Laptop po'o Meafaigaluega Saogalemu Ki Gaoi i le Fale Kafe po'o le Malae Va'alele: Fa'amateina le Sauniga¶
Emergency numbers differ by country. O lenei itulau e fa'aaoga ai le 911, le numera mo le Iunaite Setete ma Kanata. E tele isi atunuu e faʻaaoga le 112, 999, poʻo se isi numera. Su'e le numera mo lou atunuu.
Ave'esea lau komepiuta feavea'i mai le laulau kofe, kesi faigaluega, po'o le nofoa nofoa i le malaeva'alele a'o ala le lau ma tatala, po'o le iloa o se gaoi na savali ese ma lau ato komepiuta a'o lau FIDO2 hardware security key (YubiKey) sa fa'apipi'i pea i le uafu USB-C, o le fa'alavelave fa'afuase'i fa'afuase'i fa'aletino-i-numera fa'alavelave fa'afuase'i e mafai ona feagai ma se tagata faigaluega mamao po'o se inisinia software. E le pei o se komepiuta feaveai ua gaoia mai se potu faletalimalo (lea e loka ai le disk atoa e pei o FileVault poʻo BitLocker), o le tatala komepiuta mafanafana e tuʻuina atu i le tagata gaoi lau RAM decrypted, tatala password manager (1Password / Bitwarden), ola kuki fa'amaonia su'esu'e, fa'agaoioi AWS / GCP / Azure CLI faʻamaonia, ma le faʻamaonia -/.ssh ki patino i luga o se ipu siliva.
Afai o le gaoi-ma-puʻe e aofia ai le faaoolima faaletino, faomea, poʻo le faʻamataʻu o auupega, alu vave i se nofoaga saogalemu ma valaau lau numera faʻafuaseʻi i le lotoifale (911 i le Iunaite Setete ma Kanata, 112 i le isi itu o le Iuni a Europa, 999 i le Malo Tele; vaai numera fa'afuase'i) ma toe iloilo a matou faomea ma faoa le ola taiala. Aua ne'i tulia se gaoi komepiuta feaveai ua faaauupegaina pe sola i totonu o se auala poo se taavale. Nai lo lena, toso mai lau telefoni mai lau taga i totonu o le muamua 60 sekone ma faatino le faasologa tonu lea o le sauniga-fasiotia ma meafaigaluega-loka le faasologa aʻo felafolafoaʻi. galue komepiuta feaveai gaoia pe malepe a'o faimalaga: MDM loka ma leai-downtime toe faaleleia, fa'afuase'i gaosiga fa'amaumauga fa'amaumauga, git secret leak, ma fa'alavelave fa'alavelave, ma fa'alavelave fa'afuase'i saogalemu galuega mamao ma fa'amaumauga fa'alilolilo.
Fai nei loa¶
- AUA LE TUA LE GAOI; toso i fafo lau telefoni i totonu ole 15 sekone ma fa'aoso se Loka Meafaigaluega Mamao (
Find My/Find My Device/Corporate MDM) AO LEʻI tuʻuina e le gaoi le komepiuta feaveaʻi i totonu o se ato Faraday pe tape le Wi-Fi. A seʻi e se gaoi se komepiuta feaveaʻi o loʻo tatala mai le laulau cafe, e tumau le fesoʻotaʻiga o le komepiuta i le Wi-Fi a le cafe (poʻo le hotspot a lau telefoni) mo le taimi muamua.30 to 90 secondsa o latou taufetuli i lalo o le poloka:- MacBook (
iPhone Find My App): Tatala Su'e La'u -> Meafaigaluega -> [Lau MacBook] -> Fa'ailoga Ua Leiloa (Activate) ma fa'aofi se PIN loka 4-i-6-numera. O le taimi lava e taia ai e lena poloaiga le MacBook i luga o le Wi-Fi, e faʻamutaina e le macOS le faʻaogaina o le tagata faʻaoga, faʻamalosia le loka firmware / OS, ma manaʻomia FileVault faʻailoga faʻailoga e toe ulufale ai. - Windows 11 Laptop: I luga o lau sailiga telefoni, tatala
account.microsoft.com/devices-> filifili lau komepiuta -> tap Su'e la'u masini -> Loka.
- MacBook (
- Afai na feso'ota'i lau komepiuta feavea'i i le Personal Hotspot a lau telefonipoto, AUA LE tapeina lau vevela mo le 60 sekone muamua SE'IA e kilikiina le "Mark As Lost / Remote Lock", ona motusia loa lea pe a mae'a. Afai o le gaoi o lo'o i totonu o le 15 mita (50 futu) mai ia te oe i fafo atu o le cafe, o lau telefoni feavea'i Wi-Fi atonu o le na'o lau initaneti
Mark As Lostfasioti le poloaiga i le komepiuta feaveai matala. Faatali mo le 30 sekone mo le loka e faʻasalalau, ona sui lea Personal Hotspot OFF ma le Bluetooth OFF (lea e faʻaoso ai macOS/Windows Dynamic Lock pe a faʻapipiʻi). - Valaau le IT Security / SOC Hotline a lau kamupani i lau telefoni (
0 to 3 minutes) e fa'ate'a se Global IdP Session Revocation (Okta / Microsoft Entra ID / Google Workspace) MA se MDM Va'aiga Mamao (Jamf / Intune / Kandji). E tusa lava pe fafagu e le gaoi le lau komepiuta feaveai e ala i le jiggling le trackpad ma tape le Wi-Fi, soloia lau Single Sign-On (SSO) refresh and access tokens i luga o le cloud server e mautinoa ai o le taimi lava e toe fesootai ai e le gaoi le komepiuta i soo se initaneti e maua ai le Slack, Gmail, GitHub, po o le AWS, ua mate uma (corporation web, po o le AWS).401 Unauthorized). - ** Afai o lau Fa'atonu Pule (
1Password,Bitwarden,LastPass,Dashlane,Apple Passwords) na tatala i luga o le komepiuta, DEAUTHORIZE le masini gaoia mai lau telefoni feaveaʻi vave.** Tatala 1Password poʻo Bitwarden i lau telefoni feʻaveaʻi, alu i le Manage Account / Web Vault -> Active Sessions / Authorised Devices, ma kiliki ** Deauthorize / Revoke** i luga o le komepiuta na gaoia, ona sui lea o lau Master Password pe a iai se faʻamaumauga manino. - Afai e iai se Key Security Key (
YubiKey 5C Nano/Titan Key) na tu'u fa'apipi'i i totonu o le USB port (po'o fa'apipi'i i se ki ua gaoia), saini i totonu o au fa'amatalaga mai lau telefoni e fa'aoga ai lau Ki Backup po'o le Passkey ma TA'E le fa'ailoga patino FIDO2. E ui e mana'omia e le FIDO2 hardware se FIDO2 PIN (4 to 63 characters) mo passwordlessresident-keylogins, pe a faʻaaogaina e fai ma mea lona lua (U2F / WebAuthn non-discoverable) i luga o se komepiuta feavea'i lea ua uma ona fa'asaoina e lau su'esu'ega lou igoa fa'aigoa ma le fa'aupuga, so'o se tasi e pa'i i le feso'ota'iga capacitive auro i le YubiKey e pasi le 2FA e aunoa ma se PIN. - ** Toe soloia ma fesuia'i fa'amaumauga a le au atina'e fa'apitonu'u uma o lo'o teuina i totonu o lau pusa fale (
-/.ssh/id_ed25519,-/.gnupg,-/.aws/credentials,-/.kube/config,.envfaila, ma le GitHub/GitLab Personal Access Tokens).** E tusa lava pe ua oti le SSO o le ao, o le tagata osofaʻi na te fafagu se komepiuta e le tatalaina le ala e maua ai le avanoa faila faila i soʻo se SSH e leʻi faʻailogaina ma faʻailoga API ao o loʻo nofo i lau tala faʻasolopito (-/.zsh_history/-/.bash_history).
Danger
O le "Screen-Jiggle / Caffeine" Unlocked-Laptop Attack at Cafes and Malaeva'alele. O tagata fa'apolofesa fa'apolofesa e pu'e i fale kofe pisi ma malae va'alele e galulue i 'au e to'alua tagata: tasi le gaoi fa'alavelave e fai atu ia te oe se fesili pe tu'ia lou nofoa a'o se'e e le lona lua lau MacBook po o le ThinkPad ma ** ma le loto i ai i totonu o le ta'avale (fa'apipi'i ma le ** fa'asolo i totonu o le tamatamai lima. $5 USB mouse-jiggler dongle) a'o tatala pea le tapuni o le komepiuta** a'o latou oso i totonu o se ta'avale alu. O le umi lava ole taimi ole loka ole mata ole OS (5 or 15 minutes) e le mu ma e le tapunia le tapuni e faʻatupu ai le moe, **Full-Disk Encryption (FileVault 2 / BitLocker) o loʻo faʻapipiʻi atoatoa ma faʻamalo i le RAM **. O le mafuaaga lena e lafo ai se mamao Mark As Lost / MDM Lock i le 60 sekone muamua, ma le setiina o se loka mata 1-minute fa'aoga fa'atasi ma le loka latalata Bluetooth muamua, e taua tele.
Laau fa'ai'uga: Tatala le komipiuta snatch vs. meafaigaluega saogalemu ki gaoi vs. tau'au fa'ase'e¶
Mulimuli i lenei siata fa'ata'ita'iga fa'ata'ita'iga maualuga i le 15 minute muamua pe a mae'a se fale'aiga, avanoa faigaluega, po'o se fa'alavelave saogalemu i malae va'alele.
flowchart TD
A["Saogalemu mo Galuega Lautele mo Faalavelave Tutupu Faafuasei (Kafe, Nofoaga e galulue faatasi ai, Malae Vaalele, nofoaafi)"] --> B{"O le a tonu le mea na tupu?"}
B -->|"Pu'e le komepiuta a'o TALA/Tatala"| C["0-60s: I luga o lau telefoni, fa'aoso Apple Saili La'u 'Mark As Lost' po'o le Microsoft 'Lock Device' -> Vala'au Corporate IT SOC mo MDM Loka/Tape + Global SSO Session Kill"]
B -->|"Laptop na Gaoi A'o Loka / Tapuni / Tapuni / Pepe"| D["E puipuia e le FileVault / BitLocker le disk i le malologa -> Trigger Su'e La'u / MDM Mamao Tape -> Su'e le upu faataga SSO & soloia sauniga ao malosi"]
B -->|"Meafaigaluega Saogalemu Ki (YubiKey) Gaoi (Na'o ia pe fa'apipi'i ile komepiuta)"| E["Ulufale i totonu o le IdP (Okta/Entra/Google), GitHub, AWS, ma le Password Manager mai lau telefoni e faʻaaoga ai le Backup Key/Paskey -> Aveese le resitara YubiKey gaoia"]
B -->|"Fa'ase'e Tau'au / Na pu'eina e se Tasi Lau Mata po'o Lau Keyboard"| F["Loka vave le mata (Cmd+Ctrl+Q / Win+L) -> Alu i le nofoaga tumaoti -> Suʻe le upu faʻamaonia patino / PIN lolomi + soʻo se API ki e iloa i luga o le mata"]
C --> G["Taofi le faatagaga na gaoia komepiuta feaveai i totonu ole 1Password / Bitwarden Web Vault -> Fa'amuta uma Google / Microsoft / Okta / Slack / GitHub web sessions"]
E --> G
G --> H{"Na i ai i le komepiuta komepiuta ki fa'apitonu'u (fale .ssh, .aws, .gnupg, Git PATs, Docker/K8s fa'ailoga)?"}
H -->|"IOE: Inisinia / Pule / Fa'avae Laptop"| I["Ave'ese .ssh ki lautele mai le GitHub/GitLab & fa'aumau o le gaosiga (`authorized_keys`) -> Ta'e le AWS IAM ki i le Console -> Aveese le GPG key"]
H -->|"LEAI: Pisinisi masani / Tagata Su'esu'e"| J["Fa'amaonia le feso'ota'iga o su'esu'ega ('Chrome/Edge/iCloud Keychain`) o lo'o saini mamao -> Fa'aulu i le lotoifale Lipoti a Leoleo & Talosaga fa'asao CCTV."]
I --> J
Vaega 1: Le 5-Minute "Kill Chain" mo se komepiuta feaveai gaoia (Platform-by-platform commands)¶
Pe a se'e se komepiuta feavea'i a'o tatala, aua le faatali se'i e savali i le fale pe faatau sau komepiuta fou e amata ai ona soloia le avanoa. So'o se tasi lava o fa'atonuga fa'aletonu o lo'o i lalo e mafai ona fa'atino sa'o mai lau iPhone po'o le Android telefoni a'o tu i totonu o le fale kofe.
Laasaga 1: Fa'amalosi-loka le faiga fa'aoga mamao (0 to 60 seconds)¶
- Apple MacBook (
macOS):- Tatala le Find My app i luga o lau iPhone (pe saini i totonu
icloud.com/findi luga o soʻo se telefoni feaveaʻi, lea e pasia le 2FA ina ia mafai ona e faʻaogaina e tusa lava pe na gaoia foi lau telefoni). - Tap Measini -> [Lau MacBook] -> Faailoga Ua Leiloa -> Faagaoio.
- Ae faapefea pe a tape loa e le gaoi le Wi-Fi pe tapuni le tapuni? O le
Mark As LostpeErase This Devicefa'atonu laina i luga o 'au'aunaga APN a Apple ma fa'amu le vaelua-lua le MacBook e soso'o atu i so'o se feso'otaiga Wi-Fi (po'o ala i le Su'e La'u feso'ota'iga). O le tapuni o le tapuni o le MacBook e otometi foi ona lokaina le lau pe afai ** Manaomia le upu faʻamaonia pe a uma le moe poʻo le faʻapolopolo mata e amata ** e mafai.
- Tatala le Find My app i luga o lau iPhone (pe saini i totonu
- Windows 10 / Windows 11 Laptop:
- I luga o lau su'esu'ega telefoni, tatala
account.microsoft.com/devices, filifili lau komepiuta feaveai, ma tap Su'e la'u masini -> Loka. - Afai o se komepiuta komepiuta a Windows e pulea e Microsoft Intune, saini i totonu o le Intune Company Portal (
portal.manage.microsoft.com) i luga o lau telefoni -> filifili lau komepiuta feaveaʻi -> tap Gaioiga -> Loka Mamao poʻo le Reset Passcode / Solo.
- I luga o lau su'esu'ega telefoni, tatala
Laasaga 2: Fa'aoti uma ao fa'ailoga Tasi-I luga (SSO) ma su'esu'ega vasega (1 to 3 minutes)¶
E tusa lava pe fa'agata e le gaoi le Wi-Fi i luga o le komepiuta e su'esu'e ai lau kiliva malo fa'apitonu'u tuusa'o, e i'u lava ina latou fa'afeso'ota'i le komepiuta feavea'i i se pu'upu'u feavea'i po'o le kopiina o lau su'ega. Cookies ma Local Storage SQLite faila i luga o se isi masini e faoa ai au faʻasalalauga i luga ole laiga. Faaleaogaina na faailoga o sauniga i le itu o le server i le taimi nei mai lau telefoni:
| Fa'amatalaga / Fa'amatalaga Fa'asinomaga | URL sa'o telefoni feavea'i / ala e tape uma ai sau komepiuta feaveai | O Le Mea e Ave'esea Vave |
|---|---|---|
| Google Workspace / Personal Gmail & Chrome Sync | tatala myaccount.google.com/device-activity i lau telefoni -> tap le komepiuta feaveai gaoia -> tap ** Saini i fafo ** |
Faalēaogāina uma o lo'o gaioi SID / __Secure-1PSID kuki fa'amaoni ile Gmail, Google Drive, Google Cloud Console, YouTube, ma taofi Chrome Profile Sync |
Microsoft 365 / Entra ID (Azure AD) |
tatala myaccount.microsoft.com i luga o lau telefoni -> ** Gaoioiga saini i totonu / Meafaigaluega ** -> kiliki ** Saini i fafo i soo se mea ** (MA fai le IT e tamoʻe Entra Admin -> Tagata faʻaoga -> Soloia sauniga) |
Fa'aleaogaina uma Iloiloga Fa'aauau Avanoa (CAE) fa'ailoga ma fa'afou fa'ailoga i Outlook, OneDrive, SharePoint, Teams, ma le Azure Portal |
Okta / OneLogin / JumpCloud (Corporate SSO) |
Valaau loa le IT Security (pe tatala lau Okta End-User Dashboard -> Seti -> Fa'ailoga lata mai -> Fa'ate'aina / Fa'amanino Sauniga) | Fa'amuta le kuki matai IdP session ma tuleia le Downstream Universal Logout (SAML / OIDC Back-Channel Logout) ia Slack, Salesforce, Jira, ma AWS |
1Utuutala / Bitwarden / Dashlane (Password Vaults) |
- 1Utuutala: Ulufale i totonu my.1password.com i luga o le telefoni feaveaʻi -> kiliki lau talaaga -> ** Puleaina Faʻamatalaga -> Sauniga / Meafaigaluega -> Taofi le faataga **.- Bitwarden: Ulufale i totonu vault.bitwarden.com -> Settings -> My Account -> Taofi le faatagaga Sauniga |
Solo'ese le fa'ailoga o le sauniga i le itu-aumau ina ia le mafai e le polokalama o le desktop ma le fa'alauteleina o le su'esu'ega i luga o le komepiuta feavea'i gaoia ona le mafai ona fa'atasi pe toso mea fou. |
| Slack & Discord | - Slack: I luga o le telefoni feaveaʻi poʻo le upega tafaʻilagi, tatala my.slack.com/account/settings -> tusi i le Saini uma isi sauniga.- Feeseesea'iga: Fa'atonu -> Meafaigaluega -> Tu'u i fafo Mea Fa'ailoa Uma |
Aveese le gaoi mai le faitau i totonu ole kamupani Slack auala, #security-incidents tali filo, poʻo DMs |
| GitHub & GitLab | - GitHub: github.com/settings/sessions -> kiliki Seʻe i luga ole laiga komepiuta komepiuta.- GitLab: gitlab.com/-/user_settings/active_sessions -> kiliki Se'i |
Taofi le avanoa ole su'esu'e ile faletusi fa'aupuga fa'apitoa, mealilo o Gaioiga, ma fa'atulagaga fa'alapotopotoga |
Vaega 2: Ae faapefea pe afai na gaoia lou YubiKey po o Meafaigaluega Saogalemu Key?¶
O le tele o tagata faigaluega mamao latou te tuua se igoa maualalo YubiKey 5C Nano fa'apipi'i tumau i le itu USB-C uafu o la latou komepiuta feavea'i, pe ave se YubiKey 5 NFC i luga o se lanyard e se'e ma latou ato komepiuta. E masani ona tupu le fefe: "E mafai e le gaoi ona faʻaoga laʻu YubiKey e ulufale ai i aʻu teugatupe uma? Ma faʻafefea ona ou alu i totonu o aʻu teugatupe e aunoa ma laʻu YubiKey?"
1. Malamalama i le mea e MAFAI ma E LE MAFAI ona faia e se gaoi i lau YubiKey gaoia¶
O se ki fa'aonaponei mo le puipuiga o meafaigaluega (YubiKey 5 Series, Google Titan, Token2, Nitrokey) e lagolagoina fa fa'amaoniga fa'amaonia ma'oti, e tofu ma se fa'amatalaga fa'alavelave e ese pe a gaoia fa'aletino:
- FIDO2 Fa'ailoga e Maua Mai (
Passkeys/ Fa'aoga e leai se fa'amatalaga):- ** Puipuia e lau PIN FIDO2 (
4 to 63 alphanumeric characters).** Afai e fa'apipi'i e se gaoi lau YubiKey na gaoia i totonu o lana lava komepiuta ma taumafai e fa'aoga se FIDO2 Passkey e leai se password, e mana'omia e le YubiKey hardware chip lau PIN FIDO2. A mae'a le 8 matematega sese o le PIN, ona loka tumau lea o piliki a le FIDO2 i le YubiKey ** ma piliki (Factory Reset Required)**, tape uma fa'amaoniga.
- ** Puipuia e lau PIN FIDO2 (
- FIDO U2F / WebAuthn Second-Factor (
Username + Password + Touch YubiKey):- LEAI SE PIN E MANAʻIA E LE DEFAULT i luga o le tele o upega tafaʻilagi. Afai na gaoia e le gaoi lau YubiKey mai le taga o lou peleue (ma e le o iai lau komepiuta feaveaʻi poʻo lau passwords), e leai se aoga o le YubiKey ia i latou ona e le faʻaalia e le U2F ki poʻo fea uepisaite o loʻo lesitala ai.
- TATAU MATA'IA IF STOLEN PLUGGED I LOU LAPTOP LE LOCKED: Afai na gaoia e le gaoi lau tatala komepiuta feavea'i WITH le YubiKey plugged i le itu, lou browser's autofill po o password manager ua uma ona tuuina atu le username ma le upu faataga, ma na o le gaoi e tatau ona ** pa'i lona tamatamailima i le auro uamea faamau i luga o le Yubi2Key .
- YubiKey OpenPGP (
gpgSmartCard) & PIV (X.509Tusi Faamaonia) Applets:- Puipuia e se meafaigaluega User PIN (default
123456pe afai e te le'i suia lava) ma Admin PIN (default12345678) lena loka ina ua mavae 3 taumafaiga sese. (Afai na e tuua le OpenPGP PIN i le fale gaosi oloa123456, fa'apea o le ki PGP o lo'o i luga o lena YubiKey o lo'o fa'afefe ma fa'ate'a vave.)
- Puipuia e se meafaigaluega User PIN (default
- YubiKey Static Password / Yubico OTP (Long 44-karacter
ccccc...manoa fa'ao'o pe a pa'i):- Afai na e fa'atulagaina le Slot 1 po'o le Slot 2 o lau YubiKey e lolomi ai se upu fa'amautu po'o le Yubico OTP i so'o se taimi e pa'i ai le pa auro mo le 1 i le 3 sekone, so'o se tasi o lo'o umia le ki e mafai ona tatala Notepad, tago i le ki, ma faitau lena manoa fa'amau.
2. Laasaga taʻitasi taʻiala e faʻateʻaina se YubiKey gaoia i le 5 minute¶
- ** Uu mai lau Kisi Puipuiga o Meafaigaluega Fa'asao (pe fa'aoga lau iPhone/Android Passkey / Authenticator App / Backup Codes):**
- Fa'ata'ita'iga sili (fa'atonuina e le NIST SP 800-63B) o le resitalaina pea a itiiti ifo ma le lua ki fa'aletino fa'aletino (tasi i luga o lau ki/laptop, tasi o lo'o loka i totonu o se sefe po'o atopa'u malaga) fa'atasi ai ma se masini Passkey i lau telefoni.
- ** Ulufale i totonu o au tala fa'amuamua ma tape NA'O le YubiKey na gaoia i lona Igoa:**
- Google / Gmail (
myaccount.google.com/signinoptions/two-step-verification): Tap Passkeys and security key -> su'e le ki ua gaoia -> tap le Tole Trash icon e aveese ai. - Microsoft / Entra ID (
mysignins.microsoft.com/security-info): Su'e le Security key na gaoia -> tap Delete. - Apple ID (
Settings -> [Your Name] -> Sign-In & Security -> Two-Factor Authentication -> Security Keys): Tap le ki ua gaoia -> Aveese Ki. - GitHub (
github.com/settings/security): I lalo o Passkeys ma Two-factor method -> Security key, kiliki Delete i tafatafa o le ki ua gaoia. - AWS Root / IAM (
IAM Console -> Users -> Security credentials -> Multi-factor authentication): Filifili le ki saogalemu FIDO gaoia ma kiliki ** Aveese **. - 1Password / Bitwarden / Cloudflare / Coinbase / Kraken: Tatala le 2FA tulaga taitasi o auaunaga ma tape le resitalaina o faailoga meafaigaluega na gaoia.
- Google / Gmail (
Vaega 3: Fa'atupuina, DevOps, ma SSH/GPG ki suiga (O le -/.ssh ma -/.aws fa'alavelave)¶
Afai o oe o se enisinia software, DevOps/SRE pule, su'esu'e fa'amatalaga, po'o le fa'avae amata na gaoia lana komepiuta tapuni, o le soloia o kuki su'esu'e e na'o le afa o le taua. O se gaoi na te lafoa'i lau lisi o fale e mafai ona maua i so'o se ki fa'ata'ita'iga umi ma fa'ailoga CLI o lo'o teuina o ni tusitusiga manino i lau SSD.
Fa'atino lenei 5-Step Developer Credential Purge mai se telefoni feavea'i po'o le komepiuta feavea'i a le au i totonu o le 15 minute muamua:
- SSH Ki (
-/.ssh/id_ed25519/-/.ssh/id_rsa): Tusa lava pe puipuia upusii, fa'apea so'o se ki SSH o lo'o uta i totonussh-agenti le RAM i luga o se komepiuta e le tatalaina ua faʻafefe. Alu igithub.com/settings/keysmagitlab.com/-/user_settings/ssh_keysma tape loa le SSH public key a le komepiuta, ma fai i se tasi o au e aveese lau ki lautele mai-/.ssh/authorized_keysi luga o gaosiga uma Linux servers ma bastion hosts. - Cloud CLI Fa'amatalaga (
-/.aws/credentials,-/.config/gcloud,-/.azure): Tatala le AWS IAM Console -> Tagata fa'aoga -> [Oe] -> Fa'ailoga Puipuiga ma kiliki ** Deactivate / Delete** i luga uma Access Keys (AKIA...). Soloia le Google Cloudgcloud authOAuth toe fa'afouina fa'ailoga e ala i lau Google Account Tolu-Tolu Itulau Feso'ota'iga (Google Cloud SDK). - GitHub, GitLab, npm, PyPI, ma Docker Personal Access Tokens: Alu i
github.com/settings/tokensma kiliki Se'e uma i luga o PAT Fine-Grained ma Classicghp_...faailoga. Soloia-/.npmrcfa'ailoga (npmjs.com) ma-/.pypircfaailoga. - Kubernetes (
-/.kube/config) & Terraform (-/.terraform.d): Su'e tusipasi a le tagata o tausia Kubeconfig po'o fa'ailoga OIDC ma soloia fa'ailoga Terraform Cloud API (app.terraform.io). - GPG / PGP Saini Ki (
-/.gnupg): Fa'asalalau lau Tusi Fa'ailo GPG na mua'i faia (gpg --import revoke.ascmagpg --keyserver keys.openpgp.org --send-keys [KeyID]) ma tape le ki GPG mai GitHub.
Vaega 4: Tali i le "Shoulder Surfing" (Na pu'eina e se tasi pe matamata lau lau i se cafe / vaalele)¶
Ae fa'afefea pe a leai se tasi na gaoia lau komepiuta feavea'i, ae a'o e faigaluega i le faitoto'a o le malaeva'alele, i luga o se va'alele, po'o totonu o se cafe, e te pu'ea le tagata o lo'o nofo i ou tua po'o le nofoa lata ane ** pu'eina lau lau mata po'o lau piano i lana telefoni feavea'i** (pe sioa sa'o i le avanoa .env faila, fa'amatalaga fa'amatalaga, po'o le fa'ase'ese fa'alilolilo)?
- Loka vave lau lau i se ki e tasi fa'afoliga:
- macOS: Lolomi
Cmd + Ctrl + Q(loka vave le mata e aunoa ma le tapunia o polokalama). - Pupuni: Oomi
Win + L. - Linux: Lomi
Super + Lpo oCtrl + Alt + L.
- macOS: Lolomi
- Aua ne'i amataina se misa faaletino: Fa'anofo filemu lau komepiuta feavea'i, alu i lou nofoa fa'atasi ma lou tua e fa'asaga i se puipui malo, ma toe iloilo mea na va'aia i luga o lau lau pe lolomi i lau piano i le 10 minute talu ai.
- Tili mealilo uma na emo i luga o le lau:
- Afai na e taina lau laupepa login password po'o le password manager Master Password a'o va'aia e se tasi ou tamatamailima, sui vave lena uputatala mai se nofoaga patino.
- Afai o se faamalama faaiu,
.envfaila, ulutala Postman, poʻo le faʻamafanafanaga ao na iloa i luga o le lau, faʻapea soʻo se iuga maualuga4Kmea pu'eata atamai i totonu o le 3 mita (10 futu) na pu'eina se ata ma'oti, e mafai ona so'osao o au ki API, ma fa'asolo loa na ki (va'ai fa'afuase'i Zoom po'o Teams fa'asoa mata'i liki).
Le 6-Point "Kafe & Malae Va'alele Fa'amaonia" Lisi Fa'ama'a'i komepiuta (Fa'atonu Aso)¶
Fa'atulaga nei masini ma fa'aoga OS e ono i le taimi nei e tusa lava pe se'i e se gaoi lau komepiuta feavea'i matala mai le laulau a taeao, ** loka le komepiuta a'o le'i oo atu le gaoi i le faitotoa o le fale kofe**:
- 1. Fa'agaoioi le Bluetooth Latalata Loka Auto-Loka (
Dynamic Lockluga o Windows /Near Lockpoʻo le Apple Watch Auto-Lock i le Mac):- Windows 11: Fa'atasi lau iPhone po'o le telefoni feavea'i i lau komepiuta feavea'i e ala i le Bluetooth, ona alu lea i le Seti -> Fa'amatalaga -> Fa'ailoga saini -> Loka Dynamic ma siaki "Fa'ataga Windows e loka otometi lau masini pe a e alu ese". O le taimi lava e tamoe ai le gaoi i le 10 mita (33 futu) le mamao mai le laulau ma lau komepiuta feaveai (pe e te tapeina le Bluetooth i lau telefoni i totonu o lau taga), otometi lava ona loka e Windows le lau.
- 2. Seti se "Su'ega Vevela" ma le 60-Second Battery Idle Screen-Lock Timer:
- I luga o macOS (System Settings -> Lock Screen) ma Windows (Settings -> System -> Power & battery -> Screen and sleep), seti Tape le faʻaaliga / Manaʻomia le faʻaupuga i luga o le maa i le 1 pe 2 minute pe a faigaluega i nofoaga faitele.
- 3. Fa'atulaga le 1Password/Bitwarden e Loka Vave Pe a Loka le System po'o le mae'a o le 1 Minute Fa'aoga:
- I le 1Password -> Seti -> Saogalemu, seti ** Loka pe a uma le komepiuta mo
1 minute**, siaki Loka i le moe, ma fa'agaoioi le Touch ID / Windows Hello ina ia aua ne'i e lolomi lau Matai Fa'amatalaga fa'atasi ma fa'amau ki i luma o tagata lautele.
- I le 1Password -> Seti -> Saogalemu, seti ** Loka pe a uma le komepiuta mo
- 4. Manaomia se Meafaigaluega Pa'i MA Fa'amatalaga Fa'amatalaga mo Ta'itasi
sshmagitFa'agaioiga (1Password SSH AgentpeFIDO2 ed25519-skKi):- Nai lo le tu'u fa'alilolilo
-/.ssh/id_ed25519faila i luga o lau kesi malo, teu au ki SSH i totonu o le 1Password SSH Agent (lea e manaʻomia ai le faʻamaonia ID ID biometric i soʻo se tasi.git pushpesshfeso'ota'iga) PO'O le fa'atupuina o mea fa'apipi'issh-keygen -t ed25519-sk -O verify-requiredki e le mafai ona kopiina mai lau YubiKey ma manaʻomia lau PIN FIDO2 i soʻo se faʻaoga.
- Nai lo le tu'u fa'alilolilo
- 5. Fa'apipi'i i taimi uma se maneta
60-DegreeMicro-Louver Privacy Screen Filter (3M / Kensington) i le lautele:- E fa'apouliuligia lau fa'aaliga ile lanu uliuli mo so'o se tasi e va'ai mai se tulimanu e sili atu nai lo le 30 tikeri i fafo-totonu, fa'ase'e tauau tauau i le isi va'alele po'o nofoa cafe.
- 6. Aua le tu'ua se komepiuta feavea'i e le'i vaaia mo "Na'o le 30 Sekona" e 'ai ai se kofe pe fa'aoga le Faleta'ele:
- Ua uma
70 percentO gaoiga o le faleaiga ma le malaevaalele e tupu pe a tuua e le tagata faigaluega lana komepiuta i luga o le laulau mo le 45 sekone e piki se latte i le fata pe fesili i se tagata ese "E mafai ona e matamata i aʻu mea?" Tuu i taimi uma le komepiuta i totonu o lau ato ma ave ma oe, pe faʻapipiʻi se Kensington NanoSaver Steel Cable Lock faataamilo i se faʻavaa laulau faʻamau.
- Ua uma
Tip
** Faaeteete i le "Fake Cafe Spill / Dropped Coins" Distraction Team.** I aai tetele i Europa, Amerika i Matu, ma Amerika i Saute, e galulue taitoalua le aufaigaluega gaoi komepiuta feaveai i totonu o Starbucks, fale faigaluega faatasi, ma malae vaalele: Tagata 1 e togiina nai tupe siliva i tua o lou nofoa, masaa vai i tafatafa o ou vae, pe uu se pepa faafanua / talosaga2 i luga o lau komepiuta feaveai (tatala se faafanua / talosaga2 i luga o lau komepiuta feaveai. iPhone) mai le laulau mai le isi itu. O le taimi lava e alu atu ai so'o se tagata ese i lau laulau i totonu o se fale'aiga lautele e fai se fesili pe fa'atupu vevesi, ** fetaomi Cmd + Ctrl + Q (Win + L) ma tuu le lima e tasi i luga o lau komepiuta feaveai ma lau telefoni AE LE'I ea i luga**.
Numera fa'aitulagi o fa'alavelave fa'afuase'i ma fa'atonuga a le lala sooupu¶
A mae'a ona e lokaina le komepiuta feavea'i gaoia ma fa'ate'aina le fa'agaoioiga o le ao (le 5 minute muamua), lipoti le gaoi fa'aletino i pulega fa'apitonu'u ma fa'asao ata CCTV o le cafe/va'alele a'o le'i toe fa'asolo (o le tele o fale'aiga e suitulaga le CCTV i le 24 i le 72 itula):
Iunaite Setete ma Kanata¶
- Fa'atonu Leoleo Fa'afuase'i (Faomea/Suspect i le Va'aiga): Valaau 911. (Afai e i totonu o le malaevaalele, fa'afeso'ota'i le Airport Police / Port Authority Police i le podium pito lata ane ina ia mafai e leoleo ona vavao le gaoi a'o le'i ulufafo i fafo pe oso i se nofoaafi).
- Lipoti a Leoleo e le o ni fa'alavelave fa'afuase'i (Mana'omia mo Inisiua Autasi & Kava Fa'aaitalafu): Valaau 311 po'o le laina e le o fa'alavelave fa'afuase'i a leoleo a le taulaga e maua ai le Numera o Lipoti o Fa'alavelave a Leoleo.
- Federal Cyber/Gaoi Autasi Lipoti: Afai e gaoia se masini a le kamupani ua le tatalaina e iu ai i le osofa'i po o le faoa faamalosi, lipoti i le FBI Internet Crime Complaint Center (
ic3.gov) ma CISA (cisa.gov/report) i le US, poʻo le Canadian Center for Cyber Security (cyber.gc.ca) i Kanata.
Peretania¶
- Fa'atonu Leoleo Fa'afuase'i (Faomea/Gaoi o lo'o iai pea): Valaau 999.
- Lipoti a Leoleo e le o Faalavelave Faafuasei & Pulega o nofoaafi/Male Vaalele:
- I fale'aiga po'o nofoaga o auala: Valaau 101 (pe faila i luga ole laiga ma leoleo i le lotoifale) e maua ai se Numera Fa'asinomaga o Soligatulafono (
CRN) vave. - I luga o nofoaafi po'o totonu o nofoaafi/Tube stations: Text British Transport Police (
BTP) ile 61016 pe telefoni 0800 40 50 40.
- I fale'aiga po'o nofoaga o auala: Valaau 101 (pe faila i luga ole laiga ma leoleo i le lotoifale) e maua ai se Numera Fa'asinomaga o Soligatulafono (
- Su'esu'ega o Fa'amaumauga (
UK GDPR): Afai na se'e le komepiuta a'o tatala ma o lo'o i ai fa'amatalaga patino a tagata po'o tagata faigaluega e le'i fa'asalaina, logo lau Ofisa Puipuiga Fa'amatalaga (DPO) vave e iloilo pe o se 72-itula UK ICO soli lipoti (ico.org.uk) e mana'omia.
Iuni a Europa¶
- Pan-European Numera Faalavelave: Valaau 112 mo se fesoasoani vave leoleo i totonu o setete uma o le EU.
- Lipoti a Leoleo (
Procès-Verbal / Strafanzeige / Denuncia): Asiasi i le ofisa o leoleo lata ane (Commissariat de Police, Polizeiwache, Comisaría de Policía, Questura) e maua mai ai se lipoti tusitusia o le gaoi, ma logo lau kamupani DPO vave i lalo o GDPR Article 33 pe afai na tatala le masini i le taimi o le gaoi.
Ausetalia ma Niu Sila¶
- Fa'alavelave Fa'afuase'i: Valaau 000 i Ausetalia po'o le 111 i Niu Sila.
- Lipoti a Leoleo e le o ni Faalavelave Faafuasei: Valaau 131 444 (Laina Fesoasoani a Leoleo i Ausetalia) po o le 105 (O Leoleo a Niu Sila e le o ni faalavelave faafuasei) e maua mai ai se Numera o Leoleo, ma lipoti le maliega a kamupani e ala i le
cyber.gov.au(ACSC) poʻo CERT NZ (cert.govt.nz).
Initia ma Asia ma le Pasefika¶
- Initia: Valaau 112 (Fa'alavelave) po'o le 100 (Leoleo), ma faila vave le e-FIR / Lost Article Report e ala i le faitoto'a o sitiseni leoleo a le setete ina ia iai sau pepa aloaia mo le tapeina o aseta a le MDM ma le CERT-In tausisia.
- Singapore & Japan: I Sigapoa, vala'au 999 (Fa'alavelave) pe faila se lipoti i luga ole laiga ile Singapore Police Force e-Services Portal (
police.gov.sg). I Iapani, lipoti vave ile Koban (Pusa Leoleo) po o le ofisa o Leoleo Malae Vaalele e maua ai le Tounan-Todoke (Numera o Lipoti Gaoi).
Fesili e fai soo¶
E tatau ona ou kiliki "Tapeina Lenei Masini" (Tape Mamao) poʻo le "Faailoga Ua Leiloa" (Loka Mamao) muamua pe a gaoia laʻu komepiuta MacBook poʻo Windows e tatala?¶
Fa'aoso i taimi uma **Fa'ailoga Ua Leiloa / Loka Mamao MUA**, ma fa'atali se'i fa'amauina le loka (pe fa'amaopoopo ma lau 'au IT) a'o le'i fa'aosoina se Tape / Ta'i'ese atoa, mo ni mafua'aga taua e lua. Muamua, a `Remote Lock` e la'ititi ma fa'atino vave le microsecond e o'o atu i le komepiuta feavea'i i luga o le Wi-Fi, fa'amutaina le fa'agaoioiga o le laulau ma tapuni le lau i tua o le FileVault po'o le BitLocker encryption a'o fa'asaoina le gafatia o le komepiuta e fa'ailoa lona nofoaga GPS/Wi-Fi i tua e Su'e A'u. Lona lua, afai e te kiliki "Aveese Mai Faʻamatalaga" (e ese mai le tape), e te faʻafuaseʻi ona tape le Loka Faʻagaoioiga, faʻatagaina le gaoi e solo ma toe faʻatau le MacBook mama. Aua lava nei kiliki "Aveese le masini" mai Su'e a'u.
Afai o la'u komepiuta feavea'i na kilia le FileVault (Mac) po'o le BitLocker (Windows), e le puipuia ea a'u faila e tusa lava pe na gaoia a'o matala le lau?¶
Fa'amatalaga fa'amaufa'ailoga atoa (FileVault 2 ma BitLocker) e puipuia fa'amaumauga **i le malologa** (pe a pe le komepiuta feavea'i, moe moe, pe loka i le mata o le mua'i boot/login). Ae ui i lea, a'o e saini i totonu o lau komepiuta ma le mata e tatalaina, o le faʻailoga matai ki o loʻo nofo i le faʻaogaina o le RAM ina ia mafai ai e lau masini faʻaogaina ma polokalama ona faitau ma tusi faila. Afai e se'e e se gaoi lau komepiuta feavea'i a'o ala le lau ma tata'i le trackpad ina ia aua ne'i loka le lau, FileVault ma BitLocker e le taofia i latou mai le kopiina o au faila, o le mea lea e matua taua ai le auina atu o se loka mamao mamao mai lau telefoni ma soloia sauniga ao i le 60 sekone muamua.
Ae faʻapefea pe a faʻapipiʻi uma laʻu iPhone MA laʻu MacBook ua tatalaina i le laulau e tasi: faʻafefea ona ou lokaina e aunoa ma laʻu telefoni mo le 2FA?¶
Na fausia e Apple se faʻalavelave faʻafuaseʻi faʻafuaseʻi mo lenei faʻataʻitaʻiga saʻo: nono se telefoni a le tagata faigaluega cafe, telefoni a se tagata ese, poʻo se komepiuta komepiuta a se uo ma tatala **`icloud.com/find`** tuusao (matauina le `/find` i le pito o le URL). E le pei o le autu `icloud.com` faitotoa, **`icloud.com/find` e mafai ai ona e ulufale i totonu na'o lau Apple ID imeli ma upu fa'aulu e aunoa ma le mana'omia o se numera 6-numera Fa'amaoniga Fa'amaonia**. O le taimi lava i totonu `icloud.com/find`, e mafai ona e tu'u vave uma lau iPhone ma lau MacBook ile **Lost Mode**, loka uma lau ma fa'amalo Apple Pay i lalo ole 30 sekone.
E mafai e se gaoi ona aveese mai a'u ki patino SSH po'o upu tatala mai se YubiKey 5C Nano na gaoia?¶
Leai. O se YubiKey moni e teuina uma ki fa'apitoa FIDO2, U2F, PIV, ma OpenPGP i totonu o se pu'upu'u meafaigaluega a le Secure Element (`EAL6+` fa'amaonia). E le mafai i le tino ma le matematika ona kopi, auina atu i fafo, pe faitau se ki patino *i fafo* o se YubiKey i luga o se komepiuta. Pau lava le tulaga lamatia i se YubiKey gaoia o se tasi e umia faaletino le ki e mafai ona faʻapipiʻi i totonu ma paʻi i le ki auro e * faʻaoga * seia e ulufale i totonu o au tala (GitHub, Google, AWS, SSH `authorized_keys`) ma tape le resitalaina lautele a le YubiKey.
E saogalemu le tuʻu o laʻu komepiuta i luga o le laulau kofe mo le 60 sekone e faʻaoga ai le faletaele pe a ou lokaina le lau (Cmd+Ctrl+Q / Win+L) muamua?¶
Leai. A'o loka lau lau i `Cmd + Ctrl + Q` pe `Win + L` puipuia au faʻamatalaga numera i tua o FileVault poʻo BitLocker, e leai se mea e taofia ai se gaoi mai le savali i fafo o le faitotoa ma lau `$2,500` komepiuta feaveai faaletino i le 4 sekone. O le tu'ua o se komepiuta tapuni e le'i va'aia i luga o le laulau e fa'aalia ai fo'i i le fa'aogaina o masini fa'aletino (e pei o se tagata osofa'i leaga o lo'o fa'aofiina se O.MG Cable, USB Rubber Ducky, po'o le keylogger hardware i totonu o lau uafu USB-C a'o e i totonu o le faleta'ele). Se'i i taimi uma lau komepiuta feaveai i totonu o lau ato faafafa ma ave i totonu o le faleta'ele ma oe i taimi uma.
Punavai ma ta'iala aloa'ia¶
- ** National Institute of Standards and Technology (
NIST, United States):** NIST SP 800-46 Rev. 2 Guide to Enterprise Telework, Avanoa Mamao, ma Aumai Lau Lava Meafaigaluega (BYOD) Saogalemu * ma * NIST SP 800-63B Taiala Faʻamatalaga Faʻamatalaga (Multi-Factor Hardware Authenticator Loss and Revocation Requirements). - Saogalemu Sipi ma Atina'e Saogalemu Ofisa (
CISA, United States) & UK National Cyber Security Center (NCSC): Saogalemu Meafaigaluega i luga o le Fegasoloaiga (Loka o Sauniga Faaletino, Loka Latalata Bluetooth, Fa'aitiitia Fa'ase'ega Tau'au, ma Polokalama Solo MDM Mamao). - Yubico AB: O le a le mea e fai pe a e leiloa lau YubiKey (
support.yubico.com) (FIDO2 8-Attempt PIN Lockout, U2F Second-Factor Risk Model, OpenPGP 3-Attempt PIN Lock, and Backup Key Architecture). - Apple Inc. & Microsoft Corporation: Apple Platform Security Guide (FileVault Volume Enclave, T2 / Apple Silicon Secure Enclave, ma
icloud.com/findLeai-2FA Lost Mode Architecture) ma Microsoft Windows 11 BitLocker DMA Puipuiga & Dynamic Lock Technical Documentation. - Komiti Puipuia Fa'amatalaga a Europa (
EDPB): Ta'iala 9/2022 i Fa'amatalaga Fa'alilolilo Fa'amatalaga Patino i lalo ole GDPR (Distinguishing Encrypted-at-Rest Locked Device Gaoi vs. Unlocked Active-Session Device Gaoi).
Taiala fa'atatau¶
- Galuega komepiuta feaveai gaoia pe malepe a'o faimalaga: loka MDM ma leai se taimi malolo toe faaleleia
- Fa'afuase'i gaosiga fa'amaumauga o fa'amaumauga, git secret leak, ma fa'alavelave fa'alavelave
- Fa'alavelave fa'afuase'i saogalemu galuega mamao ma fa'amatalaga fa'alilolilo
- Galue mamao mai se faletalimalo po'o se avanoa le tumau
- Faomea ma le ola faomea
- Numera fa'alavelave