunywegera kwa maama" (Okunywegera kw'omuzadde) ku mibiri egy'ebweru egy'ennyindo mu baana: Efficacy and Safety Meta-Analysis (Cook et al., CMAJ; \(>60\%\) rate with zero serious adverse events).
  • Ekitongole ky’ebyobulamu mu ggwanga (NHS, Bungereza) ne Royal College of Emergency Medicine (RCEM, Bungereza): Ebiragiro by’obujjanjabi bw’abaana mu matu n’ennyindo (ennyindo eziwunya obubi ku ludda olumu ng’akabonero k’omubiri omugwira ogw’omu nnyindo ogw’ekyama).
  • Enkola za Roberts ne Hedges mu ddagala ery’amangu: Obukodyo bw’okuggyawo emibiri egy’ebweru mu matu n’ennyindo (Right-Angle Hook, Schuchman Suction, Katz Extractor, Cyanoacrylate, ne Cockroach Immobilization).

Ebiragiro ebikwatagana nabyo