ʻO ka huikau ʻole o ka ate (Hepatic Encephalopathy) a me ke koko ʻokoʻa¶
He ʻokoʻa nā helu ulia pōpilikia ma ka ʻāina. Hoʻohana kēia ʻaoʻao i ka 911, ka helu no ʻAmelika a me Kanada. Nui nā ʻāina ʻē aʻe i hoʻohana i ka 112, 999, a i ʻole ka helu ʻē aʻe. E huli i ka helu no kou ʻāina.
ʻO nā poʻe maʻi e noho ana me ka maʻi ate mau, cirrhosis, a i ʻole ka hōʻino ʻana o ka ate, ke kū nei lākou i ʻekolu mau pilikia decompensation weliweli i ke ola e hiki ke hū me ka ʻole o ka ʻōlelo ʻana ma ka home: ruptured gastroesophageal varices (masive upper gastrointestinal hemorrhage where engorged veins in the lower esophagus open), hepatic encephalopathy a me ka hoʻololi ʻana o ka maʻi maʻi coma ma muli o ka ammonia a me nā neurotoxins o ka ʻōpū e kāʻalo ana i ke akepaʻa ʻulaʻula a me ka pehu ʻana i ka lolo), a me ** sppontaneous bacterial peritonitis (SBP)** (he maʻi maʻi bacteria wikiwiki a hoʻoweliweli i ka wai i loko o ka ʻōpū pehu).
ʻO kāu kuleana koke i ka wā e mālama ai i ka mea maʻi ate i ka pilikia, ʻo ia ke kāhea koke i nā lawelawe lapaʻau pilikia, pale i ke alaloa ma ka ʻōwili ʻana i kahi maʻi luaʻi a hiamoe paha ma ko lākou ʻaoʻao ma ka ** kūlana hoʻōla ** (ʻoiai ʻo ka lumo ʻana i ke koko aspirated ke kumu nui o ka make koke i ka variceal rupture) "ka haʻalulu lima" (asterixis) no ka ʻike ʻana i ka encephalopathy hepatic mua, a pale loa i ka hāʻawi ʻana i nā lāʻau hiamoe, nā mea hoʻomaha, nā ibuprofen/NSAID, a i ʻole nā acetaminophen keu.
E hana i kēia i kēia manawa¶
- Kahea koke i nā lawelawe lapaʻau pilikia: Kāhea i kāu helu ulia pōpilikia kūloko (911 ma ʻAmelika Hui Pū ʻIa a me Kanada, 112 ma waena o ʻEulopa, 999 ma United Kingdom, 000 ma Australia) a i ʻole e nānā i kā mākou papa kuhikuhi o helu pilikia. E haʻi aʻe i ka maʻi he cirrhosis a i ʻole maʻi ate a e luaʻi ana ʻo ia i ke koko, e hele ana i ka ʻeleʻele ʻeleʻele o ka noho ʻana, huikau/ ʻaʻole hiki ke hoʻoulu ʻia, a i ʻole e holo ana i ke kuni me ka ʻeha o ka ʻōpū.
- Inā luaʻi koko a hiamoe paha, e waiho ma ka ʻaoʻao e hoʻihoʻi koke i ke kūlana: Mai ʻae i ka mea maʻi e luaʻi ana i ke koko a i ʻole ka hiamoe ʻana mai ka hepatic encephalopathy e moe palahalaha ma kona kua. E ʻōwili iā lākou ma ko lākou ʻaoʻao hema me ka hiʻi iki ʻana o ko lākou ʻauwae i lalo i ka papahele no laila e kahe ana ke koko, ka luaʻi ʻeleʻele "kofe", a i ʻole ke kahe ʻana o ke kohu ma waho o ka waha ma mua o ka ʻoki ʻana i ka māmā.
- E hoʻokō i ka NPO koʻikoʻi (ʻaʻohe mea ma ka waha) i ka wā o ke koko a i ʻole ka hiamoe nui: Mai hāʻawi i ka wai, ka waiū, ka meaʻai, a i ʻole nā palapala waha inā luaʻi ka mea maʻi i ke koko, hele i ka ʻeleʻele o ka noho ʻana, a i ʻole ka hiamoe nui e noho i luna a kamaʻilio maikaʻi. Pono ka poʻe gastroenterologist o ka haukapila i ka ʻōpū ʻole e hana i ka ligation endoscopic variceal band ligation i loko o nā hola o ka hōʻea ʻana.
- E nānā i ka "asterixis" (asterixis) inā pilihua a huhū paha ka mea maʻi: E noi i ka mea maʻi e ala pololei e ʻō pololei i nā lima ʻelua i mua o lākou, e kulou i hope i ko lākou mau lima lima ("e like me ka mākaʻikaʻi e hoʻomaha i ke kaʻa"), a hohola i ko lākou manamana lima ākea no 15 a 30 kekona. Inā hāʻule ko lākou mau lima a me nā pulima lima i mua a hoʻihoʻi i luna me kahi ʻēheu manu, aia lākou i ka acute hepatic encephalopathy.
- Mai hāʻawi i nā lāʻau lapaʻau hiamoe, nā mea hoʻomaha hopohopo, nā opioids, a i ʻole nā mea hōʻeha ʻeha NSAID: Mai hāʻawi i nā benzodiazepine maʻi hoʻomaha, insomniac, a i ʻole nā mea maʻi ʻehaʻeha (lorazepam, alprazolam, diazepam), kōkua hiamoe (zolpidem, diphenhydramine), nā lāʻau lapaʻau opioid, a i ʻole NSAIDs, (naixbuprofen, naprofen). Hoʻokomo pololei nā mea hoʻomaʻamaʻa i ka mea maʻi me ka encephalopathy hepatic i loko o kahi coma unrousable, ʻoiai nā NSAID e hoʻoulu i ke koko variceal fatal a me ka pani koke ʻana o ke kīpē (hepatorenal syndrome).
- E hoʻomaʻamaʻa i ka mea maʻi a hōʻiliʻili i nā lāʻau lapaʻau a pau: E uhi i ka mea maʻi me nā pākeʻe maloʻo mahana e pale ai i ka hypothermia (ʻo ia ka mea e hoʻopaʻa hou ai i ke koko i loko o ka cirrhosis), a e hōʻiliʻili i kā lākou mau hue o lactulose, rifaximin, beta-blockers (propranolol, nadolol, carvedilol), a me **diuretics no ka fusuronolactone
flowchart TD
Start["ʻO ka mea maʻi me ka maʻi cirrhosis a i ʻole ka maʻi ate e hoʻopōʻino ma ka home"] --> Triage{"1. E ʻike i ka pilikia o ka hoʻopau ʻana"}
Triage -->|Vomiting Bright Red Blood, Clots, Coffee Grounds, or Passing Black Tarry Stools| Varices["Nā ʻano ʻokoʻa o ka esophageal ʻāhaʻi: E kelepona iā 911/112/999 koke, ka maʻi koko kiʻekiʻe."]
Triage -->|New Confusion, Reversed Sleep-Wake Cycle, Irritability, Slurred Speech, or Flapping Hands| HE["Hepatic Encephalopathy: E kelepona iā 911/112/999 a i ʻole Hepatologist, E nānā no ka Huna Huna (Bleed, Infection, Constipation)"]
Triage -->|Swollen Ascites Belly With New Fever, Chills, Belly Tenderness, or Low Blood Pressure| SBP["ʻO Spontaneous Bacterial Peritonitis (SBP) / Sepsis: E kelepona iā 911/112/999 koke no IV Antibiotics"]
Varices --> Airway["2. E kaa koke i ka mea ma'i ma ka aoao (ke kulana Hoola) i kahe ke koko mailoko mai o ka waha, mai waiho palahalaha ma ke kua."]
Airway --> NPO["3. E mālama pono i ka NPO (ʻAʻohe mea ma ka waha), E mahana me nā Blankets, E hoʻomākaukau no ka Endoscopy Emergency"]
HE --> CheckAwake{"4. Ua ala pono anei ka ma'i huikau a hiki ke ale me ka maluhia?"}
CheckAwake -->|No: Drowsy, Stuporous, or Slurring| Airway
CheckAwake -->|Yes: Alert Grade 1 or 2 Encephalopathy| Lactulose["E hahai i ka papahana Lactulose no ka lā maʻi o ke kauka inā ʻōlelo ʻia, mai hāʻawi i nā lāʻau hoʻomaha a i ʻole nā lāʻau hiamoe, lawe i ka haukapila."]
SBP --> NPO
Nā ʻano ʻokoʻa o ka gastroesophageal: no ke aha ke kumu o ka cirrhosis i hoʻopōʻino i ke koko¶
I loko o ke kino maika'i, e kahe ana ke koko a pau mai ka 'ōpū, ka 'ōpū, ka pancreas, a me ka spleen i loko o kekahi ipu nui i kapa 'ia 'o ka portal vein i loko o ke akepa'a palupalu a spongy e kānana ma mua o ka ho'i 'ana i ka pu'uwai. Ke hoʻololi ka maʻi ate maʻi (mai ka waiʻona, ka maʻi hepatitis B a i ʻole C, metabolic dysfunction-associated steatohepatitis / MASH, a i ʻole ka maʻi autoimmune) ke hoʻololi i ka ʻiʻo palupalu palupalu me ka ʻiʻo ʻili paʻakikī, fibrous (cirrhosis), ʻaʻole hiki ke kahe maʻalahi ke koko ma o ke ake.
ʻO ke kaomi ʻana i loko o ka ʻāʻī puka e hoʻi i hope e like me nā kaʻa ma hope o kahi alaloa i ālai ʻia, kahi kūlana i kapa ʻia ʻo portal hypertension. No ka makemake e ʻimi i kahi alahele e hoʻi ai i ka puʻuwai, ua hoʻoneʻe ʻia ke koko puka paʻa i nā ʻaʻa liʻiliʻi liʻiliʻi, palupalu, ʻeleʻele ʻeleʻele e pili ana i ka lalo o ka esophagus (puu ʻai) a me ka piko o ka ** ʻōpū**. I loko o nā mahina, ʻaloʻalo kēia mau aʻa palupalu i loko o nā kaula wili a me ke kaomi kiʻekiʻe i kapa ʻia ʻo esophageal and gastric varices.
ʻElua kumu i ʻoi aku ka make o ke koko variceal ma mua o ke koko o ka ʻōpū maʻamau¶
- Ke kiʻekiʻe kiʻekiʻe portal venous pressure: ʻAʻole e like me ka peptic ulcer liʻiliʻi, he esophageal varix ma lalo o ke kaomi hydrostatic kiʻekiʻe mau; i ka wā e haki ai kona pā lahilahi, e kahe ana ke koko i loko o ka esophagus a me ka ʻōpū ma ka wikiwiki o 100 a 500 milliliters i ka minuke.
- Coagulopathy a me ka thrombocytopenia o ka hāʻule ʻole o ke ake: Na ke ake ola kino e hana i nā protein e hoʻopaʻa koko i ke kino (prothrombin, fibrinogen, Factors V, VII, IX, X) ʻoiai ka nui o ka spleen i loko o nā pahele hypertension portal a hoʻopau i ke koko platelets. No laila, i ka wā e poha ai ka varix i loko o ka mea maʻi cirrhotic, nele ke koko i nā platelets a me nā kumu hoʻopaʻapaʻa e pono ai e hoʻopili i ka lua iā ia iho.
Nā hōʻailona makaʻala o nā varices naha (ʻoiai ma mua o ka luaʻi ʻana o ke koko)¶
ʻAʻole e luaʻi mau ka mea maʻi i ke koko ʻulaʻula ʻulaʻula i ka wā e hoʻomaka ai ke kahe ʻana o ka varix i loko o ka ʻōpū:
- Hematemesis (Ka luaʻi koko): ʻO ka luaʻi nui ʻole o ka ** koko wai ʻulaʻula ʻulaʻula**, ** ʻulaʻula ʻulaʻula ʻulaʻula koko ʻulaʻula** ka nui o nā plums, a i ʻole ** nā mea ʻeleʻele ʻeleʻele ʻeleʻele e like me ka paʻa kofe pulu** (kahe koko ʻōpū).
- ** Melena (ʻeleʻele, lōʻihi, ʻala ʻala):** ʻO ke koko e ʻauʻau ana i loko o ka ʻōpū a hele i lalo i loko o ka ʻōpū e ʻeli ʻia e ka ʻakika o ka ʻōpū a me ka maʻi bacteria i loko o ** ʻeleʻele-ʻeleʻele, paʻa, ʻālohilohi e like me ke kua o ke alanui** a loaʻa ka ʻala metala paʻa ʻole. ** ʻO ka hele ʻana i nā ʻeke ʻeleʻele i loko o ka mea maʻi me ka cirrhosis he maʻi hemorrhage GI kiʻekiʻe **, ʻo ke kumu hoʻokahi wale nō o ka huikau a maule paha inā ʻaʻohe luaʻi.
- Hematochezia (Maroon a i ʻole ke koko ʻulaʻula ʻulaʻula mai ka ʻāʻī): Inā ʻoi aku ka wikiwiki o ke koko variceal (ʻoi aku ma mua o 1,000 milliliters), holo wikiwiki ke koko ma ka ʻāpana ʻōpū holoʻokoʻa a puka i waho o ka ʻāʻī me ka ʻulaʻula ʻeleʻele a i ʻole ka ʻulaʻula, i hele pū ʻia me ka poni a me ka haʻalulu.
- Maʻule koke ʻole ka ʻeha (Syncope) a me ka hou anu: Ma muli o ka hana ʻana o ke koko e hoʻopiha ana i ka ʻōpū ma ke ʻano he cathartic ikaika, nui ka poʻe maʻi e manaʻo koke i ka pono e hoʻohana i ka lua, hele i loko o ka lumi ʻauʻau, a hāʻule me ka ʻike ʻole ma ka papahele o ka lua ma mua o ka ʻike ʻana o kekahi e kahe ana ke koko i loko.
Ke kōkua mua i kēlā me kēia ʻanuʻu no ka hemorrhage variceal ikaika¶
- E kiʻi koke i nā mea lapaʻau a wehe i ka puka mua: He helu kēlā me kēia minuke; ʻO ke ola o ka haukapila e pili ana i ka loaʻa ʻana o nā lāʻau vasoactive intravenous (octreotide a i ʻole terlipressin no ka hoʻohaʻahaʻa ʻana i ke kaomi vein portal), nā lāʻau antibiotic prophylactic intravenous (ceftriaxone), ka hoʻokahe koko makaʻala, a me ka **kekahi endoscopic variceal band ligation ** i loko o 12 mau hola.
- Paʻa i ke ala ea ma ke kūlana hoʻihoʻi ʻaoʻao hema:
- E ʻōwili i ka mea maʻi ma ko lākou ʻaoʻao hema ma ka papahele a i ʻole kahi moe.
- E hoʻohuli iki i ko lākou mau maka i lalo ma luna o ke kīʻaha a i ʻole ke kāwele i kahe pololei mai ke koko a me nā ʻōpala mai ka papalina lalo.
- E hoʻohana i ka manamana lima lima lima i wahī ʻia i kahi lole e kahili i nā ʻōpuʻu koko nui e like me ka jeli mai ke alo o ka waha inā lākou e ʻakaʻaka. Mai hoʻopaʻa i ka mea maʻi luaʻi ma luna o kona kua, a mai hoʻopololei iā lākou e noho pololei inā nalo lākou a maule paha, no ka mea, ʻo ka noho pololei ʻana e hoʻoulu ai i ka hypoperfusion o ka cerebral a me ka syncope koke me ka manaʻo.
- E hoʻomaʻamaʻa i ka mea maʻi me nā pākeʻe maloʻo: E ʻōwili i ka ʻōpū a me nā wāwae i nā pākeke mahana. ʻO ka Hypothermia ma lalo o 36.0 degere Celsius (96.8 degere Fahrenheit) e hoʻopau i ka liʻiliʻi o nā enzyme clotting a me nā platelets i waiho ʻia e ka mea maʻi.
- **Mai hāʻawi i ka wai, nā ʻāpana hau, nā antacids, a i ʻole nā lāʻau paʻi koko ma ka waha: ** Inā e noi ka mea maʻi i ka wai e holoi ai i ka ʻono o ke koko mai loko mai o ko lākou waha, e holoi wale i ko lākou mau lehelehe me kahi lole pulu. ʻO ka hāʻawi ʻana i ka wai e hoʻopiha ai i ka ʻōpū me ka wai e hūnā i ke kiʻi endoscopic o ka gastroenterologist a hoʻoulu hou i ka luaʻi a me ka manaʻo.
Hepatic encephalopathy (HE): no ke aha ke kumu o ka hana ʻole o ka ate i ka huikau a me ka coma¶
Ma ke ola kino, hoʻopau nā hua bacteria e noho ana i loko o ke kolonā i ka protein meaʻai a hoʻohua i nā mea ʻōpala nitrogen ʻona, ʻo ammonia (\(NH_3\)), me nā mercaptans, nā ʻakika momona pōkole, a me ka manganese. ʻO ka maʻamau, lawe pololei ke koko vein portal i kēia ammonia a pau i loko o ke ake, kahi e hoʻohuli ai nā pūnaʻi ate olakino (hepatocytes) i ka amonia ʻona i urea ʻinoʻole ma o ka pōʻaiapuni urea i hiki ai i nā puʻupaʻa ke hoʻokahe ia i loko o ka mimi.
I ka cirrhosis a i ʻole ʻāʻī ʻole o ka ate, ʻelua mau mea i hewa: nalowale nā pūnaewele ate ʻulaʻula a hiki i ka 80 pakeneka o ko lākou hiki ke hoʻomaʻemaʻe i ka amonia, a ʻo ke kiʻekiʻe kiʻekiʻe o ka portal e hoʻoikaika i ke koko o ka ʻōpū e kaʻe loa i ke ake ma o nā collateral shunt (a i ʻole kahi ʻoki ʻia ** TIPS stent**: transjugular intrahepatic portosystemic shunt). Holo pololei ʻo amonia i kānana ʻole i loko o nā ʻaʻaʻa ʻōnaehana a hele i ka pale koko-lolo. I loko o ka lolo, e kākoʻo ana i nā sela lolo i kapa ʻia ʻo astrocytes e hoʻāʻo e hoʻomaʻemaʻe i ka amonia ma ka hoʻololi ʻana i ka glutamate i glutamine. Hana ʻo Glutamine me he ʻōhuʻu osmotic i loko o nā astrocytes, e huki ana i ka wai i loko o nā pūnaʻi lolo a hoʻoulu i ka ** diffuse cerebral edema (ka pehu ʻana o ka lolo)** a me ka hoʻopaʻa ʻana i nā neurochemical nui (hepatic encephalopathy).
The West Haven Grading Scale: ʻike i ka encephalopathy hepatic mai ka Papa 1 a i ka Papa 4¶
ʻO nā lālā o ka ʻohana e noho ana me ka maʻi akepaʻa ka mea mua e ʻike i ka Grade 1 a i ʻole Grade 2 hepatic encephalopathy, ma mua o ka ʻike ʻana o kahi malihini i kekahi hewa. E hoʻohana i ka West Haven Criteria no ka ʻimi ʻana a hōʻike i ka pae pololei o ka mea maʻi:
| Ke kahua o West Haven | Papa Hana | Kūlana noʻonoʻo, ʻano, a me ka ʻōlelo | Nā hōʻailona Neuromuscular (Asterixis / Reflexes) | Pono ka hana koke |
|---|---|---|---|---|
| Ka liʻiliʻi / huna HE | **Kōnaewele ** | Hōʻike maʻamau i ke kamaʻilio maʻamau, akā he mau manawa lohi mālie, ka nānā pono ʻole ʻana, a i ʻole ka paʻakikī me nā polokalamu kelepona / makemakika. | ʻAʻohe asterixis; nā hoʻohālikelike maʻamau. | Kūkākūkā me ka hepatologist ma ke kipa keʻakeʻa aʻe; ʻAʻole pono e hoʻokele kaʻa kaʻa ka mea maʻi **. |
| Papa 1 (Mild Overt HE) | Ka Papa Hoʻolaha Prodromal | Hoʻihoʻi ʻia ka pōʻai hiamoe-ala (moe i ka lā a pau, ala nui e auwana ana i ka hale i ka hola 3:00 AM), ʻoluʻolu a i ʻole euphoria, pōkole o ka nānā ʻana, poina i nā huaʻōlelo, a i ʻole paʻakikī ke hoʻohui/unuhi i nā serial 7 mai 100. | Asterixis haʻahaʻa a i ʻole intermittent (ka haʻalulu liʻiliʻi a hāʻule paha ka lima lima i ka wā e kīkoʻo ʻia ai nā lima) a me ke kākau lima ʻino (dysgraphia). | E hoʻokaʻaʻike i ka hepatologist a i ʻole e kipa i ka mālama koʻikoʻi/ED i kēia lā: E nānā no ka constipation, dehydration, a i ʻole nā mea lactulose i hala; e hoʻomanawanui e kākau i ko lākou inoa a kaha kiʻi i ka hōkū ʻelima i kēlā me kēia lā e nānā i nā loli. |
| Papa 2 (Hōʻokoʻa Overt HE) | Ka Papa Haukapila Urgent | Akaka ka lethargy a me ka manaʻoʻole, disorientation i ka manawa (ʻaʻole ʻike i ka mahina, ka lā, a me ka makahiki), ka ʻōlelo slurred (dysarthria) e like me ka ʻona a me ke kani ʻana e like me ka ʻona ʻona, ka ʻano kūpono ʻole, a i ʻole ka hoʻololi ʻana i ke ʻano. | Asterixis maʻamau, maopopo ʻole ("liver flap"): Hoʻopuka ʻia ka pāpaʻi ʻana o nā lima kikoo a me nā pulima lima i kēlā me kēia 1 a 2 kekona; nā hoʻihoʻi ʻana o ka tendon hyperactive. | E lawe koke aku i kahi Oihana Hoʻopilikia: Nui ka pilikia o ka piʻi wikiwiki ʻana i ka papa ¾ coma; Pono nā hoʻāʻo koko e ʻike i ke kumu huna (ke koko o loko, ka maʻi SBP, ka hōʻeha ʻeha, ka haʻahaʻa potassium/sodium). |
| Papa 3 (Severe Overt HE) | Pre-Coma Emergency | Ka moʻo ʻana i ka hū: Moe mau ka mea maʻi a hiki ke hoʻāla pōkole wale ʻia e ka leo nui a i ʻole ka haʻalulu paʻa o ka poʻohiwi, ʻaʻole i ʻike ʻia i kahi a me ke kanaka ** (ʻaʻole ʻike i ko lākou wahi), a i ʻole e hōʻike i ka huhū weliweli. | **Asterixis paha ke noho nei inā hui pū, a nalo paha ** no ka lilo ʻana o ka mea maʻi i ka pupule ʻaʻole e hāpai i ko lākou mau lima i luna; ʻoʻoleʻa ʻiʻo a me ka hyperreflexia. | E kelepona iā 911 / 112 / 999 koke: ʻAʻole hiki i ka mea maʻi ke pale hou i ko lākou ala ea ponoʻī; e waiho ma ka ** kūlana hoʻōla ʻaoʻao** a mālama pono iā NPO (mai hoʻāʻo e ninini i ka lactulose waha i loko o ka waha o kahi maʻi stuporous Papa 3). |
| Papa 4 (Koma) | Koma pane ʻole | Koma piha: ʻAʻole pane i ka leo waha a me nā mea hoʻoikaika ʻeha. | Asterixis ʻaʻole, ka ʻiʻo paʻa a i ʻole decerebrate ka ʻiʻo, nā haumāna ākea. | E kelepona iā 911 / 112 / 999 koke: E mālama i ke ea hāmama ma ke kūlana hoʻihoʻi, e nānā mau i ka hanu ʻana, a hoʻomākaukau no ka hoʻokomo ʻana i ka endotracheal pilikia. |
Mai hoʻopiʻi i ka mea maʻi cirrhosis slurring a hina i ka inu ʻona
ʻO ka papa 2 a me ka papa 3 hepatic encephalopathy e hoʻopuka i ka ʻōlelo slurred, ka hele ʻole ʻana o ka naʻau (ataxia), nā maka aniani, ke ʻano o ka naʻau, a i kekahi manawa he mea ʻala ʻono a me ka puʻu (fetor hepaticus, ma muli o ka dimethyl sulfide a me nā ketone e pakele ana i loko o ka māmā). ʻO ka poʻe e kū ana a me ka poʻe pane ʻike ʻole e kuhi pinepine i ka encephalopathy hepatic acute no ka ʻona ʻona nui a waiho i ke kanaka e "moe." ʻO ka waiho ʻana i ka mea maʻi ma ka papa 2 a i ʻole 3 hepatic encephalopathy e "moe" ma luna o kahi moe he mea make pinepine, no ka mea, e piʻi aʻe ana ka pehu ʻana o ko lākou lolo i loko o ka papa 4 coma a i ʻole ke koko o ka ʻōpū ʻōpū a i ʻole ka sepsis e pepehi iā lākou i ka pō. E mālama mau i ka ʻōlelo hū a i ʻole ka huikau i loko o ka mea maʻi ate ma ke ʻano he lāʻau ulia pōpilikia.
Pehea e hana ai i ka ho'āʻo "Asterixis" (Flapping Tremor).¶
ʻO Asterixis ʻaʻole ia he haʻalulu o nā ʻiʻo ʻokoʻa; ma ka neurophysiologically, he negative myoclonus, he 50-a-200-millisecond uwila pōkole ** hoʻomaha (pani)** i loko o nā kikowaena cortex kaʻa e mālama ana i ke kūlana kūʻē i ka umekaumaha, ma muli o ka make ʻana o ka amonia.
- E noho pololei ka mea maʻi ma kahi moe a i ʻole kahi noho (a moe i luna paha) a hohola pololei i nā lima ʻelua i mua o ko lākou umauma me nā kuʻekuʻe lima pololei.
- E aʻo iā lākou e kulou i hope i nā lima ʻelua (ka hoʻololi ʻana, nā lima e kū i mua me he mea lā e hoʻokuʻi ana i ka paia ʻike ʻole ʻia) a hohola ākea ko lākou mau manamana lima.
- E haʻi iā lākou e pani i ko lākou mau maka a paʻa mau i kēlā kūlana kūpono no 30 kekona.
- He aha ke ʻano o ka hoʻāʻo maikaʻi: Ma hope o ka lōʻihi o 5 a 15 kekona, hāʻule koke nā manamana lima a me ka lima lima i mua i kekahi mau kenimika i ka nalo ʻana o ke kani o ka ʻiʻo no kekona kekona, a laila hoʻi koke i luna i ka wā e hopu ai ka mea maʻi, e hana hou ana me ka leo e like me ka manu e pāpaʻi ana i kona mau ʻēheu ("liver flap").
- He ho'āʻo ʻē aʻe no nā maʻi nāwaliwali: Inā nāwaliwali loa ka mea maʻi ʻaʻole hiki ke hoʻopaʻa i nā lima ʻelua i luna i ka lewa, e hoʻomaha paʻa ko lākou mau lima ma luna o ka moena a hāpai wale i ko lākou mau lima i luna ma ka pulima no 20 kekona, a i ʻole e noi iā lākou e ʻomi mau i ʻelua o kou mau manamana lima ("ʻaʻa waiu").
ʻO ka 6 mau mea huna e hoʻopiʻi i ka encephalopathy hepatic¶
Hepatic encephalopathy aneane ʻaʻole loa e ʻike ʻia i waho o ka ea lahilahi i kahi maʻi cirrhosis paʻa mua; ma ** ʻoi aku ma mua o 80 pakeneka o ka hoʻokomo ʻana i ka haukapila**, kahi hōʻino kino koʻikoʻi i hoʻomaka i ka piʻi ʻana o ka ammonia. Huli koke nā kauka ulia pōpilikia i kēia ʻeono mau mea hoʻoheheʻe maʻamau (a pono e haʻi i nā mea mālama i nā paramedics nā mea i hana ʻia i nā hola 72 i hala iho nei):
- ** ʻO ke koko ʻāʻai haʻahaʻa (He "ʻai protein" nui o ke koko):** Hoʻopiha ʻia ke koko me ka protein hemoglobin (100 milliliters o ke koko aia ma kahi o 15 a 20 grams o ka protein maʻemaʻe). Ke kahe malie nei ka ma'i ma'i varix a i 'ole ka ma'i o ka opu i loko o ka'ōpala ho'ohehe'e, 'a'ai ka ma'i bacteria i ka protein koko i ho'okahe 'ia a ho'ololi 'ia i loko o ka nalu nui o ka ammonia. E nānā mau i ka halepaku a i ʻole e nīnau e pili ana i ka ʻeleʻele a me ka moe (melena) ke huikau ka maʻi ate.
- ** Ka maʻi maʻi (ʻoi aku ka Spontaneous Bacterial Peritonitis, UTI, a i ʻole Pneumonia): ** ʻO ka ʻāʻī ʻana o ka ʻōnaehana a me nā mea ʻawaʻawa bacteria e hoʻoheheʻe i ka pale o ka lolo-koko a hoʻonui i ka neurotoxicity ammonia ʻelima.
- ** ʻO ka paʻa ʻana a me ka hala ʻole ʻana o nā kumu Lactulose:** Inā noho ʻia ka ʻōpala i loko o ke kolone no 24 a 48 mau hola ma mua o ka hoʻokuʻu ʻia ʻana i waho 2 a 3 mau manawa i kēlā me kēia lā, hoʻohua a hoʻopaʻa ʻia nā huakini colonic i ka amonia.
- Dehydration, Over-Diuresis, Vomiting, or Diarrhea (Electrolyte & Kidney Crisis): ʻO ka lawe ʻana i ka nui loa o nā lāʻau wai i kuhikuhi ʻia (furosemide a me spironolactone), ka hou ʻana i ka wela, a i ʻole ka loaʻa ʻana o ka ʻōpū i ke kumu ** ʻeha puʻupaʻa nui**, **hypokalemia (haʻahaʻa koko. Hoʻoulu pololei ka pāhaʻi koko haʻahaʻa i nā puʻupaʻa e hana i ka amonia hou, ʻoiai hoʻohuli ka alkalosis i nā ion ammonium (\(NH_4^+\), ʻaʻole hiki ke komo i loko o ka lolo) i ke kinoea amonia uncharged (\(NH_3\), e hele pololei ana i ka lolo).
- Nā Laʻau Hoʻohaʻahaʻa Pūnaehana Nervous Center: ʻO ka lawe ʻana i hoʻokahi maʻa o ka benzodiazepine (lorazepam, diazepam, clonazepam), pila moe (zolpidem), antihistamine sedating (diphenhydramine, hydroxyzine), a i ʻole opioid painkiller (oxycodone, morphine, tramadol).
- Acute Portal Vein Thrombosis or New TIPS Shunt: He koko koko hou e ālai ana i ka ʻaʻa puka a i ʻole he shunt ate i kau hou ʻia.
Ka hoʻomaopopo ʻana iā Lactulose a me Rifaximin (A i ka wā ʻaʻole e hāʻawi i ka Lactulose waha)¶
ʻO ka poʻe maʻi me ka cirrhosis a me ka encephalopathy hepatic mua e kuhikuhi mau ʻia i ʻelua mau lāʻau mālama mālama i kēlā me kēia lā e hoʻomaʻemaʻe i ka amonia mai ka ʻōpū:
- Lactulose (a i ʻole Lactitol): He mānoanoa, ʻono, ʻaʻole hiki ke hoʻopaʻa ʻia i ka syrup synthetic sugar. Ke hiki aku ka lactulose i ke kolonā, e hoʻomoʻa ʻia ka hua bacteria maikaʻi i loko o ka waikawa lactic a me ka waikawa acetic. Hoʻokuʻu kēia acidification i ka pH i loko o ke kolonā, kahi e pahele kemikika ai ammonia (\(NH_3\)) ma ka hoʻohui ʻana i kahi hydrogen ion e hoʻololi iā ia i ammonium (\(NH_4^+\)). No ka mea, ʻaʻole hiki i ka ammonium i hoʻopaʻa ʻia ke hele i loko o ka pā ʻōpū i loko o ke kahe koko, paʻa mau ia i loko o ka waihona a hoʻokuʻu ʻia i waho o ke kino e ka lactulose's osmotic laxative hana. Hoʻopaneʻe nā kauka i ka nui o ka lactulose i kēlā me kēia lā no laila e hele ka mea maʻi i 2 a 3 mau ʻōpū palupalu palupalu i kēlā me kēia lā.
- Rifaximin: He lāʻau antibiotic waha hiki ʻole ke komo i loko o ka ʻōpū a hoʻemi i ka heluna kanaka o ka maʻi bacteria e hana ana i ka ammonia.
ʻO ke kānāwai palekana koʻikoʻi i ka wā o ka pilikia encephalopathy ma ka home¶
- Inā ʻo ka mea maʻi ma ka Papa 1 mua a i ʻole ka Papa 2 HE (ala ākea, noho i luna, ʻaʻo maʻamau, a hiki ke inu i ka wai me ka ʻoki ʻole ʻana) a ua nele i kā lākou lactulose a paʻa paha, e kāhea aku i kā lākou hepatologist a i ʻole ka hoʻouna pilikia e komo pū me ka hāʻawi ʻana i ka lāʻau lactulose o ka lā maʻi waha i ka wā e hoʻonohonoho ana i ka loiloi olakino.
- ** ʻAʻole e ninini i ka lactulose waha (a i ʻole kekahi wai) i loko o ka waha o ka mea maʻi Papa 3 (huhū/moe) a i ʻole Papa 4 (comatose):** I ka wā e hiamoe ai ka mea maʻi, uwē nui, a paʻakikī paha e ala aʻe, ʻōpuʻu ko lākou gag reflex. ʻO ka ninini ʻana i ka lactulose syrup mānoanoa i loko o ko lākou waha e hoʻoulu koke i ka pulmonary aspiration i loko o ka māmā. Hoʻohana ka poʻe lapaʻau a me nā kahu hānai i nā maʻi ma ka Papa 3 a me ka Papa 4 me ka palekana me ka hoʻohana ʻana i ka ** lactulose retention enemas** a i ʻole ka nasogastric tube i pale ʻia ma hope o ka hoʻopaʻa ʻana i ke alaloa.
ʻO Spontaneous Bacterial Peritonitis (SBP) a me nā pilikia ulia pōpilikia¶
He nui nā poʻe maʻi me ka cirrhosis decompensated e hōʻiliʻili i nā lita o ka wai kala mauʻu i loko o ko lākou ʻōpū o ka ʻōpū (ascites), e hōʻemi ana i ka ʻōpū, pehu, ʻākea. Ma muli o ka haʻahaʻa loa o ka wai ascitic o nā protein immune (complement), hiki i ka bacteria maʻamau mai ka ʻōpū ponoʻī o ka mea maʻi ke neʻe i ka microscopically ma o ka paia o ka ʻōpū (translocation bacterial) a hoʻopōʻino i ka wai ʻōpū me ka ʻole o ka puka ʻana o ka ʻōpū. Ua kapa ʻia kēia maʻi hoʻoweliweli ʻo Spontaneous Bacterial Peritonitis (SBP) a loaʻa i ka 20 a 30 pakeneka ka nui o ka make inā hoʻopaneʻe ʻia nā lāʻau antibiotic intravenous i kekahi mau hola.
Nā hae ʻulaʻula o Spontaneous Bacterial Peritonitis (SBP)¶
ʻAʻole e like me ka peritonitis o ka ʻokiʻoki ʻana mai kahi ʻāpana pohā (ʻo ia ka mea e paʻakikī ai ka ʻōpū o ka ʻōpū), ʻo ka cushion wai o nā ascites i loko o kahi maʻi cirrhosis e pale ai i nā ʻiʻo o ka ʻōpū mai ka paʻakikī. E ʻimi i kekahi o kēia mau hōʻailona maʻalahi i ka mea maʻi me ka ascites:
- ** ʻO ke kuni ma luna o 37.8 degere Celsius (100.0 degere Fahrenheit) a i ʻole hypothermia ma lalo o 36.0 degere Celsius (96.8 degere Fahrenheit)**, a i ʻole ka haʻalulu haʻalulu i wehewehe ʻole ʻia.
- Ka ʻeha ʻōpū hou, ka ʻūhā, ka ʻehaʻeha, a i ʻole ka ʻoluʻolu ke kaomi mālie ʻana i ka ʻōpū pehu, a i ʻole ka ʻōpū i ʻoi aku ka ʻoi aʻe o ka ʻoi aʻe o ka ʻeha ma mua o ka maʻamau.
- Hūhū hou a ʻoi paha ka ʻino / hepatic encephalopathy me ke kumu ʻike ʻole (a hiki i ka 30 pakeneka o nā hihia SBP, ʻo ka huikau ka wale hōʻailona waho, ʻaʻohe kuni a ʻaʻohe ʻeha ʻōpū).
- Kuhi koko i wehewehe ʻole ʻia, noʻonoʻo, a i ʻole ka emi koke ʻana o ka mimi (hepatorenal syndrome, kahi e hoʻomaka ai ka maʻi SBP i nā puʻupaʻa e pani loa).
- Ka hana koke: E hele pololei i kahi keʻena pilikia. E hoʻohana nā kauka o ka haukapila i kahi nila lahilahi ma lalo o ke alakaʻi ultrasound e huki i kahi liʻiliʻi o ka wai ʻōpū (diagnostic paracentesis) no ka helu ʻana i nā keʻokeʻo keʻokeʻo (>250 polymorphonuclear cell per cubic millimeter e hōʻoia ana i ka SBP) a hāʻawi koke iā intravenous third-generation cephalosporin antibiotic a me ** intravenous albumin** no ka mālama ʻana i nā puʻupaʻa.
He aha ka mea e hana ai inā kahe ka wai mai kahi hernia umbilical ("Flood Syndrome")¶
I nā poʻe maʻi me nā ascites koʻikoʻi, ʻo ke kaomi ʻana i loko o ka ʻōpū e hoʻokuke pinepine i ka pihi ʻōpū i loko o kahi ** umbilical hernia ** ʻili lahilahi. Inā loaʻa ka ʻili ma luna o ka ʻōpū i ka pehu ʻeleʻele a i ʻole ka maʻi ʻaʻai a ʻaʻai koke ** ʻāhaʻi**, hiki i nā lita o ka wai ascitic melemele maʻemaʻe ke kahe i waho o nā lole (Flood syndrome).
- Kōkua mua koke no ka ʻāʻī ʻana o ka umbilical hernia:
- E kāhea koke i kāu helu ulia pōpilikia a i ʻole ka lawe ʻana i ke keʻena ulia pōpilikia (inā kokolo ka hua bacteria *i loko o ia lua, hele mai ka peritonitis make i loko o nā hola, a hāʻule ka wai wikiwiki i ke kahe koko).
- E moe palahalaha ka mea ma'i ma kona kua a i 'ole e hili iki i hiki ke kiko i luna.
- E uhi i ka puka e kahe ana me ka aahu gauze manoanoa a i ole ka lole ma'ema'e hou i holoiia i paa pono me ka lipine (mai hookui i kekahi mea iloko o ka lua), a e paa malie i ke kaomi lima mawaho a hiki i ka manawa e hiki ai i na limahana o ka halemai ke lawelawe i na antibiotic intravenous, albumin, a me ka hooponopono oki.
ʻO nā kānāwai palekana lāʻau koʻikoʻi no kēlā me kēia me ka cirrhosis¶
Hoʻopili mālie ke akepaʻa ʻulaʻula i nā lāʻau lapaʻau, ʻoiai ʻo ke kiʻekiʻe kiʻekiʻe o ka portal e hana i ka ʻōpū o ka ʻōpū a me nā puʻupaʻa i mea palupalu. Pono kēlā me kēia mea mālama i ka mea maʻi cirrhosis e hoʻokō i kēia mau lula lāʻau lapaʻau hale ʻekolu:
- Kāpono loa i nā NSAID a pau (Ibuprofen, Naproxen, Aspirin, Meloxicam, Diclofenac): ʻO ka lawe ʻana i kekahi mau papa o ka ibuprofen a i ʻole naproxen i loko o nā ʻāpana cirrhosis e pale ana i nā prostaglandins mai ka ʻōpū o ka ʻōpū (e hoʻoulu ai i ka catastrophic variceal a i ʻole portal hypertensive gastropathy bleeding pinepine) syndrome**).
- Ka palena palena koʻikoʻi ma ka Acetaminophen (Paracetamol): ʻOiai ʻo ka acetaminophen kiʻekiʻe (> 4,000 mg / lā) ke kumu o ka hāʻule ʻana o ka ate, ʻike nā alakaʻi hepatology (AASLD a me EASL) no nā poʻe maʻi cirrhosis maʻi i ** ʻaʻole inu waiʻona **, hoʻopaʻa paʻa ʻia ka acetaminophen haʻahaʻa ma **s ʻoi aku ma mua o 500 mg. ʻOi aku ka palekana o ka mea maʻi ma mua o nā NSAID, **koe naʻe ** ka mea maʻi i loko o ka maʻi maʻi maʻi i loko o ka maʻi maʻi maʻi maʻi ʻaʻole i inu i ka waiʻona a i ʻole nā mea ʻai ʻole a i ʻole ka hoʻokē ʻai ʻana, a laila pono e hāʻawi ʻia ** ʻaʻohe acetaminophen ** me ka ʻole o ke kauoha a ke kauka.
- E hoʻopaʻa i nā diuretics ("pili wai") i ka luaʻi ʻana, ka maʻi ʻaʻai, a i ʻole ka huikau: Mai hāʻawi i nā kīʻaha kakahiaka o spironolactone a i ʻole furosemide inā ʻeha ka mea maʻi, huikau, luaʻi, a i ʻole he >4 mau ʻauʻau maloʻo i kēlā me kēia lā a hiki i ke kauka ke nānā i ko lākou koko sodium, potassium, a me creatinine.
E lawe i kahi papa kōkua mua i hōʻoia ʻia
ʻO ka mālama ʻana i nā ulia pōpilikia, ka hoʻihoʻi ʻana i ka wā luaʻi koʻikoʻi, a me ka haʻalulu hemorrhagic nā mākau kumu i aʻo ʻia i nā papa kōkua mua i ʻae ʻia. E noʻonoʻo e lawe i kahi papa lima mai ke Keʻa ʻulaʻula, St John Ambulance, a i ʻole kāu mea lawelawe pilikia kūloko.
Nīnau pinepine¶
Why is vomiting blood or passing black tarry stools so dangerous in someone with cirrhosis?
In cirrhosis, scar tissue blocks normal blood flow through the liver (portal hypertension), forcing blood into fragile, swollen veins in the lower esophagus and stomach called varices. When a varix ruptures, high venous pressure combined with the liver's inability to make normal blood-clotting factors causes massive, rapid bleeding that appears as vomiting bright red blood, coffee-ground material, or passing jet-black tarry stools (melena). Call your local emergency number immediately and place the person on their left side so they do not choke on blood.
What is hepatic encephalopathy, and how do you check for the "flapping hand tremor" (asterixis)?
Hepatic encephalopathy occurs when a scarred liver can no longer filter toxic ammonia produced by gut bacteria out of the bloodstream, allowing ammonia to reach the brain and cause swelling, confusion, reversed sleep patterns, slurred speech, and coma. To check for asterixis, ask the person to hold both arms straight out in front of them, bend their wrists backward as if stopping traffic, and spread their fingers wide for 30 seconds; a positive test shows rhythmic dropping and jerking of the hands like a bird flapping its wings.
Why must you never pour oral lactulose syrup into the mouth of a very drowsy or unconscious liver patient?
While oral lactulose syrup is the main treatment for mild hepatic encephalopathy because it traps ammonia in the stool, a patient who has progressed to severe drowsiness or stupor (Grade 3 or Grade 4 encephalopathy) loses their protective gag and swallowing reflexes. Pouring thick lactulose syrup into the mouth of a drowsy patient causes them to inhale the sticky liquid into their lungs (aspiration pneumonia and suffocation); keep them on their side with nothing by mouth so hospital staff can administer lactulose safely via an enema or protected tube.
Why can a blood bleed in the stomach or constipation trigger sudden confusion in liver disease?
Whole blood is extremely rich in protein; when a stomach ulcer or esophageal varix bleeds into the digestive tract, intestinal bacteria digest that blood protein and release a massive surge of ammonia into the blood. Similarly, constipation keeps waste inside the colon longer, increasing bacterial ammonia absorption, which overwhelms the failing liver and triggers acute hepatic encephalopathy.
Why are ibuprofen (Advil) and naproxen (Aleve) strictly forbidden for people with cirrhosis?
In cirrhosis, the kidneys depend entirely on protective chemicals called prostaglandins to keep their blood vessels open against extreme circulatory stress. Nonsteroidal anti-inflammatory drugs (NSAIDs) like ibuprofen and naproxen block prostaglandins, which can instantly shut down the kidneys (hepatorenal syndrome) and cause life-threatening stomach or variceal bleeding.
Nānā ʻia nā kumu¶
- ** ʻAhahui ʻAmelika no ke aʻo ʻana i nā maʻi ate (AASLD) a me ka Hui ʻEulopa no ke aʻo ʻana i ka ate (EASL): ** Nā kuhikuhi no ka hoʻomaʻamaʻa kino ma ka Hepatic Encephalopathy i ka maʻi ʻāʻī maʻi (West Haven Criteria), Management of Ascites and Spontaneous Bacterial Peritonitis, a me *Portal Hypertensive Bleeding.
- Ka Hana Manaʻo Kūkākūkā ʻo Baveno VII (International Portal Hypertension Consensus): Baveno VII, Hoʻohou i ka ʻaelike i ka Portal Hypertension a me Acute Variceal Hemorrhage Resuscitation.
- National Institute for Health and Care Excellence (NICE) and British Society of Gastroenterology (BSG, United Kingdom): Cirrhosis in Over 16s: Assessment and Management (NG50) a me Acute Upper Gastrointestinal Bleeding in Cirrhosis Guidelines.
- World Gastroenterology Organization (WGO, International): Global Guidelines on Esophageal Varices and Hepatic Encephalopathy Triage.