Jafe-jafe Ostomie: Stoma ischémique bu ñuul wala violet, prolapse bu metti, ak ñàkk ndox ci Ileostomie¶

Ostomie bu mbàq yi (colostomie, ileostomie, wala urostomie) dafay indi benn loop bu sell wala njeexitalu mbàq yi ci biir biir bi suko defee mbalit mi mëna dem ci sac bi nekk ci biti. Ndax stoma mooy mucosal bi nekk ci biir mbàq yi, amul benn der bu koy aar ci biti, te dafay wéeru ci arteri mesenteric yu am doole yiy jaar ci tunnel bu dëgër bi ci biir sidit bi. Su stoma bi soppeeku violet bu lëndëm, maroŋ bu ñuul, wala ñuul, dafay newwi ba keroog ñu koy gëdd ci ringu wafer plastik bi, telescope yi génne ci biir bi ak metit wu metti, wala mu tuuru lu ëpp 1,500 ba 2,000 mililitër (1.5 ba 2 litir) ndox ca bis bu nekk, nimero paj mu jamp wala nga dem ci paj mu jamp ci saasi. Ngir am paj mu jamp ci biir ak ci ndox, xoolal mbàq yiy tëju, hernie buñ laxasu, ak volvulus, ischemie mesenterik bu metti ak infark bu mbàq, ak dangar ci lekk, gastroenterite bu metti, ak ñàkk ndox ci yaram.

Xam ni ñuy saytoo melo ak tàngooru stoma, kañ lañu wara dagg ci saasi benn wafer bariyeer der bu tëju, ni ñuy jëfandikoo suukër granule bu waw ngir wàññi stoma bu edematous bu prolapse ci osmosis bi ñuy tëdd, ak lu tax naan ndox mu sell dafay yokk dehydration both malaad bi mën na ileostove dundu.

Defal lii leegi¶

1. Xool melo stoma bi ci saasi, nga dindi ko wala nga xool ci poos bu leer. Stoma bu wér mooy xonk bu yànj wala rose bu xóot, xawa tooy, melax, tàng (muy nuru biir sa lex). Sudee stoma bi dafa ** dóomu taal bu lewet, baxa bu am ay rëdd, violet bu lëndëm, maron, wala ñuul bu lëndëm**, wala mu sedd ba noppi waw/dafay jeex ci baraam bu am gant, deret jiy jaar ci arteri yi dafay dagg (** ischemie stoma wala necrose**). Woowal sa nimero urgence bi la gëna jege (911 ci Etats Unis/Canada, 112 ci EU, 999 ci UK) ngir ñu jàngat la ci saasi.
2. Sudee stoma bi dafay newwi wala dafay xool ci biti (prolapse), dindil wafer bu dëgër bi wala nga dagg barrier bi gëna yaatu ci saasi. Bul musa bàyyi wafer convexe bu dëgër, flange plastik buy tëju, wala barrière der buñ dagg bu baax ci wetu stoma bu newwi wala buy prolapse. Bague plastik bu dëgër bi dafay nuru tourniquet bu wër mbàq mi, di tënk sidit yi ak arteri yi ci diir bu gàtt. Xollil wafer bi yépp ci biir bi (wala nga soppi ci poos bu mag bu am benn piyees buy drene, nga dagg pax mi 3 ba 6 milimetre [0.12 ba 0.25 pouces] gëna yaatu stoma bi newwi).
3. **Soo amee stoma bu rose bu amul benn jafe-jafe, fexeel malaad bi tëdd ci ginaawam, nga teg ci stoma bi suukër bu weex bu waw. ** Sudee ab mbàq bu rose bu gudd te tàng dafa telescope ci biir stoma bi te du am metit wu metti wala melo bu ñuul, nga tëral malaad bi ci suufu pressure bu woyof ak k mbusu sedd bu xawa tooy wala paketu glaas nga laxas ko ci sarbet ci kaw mbuus mi ci diiru 10 simili, wala nga sotti ½ ba 1 kaasu sucrose granule bu weex bu waw (suukër bu taabal) ci kaw mucosa bu tooy bi feeñ ci diiru 15 ba 20 simili. Suukër siñ dajale dafay dindi ndox mi ci biir mbàq yi jaare ko ci osmose (manœuvre de réduction osmotique de Desai), muy wàññi stoma bi suko defee mu dellu ci biir boppam.
4. **Sudee ileostomie bi dafa weesu 1,500 ba 2,000 mL (1,5 ba 2 litre) ci diiru 24 waxtu, TAXAL di naan ndox mu amul lenn, ataaya, wala ndoxu fruit yu neex, nga soppi ci saasi ci ndox mu bari sodium, di naan ndox mu bari sodium. ndox wala bikarbonaat bu saf suukër flush sodium bu gëna bari ak ndox ci sac ostomy, gaaw choc hypovolemic ak insuffisance rein. Naanal ORS bu am osmolarite bu wàññeeku bu Mbootaayu Wérgi-yaram ci Àdduna (OMS) wala solution electrolyte St. Mark buñ defaree seen bopp (am ratios yu dëggu yu xorom, bikarbonaat de soude, ak glucose ci 1 litre ndox).
5. Xool ndax stoma bi dafa tëju bu baax, boole ci metit wi ci biir bi ak waccu. Sudee ileostomie bi génnewul benn ndox wala gaz ci diiru 4 ba 6 waxtu (wala colostomie bi génnewul dara ci diiru 24 ba 48 waxtu ci wetu ay vague yu metti yuy metti ci biir bi), abdominale bu newwi wala waccu dindil wafer bi, nga may malaad bi mu bàyyeeku ci sangu bu tàng wala mu tëdd ci wóom, nga dem ci saalu paj mu jamp mi. Bul musa naan laxatif ndax danga jàpp ni stoma bi dafa fatt.
6. Xaaral deret jiy bawoo ci kaw mucosa bi ak pressure bu woyof, wala nga dem hopitaal ngir hemorragie variceale stomale bu xóot. Deret ju xonk bu leer sooy fomp stoma bi lu jaadu la; waaye sudee deret ji dafay gaawa tuuru wala fees ci saak bi (espesialeman ci malaad yi am cirrhose hépatique ak varices parastomales), dangay tëye kompres bu sedd wala gaze buñ xooj ci spray oxymetazoline bu dëgër ci barab bi deret ji di nàcci, nga woo serwiisu paj mu jamp.

Garab dogal: triage urgent ostomie¶

flowchart TD
    A["Ostomie Urgence (Ileostomie, Kolostomie, wala Urostomie)"] --> B{"Saytu melo stoma bi ak melokaanam"}
    B -->|"ñuul, violet bu lëndëm, dóomu-taal ardoise, sedd, wala waw"| C["ISCHÉMIE / NECROSIS STOMA ACUTE: Dindil wafer bu tafu ci saasi"]
    C --> D["Fexeel ba malaad bi nekk NPO (amul dara ci gémmiñ) te woo EMS ngir ñu saytu ko ci anam wu gaaw"]
    B -->|"Stoma buñu xool ci diggante 5 ba 20 cm (Dafay génn)"| E{"Ndax butit bi dafa rose/tàng wala ñuul/metit?"}
    E -->|"Violet bu ñuul/bu ñuul, biir bu dëgër, wala metit wu metti"| C
    E -->|"Beefy xonk/rose, nooy, te du metti"| F["Dindil wafer/flange bu dëgër bi ci saasi suko defee bague bi du mëna tënk base bi"]
    F --> G["Teral malaad bi ci ginaaw + sotti suukër bu weex bu waw ci kaw stoma bi 20 simili"]
    B -->|"Ndox muy génne > 1,500 ba 2,000 mL/bis + miir/saw bu ñuul"| H["DEHIDRATION STOMA BU YÀGG: Dakkal naan ndox mu sell ak naan yu saf suukër"]
    H --> I["Naanal St. Mark wala OMS ngir indi ndox ci gémmiñ; Demal ci ER sudee danga am miir, kramp wala oligurie"]
    B -->|"ba 6 waxtu (ileostomie) + kramp/waccu"| J["STOMA AKUT: Def ci wafer bu gëna yaatu, bul naan dara sudee dangay waccu, BUUL laxatif"]
    J --> K["Jéemal sangu bu tàng nga tëdd ci wóom ba ci dënn bi; Demal ci ER ngir dekompresioŋ bu woyof ci kateter bi"]

Gitu melo stoma: wuutale mucosa bu wér ak ischemie ak nekrose arteriyel¶

Ndax mucosa bu mbàq yi amul der bu nekk ci biti (stratum corneum), lalu kapilaar bi mën nañu ko gis ak bët. Saytu melo stoma mooy anam wi gëna gaaw ngir xam ni deret ji di daw ci mesenteric.

Lu waral ischemie stoma di am¶

Su chirurgien bi defaree ileostomie wala colostomie, dañuy jël benn loop wala catu mbàq yi ànd ci deret mesenteric bi am formu fan, ñu génne ko ci benn ubbite buñ defar ci chirurgie (trephine) ci sidit rectus abdominis, fascia, ak der. Deret jiy jaar ci stoma bi mën na ñàkk ndax ñeenti mbir:

1. Tension mesenterique bu teel ginaaw paj mi wala trombose artérielle (24 ba 72 waxtu yu njëkk ginaaw paj mi): Sudee mesenterik bi dafa tàllal bu baax, dañu koy xaw (volvulus), wala ñu tëj ko ci newwi abdomen bi ginaaw biñu ko paré, wala sudee tension bi wàññeeku (hypotension) ak garabi vasopresseur yi dañuy xiifloo arteri splanchnic yi, catu distal bu stoma bi dafay ñàkk perfusion.
2. Njàqare mekanik ci ubbite bu ndaw: Stoma dafay newwi ci boppam ci 6 ba 8 ayu-bis yi njëkk ginaaw biñu ko paré, te itam dafay newwi ci diir bu gàtt su amee gastroenterite, prolapse, wala obstruction bu mbàq yi. Sudee malaad bi wéy di jëfandikoo wafer barrière der buñu dagg bu njëkk, te leegi mingi gëna ndaw ci diametre stoma bi, hydrocolloid bu dëgër bi wala bague couplage plastik bi dafay dagg ci suufu stoma bi melni band kawsu.
3. Hernie parastomale incarcérée: Benn loop bu mbàq yi dafay jaar ci wetu stoma bi jaare ko ci ubbite fascial bi dem ci grees bi nekk ci suufu der bi, daal di tëju ba noppi xawa laxasu.
4. Tromboembolisme systémique wala ischémie mesenterique budul tëju: Ginaaw ci dundu, fibrillation atriale, insuffisance cardiaque bu metti, wala dissection aortique mën nañu tëj arterie mesenterique bi gëna kawe wala bi gëna suufe (xoolal iskemi mesenterik bu tar).

Nekrose stoma bu kaw (ci kaw-fascia) ak bu xóot (ci suuf-fascia)¶

Su chirurgien urgent yi xoolee stoma bu ñuul wala bu ñuul, li gëna am solo ci anatomie bi mooy fascia rectus anterior (sidit bu dëgër bi am fibre bu toog 2 ba 4 centimètre [0.8 ba 1.5 pouces] ci suufu der bi):

• Ischemie mucosale superficielle (bu tëju ci kaw fascia bi): Catu stoma bi génn ci bitti sidit abdomen bi kese mooy lëndëm wala lëndëm, waaye mbàq mi gëna xóot ci biir tunnel sidit bi dafay des rose. Cas yooyu dañuy faral di wàññi couche dead bi ci biti ba noppi wér suñu ko xoolee bu baax (dingam ci dañuy faral di am stenose stomale wala narrowing).
• ** Nekrose transmural bu xóot (muy dem ci suufu fascia bi dem ci bërëbu peritoneal bi): ** Sudee melo bu ñuul, violet, wala dóomu-taal bi dafa gëna xóot niveau fascial bi ci biir biir bi, biir bi dafay gaawa bënn ba noppi tuuru mbàq yi ci biir biir bi, te loolu dafay laaj ñu génn ci peritoneal bi. laparotomi ak xoolaat stoma.

Test-tube ("tube de verre") saytu leeral bi ñuy jëfandikoo ci ER¶

Ci bànxaasu paj mu jamp mi, doktër yi dañuy lubrifie ndànk benn tub bu leer buy jël deret (Vacutainer), barigo seringe plastik bu leer, wala speculum anoscope/otoscope xale, nga dugal ko 3 ba 5 santimet (1.2 ba 2 pouces) ci biir lumen stoma bi, nga leeralal làmp bu leer ci wetu tube bi. Sudee mucosa bi ci biir dafa nekk rose bu yànj 1 centimètre ci suufu arbre bi, ischemie bi dafa nekk ci kaw. Sudee mucosa bi des na ñuul bu lëndëm, dóomu-taal, wala violet ci suufu niveau fascia abdominale bi, dañuy yóbbu malaad bi ci saalu opération bi ci saasi. Bu leen musa dugal tube weer wala mbir yu ñaw ci biir stoma ci kër gi; Bàyyileen saytu biir ci doktër yiy jàppale paj mu jamp.

Prolapse stoma ak suukër ci taabal ci kër gi (wàññi osmotik) manœuvre¶

Stoma prolapse dafay am su benn wàll bu mat sëkk ci mbàq yi (telescope yi ci biir boppam) daal di gliise ci biti jaare ko ci stoma bi, daal di wéer ci bitti biir bi ni yaram ñay bu am guddaay bu tollu ci diggante 5 ba 25 centimètre (2 ba 10 pouces). Prolapse dafay gëna bari ci colostomie loop (espesialeman colostomie loop transversal, fu limb distal "inactif" bi telescope ci biti) ak ileostomie yu jeex su pression abdominale bi yéegee ndax sëqët, yéeg lu diis, jooy ci xale ba, wala yaram wu ëpp.

Lu waral stoma bu prolapse tëju ci bitti yaram wi¶

Su 10 ba 15 santimet (4 ba 6 pouce) ci mbàq yi génnee ci ringu fascial bu sew bi ci biir abdomen bi, ringu sidit bu dëgër bi ak wafer ostomie plastik bi dañuy gëna xëcc sidit mesenteric yu am pression bu woyof, ci noonu la arteri yu am pression bu kawe di wéy di pompe deret ji ci biir mbàq mi génn. Fluid bi dafay gaawa jaar ci biir tisu mucosal yi (ëdem interstitiel). Ci diir bu weesuwul 30 ba 60 simili, mbàq mi dafay newwi ba yegg ñaar wala ñetti yoon gëna yaatuwaayam, mu nekk lu gëna graas ba noppi nekk lu am ndox mu mënatul dellu ci pax mi ci biir biir bi. Suñu ko bàyyeewul, newwi gi dafay mujjee yàq arteri yi, mu soppi prolapse bu rose bu baax nekk gangrene, urgence chirurgikaal buy tënk.

Jéego-ci-jéego wàññi kër jëfandikoo njuréefi suukër granule bu Desai¶

Sudee stoma bi dafa rose wala xonk, tàng, nooy, te du indi metit wu metti ci biir bi, mën nga jëfandikoo terapi osmotik buñ miin ci hopitaal bi ci sa kër, booy amaale evaluation médical:

1. Xollil wafer biy tënk wala nga tijji poos bi am ñaari piyees ci saasi. Sudee flange plastik bi wala pax hydrocolloid bi dafay gas ci suufu mbàq mi, dindil wafer bi ndànk ci der bi suko defee suufu stoma bi baña tënk.
2. Teral malaad bi ci ginaawam (supine). Tegal leen benn njegenaay ci suufu seeni wóom suko defee sisiti biir yi bàyyeeku te dooley suuf si bàyyi mbàq yi wàcci.
3. Sotti suukër granule bu weex bu waw (sucrose) ci kaw stoma bi yépp.
4. Sottil ½ ba 1 kaasu (100 ba 200 garaam) suukër granule bu weex bu waw ci kaw surfaasu mucosal bu tooy bi newwi ci mbàq mi, suko defee mu mbëkk lépp. (Bu leen jëfandikoo suukër poudre, ndax amna amidon mboq, te bul njëkka diw suukër si ci ndox; dafa wara nekk kristal yu waw.)
5. Noo physique osmose di doxee: Mucosa bu newwi bi ci mbàq yi, membrane la buy dundal lu bari, mu fees dell ak ëdem hypotonic. Kristalu sukrose yu waw yi dañuy defar benn gradient osmotik bu hypertonic bu bari ci kaw surfaasu mucosal bi, di dindi ndox mi tëju ci biir mbàq yi newwi ci biir suukër si.
6. Xaaral 15 ba 20 simili nga tëye malaad bi. Suukër bu weex bu waw bi dafay seey nekk siro bu leer ndax ndox mi dafay tuuru ci biir stoma bi. Lu weesu 15 ba 20 simili, butit bu newwi bi dafay jeex, ba noppi di wàññeeku lu tollu ci 30 ba 50 pursaa ci diametre bi.
7. Nangu wàññiku ci saasi wala njiitu loxo bu dall bu woyof.
8. Lu ci bari, su ëdem bi wàññeekoo, malaad bi génnee ngelaw li tëdd, mbàq mi dajaloo dafay dellu ci biir biir bi ci boppam.
9. Sudee sa chirurgien wala infirmiye ostomie daf la ko njëkka sant, mën nga teg loxo bu plat bu am gant, lubrifiant buy seey ci ndox, nga teg ko ci catu distal bu stoma bi deflated, nga def ci tegtal bu woyof ci biir bi malaad bi di exhale. Bul musa tëye ak doole, bul musa dugal baraam ci biir mbàq yi, nga dakkal ci saasi soo amee metit wala lu lay tere.
10. Defalal ko pouch bu gëna mag te neexa jëfandikoo, ginaaw boo ko wàññi. Lenxalil siro suukër bi ak ndox mu nugg, nga fëgg der bi ko wër mu waw, ba noppi nga def pouch bu woyof buñ dagg mu méngoo ak stoma bi, am 2 ba 3 milimeet (0.1 pouces) ci yaatuwaayam. Jokkoo ak sa chirurgien wala sa infirmiye buy saytu gaañ-gaañu, ostomie ak tëye (WOC).

Dehydration bu bari ci ileostomie: lu tax ndox mu sell diko gëna yokk¶

Ndax butit bu mag bi (colon) mooy xëcci 1,000 ba 1,500 mililitër (1 ba 1,5 litir) ndox ak sodium bis bu nekk, malaad bi ñu defal colostomie dafay génne tabu bu demi-forme wala bu forme te risku ñàkk ndox ci yaramam daa néew. Waaye malaad bi am ileostomie (wala jejunostomie / syndrome bu mbàq mu gàtt) dafay romb wala dindi mbàq mi yépp.

Volume yiy génn ci ileostomie bu jaadu ak bu am loraange¶

• Ileostomie bu màgget bi war: 500 ba 1,200 mililitër (0.5 ba 1.2 litir) ci 24 waxtu yu ñu defaree flokon avoine bu dëll wala paste dentifrice (di bàyyi 4 ba 6 yoon ci bis bi).
• Stoma bu am génne gu bari (HOS) threshold: génne lu ëpp 1,500 mililitre (1.5 litre) ci 24 waxtu ci diiru ñaari fan, wala lu ëpp **2,000 mililitre (2 litre) ci benn water bu mat 24 waxtu wala 1 12+ yoon ci bis bi).

Fiiru cotransport sodium-glucose jejuno-ileal (Li waral ndox mu sell mi di génne xorom si)¶

Litir bu nekk ci ndox miy génn ci ileostomie amna lu tollu ci 90 ba 120 milimol (2000 ba 2700 miligaraam) ci sodium**, boole ci potassium, magnesium ak bikarbonaat.

Butit bu ndaw bi ci kaw wuute na ak butit bu ndaw bi (jejunum) amna ay junction yu dëgër yuy "senn" yu mënu naan ndox fileek sodium ak glucose bokku ñu dem ci biir membrane bi jaare ko ci protein **SGLT1 (Sodium-Glucose Linked Transporter 1).

• Liy xew su malaad ileostomie naan ndox mu sell, ataaya bu néew doole, kafe, bikarbonaat de soude, wala naan sport yuñ jaay: Ndox mu sell amna 0 mmol/L sodium, te naan sport yi ñuy faral di def (lu melni Gatorade wala Powerade) amul ludul 18 ba 20 mmol/L sodium ci biir. Su ndox mi néew sodium duggee ci jejunum bi, sodium bi dafay gaaw di tasaaroo ** ci deretu malaad bi dem ci lumen gut bi ** ngir méngale gradient osmotik bi, ba noppi volume ndox mi yépp boole ci sodium bi yaram wi génne dafay tuuru ci sac ileostomy bi 20 simili ci ginnaaw. Lu malaad bi di gëna mar, di gëna naan ndox mu sell, mooy gëna gaaw ñàkk ndox ci yaramam (secretoire net fluid loss).
• Liy xew suñu naanee ndoxu fruit yu neex, soda bu yàgg, wala shake nutritionel bu ndoxe: Suukër hyperosmolar dafay dindi ndox mu bari ci deret ji dem ci lumen bu mbàq yi jaaraleko ci osmose (osmotic diarrhea), yokk ñaari yoon limuy génne ci stoma ci diiru benn waxtu.

Ni ñuy jaxasee Solution St. Mark wala OMS ci kër¶

Ngir dindi ñàkkaale ndox ci ileostomie bu bari ci kër, tegtali yu bawoo ci Société britannique de gastroenterologie (BSG), ESPEN, ak paccu insuffisance intestinal bu lopitaal bu St. solution oral buy indiwaat glucose bu bari sodium (75 ba 90 mmol/L sodium):

1. **Xorom OMS buy wàññi osmolarite bi: ** Jaxas benn paketu ORS buñ miin (wala ñaari sachet Dioralyte bu am ñaari doole ni ko ekipu stoma bi diglee, wala CeraLyte 70/90, DripDrop, wala Pedialyte Sport) ci limu ndox miñ wax. ons fluide]).
2. St. Mark's Electrolyte Mix (Formule ofisel bu hopitaal bi ngir 1 litir ndox [4.2 kaasu Etats Unis]):
3. 6 kuddu kafe (20 garaam) ci poudre glucose (wala 6 kuddu kafe ci suukër sudee amul glucose/dextrose bu sell, waaye glucose moo gëna baax ngir am osmolarite bu baax)
4. 1 kuddu kafe (3.5 garaam) xorom (chlorure de sodium)
5. ½ kuddu kafe (2,5 garaam) bikarbonaat de soude (bikarbonaat de sodium) (wala citrate de soude)
6. Diw ko lépp ci 1 litir (1,000 mL) ndox mu sedd. Naan ko ndànk bis bi yépp (seddal ko wala nga def ci tuuti cafka limoŋ/lime bu amul suukër suko defee neexaayu xorom bi gëna yomba muñ).
7. Tàqale lu dëgër ak lu ndoxe sooy lekk: Bul naan lu ndoxe 30 simili balaa, bi ngay lekk, wala 30 simili ginaaw boo lekkee lu dëgër, suko defee ñam wu dëgër wi dafay jaar ndànk ci mbàq mu ndaw mi. Lekk ñam wu bari amidon buy lëkkale ileostomie: céeb bu weex, pasta bu amul lenn, pomme de terre bu togg, mburu mu weex, banaan, tigedege bu nooy, sauce pomme, ak marshmallows.

Blokaasu stoma bu tar (bolus ñam wala obstruksioŋ mekanik)¶

Ndax ileostomie dafay jaar ci ubbite bu sew ci biir sidit yi, ñam yi am fibre, yu ñu sàqami bu baax (popcorn, champignon yi, buum seleri, coco, meññeef yu wow, noix, wala pith citrus) mën nañu booloo nekk benn bouchon bu dëgër ci ginaaw abdominal fascia). adhésions, torsion (volvulus), wala hernie parastomal mën na xajamal mbàq yi ci biir.

Xamme obstruction stoma bu xaaj wala bu mat¶

• Blokage stoma bu wàll: Stoma bi dafay taxaw di jaar ci pat bu dëll bu baax ba noppi di génne ** ndox mu am xet gu bonn, ndoxe** ci suufu pressure ci wetu bruit yu am doole, kramp yu woyof ci biir, ak dome stoma bu newwi, edematous.
• Stoma bi dafay tëju:Amul tabu ak gaz dugg ci sac bi 4 ba 6 waxtu ci ileostomie (wala 24 ba 48 waxtu ak metit ci colostomie). Biir bi dafay yaatu, simili yu néew yu nekk dafay am metit wu metti, stoma bi dafay newwi, malaad bi tàmbali waccu ndox mu wert wala lu maroŋ bu ñuul.

Matt yi wóor ci kër ngir bouchon bolus bu woyof (sudee malaad bi waccuwul)¶

1. Dindil wafer bi fi nekk nga def ci poos bu am ubbite bu gëna yaatu ngir mu mëna newwi stoma bi.
2. Bàyyi lekk ñam wu dëgër ci saasi. Sudee malaad bi waccuwul, mën nañu ko naan ndox mu naan ndox. Soo amee xel mu teey wala nga waccu, bul ko naan bul ci gémmiñ (NPO).
3. Nga xooj ko ci ndox mu tàng 15 ba 20 simili wala nga def pad bu tàng ci biir bi ngir féexal spasme sidit yi ci biir bi.
4. Defal positionnement knee-to-dënn ak massage peristomal bu woyof: Tedd ci wet gi nga xëcc wóom yi ci dënn bi, wala nga yëngal loxo yi ak wóom yi nga massage biir bi wër stoma bi ngir dindi bouchon ñam bi ci ginaaw fascia bi.
5. BULEEN MUSAA naan laxatif ngir blokaas ileostomie. Laxatif yi dañuy indi peristalsis bu am doole ci bouchon mekanik bu tëju, mën na tax mbàq yi bënn ba noppi ñàkk ndox ci yaram wi.
6. Demal ci bànxaasu paj mu jamp sudee génne gi delluwul ci diir bu weesuwul 4 ba 6 waxtu wala sudee waccu tàmbali. Doktër yi dina ñu def examen stoma numérique bu woyof ba noppi dugal ci 14-Français wala 16-Français irte catheter red-rubber bu am lubrifié ak ay santimetre yu néew ci biir stoma bi warriga normal.

Hernie parastomale, varices yuy deret, ak tàqale mucocutané¶

tëjug hernie parastomale ak bulge buñ mëna wàññi¶

Lu tollu ci 30 ba 50 ci teemeer boo jél ci malaad yi ñuy ostomie dañuy mujjee am hernie parastomale, di bulge ci suufu der bi ci wetu stoma bi, foofu la beneen loop bu mbàq yi di push ci wetu stoma bi jaare ko ci ubbite sidit bu yaatu bi.

• Bulge reducible bu dul feeñ: Bulge bi dafay génn soo taxawee wala sëqët, dafay nooy te du metti, dafay plat soo tëddee, stoma bi dafay des rose ak génn bu jaar yoon.
• Hernie parastomale strangulée/incarcérée (Urgence chirurgikale): Bulge bi ci wetu stoma bi dafay nekk xeer bu dëgër, tension, tendre, te mënul plat soo tëdd; der bi nekk ci kaw bulge bi dafay xonk wala violet; stoma bi dafay nekk violet bu lëndëm wala mu bàyyi génn; malaad bi di am biir buy metti lool ak waccu. Dindil gato bi ci saasi, nga tëdd, bul puus bu metti bi ci biir, nga woo serwiisu paj mu jamp.

Deret jiy génn ci stoma bi: friksioŋ mucosal ak varices parastomal yu am tension bu yéeg¶

• Mucosal oozing bu ndaw: Fomp bu am doole bi ngay soppi sac bi wala benn catu wafer bu dëgër buy fëgg stoma bi dafay faral di jur deret ju xonk bu leer ci kaw gaze bi. Soo tëye gaze bu sedd te xawa tooy ci barab bi 2 wala 3 simili, dafay taxaw bu baax.
• Hemorragie varicelle parastomale (mën na ray nit): Ci malaad yi am cirrhose hépatique wala hipertension portale, veine portale yu am pression bu yéeg dañuy forme ay veine varicelle yu gëna bari ci barab bi stoma bi daje ak der bi ci biir bi (caput medusae, dafay faral di feeñ ci der bu am purple). Varices yooyu mën nañu toj seen bopp ba noppi pompe téemeeri mililitre deret yu ñuul wala yu xonk bu yànj ci biir sac ostomie ci diir bu gàtt, te loolu mën na indi shock hemorragique.
• Paj mu njëkk ci saasi: Xollil sac bi, nga seet barab bi deret ji di génne ci peggu der bi ak stoma bi, nga tëye benn pad gaze sterile buñ laxas (wala gaze buñ tooyal ak oxymetazoline 0.05% spray nasal) nga tëye ko ci barab bi 911/112/999. Fexeel malaad bi daje, tànk yi yékkati (xoolal varices esophagiques ak cirrhose deret).

Tàqale mucokutane ak dindi stoma¶

wala 4 ayu-bis yi njëkk ginaaw biñu ko paré, tombi ñaw yi tëye catu stoma bi ci der bi ci biir bi mën nañu tàqaloo (tàqaloo mucocutané), wala stoma bi mën na suux ci suufu der bi (retraction).

• Tàqale loraange yi: Tàqale bu xóotul bi ci kaw der bi, infirmiye WOC moo koy saytu, jëfandikoo alginate de calcium buy naan wala poudre hydrofibre. Waaye sudee stoma bi dafay tàqaloo ci 360 degre, wàcci ci suufu fascia musculaire bi, dugg ci bërëbu peritoneal bi, tabu bi dafay tuuru ci biir bi (peritonitis). Soo gisee pax mu xóot te amul dara, biir bi di metti lool ak yaram wu tàng, woo ambulance ci saasi.

Nimero paj mu jamp ak protokolu agence¶

• Etats Unis ak Canada: Woowal 911 ngir ischemie stoma bu ñuul/violet, hernie parastomale bu tëju, deret ju bari ci stoma, wala ñàkk ndox gu metti ak syncope. Askanu infirmiye yiy saytu gaañ-gaañu, ostomie ak tëye (WOCN) ak kuréel giy saytu colon ak rectal ci Amerique (ASCRS) dañu jàpp ni dañu wara dindi ci saasi wafer yiy tënk, wàññi osmotik supine ak sukrose granule ngir stoma yu mëna dem, ak paj ileo bu bari ndox ci gémmiñ.
• Royaume-Uni: Woowal 999 ngir am peritonitis bu metti, stoma nekrotik, wala shock bu metti, wala nga woo 111 / sa infirmiye NHS biy saytu stoma ngir am triage bu gaaw ci hopitaal bi ci bis bi ndax prolapse wala output bu bari. Société britannique bu gastroenterologie (BSG) ak tegtali lopitaalu St. Mark dañuy tëral disolution electrolyte bu St. Mark ak tere ndox mu hypotonic ci stoma yu bari yi.
• Mbootaayu Ëroop: Woowal 112. Société européenne de nutrition clinique et de métabolisme (ESPEN) ak Organisation européenne de crohn et de colitis (ECCO) dañu tëral ORS isotonik/sodium bu bari (90 mmol/L sodium), loperamide/titration antisecrétoire ci ndigalu pajum, ak xoolaat obschemie ci gaaw ngir obschemie.
• Ostralie ak Nouvelle-Zélande: Woowal 000 ci Australie wala 111 ci Nouvelle-Zélande. Protocolu kuréel gi yor terapi stomal ci Australie (AASTN) dafay fësal yaatal aparey bi ci saasi ngir stoma yu ëdem/prolapse ak rehydratation ci gaaw ngir ileostomie bu am oligurie.
• End ak Asie-Pacifique: Woowal 112 ci Inde, 995 ci Singapour, 119 ci Japon ak Corée du Sud, wala 999 ci Malaysie ak Hong Kong. Xoolal sunu limu nimero paj mu jamp.

Laaj yi ñuy faral di laaj¶

Lan moo waral sotti suukër bu weex ci kaw stoma bu prolapse dafay tax mu wàññeeku?¶

Li gëna fës ci stoma bi mooy membrane muqueuse bi ci biir mbàq yi, mooy luy tere ndox mi dugg lu bari. Su stoma bi génnee ci biir bi, congestion venous bi dafay tëye ndox mi ci biir tisu bi, muy newwi lool ba mënatul dellu ci ubbite sidit bi. Coating mucosa bu tooy bi ak kristal sucrose granule yu waw dafay defar gradient osmotic hypertonic bu am doole buy dindi ndox mi tëju ci biir butit bu newwi bi ci suukër si, deflating tisu bi ci diir bu weesuwul 15 ba 20 simili suko defee mu mëna gliise bu baax dellu ci biir.

Lu tax ku am ileostomie mënul naan ndox mu bari te sac bi fees dell ak ndox?¶

Butit bu ndaw bi ci kaw wuute na ak butit bu sell bi, ndax mënul naan boppam ndox mu sell mi; selul yi dañu soxla sodium bu bari (60 ba 90 millimole ci litir bu nekk) boole ci glucose bu néew ngir mëna yóbbu ndox mi ci biir mbàq yi, yóbbu ko ci deret ji. Su malaad ileostomy naan ndox mu amul lenn, ataaya, wala naan sport yu néew sodium, sodium bi dafay génn ci deret ji dem ci butit yi ngir méngale concentration xorom si, di fomp ndox mi ñu naan ak seen yaram xorom ci sac ostomy bi, ba noppi di gëna yokk dehydration.

Lan laa mëna xàmmee diggante tafu beet/ñam ak deret dëgg wala stoma buy dee?¶

Lekk beet xonk, gelatine xonk, tinte ñam bu xonk, licorice, wala tabletu wen dafay faral di soppi tabu wala ndox mi ci biir sac ostomie bu xonk bu leer wala ñuul bu lëndëm, te loolu mën na nuru lu raglu. Waaye, ñam yi ak wen yi duñu def ludul melo li génn ci biir mbuus mi; duñu musa soppi melo tisu stoma biy dundu ci boppam. Fomp ndànk surfaasu bud stoma bi ak tisu bu tooy: stoma bu wér dina wéy di nuru xonk bu rose bu yànj, tooy, tàng, waaye stoma ischemik dafay am tisu bu violet bu ñuul, maron, wala bu ñuul ci biir mbàq yi.

Lan moo waral yenn saa pilules garab yi di génn lëmm ci biir sac ileostomie, te ban pilules moo gëna am loraange?¶

Ndax ileostomy dafay dindi wala dafay romb butit bu mag bi yépp, ba noppi di wàññi diiru transit butit yi, tablet yu ñuy génne lu yàgg (ER, XR, SR, XL) ak tablet yuñ laxas enteric dañuy faral di jaar ci pouch ostomy bi te duñu seey, te loolu mën na jur loraange ci dindi garab wala pajum. Bul musa naan pilule yu ñuy bàyyi lu yàgg wala yu am couché enterique ak ileostomie fileek farmasist bi santaane ko (laaj tablet, ndox, wala plaster yuy bàyyi ci saasi), te bul musa naan laxatif oral, ndax mën na tax electrolyte bi jeex.

Ndax lu jaadu la stoma bu bees bi soppeeku ci ñaari weer yi njëkk ginaaw biñu ko paré?¶

Waaw. Ginaaw ñu paré ko ci saasi, stoma bu nekk dafay newwi ndax liñu ko paré ba noppi di wàññeeku ndànk ci diametre ci 6 ba 8 ayu-bis yi njëkk ba keroog muy dem ba tollu ci dayoom bu yàgg. Ci ñaari weer yu njëkk yooyu, danga wara natt diametre stoma bi ak tegtal buy natt ci bepp coppite wafer suko defee ubbite bi baña yaatu lool (muy wane der peristomal bi ci enzymes digestif yiy yàq) wala mu gëna dëgër (mu mëna gëdd stoma bi sudee dafay newwi ci diir bu gàtt).

Boroom yi ak tegtali ofisel¶

• Société des soins infirmiers des blessures, des blessures et des continences (WOCN, Etats Unis): Njàngalem pajum askanu WOCN: Yoriinu malaad bu màgget bu am ostomie fecal wala urinaire (Triage ischémie stoma, tàqalu mucocutanée, prolapse, ak varices peristomal).
• Société américaine des chirurgiens du colon et du rectal (ASCRS, Etats-Unis): Njàngale ci pajum ostomie (Njàngat ci nekrose stomal bu kaw ak bu suufu fascial, hernie parastomal buy tëf, ak obstruction stomal).
• **Société britannique de gastroenterologie (BSG) & Unité de failure intestinale de l'hôpital de St. Formulaasioŋu disolusioŋ elektrolit bu Mark).
• Société européenne de nutrition clinique et de métabolisme (ESPEN, Europe): Njàngalem ESPEN ci wàllu dundu ci feebaru mbàq yu ​​metti ak yu amul àpp (Protokolu dekkal ileostomie bu am ndox mu bari ak magnesium/potassium).
• Myers JO & Rothenberger DA / Desai DC (Feebaru colon ak rectum / Surnaalu Chirurgie bu Amerique): Wàññi osmotik ci stoma yuy génne ëdem yuy jëfandikoo Sucrose Granulé topique.

Gid yu jëm ci loolu¶

• Butit yuy tëju, hernie buy tënk, ak màndarga yu jamp ci volvulus
• Ischemie mesenterik bu tar, infarctu mbàq, ak musiba abdominaal ginaaw lekk
• Dangar ci lekk, gastroenterite bu metti, ak ñàkk ndox ci yaram
• Varice esophagique dafay toj, cirrhose buy nàcci, ak ensefalopati hepatik
• Evisceration abdominale ak faj biir bu ubbeeku