'Ungaphuzi / Ungabilisi' Izeluleko Zamanzi Amakhemikhali vs. Izaziso Zamanzi Abilayo¶
Izinombolo zezimo eziphuthumayo ziyehluka ngezwe. Leli khasi lisebenzisa u-911, inombolo yase-United States naseCanada. Amanye amazwe amaningi asebenzisa u-112, 999, noma enye inombolo. Thola inombolo yezwe lakini.
Lapho uphiko lwamanzi lukamasipala noma isikhungo sezempilo yomphakathi sikhipha isexwayiso esiphuthumayo samanzi kampompi, imindeni eminingi ivele igcwalise ibhodwe esitofini bese iwabilisa. Nakuba ukubilisa kuyindinganiso eyigolide yokubulala amagciwane ebhayoloji ngesikhathi sokwelulekwa okujwayelekile kwe- Bilisa-Water Advisory (njengangemuva kwekhefu eliyinhloko lamanzi noma izikhukhula), amanzi kampompi abilayo ngesikhathi sokuthi "Ungaphuzi" noma "Ungasebenzisi" ikhemikhali noma izeluleko zobuthi be-algal kuyiphutha elisongela ukuphila. Uma amanzi kampompi engcoliswe ukuvuza kwepayipi le-petroleum (benzene, toluene, xylenes, diesel fuel), ukuchitheka kwencibiliki yasembonini (trichlorethylene, MCHM, perchlorethylene), ama-nitrate ezolimo, izinsimbi ezisindayo (umthofu, i-arsenic, ithusi), noma **i-algal bloom cyanotoxin eyingozi,*inlimoxins hhayi ukucekela phansi ukungcola. Kunalokho, ukubilisa noma kuhwamulisa amakhemikhali emvelo ashintshashintshayo ngokuqondile emoyeni wekhishi lakho njengesitimu esinobuthi, esiphefumulayo noma kuhwamulisa amanzi ahlanzekile kuyilapho kugxiliswa ubuthi obungaguquki nobuthi bufinyelele amazinga abulalayo nakakhulu ebhodweni.
Okubi nakakhulu, ukugeza ishawa elifudumele, ukusebenzisa umshini wokuwasha izitsha, noma ukuwasha izingubo emanzini angcoliswe ama-hydrocarbon aguquguqukayo afana ne-benzene noma uphethiloli* kushintsha indlu yakho yokugezela ibe igumbi legesi elihogelayo, ilethe umthamo ophezulu we-carcinogen ngamaphaphu akho nasesikhumbeni ngemizuzu eyi-10 kunokuphuza izingilazi ezimbalwa zamanzi. Ukwengeza, uma ama-hydrocarbon ka-petroleum aguquguqukayo esengene entanjeni yesevisi yasemgwaqweni yasekhaya, angena unomphela futhi ancibilike abe i-polyethylene (HDPE) exhumeke kakhulu kumapayipi amanzi epulasitiki (PEX) epulasitiki, avuthela ushevu emanzini akho kampompi izinyanga ngemuva kokuthi inkaba yedolobha iguquliwe. Ukwazi umehluko oqondile wokusebenza phakathi kwezigaba ezintathu zezeluleko zamanzi, indlela yokubona ukungcoliswa kwamakhemikhali okungashiwongo empompini, iziphi izihlungi zasendlini ezihlulekayo noma eziphumelelayo, kanye nendlela yokungcolisa ithange lamanzi ashisayo asekhaya namapayipi kusindisa umndeni wakho ebusheni obuyingozi.
Yenza lokhu manje¶
- Funda amagama aqondile esexwayiso esisemthethweni ngokushesha: "Bilisa Amanzi" vs. "Ungaphuzi" vs. "Ungasebenzisi." Uma isexwayiso sithi "Ungaphuzi" noma "Ungasebenzisi", UNGALOKOTHI ubilise amanzi ampompi. Ukubilisa kuzogcwalisa ikhaya lakho ngezihwamuko zamakhemikhali ezinobuthi (i-benzene, uphethiloli, izinyibilikisi) noma kugxilise ubuthi obuzinzile ekushiseni (ama-cyanotoxin, ama-nitrate, umthofu).
- Shintshela ngokushesha emanzini asebhodleleni avaliwe azo zonke izinto eziphuzwayo, ukulungiswa kwefomula yezingane, ukupheka, ukuxubha amazinyo, ukwenza iqhwa, nezitsha zamanzi ezifuywayo. Ungalokothi unike izinja, amakati, noma imfuyo amanzi okumpompi athi "Ungaphuzi"; izilwane ezifuywayo zingenwa kalula yi-hepatotoxic microcystin cyanotoxins nama-petroleum hydrocarbons.
- Yeka ukugeza amashawa ashisayo, ukugeza, noma ukusebenzisa izinto zikagesi ezisebenza ngamanzi ashisayo uma amanzi akho empompi enuka njengophethiloli, udizili, uphalafini, okokususa izinzipho, i-licorice, noma i-turpentine, noma uma ikhemikhali elivuvukalayo elithi "Ungaphuzi / Ungasebenzisi" lisebenza. Ishawa eshisayo isifutho yenza ama-atomize kunhlanganisela ye-volatilei-organicbenzelo* kanye nezihwamuko ezidlula ngokushesha ku-alveoli yamaphaphu nezimbotshana zesikhumba ezivulekile. Faka umoya endlini ngokuvula amafasitela futhi uvule izifeni zokukhipha umoya wasendlini uma ompompi besanda kwenziwa.
- Shayela Isilawuli Sobuthi noma inombolo yakho yasendaweni yezimo eziphuthumayo uma umuntu eba nesiyezi, ukubhodla okunuka amakhemikhali, ukuhlanza, umphimbo oshisayo, ukuqubuka kwesikhumba, noma ukudideka ngemva kokuphuza noma ukugeza ngamanzi kampompi angcolile. E-United States, shayela i-Poison Control ku-
1-800-222-1222noma ushayele u-911 (112 ngaphesheya kwe-European Union, 999 e-United Kingdom, noma ubone izinombolo eziphuthumayo umkhombandlela). - UNGAthembeli kuzihlungi ezijwayelekile zezimbiza zekhabhoni ezicushiwe (i-Brita, i-Pur) noma izihlungi zeminyango yesiqandisi ukuze wenze amanzi okuthi "Ungaphuzi" aphephe. Izihlungi zekhabhoni ezijwayelekile zasendlini azikwazi ukususa ama-nitrate, izinsimbi ezisindayo, noma ukugxiliswa okuphezulu kwamakhemikhali ezimboni, zithole "impumelelo" esheshayo uma igcwele ama-hydrocarbon, futhi aziqinisekiswanga ukwenza amanzi angahlanzeki ngamakhemikhali.
- Vala ivalvu yokuphakela amanzi abandayo phezu kwesifudumezi samanzi sasekhaya bese ucisha umenzi weqhwa esiqandisini sakho manje uma ukuchitheka kwekhemikhali noma ipayipi le-hydrocarbon lingene endaweni ehambisa amanzi yangakini. Ukuhlukanisa ithangi lakho lamanzi ashisayo angu-150-to-300-litre (40-to-80-gallon) kuvimbela amanzi omgwaqo angcolile ukuthi angadonselwa ethangini futhi amboze i-anode rod, izinto zokushisisa, nama-gaskets angaphakathi.
Danger
Ungalokothi Uwabilise Amanzi Ompompi Ngesikhathi Solwelwe Oluluhlaza-Oluhlaza (Cyanotoxin), i-Nitrate, noma Iseluleko Sokuchitheka Kwekhemikhali. Amanzi abilayo abulala kuphela amagciwane aphilayo (amagciwane, amagciwane, kanye ne-protozoa). Uma isisetshenziswa sakho samanzi sikhipha iseluleko esithi "Ungaphuzi" se-cyanotoxins (microcystin)* esivela ku-algal bloom, ukubilisa kuqhuma amaseli e-cyanobacteria asele aphelele futhi kukhiphe ongaphezulu ubuthi besibindi obuncibilikisiwe emanzini kuyilapho kuhwamuka isitimu ukuze kugxiliswe ubuthi. Uma iseluleko singe-benzene, uphethiloli, noma izincibilikisi zasembonini*, ukubilisa kushintsha isitofu sakho sasekhishini sibe isihwamuko samakhemikhali esigcwalisa amaphaphu akho ngentuthu ye-neurotoxic kanye ne-carcinogenic.
Izigaba Ezintathu Ezisemthethweni Zezeluleko Zamanzi Ampompi¶
Iziphathimandla zezempilo yomphakathi kanye nabalawuli bamanzi okuphuza emhlabeni wonke, okuhlanganisa i-United States Environmental Protection Agency (EPA), Centers for Disease Control and Prevention (CDC), World Health Organization (WHO), kanye UK Drinking Water Inspectorate (DWI), bahlukanisa izimo eziphuthumayo zamanzi okuphuza zibe izigaba ezintathu ezihlukene zokusebenza. Ukwelapha i-Tier 2 noma i-Tier 3 njenge-Tier 1 kungabangela ukulimala okukhulu.
flowchart TD
A["Isexwayiso Samanzi E-Emergency Tap Sikhishiwe noma Iphunga Eliyinqaba ku-Tap"] --> B{"Yisiphi Isigaba Sokweluleka Esisebenzayo?"}
B -->|Tier 1: Boil-Water Advisory / Notice| C["Usongo Lwebhayoloji Kuphela: Amagciwane, Amagciwane, I-Giardia, i-Cryptosporidium"]
B -->|Tier 2: Do Not Drink / Do Not Boil Advisory| D["I-Chemical, i-Cyanotoxin, i-Nitrate, noma i-Heavy Metal Contamination"]
B -->|Tier 3: Do Not Use All-Stop Order| E["I-High-Concentration Fuel/Solvent Plume, i-Hazmat engaziwa, noma i-Radiological"]
C --> F["Letha Amanzi Ampompi Abilise Umzuzu O-1 Ogcwele, noma Amaminithi Ama-3 Ngaphezulu kuka-2,000 m / 6,500 ft"]
C --> G["Iphephile Ukushawa Kwabantu Abadala Nokuwashwa Izingubo Uma Ingagwinywa"]
D --> H["UNGALOKOTHI UWABILISE AMANZI OMPOPHO: Sebenzisa Amanzi Asebhodleleni Kuphela Ukuphuza, Ifomula, Ukupheka, Amazinyo, kanye Nezilwane Ezifuywayo."]
D --> I{"Ingabe I-VOC/Fuel Engcolile Noma Ayiguquki?"}
I -->|Volatile: Benzene, Fuel, Solvents| J["AWEKHO Amashawa Ashisayo, Imishini Yokugeza Izitsha, noma Ukusetshenziswa Kwamanzi Ashisayo Ngasendlini: Ingozi Yokuhogela Umhwamuko"]
I -->|Non-Volatile: Nitrates, Lead, Low Microcystin| K["Bheka Isaziso Esisemthethweni: Ukugeza Izandla Okufudumele / Ukuwasha Kuvamise Ukuvunyelwa Uma Kungangenwa"]
E --> L["UNGATHI THINTU AMANZI OMPOPHO NOMA AMATOILET AGUSHAYO: Vala Ivavu Yamanzi Yendlu Enkulu Ngokushesha"]
I-Master Comparison Table: Ubilise-Amanzi vs. Ungaphuzi vs. Ungasebenzisi¶
| Umsebenzi Wasekhaya | Isigaba 1: Ukwelulekwa ngamanzi abilayo (Amagciwane e-Biological) | Isigaba 2: "Ungaphuzi / Ungabilisi" (Akuguquguquki: I-Cyanotoxins, I-Nitrate, Umthofu) | Isigaba 2B: "Ungaphuzi / Ungabilisi" (Okuguquguqukayo: I-Benzene, I-Fuel, I-Solvents, i-MCHM) | Isigaba sesi-3: "Ungasebenzisi" i-All-Stop Order (Amakhemikhali Aqinile, Amafutha, noma I-Radiological) |
|---|---|---|---|---|
| Amanzi kampompi abilayo esitovini noma eketela | IYADINGEKA: Amathumba agoqayo1 iminithi (noma imizuzu emi-3 ngaphezu kuka-2,000 m / 6,500 ft) enza amanzi aphephe | KUQINISWE: Ukubilisa kugxilisa ubuthi besibindi, ama-nitrate, nezinsimbi ezisindayo | KUVULEKILE: Ukubilisa kuhwamulisa amakhemikhali anobuthi/avuthayo emoyeni wasendlini | KUNQINWE: Ungalinge ushise, ubilise, noma uhambise amanzi |
| Ukuphuza, Ifomula Yezinsana, Namanzi Ezifuywayo | Sebenzisa amanzi abilisiwe apholile noma amanzi asebhodleleni | Amanzi asebhodleleni KUPHELA (unganikezi izinsana noma izilwane ezifuywayo) | Amanzi asebhodleleni KUPHELA | Amanzi asebhodleleni KUPHELA |
| Ukupheka iPasta, Ilayisi, Isobho, noma Umkhiqizo Wokuwasha | Sebenzisa amanzi abilisiwe noma amanzi asebhodleleni | Amanzi asemabhodleleni KUPHELA (ukudla kudonsa ubuthi obugxilile emanzini okupheka) | Amanzi asebhodleleni KUPHELA | Amanzi asebhodleleni KUPHELA |
| Ukuxubha Amazinyo Nokugeza Amazinyo Okufakelwa | Sebenzisa amanzi abilisiwe noma amanzi asebhodleleni | Amanzi asebhodleleni KUPHELA | Amanzi asebhodleleni KUPHELA | Amanzi asebhodleleni KUPHELA |
| Ama-Ice Cube kanye Neziphakeli Zefriji | Lahla iqhwa elikhona; cisha i-ice maker | Lahla iqhwa bese uvala umenzi weqhwa | Lahla iqhwa bese uvala umenzi weqhwa (idinga isihlungi nokushintshwa komugqa kamuva) | Lahla iqhwa bese uvala ivalve yamanzi eyinhloko |
| Ukugeza nokugeza | Iphephile kubantu abadala uma amanzi engagwinywa; isipontshi-gezisa izinsana nezinsana | Abantu abadala bangase bashawe isikhashana esivivi uma kungekho zilonda ezivulekile (gwema ukugwinya); isipontshi-geza izinsana/izingane ngamanzi asebhodleleni | UNGAGEZI NOMA GEZA NGAMANZI OMPOPHU: Amanzi ashisayo akhipha umhwamuko we-VOC onobuthi; isipontshi-geza ngamanzi asebhodleleni | YENQATSHELWE: Ukushiswa kwesikhumba, ukumuncwa kwesistimu, nobungozi bokuhogela |
| Ukugeza izandla | Geza ngensipho namanzi ompompi, bese ugcoba 60%+ isibulali magciwane sesandla sotshwala | Hlola isaziso sendawo: ukugeza okubandayo okufushane ngensipho okulandelwa ukugeza ngamanzi asebhodleleni noma isibulali magciwane ngokuvamile esivunyelwe | Sebenzisa amanzi asemabhodleleni nensipho noma isibulali magciwane sotshwala; ungagijimi ompompi basendlini | YENQATSHELWE: Ungavuli noma yimuphi umpompi |
| Ukugeza izitsha nomshini wokuwasha izitsha | Geza izandla ngamanzi abilisiwe noma hlambulula nge-bleach; Indawo yokugeza izitsha iphephile kuphela uma inomjikelezo wokuhlanza u-65C / 150F | Ukugeza izandla** ngamanzi asemabhodleleni**; ungasebenzisi amanzi ompompi ezitsheni/izinkomishi ezithinta ukudla | Ungawusebenzisi umshini wokugeza izitsha (ukhiphela umhwamuko ekhishini); sebenzisa amapuleti alahlwayo noma amanzi asemabhodleleni | KUNQATSHELWE |
| Ilondolo (Umshini wokuwasha) | Kuphephile ukuwasha izingubo ngokujwayelekile | Ngokuvamile kuphephile ezimpahleni okungezona ezezingane (bheka isaziso sendawo) | Ungawusebenzisi umshini wokuwasha wasendlini (ugcwalisa igumbi elondolo ngomhwamuko wamakhemikhali futhi uchithe izindwangu) | KUNQATSHELWE |
| Izindlu zangasese eziwashayo | Kuphephile | Kuphephile | Kuvunyelwe kuphela uma isaziso sendawo siqinisekisa ukuthi amazinga womhwamuko angaphansi komkhawulo; gcina isivalo sivaliwe | KUVULEKILE: Ungashayi phansi (kudonsa amapayipi e-hazmat engeziwe emapayipini asendlini) |
(Ukuze uthole imiyalelo ephelele yokubulala amagciwane e-microbiological ngesikhathi sekhefu eliyinhloko le-Tier 1, bheka Ikhefu elikhulu lamanzi edolobheni lonke kanye nokwelulekwa ngamanzi abilayo.)
Kungani Amanzi Abilayo Amakhemikhali noma I-Cyanotoxin Ebulala¶
Ukuqonda ikhemistri ngemuva kokungcola okuthile kwamanzi kampompi kuchaza ukuthi kungani izikhungo zezempilo zomphakathi zigcizelela elithi "Ungabilisi" ngosonhlamvukazi ngesikhathi sezimo eziphuthumayo zamanzi okungezona ezebhayoloji.
1. Ama-Volatile Organic Compounds (VOCs) kanye nama-Petroleum Hydrocarbons¶
Ukungcoliswa kwezinhlelo zokusabalalisa zikamasipala nge-benzene, toluene, ethylbenzene, ne-xylenes (BTEX), uphethiloli, uphethiloli wejet (JP-5 / JP-8), uphethiloli wedizili, noma izincibilikisi zasembonini ezifana trichlorethylene (TCE), tetrachlorethylene (PCE), kanye ne-4-methylcyclohexanemethanol emathangini ukungena kwemifula, imililo yequbula encibilikisa amapayipi esevisi yepulasitiki futhi imunce intuthu egcwele i-benzene ibe ngamapayipi amanzi acindezelekile, noma izingozi zokubuya emuva kokuxhuma okuphambanayo.
- Umthetho ka-Henry kanye Ne-Indoor Air Stripping: Izinhlanganisela zezinto eziphilayo eziguquguqukayo zinomfutho womoya ophezulu kanye nokuncibilika okuncane kwamanzi. Lapho nje amanzi angcolile eshiya ipayipi elicindezelwe nge-aerator kampompi, i-showerhead, ibhodwe elibilayo, ingalo yesifutho somshini wokuwasha izitsha, noma isishunqisi somshini wokuwasha, amaphesenti angu-70 kuya kwangu-90 e-benzene encibilikisiwe noma i-solvent iyashabalala iphume emanzini ingene emoyeni.
- I-Shower and Boiling Multiplier: Imodeli yokuchayeka ngokwesayensi yi-US EPA kanye ne-ATSDR ibonisa ukuthi ukugeza imizuzu eyi-10 kuya kweyi-15-imizuzu efudumele yeshawa emanzini ane-benzene- noma i-TCE-angcolile kukhiqiza umthamo wangaphakathi othi *wokuhogela kanye nowe-transdermal olingana nokuphuza amalitha angu-2 (0.5 ebhodwe elibilisa amanzi ebhodweni) isitofu sikhipha cishe amaphesenti ayi-100 ekhemikhali eguquguqukayo ebusweni bomuntu ophekayo.
2. I-Algal Bloom Eyingozi (HAB) I-Cyanotoxins: I-Microcystin, i-Cylindrospermopsin, ne-Anatoxin-a¶
Ngezinyanga ezifudumele zasehlobo, ukugeleza kwezakhi kubangela ukuqhakaza okukhulu kwe cyanobacteria (ulwelwe oluluhlaza okwesibhakabhaka) emachibini amanzi okuphuza kamasipala namachibi (afana neLake Erie ngonyaka ka-2014 eToledo, e-Ohio enkingeni noma kumachibi omfula iWillamette River e-Oregon). I-Cyanobacteria ikhiqiza ubuthi obunamandla be-intracellular:
- Ama-Microcystins kanye ne-Cylindrospermopsin (I-Hepatotoxins Ne-Nephrotoxins): Ihlasela isibindi nezinso, ibangele ukuhlanza okukhulu, isifo sohudo, ubuhlungu besisu, amabhamuza emlonyeni, futhi okungase kube yingozi enkulu ukwehluleka kwesibindi okunamandla.
- I-Anatoxin-a kanye ne-Saxitoxins (I-Neurotoxins): Ibangela ukushoshozela ngokushesha ezindebeni nasezintweni zeminwe, ukunyakazisa kwemisipha, ukulahlekelwa ukusebenzisana, nokukhubazeka kokuphefumula.
- Okwenza Ukubilisa Kwenze I-Cyanotoxins ibe Yimbi Kakhulu: I-Microcystin iyi-molecule ye-heptapeptide eyi-cyclic ehlala izinzile kumakhemikhali ngisho nangaphezu kuka-*300 degrees Celsius (572 degrees Fahrenheit)**. Amanzi kampompi abilayo ku-100 degrees Celsius (212 degrees Fahrenheit) imizuzu emi-5 noma engu-20 acekela phansi i-zero microcystin. Esikhundleni salokho, ukubilisa ama-lyses (aphuka) noma yimaphi amaseli e-cyanobacteria aphelele asamisiwe emanzini, kulahla izitolo zawo ezinobuthi ongaphakathi oketshezini kuyilapho ubilisa umthamo wamanzi, okwandisa ukugcwala kobuthi enkomishini yakho noma ebhodleleni lomntwana.
3. I-Nitrate kanye Nezinsimbi Ezisindayo (Umthofu, i-Arsenic, Ithusi)¶
- I-Nitrates ("Blue Baby Syndrome" / Methemoglobinemia): Umanyolo wezolimo noma ukugeleza kwe-septic engena emithonjeni engashoni kamasipala noma izinhlelo zamanzi zasemaphandleni kubangela amazinga e-nitrate aphakeme (
> 10 mg/Li-nitrogen-nitrogen). Ezinsaneni ezingaphansi kwezinyanga eziyisi-6 (kanye nabantu abakhulelwe nabantu abanokuntula kwe-G6PD), amagciwane amathumbu aguqula i-nitrate (NO3-) ibe nitrite (NO2-), elenza i-hemoglobin ibe-methemoglobin, uhlobo lwensimbi yegazi engakwazi ukuthwala umoya-mpilo. Izindebe zomntwana, ikhala, neminwe kuba nsundu ngokuluhlaza okwesibhakabhaka noma kukashokoledi, okuholela ekucindezelekeni. Amanzi abilayo obisi lwebhodlela lezinsana ahwamuka emanzini ahlanzekile futhi akhuphule ukugcwala kwe-nitrate, asheshisa i-methemoglobinemia ebulalayo. - I-Lead, i-Arsenic, ne-Copper: Ikhemikhali yamanzi abolayo, ukuphazamiseka kokwakhiwa okuyinhloko yamanzi, noma ukukhishwa kwezimboni kukhipha izinsimbi ezisindayo ezingaguquki. Ngenxa yokuthi izinsimbi azikwazi ukuhwamuka ngesitimu, njalo ngomzuzu ubilisa amanzi kampompi anyusa amamiligremu ilitha ngalinye lomthofu noma i-arsenic eshiywe ebhodweni.
Ukuthola Ukungcoliswa Kwekhemikhali Okungashiwongo noma Kwezibaseli eTap Yakho¶
Ezinhlekeleleni ezinkulu zokungcoliswa kwamanzi emhlabeni wangempela (njengokuchitheka kwe-Elk River MCHM yango-2014 e-Charleston, e-West Virginia; ukungcoliswa kwe-jet-fuel ye-Red Hill yango-2021 e-Oahu, e-Hawaii; kanye nokungcoliswa kwepayipi le-benzene langemva komlilo wequbula e-California nase-Colorado), *izakhamuzi zazinuka noma zinambitha amakhemikhali ngaphambi kokuba zisakaze isiphuzo esisemthethweni amahora amaningi.
I-Sensory Red Flags: Yeka Ukusebenzisa Amanzi Kampompi Ngokushesha Uma Uqaphela Noma Yikuphi Kwalokhu¶
| Uphawu Lwezinzwa Kumpompi noma Kushawa | Cishe Ikilasi Lamakhemikhali | Isenzo Somndeni Esisheshayo |
|---|---|---|
| Uphethiloli, Udizili, Uphalafini, noma Iphunga Lamafutha Ezimoto; I-Rainbow Sheen noma Amaconsi Antantayo Emanzini Engilazini Ecacile | I-petroleum hydrocarbons (BTEX: i-benzene, i-toluene, i-ethylbenzene, i-xylenes, uwoyela kaphethiloli, uphethiloli wejethi) kusukela ekuvuzeni kwamapayipi, ukugeleza emuva, noma ipayipi lomlilo wequbula i-pyrolysis | MISA KONKE UKUSETSHENZISWA KWAMANZI NGOKUSHESHA. Cisha amalangabi avulekile, ngenisa umoya amagumbi, ungashawa, vala indawo yokufudumeza amanzi, shayela ucingo lwezimo eziphuthumayo zezinsiza zamanzi kanye nomnyango wezempilo wendawo. |
| I-Licorice Emnandi, I-Jellybean Emnyama, I-Nail-Polish Remover, I-Paint Thinner, noma Iphunga Leglue | Izinyibilikisi zasezimbonini (MCHM, i-acetone, i-methyl ethyl ketone, i-toluene, ama-degreaser ane-chlorinated njenge-TCE/PCE) | Phatha njengeTier 2B/Tier 3 Volatile Chemical Advisory. Ungaphuzi, ubilise, noma ushawa; khipha indlu yokugezela uma enesiyezi noma amehlo evutha |
| I-alimondi Ebabayo Eqinile, i-Marzipan, noma i-Amoniya ebukhali / Iphunga Lekhemikhali Elibolile-Iqanda | Izinhlanganisela ze-cyanide, ukuchitheka kwe-ammonia yezimboni, noma ukungenelela okukhulu kwe-anaerobic sulfide/indle | **Phuma egumbini ngokushesha **, ngenisa umoya, ungathinti amanzi, shayela ku-911 / 112 / 999 hazmat |
| I-Slimy/Foamy Texture engazelelwe ene-Intense Metallic, Caustic Lye, noma I-Bleach Burn Ezandleni | Isitshalo sokuhlanza amanzi ingozi egcwele amakhemikhali (i-sodium hydroxide / caustic soda lye, noma i-sodium hypochlorite surge eyedlulele) | Geza isikhumba imizuzu eyi-15 ngamanzi asemabhodleleni uma i-caustic/ishelela (i-lye ibangela ukusha kwamakhemikhali okubi kakhulu kumminzo kanye namehlo); shayela i-Poison Control (1-800-222-1222 e-US) |
| Amanzi Anodaka, Anomhlaba, Anotshani, noma Anombala Oluhlaza Phakathi Nehlobo Lasemuva | I-Geosmin / MIB (izinhlanganisela ezingenabungozi zephunga le-algae) NOMA esebenzayo i-cyanobacteria iyaqhakaza enobuthi obunamandla be-microcystin | Shayela insiza yamanzi ukuze uqinisekise ukuthi ukuhlolwa kwe-cyanotoxin (> 0.3 ug/L eyezingane/izingane, > 1.6 ug/L kubantu abadala nge-US EPA ngayinye) iqalise isaziso sokuthi Ungaphuzi |
Warning
Indlela Ushevu Ongashiswa Ngayo Amakhaya Nge-Benzene ("I-Post-Fire Pipe Contamination"): Uma umlilo wequbula ushisa izakhiwo ezisendaweni yakini noma ucindezela isimiso samanzi sikamasipala kuyilapho indlu yakho iphila iyonke, thatha ngokuthi amanzi akho ompompi angcoliswe i-carcinogenic benzene kuze kube yilapho ehlolwa. Lapho izinto zokucisha umlilo namapayipi angomakhelwane ancibilikile ekhipha amapayipi amakhulu omgwaqo, ukumuncwa kwevacuum kudonsa intuthu yomlilo wequbula enobuthi kanye nentuthu yepulasitiki eyenziwe nge-pyrolyzed (equkethe izingxenye ezingafika ku 40,000 ngebhiliyoni ngayinye ye-benzene, uma kuqhathaniswa nomkhawulo we-US EPA ongu 5 ppb) uqonde ngqo emanzini angaphansi komhlaba kanye nolayini wesevisi wepulasitiki wasekhaya. Ungalokothi uphuze, ubilise, noma ugeze ngamanzi kampompi abuya ngemva komlilo wequbula kuze kube yilapho insiza iphakamisa i-oda layo elithi Ungaphuzi.
Kungani Izihlungi Zamanzi Zasekhaya Zihluleka Ngesikhathi Sokwelulekwa Ngamakhemikhali¶
Ngesikhathi esiphuthumayo "Ungaphuzi", izigidi zemindeni zikholelwa ngephutha ukuthi zingathela amanzi kampompi angcolile ngesihlungi se-pitcher ye-countertop, isihlungi esifaka umpompi, isikhipha amanzi esiqandisini, noma utshani bokusinda ekamu.
Amandla Okuhlunga vs. Ukuphumelela Okuyingozi¶
- Izihlungi Ze-Microbiological Camping (Hollow-Fiber Membrane Straws, Sawyer, LifeStraw, Ceramic Gravity Filters):
- Ukususwa Kwekhemikhali enguZero noma Ukukhipha Ubuthi: Ukuhlunga okuncane kosayizi we-Pore kanye nolwelwesi lwama-ultrafiltration (
0.1ku0.2 microns) abamba umzimba amagciwane ne-protozoa, kodwa ama-molecule ancibilikisiwe e-benzene, uphethiloli, izibulala-zinambuzane, ama-nitrate, umthofu, nama-microcystin cyanotoxins ancibilikisiwe mancane ngokuphindwe ngezinkulungwane kunembotshana engu-0.1-micron futhi adlula aqonde ekugxiliseni ngamaphesenti angu-100.
- Ukususwa Kwekhemikhali enguZero noma Ukukhipha Ubuthi: Ukuhlunga okuncane kosayizi we-Pore kanye nolwelwesi lwama-ultrafiltration (
- Izimbiza Ze-Granular Activated Carbon (GAC) nezihlungi zesiqandisi (i-Brita, i-Pur, i-ZeroWater, i-Fridge Cartridges):
- Ayiqinisekisiwe Ngokuchithwa Kwekhemikhali Engalawulwa: I-NSF/ANSI 42 evamile (ukunambitheka/iphunga) noma i-NSF/ANSI 53 (ukungcola okukhethekile kwezempilo okukumazinga aphansi okulandela umkhondo okungapheli) izihlungi zekhabhoni ziklanyelwe kuphela ukupholisha amanzi asevele ahlangabezana nezindinganiso zikamasipala zoMthetho Wamanzi Okuphuza Amanzi.
- Ukugcwala Okusheshayo kanye "Ne-Desorption Dumping": Ikhabhoni ecushiwe isebenza ngokukhangisa ama-molecule emvelo abe izimbotshana ezincane. Lapho i-petroleum hydrocarbons, izinyibilikisi, noma ubuthi be-algal ekugxilwe kakhulu kuzo ishaya i-pitcher cartridge, umbhede wekhabhoni ugcwala ngokushesha ngaphandle kwanoma yisiphi isixwayiso esibonakalayo ("impumelelo"). Okubi nakakhulu, uma esegcwele, amanzi angenayo angakwazi desorb (alahle) amakhemikhali abevaleleke ngaphambilini abuyele engilazini yakho yokuphuza ezindaweni eziphakeme kunamanzi kampompi aluhlaza.
- I-Under-Sink Reverse Osmosis (RO) Systems (NSF/ANSI 58 Certified):
- Ngenkathi amasistimu we-Reverse Osmosis enezigaba eziningi (okungamabhulokhi ama-pre-carbon, ulwelwesi lwe-RO olungavumeleki kancane, kanye ne-post-carbon) asusa ama-nitrate, izinsimbi ezisindayo (umthofu, i-arsenic), nama-microcystin cyanotoxins, ama-membrane e-RO ajwayelekile angena futhi wonakaliswa yi-low-molecular hydrocarbon solvents benzene), futhi zingcolise ithangi lesinye isinye esinomfutho lapho lichayeke kumpompi wamakhemikhali. Izikhungo zezempilo zomphakathi zeluleka ngokumelene nokusebenzisa amasistimu e-RO yasekhaya phakathi nokwelulekwa okusebenzayo kokuchitheka kwamakhemikhali, ngoba amanzi angcolile achitha ulwelwesi kanye nethangi lokugcina.
Vikela Amapayipi Akho Manje Nokuhlanza Ikhaya Lakho Ngemva kokuthi "Kucace Konke"¶
Uma ipayipi lekhemikhali lingena emapayipini angaphakathi endlu yakho, lilinde nje ukuthi idolobha limemezele ukuthi umzila wamanzi omgwaqo uhlanzekile akwanele. Ikhaya lakho liphethe amalitha angu-150 kuya kwangu-350 (amalitha angu-40 kuya kwangu-90) amanzi angcolile avaleleke ngaphakathi kwesifudumezi sakho samanzi ashisayo, amapayipi amanzi abandayo, umbhede wenhlaka ethambisayo, nezintambo zikagesi.
Isigaba 1: Ukuhlukaniswa Kwamapayipi Okusheshayo (Ngenkathi Iseluleko Sisebenza)¶
Uma i-Tier 2B (I-Volatile Chemical/Fuel) noma i-Tier 3 (Ungasebenzisi) imenyezelwa:
- Vala ivalvu yokufaka amanzi abandayo ngaphezu kwehitha yakho yamanzi ashisayo (jikisa iwashi ukuze uthole ivalvu yesango, noma ama-degree angama-90 aqonde epayipini ukuze uthole ivalvu yebhola).
- Uma une-heater yamanzi ethangi legesi noma likagesi futhi ungeke usebenzise amanzi ashisayo, shintsha i-heater ukuze ithi "PILOT / VACATION" (igesi) noma uvale i-breaker (ugesi) ukuze ingashisi ngokweqile uma ukucindezela kwehla.
- Dlula isithambisa sakho samanzi sendlu yonke noma isihlungi sekhabhoni sendlu yonke usebenzisa i-valve engu-3 noma i-push-pull bypass bypass eningi ngemuva kweyunithi yekhanda. Uma i-petroleum hydrocarbons noma amakhemikhali asindayo kungena ethangini lobuhlalu lobuhlalu be-ion-exchange exchange beresin yesithambisa samanzi, ubuhlalu benhlaka bumunca amakhemikhali unomphela futhi kufanele bushintshwe ngezindleko eziphezulu.
- Phenya ingalo yebheyili yocingo PHEZULU (noma CISHA) emshinini weqhwa ozenzakalelayo wesiqandisi sakho.
Isigaba sesi-2: Isinyathelo Nesinyathelo Ngemuva Kokululekwa Kwasekhaya Kokuqeda Inqubo Yokukhipha Ukungcola¶
Ungaqali **ungaqali ukugezisa amapayipi asendlini yakho kuze kube yilapho isisetshenziswa sakho samanzi simemezela ngokusemthethweni ukuthi i-oda elithi Ungaphuzi / Ungasebenzisi seliphakanyiselwe indawo yakho yengcindezi ethile (izinsiza zidonsa amapayipi amanzi asemgwaqweni ezindaweni ezilandelanayo ukuze abanikazi bezindlu bangadwebi amakhemikhali olayini abakhulu bajule emigqeni yesevisi yendlu).
Uma indawo yakho yomgwaqo isuliwe ngokusemthethweni:
- Vumela Indlu Yonke Ngaphambi Kokuvula Noma yimuphi Umpompi:
- Uma ukungcola kuhilela izinhlanganisela zezinto eziphilayo eziguquguqukayo (i-benzene, uphethiloli, i-MCHM, izincibilikisi), vula wonke amafasitela, vula indlu yangasese nefenisha yekhishi, bese ubeka izifeni zamabhokisi eziphephezela ngaphandle ngaphambi kokuvula amanzi. Ukugijima yonke impompi ukuze kukhishwe amapayipi kuzodedela ukushuqeka okufushane komhwamuko wamakhemikhali emoyeni wasendlini; abantu abakhulelwe, izinsana, kanye nabantu abanesifuba somoya kufanele baphumele ngaphandle noma balinde ekamelweni elingena umoya kuyilapho oyedwa omdala evula ompompi.
- Susa futhi Hlanza Wonke Ama-aerators we-Faucet nama-Showerheads:
- Khumula inetha elincane izikrini ze-aerator kumathiphu walo lonke ikhishi nompompi kasinki wokugezela. Ukugqwala kwezinhlayiya, izikali zomthofu, ama-carbon granules, namaconsi anamafutha kuvapha ngokuqondile ngemva kwalezi zikrini. Wacwilise emanzini ahlanzekile noviniga, khuhla ngebhulashi, futhi uwashiye off kuze kuqedwe ukugezwa ngamanzi abandayo.
- Guqula Amapayipi Amanzi Abandayo Kusukela Esitezi Esiphansi Kuya Esitezi Esiphakeme (Imizuzu eyi-15 ukuya kwengama-30):
- Vula ama-hose bibs angaphandle kuqala imizuzu emi-5 ukuze udonse amanzi ahlanzekile omgwaqo ohamba ngaphansi komhlaba.
- Okulandelayo, vula bonke ompompi bamanzi abandayo (obhavu, amashawa, usinki wokuwasha, usinki wasekhishini, osinki bamagumbi okugeza) uqale egumbini elingaphansi noma eliphansi bese ukhuphukela phezulu.
- Vumela bonke ompompi ababandayo basebenze ngesikhathi esisodwa ekugelezeni okugcwele okungenani imizuzu eyi-15 ukuya kwengama-30 (noma ubude besikhathi obunqunyiwe obunqunywe yinsizakalo yakho) kuze kube yilapho amanzi ebanda ngokuphelele futhi engenayo iphunga lamakhemikhali noma i-sheen.
- Khipha futhi Ugeze Ithangi Lokushisisa Amanzi Ashisayo Ngokuphelele:
- Ngenxa yokuthi isifudumezi samanzi esingamalitha angu-200 (amalitha angu-50) sihlanganisa amanzi angenayo kunokuwaphusha aqonde ngqo, kufanele usule ithangi lamanzi ashisayo ngokuhlukana:
- Cisha amandla/igesi yokushisisa, unamathisele ipayipi lengadi ngaphansi kwe-valve yokudonsa yethusi ethangini, khipha ithangi ngokuphelele, futhi uphinde uligcwalise ngamanzi abandayo ahlanzekile, NOMA vula bonke ompompi bamanzi ashisayo endlini bese ubasebenzisa okungenani imizuzu engama-45 kuye kwengama-60 (ithangi elijwayelekile elingu-150-to-0-litha elingu-3+0 ilitha; 80-gallon tank) ukushintshanisa okungenani amavolumu amabili kuya kwamathathu agcwele amathangi.
- ** Hlanza Imishini yokuwasha, Imishini yokuwasha, kanye ne-Ice Makers:**
- Qalisa umshini wokuwasha izitsha ongenalutho** ngemijikelezo emibili egcwele yokugeza ngamanzi ashisayo** ngaphandle kwezitsha.
- Qalisa iwasha yezingubo engenalutho ngomjikelezo owodwa ogcwele wokuwasha nowokuhlanza.
- Geza ulayini wokukhipha amanzi esiqandisini okungenani amalitha angu-8 kuye kwayi-12 (amalitha angu-2 kuya kwangu-3) amanzi, shintsha i-cartridge yesihlungi samanzi esiqandisini ufake i-cartridge entsha sha, futhi ugijime futhi ulahle imigqomo yokuqala emithathu egcwele yama-ice cubes ngaphambi kokudla noma yiliphi iqhwa.
- Miselela Wonke Amakhatriji Okuhlunga Amaphuzu Okusebenzisa:
- Lahla yonke i-cartridge yokuhlunga ethinte amanzi angcolile (izihlungi ze-pitcher, amabhulokhi ekhabhoni angaphansi kukasinki, i-sediment/carbon cartridges yendlu yonke, nezihlungi zokugeza), geza izindlu zepulasitiki ngensipho yesitsha namanzi ahlanzekile, futhi ufake ama-cartridge amasha.
Tip
I-Plastic Pipe Permeation Danger (PEX, HDPE, and PVC Service Lines): Ngokungafani namapayipi ethusi noma ensimbi, amapayipi amanzi epulasitiki (imigqa yesevisi yasemgwaqweni ye-HDPE, amashubhu angaphakathi e-PEX, namapayipi erabha enjoloba) angama-polymer e-lipophilic. Uma uphethiloli, uphethiloli wedizili, noma ukugxila okuphezulu benzene / toluene kuhlezi ngaphakathi kwepayipi lepulasitiki le-PEX noma le-HDPE, ama-molecule e-hydrocarbon ancibilika ezindongeni zepayipi lepulasitiki ngokwalo (ipayipi ukungena). Ngisho nangemva kokugeza ipayipi amahora amaningi ngamanzi ahlanzekile, i-benzene egcinwe ngaphakathi odongeni lwepulasitiki izokhipha kancane i-desorb (leach) ibuyele ekumeni emanzini ubusuku bonke amasonto noma izinyanga. Uma ikhaya lakho linezintambo zesevisi yepulasitiki noma amapayipi e-PEX futhi uhlangabezane nomcimbi we-petroleum noma we-benzene, linda amahora angu-8 ngemva kokugeza bonke ompompi bevaliwe, qoqa "isampula yokuma kokudonsa kokuqala" ekuseni, bese uyibeka elabhorethri ihlolwe ngaphansi kwe-EPA Method 524.2 (VOCs) ngaphambi kokuvumela umndeni wakho uphuze empompini.
Imibuzo evame ukubuzwa¶
Can I give my dog or cat tap water during a "Do Not Drink" advisory if I don't have enough bottled water?
**No. Never give pets tap water under a "Do Not Drink" or "Do Not Use" advisory.** Dogs and cats have smaller body mass and much faster metabolic rates than adult humans, making them acutely vulnerable to liver failure from **cyanotoxins (microcystin)** and kidney/neurological damage from **petroleum hydrocarbons, ethylene glycol, and heavy metals**. Always include pets in your emergency bottled water calculation (roughly **60 to 70 milliliters per kilogram / 1 ounce per pound of body weight per day** for dogs), or collect clean rainwater from a non-chemical roof catchment in a clean plastic bin for pets until bottled water distribution sites open.
Why did my city issue a "Do Not Drink" notice ONLY for infants under 6 months and pregnant women, while saying older children and adults can still drink the water?
Split-tier advisories happen when a contaminant exceeds the safe acute threshold for fragile developing physiology but remains below the toxic threshold for mature livers or adult blood chemistry. The two classic causes are: 1. ** I-Nitrate (`10 to 20 mg/L`):** Izinsana ezingaphansi kwezinyanga ezingu-6 azinayo i-asidi yesisu esivuthiwe kanye ne-enzyme ethi *cytochrome b5 reductase* edingekayo ukuze kuvinjwe i-nitrate ekuguquleni i-hemoglobin egazini ibe ukuvimbela umoya-mpilo **i-methemoglobin** ("Blue Baby Syndrome"), kuyilapho izingane ezindala kanye nabantu abadala bekhipha ubuthi ngokushesha futhi bakhiphe lelo zinga le-nitrate. 2. **I-Microcystin Cyanotoxins Yezinga Eliphansi (`0.3 to 1.6 micrograms per liter`):** I-US EPA 10-day Health Advisory ibeka umkhawulo ophephile kokuthi **0.3 ug/L wezingane ezincela ibhodlela kanye nezingane zasenkulisa ezingaphansi kweminyaka engu-6** (ngoba izingane ezincane ziphuza amanzi amaningi kakhulu ngekhilogremu ngayinye yesisindo somzimba), kuyilapho ibeka umkhawulo omdala ngokuphindwe kahlanu kokuthi **1.6 ug/L**. Khumbula: **ungalinge ubilisele usana amanzi** kunoma yikuphi, njengoba ukubilisa kugxilisa kokubili ama-nitrate nama-microcystin.
If I accidentally drank two glasses of tap water or took a hot shower right before seeing the "Do Not Drink" chemical alert on my phone, what should I do?
First, **do not panic and do not try to induce vomiting**, especially if the contaminant is a petroleum hydrocarbon or caustic chemical (vomiting hydrocarbons causes aspiration into the lungs, leading to severe chemical pneumonitis). Second, if you just stepped out of a shower during a volatile chemical or fuel event, **step into fresh air, wash your skin briefly using bottled water and mild soap if your skin feels irritated or smells like chemicals, and put on clean dry clothes**. Third, look up the exact chemical named in your utility's public notice (and its reported concentration in parts per billion) and call **Poison Control (`1-800-222-1222` in the US, `111` in the UK)** for a calm, substance-specific toxicological assessment. Most municipal "Do Not Drink" advisories are triggered at conservative safety margins where a single glass or brief exposure causes no permanent harm, unless you develop acute symptoms like vomiting, dizziness, or mucosal burning.
How much emergency bottled water does FEMA / WHO say my family needs to survive a multi-day "Do Not Drink" chemical water crisis?
Emergency management agencies (FEMA, Ready.gov, Red Cross, and WHO) recommend storing a minimum of **4 liters (1 US gallon) of sealed drinking water per person per day for at least 3 to 14 days**. During a **Tier 2 or Tier 3 Chemical Advisory**, where you cannot boil tap water and must also use bottled water for **handwashing, dishwashing, toothbrushing, cooking, and infant sponge-baths**, your daily consumption increases to **6 to 8 liters (1.5 to 2 gallons) per person per day**. Store factory-sealed high-density polyethylene (HDPE) water jugs or polyethylene terephthalate (PETE) bottles in a cool, dark closet **away from garage gasoline cans, lawn pesticides, and paint thinners**, because hydrocarbon vapors in a garage can permeate right through sealed thin plastic water jugs over time.
Imithombo ihloliwe¶
- I-United States Environmental Protection Agency (EPA) Ihhovisi Lamanzi Aphansi Namanzi Okuphuza: Izeluleko Zezempilo Zamanzi Okuphuza for Cyanotoxins (Microcystins and Cylindrospermopsin), National Primary Drinking Water Regulations (
40 CFR Part 141) ye-Benzene, i-VOCs, i-Nitrate, ne-Lead, kanye ne-Post-Wildfire Distribution System VOC Contamination Guidance*. - Izikhungo Zokulawula Nokuvimbela Izifo (CDC, United States): Ibhokisi Lamathuluzi Lokukhulumisana Okwelulekwa Ngamanzi Okuphuza (Izincazelo zokusebenza nemiyalelo yomphakathi Yezeluleko Zamanzi Abilise, Izeluleko Zokungaphuzi, Futhi Ungasebenzisi Izeluleko).
- Inhlangano Yezempilo Yomhlaba (WHO, International): Imihlahlandlela Yekhwalithi Yamanzi Okuphuza (Ushicilelo Lwesine): Izehlakalo Zesimo Esiphuthumayo Samakhemikhali, Ubuthi Be-Cyanobacterial, kanye nemikhawulo ye-Nitrate/Nitrite Methemoglobinemia.
- I-Ejensi Yokubhaliswa Kwezinto Ezinobuthi Nezifo (ATSDR / CDC, United States): Amaphrofayili E-Toxicological we-Benzene, i-Toluene, i-Xylenes, i-Trichlorethylene (TCE), ne-4-Methylcyclohexanemethanol (MCHM) (Umbukiso we-Dermal ne-inhalation wasekhaya ngesikhathi sokubilisa).
- I-American Water Works Association (AWWA) kanye ne-Purdue University Centre for Plumbing Safety: I-Premise Plumbing Decontamination and Flushing Protocols Elandela I-Hydrocarbon and Chemical Intrusion Events (I-HDPE ne-PEX pipe permeation kanye nesampula yokuma).
Iziqondiso ezihlobene¶
- Ikhefu elikhulu lamanzi edolobheni lonke kanye nokwelulekwa ngamanzi abilayo
- Ukuphepha kwamanzi kanye nezaziso zamathumba
- I-red tide, ukuqhakaza kwe-algal okuyingozi, kanye nobuthi bamanzi be-cyanobacteria
- Ukuqhuma kwesitshalo samakhemikhali, ukonakala kwezitimela, kanye ne-shelter-in-place seal
- Ukuthola ukulahlwa kukadoti oyingozi okungekho emthethweni noma izigubhu zamakhemikhali
- Usizo lokuqala olunobuthi
- Izinombolo eziphuthumayo