O le pepa chili vevela (capsaicin) e mu i lima, paʻu, ma mata¶
E eseese numera o fa'alavelave fa'afuase'i ile atunu'u. O lenei itulau e fa'aaoga ai le 911, le numera mo le Iunaite Setete ma Kanata. O le tele o isi atunuu e faʻaaoga le 112, 999, poʻo se isi numera. Su'e le numera mo lou atunuu.
O le tipiina o le jalapeño mata, habanero, pulou Scotch, mata o le manulele, poʻo ituaiga vevela Capsicum chinense (e pei o pepa aitu, Trinidad Moruga akarava, poʻo Carolina Reapers) e aunoa ma totigilima nitrile e masani ona faʻaosoina ai se lagona mu o le neurogenic i le tele o itula i tamatamailima, fao fao, alofilima. E ta'ua ile falema'i o le Hunan hand syndrome (contact capsaicin dermatitis), o lenei tiga ogaoga e lagona e tutusa ma le ma'a vevela lona lua po'o le mu o le vai, ae e seasea ma'i pa'u le pa'u pe maua ai le cellular necrosis.
Talu ai ona o le capsaicin (\(8\text{-methyl-}N\text{-vanillyl-}6\text{-nonenamide}\)) o se suau'u resinous hydrophobic, non-polar (oleoresin capsicum), e le soloia e le vai manino. O le tafe atu o le vai paipa malulu i luga o lima ua ufiufi pepa po'o le fufuluina o le gutu mu i le vai e na'o le sosolo atu o le suau'u suau'u mama'i i luga o se vaega lautele o le pa'u ma mucous membrane. O le toomaga e fa'alagolago ile malamalama ile auala e loka ai le capsaicin ile pito ile pito ile fa'aogaina ole tiga ma le fa'aogaina ole vaila'au sa'o ole vai, surfactants, po'o polotini susu e aveese ai ma le saogalemu mole mole ole lipid mai le pa'u.
Fai nei loa¶
- Vala'au auaunaga fa'afuase'i pe a amata le fula tele o le ea po'o le manava sela: A o le capsaicin e mafua ai le tiga o le neurogenic nai lo le mu moni, o le manavaina o le ausa super-vevela o le pepa e mafai ona fa'aosofia ai le bronchospasm po'o le anaphylaxis e lamatia ai le ola; valaau lau numera faʻafuaseʻi i le lotoifale (911 i le Iunaite Setete ma Kanata, 112 i le isi itu o le Iuni a Europa, 999 i Peretania, pe vaʻai i la matou numera fa'afuase'i directory) pe a faigata le manava.
- Aua ne'i fa'aogaina le vai mama na'o le pa'u, ma aua ne'i mimilo ou mata po'o le ga'o: O le vai mama e tete'e ai le capsaicin e fa'atatau i le suāu'u ma sosolo atu i le pa'u e le'i a'afia; ia fa'amama ese tamatamailima leaga mai ou mata, isu, laugutu, ma nofoaga e fa'afeso'ota'i ai le faleta'ele.
- Mo lima ma le pa'u, olo lelei i le suauu fuala'au po'o le fasimoli ipu ga'o muamua: Fa'aofu lima mu i le suau'u fualaau faisua, olive olive, po'o le soloni o le ava mo le 60 sekone e fa'amuta ai le lipine resin, ona fufulu lea i le vai e tipi ga'o (pei o le Dawn po'o le Fairy Liquid) ma fufulu vai malulu e mulumulu.
- Mo mata, aveese vave tioata fa'afeso'ota'i ma fufulu mo le 15 minute i le masima mama po'o le vai mālū: E le pei o le pa'u o le tino, e le mafai e le kone ona talia fasimoli, suau'u, po'o le ava malosi; taofi laumata ma fa'asusu fa'aauau mai le tulimanu pito i totonu i fafo e fa'aaoga ai le fufulu mata mama po'o se tafe malie ole vai paipa malulu.
- Su'u tamatamai lima tiga i le susu atoa malulu po o le yogurt ga'o tele: A uma ona fufulu le suau'u i le fasimoli ipu, fa'asusu pito tamatamai lima i totonu o se pesini susu atoa malulu pe fa'aofu i le yogurt Eleni ga'o atoatoa; o le lipophilic milk protein casein e galue e pei o se mole fa'amama e toso le capsaicin mai i'uga neura.
- Fa'amama lalo o ou atigilima ile pa'u ole sua tao, fasimoli ipu, ma le suāu'u: O le suāu'u Capsaicin e natia i lalo ole pito avanoa o atigilima (le hyponychium) mo le o'o ile 24 itula; galue lemu se suauu ma fasimoli i lalo o fao e faʻaaoga ai se pulumu fulunifo vaivai ina ia e le toe mu ou mata i le aso e sosoo ai.
Aua ne'i tu'u le susu, suauu kuka, fasimoli ipu, solo le ava malosi, po'o antacids i ou mata
Fai mai se talatuu matautia i luga o le initaneti e faapea o le sasaaina o vai antacids (Maalox po'o le Susu o Magnesia), susu atoa, po'o le suau'u fuala'au i totonu o mata e fa'amama ai le mu. Aua ne'i tu'u i le mata o le tagata mea'ai susu, suau'u kuka, fasimoli, po'o vai susu e le'i mama. O le susu e le fa'amama ma fa'ao'o sa'o mai siama (Pseudomonas, Staphylococcus) i totonu o le ita ua ita, a'o le ava malosi ma le fasimoli ipu e aveese fa'ama'i le epithelium o le ivi ma'ale'ale. E na'o le masima isotonic masima (0.9 pasene sodium chloride), vaifofo fa'ama'i fa'ama'i fa'atau, po'o vai paipa mama e tatau ona ulu atu i mata.
Le biochemistry o le capsaicin: aisea e pei ai o se afi e aunoa ma le mu aano¶
Ina ia togafitia lelei le mu, e fesoasoani e te malamalama ai pe aisea ua manatu ai lou fai'ai o le suau'u chili mata o se afi moni ma pe aisea ua le manuia ai fofo masani.
| Meatotino Fa'aola po'o Vailaau Fa'asaienisi | Auala e amio ai Capsaicin | Taunuuga Falema'i mo Fesoasoani Muamua |
|---|---|---|
| Molecular Polarity (Hydrophobic lipid amide) | O le si'usi'u umi o le hydrocarbon e fai ai le capsaicin e le mafai ona solu i le vai polar (\(0.0013\text{ g/100 mL}\)), ae sili ona solu i ga'o le polar, suau'u fualaau faisua, ethanol, isopropanol, ma polyethylene glycol. | O le fufuluina i le vai manino e ta'avale solo ai matāua suau'u e aunoa ma le si'itia mai le stratum corneum. E tatau ona e fa'aogaina muamua le ga'o, ava malosi, po'o le fa'ama'i. |
Taga'i Nerve Receptor (TRPV1 Ion Channel) |
Nonoa sa'o i le Transient Receptor Potential Vanilloid 1 (TRPV1) alavai ion i luga ole C-fiber ma A-delta nociceptor fa'ai'uga neura. |
TRPV1 o le faitotoa sa'o o le vevela e masani ona tatala pe a o'o le pa'u i le 43 tikeri Celsius (109.4 tikeri Fahrenheit), o le faitoto'a lea e fa'aleagaina ai le tino o le tagata. |
| A'afiaga Fa'amāmā (Allodynia ma Hyperalgesia) | O le taimi lava e loka ai le capsaicin i luga o le TRPV1 faitoto'a, e fa'aititia ai le fa'agaoioiga vevela o le tali mai le 43 tikeri Celsius i lalo i lalo ifo o le 30 tikeri Celsius (86 tikeri Fahrenheit) **. |
O le vevela masani o le tino (37 tikeri Celsius / 98.6 tikeri Fahrenheit), ea mafanafana o le potu, vai ipu mafanafana, poʻo le ufiufi foi o ou lima i se palanikeke e vave faʻaosoina ai le tiga tiga. |
| Neurogenic Inflammation (Sustant P and CGRP release) | O le C-fibers ua fa'ate'aina e lafoa'i neuropeptides (Substance P ma Calcitonin Gene-Related Peptide) i totonu ole microvasculature o pa'u. | Fa'ato'a fa'atetele a'a o le toto, ma fa'atupu ai le erythema mumu mumu, vevela fa'apitonu'u, ma'i fa'atete, ma le tu'i tele o le neuropathic e aunoa ma le fa'amalo moni o le porotini vevela. |
Scoville Heat Units (SHU) ma le loloto o le pa'u¶
O le ogaoga ma le umi o le Hunan hand syndrome e faʻatatau saʻo ma le faʻaogaina o capsaicinoids (capsaicin ma dihydrocapsaicin) i totonu o le paʻu paʻepaʻe i totonu ole ivi o le pepa (o le paʻepaʻe paʻepaʻe e pipii ai fatu, lea e oʻo atu i le 16 taimi sili atu le capsaicin nai lo le puipui o le tino i fafo):
- ** Pepa Ku'u Medium i le Medium (1,000 i le 50,000 SHU)**: Jalapeño, Fresno, serrano, cayenne, ma le mata o le manulele Thai e masani ona mu i luga o tamatamailima ma cuticle e maualuga i totonu o le 30 minute ma fofo i luga o le 2 i le 6 itula pe a uma le fufulu.
- O Pepa Mea'ai Tu'u'ese (100,000 i le 350,000 SHU): Habanero, pulou Sikotilani, fatalii, ma pepa datil e vave ona ati i totonu o le lipid matrix o le pito i fafo o le korneum (aemaise lava pe afai e malepelepe lima pe faamaluluina i galuega susū o le umukuka), ma mafua ai le tiga loloto o le 6 itula.
- Super-Hot Peppers and Oleoresin Extracts (800,000 i le 16,000,000 SHU): Ghost Pepper (Bhut Jolokia), 7-Pot, Trinidad Scorpion, Carolina Reaper, ma faʻaputu pepa faʻapipiʻi e ulu loloto i totonu o le papillae dermal ma fao moega. O le fa'afeso'ota'i o le pa'u e le'i fufuluina e mafai ona fa'aosoina ai le edema fa'apitonu'u ogaoga, tachycardia fa'aalofa, faufau, ma le mu faifai pea ole neuropathic e tumau ile 24 i le 48 itula.
flowchart TD
Exposure["Su'u Chili Pepper (Capsaicin) Feso'ota'i Tino"] --> Site{"O fea Vaega o le Tino ua A'afia?"}
Site -->|"Lima, Lima, Mata, poʻo Toso"| SkinStep1["1. Solo'i le tele o le pulupulu ile solo pepa mago (aua le susu muamua ile vai mama)"]
SkinStep1 --> SkinStep2["2. Massage Suau'u Fua'ai, Su'u Olive, po'o le 70% U'u 'Ava i luga ole Pa'u mo le 60 Sekona"]
SkinStep2 --> SkinStep3["3. Fufulu ile Fasimoli ipu sua ole ga'o ma fufulu ile vai malulu (Toe 3x)"]
SkinStep3 --> SkinStep4["4. Fa'aofuofu Lima i le Suasusu atoa ma le Aisa-Malili po'o le Pefu i le Yogurt Ga'o atoa mo le 15 minute."]
Site -->|"Mata po'o laumata"| EyeStep1["1. Se'i Vave I fafo Mata Mata Fa'afeso'ota'i ma Fa'ate'a Mata Matagofie"]
EyeStep1 --> EyeStep2["2. Fa'asūsū Fa'aauau i le Saline Sterile po'o le Suavai Pa'u Malūlū mālūlū mo le 15 Minute."]
EyeStep2 --> EyeStep3["3. Emo Faafia i lalo o le Vaitafe; Fufulu Fufulu Mata i Samu Pepe Na'o le Fufulu o Mata"]
Site -->|"Laugutu, Laugutu, po o le Fa'a'i"| MouthStep1["1. Su'u susu atoa, kulimi oona, Yogurt, po'o le aisakulimi (sulu 30 sekone, ona feanu lea i fafo)"]
MouthStep1 --> MouthStep2["2. Lamu le falaoa masoa, araisa, po o le Totila e mitiia ai le suauu o totoe."]
Site -->|"Gagana po'o le mucosa ma'ale'ale"| GroinStep1["1. Fa'aaoga loa le susu malulu atoa po'o le susu mama ga'o atoa"]
GroinStep1 --> GroinStep2["2. Fufulu Fa'amalie ile Su'i Suavai Lamu po'o le Suau'u Olive Sosoo ai ma le Ta'ele mālūlū"]
Laasaga taʻitasi taʻiala mo le "Hunan lima" ma mu paʻu¶
A amata ona mu ou tamatamailima, alofilima, tapulima, po'o foliga pe a uma ona tipiina le 'aisa, e masani ona le manuia le fasimoli faigofie ma le vai ona o le capsaicin ua uma ona vaeluaina i le sebum ma le lipid bilayers o lou pa'u. E tatau ona e fa'aogaina le lua-tulaga lipophilic auala e aveese ai: fa'amuta muamua le resini i totonu o se suau'u vai po'o se vaiinu ava malosi, ona aveese lea o le paluga o le suau'u-capsaicin ma se fa'aola malosi.
Laasaga 1: Fa'amavae le resini e le polar (Filifili se tasi solvent)¶
A'o le'i ki le paipa vai, fa'apipi'i sa'o se tasi o vaisoli nei a le aiga i luga o ou lima mago pe susu ma fa'amama lelei i luga o alofilima, i le va o tamatamailima, i luga o tamatamailima, ma lalo ifo o atigilima mo le atoa 60 i le 90 sekone:
- Suau'u Fua'ai Suavai, Su'u Olive, Su'u Canola, po'o Suau'u popo (E sili mo le pa'u o le pa'u o le pa'u po'o le mata'i): Liligi le 1 i le 2 sipuni tele (15 i le 30 mililita) o le suāu'u kuka i totonu o ou alofilima. E pei o le solo e pei o: o molelaula triglyceride e le polar i totonu o le suauu kuka e fusifusia ma le hydrophobic hydrocarbon si'usi'u o mole o le capsaicin, toso ese le suauu pepa mai pores o lou pa'u ma taofi i totonu o le suauu kuka vai.
- Isopropyl Alcohol (70% Rubbing Alcohol) po'o High-Proof Vodka/Ethanol (Vausua sili ona vave i luga, aloese mai luga o tipi matala): Capsaicin e sili ona solu i le ava malosi. O le liligiina o le ava malosi po'o le malosi fa'amaonia i luga o lima o lo'o fa'amuta e fa'amavae ai le capsaicin i totonu o sekone. Tape ese le ava malosi i se solo pepa nai lo le tu'u ai e alu ese, aua afai e na'o le alu o le 'ava malosi i ou lima, e toe tu'u ai lava le fa'aputu o le capsaicin i lou pa'u.
- Pau Pinati Maualuluga po'o Su'e Suauu: Afai e le maua le suau'u kuka vai, oloina se vaega mafiafia o pata pinati lamolemole, pata, fa'apuupu'u, po'o le Vaseline i luga o lima e galue i le faiga lava lea e tasi e vaevae ai le lipid.
Laasaga 2: Fa'amulumulu ma fa'a'ese'ese i le fufulu ipu e tipi ga'o¶
O le taimi lava e faʻamavae ai le capsaicin i totonu o le vaega o le suauu kuka i ou lima, e tatau ona e aveese atoa le suauu:
- A aunoa ma le fufuluina muamua, sasaa le tele o le fasimoli fufulu ipu e tipi ai ga'o tele (e le o le fasimoli lima susu) tuusa'o i luga o ou lima ua ufiufi suauu.
- Oomi fa'atasi ou lima ma le malosi mo le 45 sekone ina ia fa'apipi'i e le micelles le suau'u kuka e tumu i le capsaicin.
- Fa'aaoga se pulumu malu po'o se tulimanu o se ie taele e olo lemu i lalo o atigilima ma fa'ata'amilo ile kutikula.
- Fufulu mae'ae'a i lalo ole vai malūlū ile paipa ('aua ne'i vevela po'o se vai mafanafana, e matala ai pupuni o le pa'u ma fa'agaoioi ai le ma'ale'ale.
TRPV1tali vevela). - ** Toe fai le ta'amilosaga o le suau'u ona sosoo ai lea ma le fasimoli fa'a 2 i le 3 taimi** se'ia uma le maseesee o luga.
Laasaga 3: Fa'amama le tiga loloto o le neura o le pa'u pe a uma ona fufulu¶
Afai e te tipiina pepa mo le 20 minute a'o le'i lagonaina le mu, o nisi mole o le capsaicin ua uma ona alu atu i tua atu o le pa'u mate pito i fafo (stratum corneum) agai atu i pito neura ola e le mafai ona oo i ai le fasimoli. O le taimi lava e fufulu ese ai le suauʻu i luga, faʻaaoga auala faʻatatau e faʻafilemu ai le fana TRPV1 talitali:
- O le Cold Casein Dairy Soak: Liligi le aisa malulu susu atoa o le povi, afa ma le afa, poo le kulimi sasa i totonu o se tamai pesini (pe fa'apipi'i se vaega mafiafia o le yogurt Eleni ga'o malulu atoa po o le kulimi oona i luga o ou lima). Casein o se phosphoprotein lea e siosiomia ai ga'o ga'o i le susu; e fusifusia mau i mole o totoe o le capsaicin i pores pito i luga o le paʻu ae o le malulu malulu e tuleia ai le vevela o le paʻu i lalo ole 30-tikeri-Celsius.
TRPV1fa'afana. - Aisea e tatau ai ona e malolo taamilo mai le vai aisa: O le uuina o ou lima i le vai aisa po o le susu malulu e taofia ai le mu toetoe lava a vave ona taofi le paʻu i lalo ole 25 tikeri Celsius (77 tikeri Fahrenheit) e tapunia faaletino ai le
TRPV1faitotoa alavai ion. Ae peitai, o le taimi lava e te toso ese ai ou lima mai le ipu malulu ma faamafanafanaina e lou tino le paʻu i luga atu o le 30 tikeri Celsius, e toe gogolo le tiga. Aua ne'i fa'asusu pea ou lima i le vai aisa pe uu ni pusa aisa e sili atu i le 10 minute i le taimi, pe e mafai ona e fa'atupu ai le vasoconstriction ma le aisa (manu'a malulu e le malulu). Fa'asusu mo le 10 minute, aveese ma pati fa'amago mo le 10 minute i luma o se ili eletise malulu, ma toe fai. - Lidocaine Topical (4% Over-the-Counter Anesthetic Cream poʻo Gel): A uma loa ona fufulu ou lima e aunoa ma le suauʻu i luga o le eleele ma mago, faʻaaoga se faʻataʻitaʻiga ** 4 pasene lidocaine mu gel poʻo kulimi** poloka ala o le sodium i luga o neura C-fiber, taofi le faailo o le tiga mai le alu atu i luga o le vaʻa. (Manatua: Topical hydrocortisone steroid cream e itiiti lava sona aafiaga vave i tiga capsaicin ogaoga ona o le tiga e faʻaosoina e ala i le faʻagaoioia o le ion-channel nai lo le histamine poʻo le faʻamaʻi masani puipuia.)
O le mailei e teu ai atigilima e 24 itula
Keratin i atigilima o le tagata ma le tamai pa'u gaugau i lalo o le fao (le hyponychium) mitiia ma maile ai le suauu capsaicin ma'a'a. E tusa lava pe ua le toe mu ou alofilima, e lava le capsaicin malosi e mafai ona taofiofia i lalo o ou fao mo le 24 i le 36 itula e mafua ai se mu tuga o le kone po o le itutino i le taeao e sosoo ai pe a tuʻu i tioata faʻafesoʻotaʻi poʻo le faʻaogaina o le faletaele. A mae'a so'o se so'o mamafa, fai totigilima nitrile pe a mana'omia lou tagofia o tioata fa'afeso'ota'i ile isi 24 itula.
Fa'alavelave fa'afuase'i mo le pepa chili po'o le capsaicin i mata¶
O le pa'i fa'afuase'i i lou mata pe'a uma ona tago i pepa vevela, po'o le fa'afefeteina i le puao o le chili mist po'o le oleoresin capsicum (OC), e mafua ai le ma'ema'e fa'afuase'i ole laumata (blepharospasm), masae tele, mūmū fa'atasi, ma le tiga o le mu.
1. Aveese vave tioata fa'afeso'ota'i¶
Afai e te fai tioata fa'afeso'ota'i, fufulu vave ou lima i le fasimoli ipu (pe iai se fesoasoani e le'i pisia e fesoasoani ia te oe) ma toso ese loa le tioata fa'afeso'ota'i mai ou mata.
- ** Lafoa'i mata tioata vaivai o le hydrogel po'o le silicone-hydrogel fa'afeso'ota'i**: O tioata fa'afeso'ota'i vaivai o ni omomi polymer po'o e mitiia le suau'u hydrophobic capsaicin i totonu o latou matrix. E leai se vaifofo fa'amama tioata fa'afeso'ota'i aiga e mafai ona aveese le capsaicin o lo'o a'afia mai se tioata vaivai; toe tu'u lena tioata i lou mata i aso mulimuli ane o le a toe mu ai lau mata. To'ai tioata vaivai ua faaleagaina i le lapisi.
- Mata'i gas-permeable (RGP) mata: E mafai ona fa'amamā fa'apolofesa tioata fa'ama'a'a fa'apitoa e se foma'i mata, e ui e mana'omia le fa'amamaina mae'ae'a a'o le'i toe fa'aoga.
2. Fa'asusu i le masima mama po'o le vai malulu mo le 15 minute¶
E ui lava e le fa'afefeteina e le vai le capsaicin i kemikolo, o le fa'amulumulu fa'ainisinia maualuga o le tulaga lea o le tausiga o mata ona e le mafai e le kone ona fa'apalepale i so'oisa lipid po'o vaila'au mama. Va'ai a matou ta'iala ile manu'a mata ma mu tuga ma le fufuluina o vailaau mo le fa'asusuina:
- Fa'amau i luga o se faatanoa pe laa i totonu o se ta'ele malulu. Fa'asaga i autafa lou ulu ina ia maualalo ifo le mata ua a'afia nai lo le mata e le'i a'afia (taofia le vai tafe mai le fufuluina o le suauu chili i luga o le alalaupapa o lou isu i lou mata lelei).
- Talu ai ona o le capsaicin e fa'aoso ai le mata'utia o le mata'i (blepharospasm), fa'aaoga lou limamatua ma lou tamatamai lima (ufi i se mea mama mama pe afai o lo'o iai pea le suāu'u chili i ou tamatama'ilima) e fa'amama lautele laumata mata e lua.
- Liligi le vai fufulu mata masima isotonic, sua o le fale fufulu mata faapisinisi, po o se vai paipa mālūlū mālūlū i luga o le alalaupapa o le isu ina ia tafe solo i luga o le mata mata mai le tulimanu pito i totonu (medial canthus) i tua atu o le malumalu i fafo mo le atoa 15 minute.
- Fa'asolo lau polo mata i luga, lalo, agavale, ma taumatau fa'aauau i le taimi o le fufulu ina ia fufulu i fafo i le vai le pito i luga ma le pito i lalo o le conjunctival fornics (o taga loloto i tua o laumata).
3. Fufulu fulufulu mata ma fulufulu mata ile Shampoo Pepe e Sa'o Loimata¶
O le taimi lava e te fa'asusu ai le mata mata mata mo le 15 minute i le vai po'o le saline, e masani lava ona pipii i mata'u mata ma pito laumata, fufulu mata i taimi uma e te emo ai.
- Moiini malie ou mata (aua le oomi mau).
- Tu'u sina mataua itiiti o le ** shampoo pepe e leai ni loimata** (po'o se fa'amama fa'amatamata fa'apitoa fa'apisinisi) i luga o se ie mama po'o se ie taele mama.
- Solo lemu i luga o fulufulu mata tapuni ma laumata e faʻafefe ai le suauʻu totoe i luga o lauulu lauulu, ona fufulu lelei lea i le vai malulu mo le isi 2 minute aʻo leʻi pupula ou mata.
- Nofo i luma o se ili malulu ma emo vave; o le fa'asao o loimata i fafo e fa'amalieina ai le iona ma fa'avave ai le toe fa'aleleia.
4. Fu'a mumu e mana'omia vave su'esu'ega o le mata¶
Saili vave togafitiga faafoma'i ile matagaluega o fa'alavelave fa'afuase'i po'o le foma'i mata/ophthalmologist pe a iai nisi o fa'a'ailoga o lo'o taua i lalo e silia ma le 2 itula pe a mae'a le fa'asusuina:
- Va'ai fa'agesegese faifaipea, fa'ata'amilo i moli, po'o le fa'aitiitia o le va'ai.
- O se lagona e pei o se mea ma'ai ma'ai o lo'o sasaina le mata i taimi uma e te emo ai (e ono ta'u mai ai se fasi fatu chili o lo'o taofia i lalo o le laumata pito i luga po'o se fa'a'i epithelial epithelial abrasion e mafua mai i le olo o ou mata i le taimi muamua o le atuatuvale).
- Purulent (samasama po'o le lanu meamata) o lo'o tafe mai mata po'o le fula tele i le aso e soso'o ai.
Fa'ate'a fa'afuase'i ga'o, mucosal, po'o foliga mu¶
O le alu i le faleta'ele a'o le'i iloa o lo'o ufiufi ou lima i le jalapeño po'o le suau'u habanero o se tasi lea o fa'alavelave fa'afuase'i umukuka e sili ona taatele ma tiga ona o le mucosal tissue e leai se mafiafia puipuia o le keratin layer.
- Aua le fufuluina le mucosa ma'ale'ale i le ava malosi, pisapisa, po'o le fasimoli ipu malo: Aua ne'i fa'aulu le ava malosi, acetone, po'o le fufulu ipu fa'ato'a i le mucosa o le itutinosa, ala o le isu, po'o laugutu, ona o nei solvent e mafua ai le fa'a'i'i tele o vaila'au manifinifi.
- ** Fa'aaoga vave se komi susu malulu**: Fa'asusu se ie taele mama i le susu atoa ma le aisa po'o le fa'apipi'i o se vaega mafiafia o le yogurt ga'o mālūlū, manino, e le'i fa'amalieina po'o le kulimi oona sa'o i luga o le mucosal po'o le itu o foliga. Tuu i totonu mo le 5 i le 10 minute ina ia faʻafefeteina e le gaʻo susu ma le casein le capsaicin luga aʻo taofi le malulu malulu.
TRPV1fana. - Fa'amama le suāu'u fa'amama: Ta'ele lemu le vaega i se fugala'au ua fa'asusu i le suāu'u olive mama, suau'u popo, po'o le suāu'u pepe minerale e fa'amuta ai le capsaicin o totoe, ona fufulu lemu lea i se ta'ele mālū e fa'aaoga ai se fufulu vai mama, leai se manogi po'o pepe shampoo.
Fa'amalologa tuga o gutu, laugutu, ma le fa'a'i mu pe a uma ona 'ai pepa vevela tele¶
A 'ai se pepa chili fa'afuase'i po'o sosi vevela e mafua ai le mu tiga o le gutu, laulaufaiva, ma le esophageal:
| Mea'ai masani a Aiga po'o Mea'ai | Lelei e faasaga i le Capsaicin Oral | Faiga Fa'asaienisi |
|---|---|---|
| Asa-Malili Sususu atoa, Yogurt Ga'o atoa, Kefir, Kulimi Oona, po'o Aisakulimi | Tili maualuga le aoga | O le susu casein porotini e si'osi'omia ai mole mole o le capsaicin e le polar e pei o se vaila'au ma aveese mai le gagana. TRPV1 talitali, a'o ga'o susu e fa'amavae ole oleoresin maua fua ma le vevela malulu tapunia ala vevela. |
| ** Sugar Granulated, Honey, poʻo le pata pinati e maualuga le gaʻo** | Maua maualuga | O le sipuni o le suka matutu mamago o lo'o uu i luga o le laulaufaiva e mitiia ai le suau'u i luga o le eleele ma maua ai le fa'aosofia o le tofo suamalie; O le pata pinati e maua ai se atigi lipid mafiafia. |
| Alaoa masoa, Araisa Pa'epa'e ausa, po'o Totillas Saga | Tolo'o lelei | E galue e pei o se omomi mago masini e fufulu ai suau'u matāua mai le papillae o le laulaufaiva e aunoa ma le sosolo i lalo o le fa'a'i. |
| Pia, Uaina, po'o le Soda Kaona | ** Le lelei le aoga (Masa ona leaga mu)** | O pia masani o le 90 i le 95 pasene le vai ma na o le 4 i le 6 pasene le ethanol (e matua vaivai lava e faʻafefe ai le capsaicin), ae o le carbonation (CO2) fa'atupu ai le ga'o kaponi e fa'aosofia ai ala tiga e lagona ai le ga'o (ASICs ma TRPV1) i luga o le laulaufaiva. |
| Suavai masani po'o meainu vevela | Le aoga / Fa'afeagai | O le vai manino e sosolo ai le suau'u pepa hydrophobic i le gutu atoa ma tua o le fa'a'i; mea inu mafanafana e siitia ai le vevela o le tino i luga a'e o le TRPV1 fa'afana. |
- O le Swish-and-Spit Dairy Method: Uu sina gutu o le susu atoa malulu, kulimi oona, po'o le aisa kulimi liusuavai. Liliu malosi i lou laulaufaiva, aulamu, ma alafau mo le 20 i le 30 sekone ina ia maua e le casein ma le ga'o susu le suauu capsaicin maua fua, ona feanu lea i totonu o le pusa nai lo le foloina uma o le vai e tumu pepa i totonu o lou manava (lea e fesoasoani e taofia ai le tuai o le manava o le manava po o le "capsaicin cramps").
- Mata'i i le ma'i o le uaea leo (Laryngospasm): Afai e manavaina e se tasi le pauta pepa aitu mama'i pe titina a'o foloina le suāu'u chili vevela, o le sausau fa'afuase'i o le capsaicin i luga o le larynx e mafai ona fa'atupu ai le laryngospasm, lea e tapuni ai le uaea leo mo le 20 i le 60 sekone. Faatonu le tagata e nofo filemu, nofo i luga, fa'asaga teisi lona auvae i luma, ma sogisogi lemu i lona isu ("sniffing a fuga") nai lo le manava malosi i lona gutu, ona manava lea i fafo i laugutu ua mapu seia malolo le leo.
Puipuiga: saogalemu umukuka pe a fetagofi ai chili vevela¶
Ave'ese le mu atoa o le lima ma le mata o Hunan e ala i le togafitia o chili vevela e pei o se su'esu'ega lipid su'esu'e:
- Fa'aofu totigilima nitrile (e le o le vinyl manifinifi po'o le latex): Pores microscopic i latex pa'u matala ma vinyl tautua mea'ai e mafai ai ona sosolo atu mole mole o le capsaicin i lou pa'u i totonu ole 10 i le 15 minute pe a tagofia habaneros po'o pepa vevela tele. Fai i taimi uma totigilima nitrile su'ega po'o totigilima umukuka, ma 'ese'ese totonu ma fafo a'o le'i pa'i i au matatioata, telefoni, po'o au paipa.
- Su'u ou lima a'o le'i tipiina pe afai e leai ni totigilima: Afai e tatau ona e tipiina pepa vevela e aunoa ma totigilima, olo se ata manifinifi o le suāu'u olive po'o le suāu'u fualaau faisua i luga o ou lima mago a'o le'i pa'i i pepa. O le mea lea e mua'i fa'asusu ai pu o lou pa'u i le suāu'u kuka mama ina ia le mafai ai e le capsaicin ona ulu loloto, ma fa'afaigofie ai le fasimoli mulimuli ane.
- Aua ne'i tao, sua, pe fa'afefiloi pepa vevela tele i totonu o le umukuka e le'i fa'afefe: Tu'u le habanero po'o le pepa aitu i luga o se apa u'amea vevela vevela po'o le fa'afefiloi i totonu o se mea'ai saosaoa ma vai vevela e fa'asua ai le capsaicin i luga o le ea, liliu lau umukuka i se potu fa'alelei o loimata e mafua ai le tale ma le pepe i totonu o le fale. tagata e maua i le sela). Fa'aola le fa'amalo i fafo e fa'amalo ai fa'amalama i luga o fa'amalama matala, ma fa'amalie sosi vevela fa'afefiloi a'o le'i si'iina le tapuni fa'afefiloi.
- ** Fufulu naifi ma laupapa tipi i le fasimoli ipu ma vai mālū**: O le fufuluina o se laupapa e ufiufi ai le chili i le vai vevela e asu ai le capsaicin i ou foliga. Fufulu muamua le laupapa ma le naifi i le fasimoli ipu ga'o ma le vai mālū a'o le'i tu'u i totonu o se masini fufulu ipu.
Fai se kosi fesoasoani muamua
O le lesitalaina i se vasega fesoasoani muamua faʻamaonia e ala i le Koluse Mumu, St John Ambulance, poʻo lau 'auʻaunaga faʻafomaʻi faʻafuaseʻi i le lotoifale e fausia ai le talitonuga faʻapitoa i le puleaina o vailaʻau mata, mu, ma faʻalavelave faʻafuaseʻi i le ea i le fale.
Fesili e fai soo¶
Why do my hands feel like they are burning over an open flame hours after cutting jalapeño or habanero peppers, even though there are no blisters?
Chili peppers contain capsaicin, an oily compound that binds directly to a specialized nerve receptor in human skin called TRPV1. Under normal conditions, the TRPV1 gate only opens when your skin touches something hotter than 43 degrees Celsius (109.4 degrees Fahrenheit), sending an urgent "fire/thermal burn" alarm to your brain. When capsaicin locks onto that receptor, it tricks the nerve into firing continuously at normal body temperature and lowers the heat threshold below 30 degrees Celsius (86 degrees Fahrenheit). Because the nerve is sending a false alarm rather than actual heat destroying cells, you experience agonizing burning pain and redness without true tissue blistering or scarring.
Why doesn't washing my hands with plain soap and warm water stop a chili pepper burn?
Capsaicin is a hydrophobic (water-repelling), fat-soluble molecule that dissolves poorly in water and regular mild hand soap, and using warm or hot water actually worsens the pain by opening your skin pores and heating the sensitized TRPV1 nerve receptors. To strip capsaicin off your hands, you must first rub a lipid solvent like vegetable oil, olive oil, or rubbing alcohol over your skin for 60 seconds to dissolve the pepper resin, and then scrub with a strong grease-cutting liquid dish detergent and cool water to wash the oil-capsaicin mixture down the drain.
Is it safe to flush my eyes with milk or liquid antacid if I accidentally rub chili pepper in them?
No, you should never pour milk, cooking oil, rubbing alcohol, dish soap, or liquid antacids into your eyes. While police street medics occasionally use diluted sterile water-and-antacid sprays externally on skin after tear gas exposure, household milk and food liquids are not sterile and can introduce dangerous bacteria into an irritated cornea, while alcohol and soap chemically damage the delicate surface cells of the eye. Always remove contact lenses immediately and flush the open eye continuously for 15 minutes using only sterile saline eye wash or a gentle stream of cool clean tap water.
Can I clean and reuse my soft contact lenses after getting chili pepper oil in my eyes?
No. Soft hydrogel and silicone-hydrogel contact lenses absorb fat-soluble capsaicin oil deep into their microscopic plastic pores. Standard multipurpose or hydrogen peroxide contact lens solutions cannot extract absorbed capsaicin oil out of a soft lens, meaning the lens will immediately re-burn your cornea the moment you put it back in your eye. Always throw away contaminated soft contact lenses, wash your lens storage case thoroughly with dish soap and hot water (or replace the case), and insert a fresh pair only after your eye redness and pain have completely resolved.
Why does the burning pain on my fingers immediately return the second I take my hands out of a bowl of ice water?
Capsaicin lowers the thermal activation point of your skin's TRPV1 pain receptors to roughly 28 to 30 degrees Celsius (82 to 86 degrees Fahrenheit). When you submerge your hands in ice water or cold milk, the cold lowers your skin temperature below that threshold and temporarily forces the ion channel gates shut, giving instant relief. However, cold water does not remove the capsaicin molecules already bound deep inside the skin; as soon as you pull your hands out of the bowl, your natural blood flow warms your fingers back up to 33 to 37 degrees Celsius, reopening the receptors. Take 10-minute breaks between cold soaks using an electric fan and apply 4 percent over-the-counter lidocaine cream to numb the nerves directly.
Why did latex kitchen gloves fail to protect my hands when chopping habanero or ghost peppers?
Natural rubber latex and loose polyethylene or vinyl food-service gloves contain microscopic molecular gaps that hydrophobic capsaicin oil can permeate through within 10 to 15 minutes of direct contact with high-Scoville pepper oils. Whenever you are deseeding or chopping extra-hot or super-hot chilies, wear disposable nitrile gloves, which offer superior chemical resistance against non-polar oils and resins.
Punavai ua siaki¶
- Pulea oona / Nofoaga Autu oona a Amerika (Amerika): * Capsaicin ma le Pepa vevela Faʻataʻitaʻiga: Faʻamama le Faʻamaʻi ("Hunan Lima"), Faʻamaʻi Mata, ma Taʻiala Fesoasoani Taugutu *.
- American Academy of Ophthalmology (AAO, Iunaite Setete): Fa'alavelave Fa'afuase'i o Va'aiga Mata'utia ma Oleoresin Capsicum (Pepa Su'u / Su'u Chili) Fa'aaliga.
- Inisetiute a le Atunu'u mo le Saogalemu ma le Soifua Maloloina / Nofoaga Autu mo Fa'ama'i ma Puipuiga (NIOSH / CDC, Iunaite Setete): * Fa'afeso'ota'i Galuega Dermatitis ma Mucous Membrane Irritation mai Capsaicinoids*.
- Au'aunaga Fa'alesoifua maloloina a le Atunu'u (NHS, United Kingdom): * Fua Mata o Mata ma Feso'ota'iga Tu'i Pa'u Fesoasoani Muamua *.
- Caterina, M. J., Schumacher, M. A., Tominaga, M., et al. (Iunivesite o Kalefonia, San Francisco / Natura, Iunaite Setete): *O le Capsaicin Receptor: A Heat-Activated Ion Channel (
TRPV1) i le Ala Tiga *.