Ibajẹ Dam Tailings, Iwakusa Sludge Mudflows, ati Iwalaaye Ikun omi-Eru-irin Majele¶
Awọn nọmba pajawiri yato nipasẹ orilẹ-ede. Oju-iwe yii nlo 911, nọmba fun Amẹrika ati Kanada. Ọpọlọpọ awọn orilẹ-ede miiran lo 112, 999, tabi nọmba miiran. Wa nọmba fun orilẹ-ede rẹ.
Ko dabi idido omi eletiriki nja kan ti o ṣe idaduro omi odo ti o mọ lẹhin odi apata ti a fikun, ** tailings dam *** (tabi idalẹnu eeru eeru) jẹ idawọle ile-iṣẹ nla kan ti a ṣe lati ṣafipamọ awọn miliọnu toonu ti iyẹfun apata ilẹ daradara, awọn ohun elo iṣelọpọ kemikali, ati omi ti o wuwo-irin ti o ku kuro lati yiyo goolu, aluminiomu, irin,red mud), fosifeti, tabi edu. Nitoripe ọpọlọpọ awọn dams tailings agbalagba ni a ṣe ni lilo ọna ** ọna oke , nibiti a ti kọ awọn dikes ti o tẹle taara lori oke ti ko ni itọpa, sludge ti omi ti o kun funrara, ojo nla, oke nla, ogbara inu inu seepage (piping), tabi ìṣẹlẹ kekere kan le fa gbogbo oju idido ati idalẹnu lati faragba ** aimi tabi omi jigijigi *** ni iṣẹju-aaya. Nigbati idido iru kan ba ṣẹ, ko tu iṣan omi lasan silẹ. Dipo, o ṣe ifilọlẹ giga-mita 10-si-30 (33-to-100-foot) ** iṣan omi iwakusa hyperconcentrated ** pẹlu iwuwo ti nja tutu (1,600 to 2,200 kg/m3) Ere-ije si isalẹ afonifoji ni ** 30 si 80 km / h (20 si 50 mph). Igbi majele yii n fa awọn afara kọnja ti a fi agbara mu, ti n sin gbogbo awọn ilu ni iṣẹju diẹ, o si fi silẹ lẹhin caustic, eru-irin-ti doti tabi sludge-cyanide-cyanide ti o ṣinṣin bi simenti. Ti o ba jẹ pe siren irufin idido kan ba dun tabi ti o gbọ ariwo abẹ inu ilẹ ni afonifoji kan ni isalẹ ile-iwaku mi tabi ile-iṣẹ agbara, pe agbegbe rẹ pajawiri awọn nọmba lẹsẹkẹsẹ ki o kan si awọn itọsọna wa lori glacial lake outburst iṣan omi ati idido ikuna sisilo, ilẹ ati awọn mudflows, kemikali idasonu, ati cyanide ati ifasimu gaasi ile-iṣẹ.
Ṣe eyi ni bayi¶
- **Yọ PERPENDICULAR kuro ni ilẹ-afonifoji lẹsẹkẹsẹ (gun taara ni ẹgbe oke to sunmọ) ***: Maṣe gbiyanju lati ju iṣan omi iru kan lọ nipasẹ ṣiṣe tabi wakọ si isalẹ ni opopona isalẹ afonifoji. Igbi igbi ti o ni ifọkanbalẹ n rin irin-ajo ni 30 si 80 km / h (20 si 50 mph) si isalẹ awọn ikanni odo, lakoko ti o ngun ni awọn mita 30 si 50 (100 si 165 ẹsẹ) ni inaro soke odi afonifoji ** gba kere ju iṣẹju 3 si 5 ni ẹsẹ ati yọ ọ kuro ni agbegbe inundation.
- ** Ṣe itọju eyikeyi siren mi, isubu ojiji tabi ẹrẹkẹ ninu omi odo, tabi kekere ẹru ọkọ oju-irin rumble bi irufin lẹsẹkẹsẹ ***: Ti o ba n gbe tabi ṣiṣẹ ni Agbegbe Igbala Ara-ẹni (
ZAS/ laarin awọn ibuso 10 tabi awọn iṣẹju 30 ni isalẹ ti idido tailings), o ni ** 2 si awọn iṣẹju 15 ** ṣaaju ipa. Fi ohun gbogbo silẹ, maṣe duro lati ko awọn baagi, tii ilẹkun, tabi kó ẹran-ọsin jọ, ki o si sare si ọna ipalọlọ ti o ti samisi tẹlẹ. - ** Fi ọkọ rẹ silẹ lẹsẹkẹsẹ ti ọkọ oju-ọna ba duro ni opopona afonifoji tabi afara ***: Awọn afara jẹ awọn ẹya akọkọ ti a rẹrun kuro ni ibi-igi wọn nipasẹ apata iwuwo giga-ati-sludge iwaju ti igbi iru. Lọ jade kuro ninu ọkọ ayọkẹlẹ ki o si yara taara si oke ti o wa nitosi embankment tabi oke.
- Mase tẹ sinu pẹtẹpẹtẹ tutu tabi gbigbe gbigbe lẹhin igbi ti o kọja ***: Tailings sludge huwa bi ** thixotropic ti kii-Newtonian ito ***: erunrun gbigbẹ tinrin kan dagba lori oke ni oorun nigba ti pẹtẹpẹtẹ 15 centimeters (inṣi 6) nisalẹ wa ni isalẹ, iwuwo igbale igbale ti o ga julọ ti pakute pakute ti o fẹsẹmulẹ.
- ** Yago fun awọ ara, oju, ati olubasọrọ atẹgun pẹlu sludge iwakusa (
cyanide, caustic alkali, arsenic, mercury, lead*: Awọn iru goolu le ni majele ninu ** sodium cyanide (which releases lethal hydrogen cyanide gas if mixed with acidic water), bauxite "ẹẹrẹ pupa" iru jẹ ipilẹ giga (pH 10 to 13, nfa awọn ijona kẹmika ti o lagbara bi simenti tutu), ati awọn iru irin sulfide ni arsenic ogidi, lead, cadmium, ati makiuri ninu. Fọ awọ ara tabi oju eyikeyi pẹlu omi ṣiṣan ti o mọ fun iṣẹju 15 si 20. - **Maṣe mu, sise, tabi wẹ pẹlu odo tabi omi kanga ni isalẹ ti iru ti o da silẹ ***: Omi sisun ** ko ni yọ awọn irin eru, arsenic, tabi awọn ohun elo kemikali kuro ***; ni pato, farabale concentrates nonvolatile eru awọn irin bi asiwaju, Makiuri, ati arsenic nigba ti vaporizing iyipada majele sinu rẹ idana air. Lo omi igo ti a fi edidi nikan tabi omi tanki ti ilu.
Kini idi ti awọn idamu iru ti a ṣe ni oke ti kuna laisi ikilọ paapaa lakoko oju-ọjọ oorun
Ni Oṣu Kini Oṣu Kini ọdun 2019 **Brumadinho (Córrego do Feijão) iron-ore tailings dam ajalu ** ni Minas Gerais, Brazil, eyiti o pa eniyan 270, idido naa ko ṣiṣẹ fun awọn ọdun ati pe ko si ojo ti n rọ nigbati gbogbo embankment ti rọ ni o kere ju iṣẹju-aaya 10, ti nsinmi ọfiisi ti mi ni isalẹ ti kafeteria ki o to kilomita 1. Ko dabi awọn idido omi ti a ṣe ti nja ti o lagbara tabi awọn ohun kohun amo ti o ni idapọ, ** awọn dams tailings oke ** sinmi lori ipilẹ ti alaimuṣinṣin, silt omi ti o ni omi (slimes). Laiyara nyara awọn ipele omi inu (phreatic surface) tabi ohun airi ti nrakò inu silt le ma nfa ** liquefaction aimi *** (idasilẹ lẹẹkọkan ti egungun ile laisi ìṣẹlẹ tabi iji), itusilẹ 10+ milionu mita onigun ti ẹrẹ omi ni ikuna ibẹjadi kan. Ti o ba n gbe tabi ṣiṣẹ ni isalẹ ti eyikeyi ohun elo iru, mọ ** ipa ọna oke gigun ** nipasẹ ọkan ki o le de ilẹ giga ninu okunkun laisi iduro fun itaniji ọrọ osise.
Igi ipinnu: irufin idido omi bibajẹ ati iwalaaye mudflow majele¶
flowchart TD
Alert["Tailings Dam Breach Siren, Itaniji Foonu Pajawiri, Rumble Ilẹ, tabi Igbega Mud Wave Riran"] --> TimeCheck{"Bawo ni O jina Isalẹ Lati Dam Ṣe O?"}
TimeCheck -->|"Ni Agbegbe Igbala Ara-ẹni (< 10 km / <Aago Irin-ajo Iṣẹju 15)"| FootClimb["MAA ṢE Wakọ Isalẹ afonifoji Road; Ṣiṣe LORI Ẹsẹ Taara Soke afonifoji Hillside ti o sunmọ (30 si 50 m / 100 si 165 ft inaro)"]
TimeCheck -->|"Siwaju ibosile (> 10 si 50 km / 15 si 90 Aago Asiwaju Awọn iṣẹju)"| EvacRoute["Tẹle Oju-ọna Sisilo ti o samisi Ni pataki Ni Ilẹ-ilẹ Ikun-omi Odò si Ojuami Apejọ Ilẹ-giga ti a yàn"]
FootClimb --> Trapped{"Ko ṣee ṣe lati De ọdọ Hillside Ṣaaju ki igbi Mud De?"}
Trapped -->|"Bẹẹni"| VerticalRoof["Gigun si Orule ti Ile Nja Imudara Giga julọ lori eti giga ti afonifoji tabi Gigun Awọn igi ti o lagbara lori Ite; Maṣe Duro ni Ile-Itan-Itan Biriki/Igi"]
Trapped -->|"Rara, Ti de Ilẹ giga"| StayHigh["Duro lori Ilẹ giga; Awọn Slumps Dam ti Atẹle ati Awọn igbi omi ifiomipamo Tẹle fun Awọn wakati"]
EvacRoute --> StayHigh
StayHigh --> PostWave{"Ẹnikẹni Splashed Pẹlu Sludge TABI idẹkùn ni Tailings Pẹtẹpẹtẹ?"}
PostWave -->|"Splashed Pẹlu Sludge (Paapa Pupa Pẹtẹpẹtẹ tabi Awọn Tailings Gold/Sulfide)"| Decon["Bo Aso ti o doti Lẹsẹkẹsẹ; Fẹlẹ Pa Pẹtẹpẹtẹ gbigbẹ; Fọ awọ ati awọn oju pẹlu omi mimọ fun iṣẹju 15 si 20"]
PostWave -->|"Eniyan Di ni Tailings Pẹtẹpẹtẹ"| NoWalk["MAA ṢE Rìn Jade Lori erunrun Pẹtẹpẹtẹ; Pe 911/112/999 fun Helicopter Hoist tabi Inflatable Mud-Rescue Sled/Plank Extrication"]
Imọ-ẹrọ ati rheology: Kini idi ti iṣan omi iru kan ti ku pupọ ju iṣan omi lọ¶
Lílóye àwọn ìyàtọ̀ ti ara àti kẹ́míkà tí ó wà láàárín ìkún omi odò kan àti ìrúkèrúdò ìdadòdò ìkọ̀kọ̀ kan ṣàlàyé ìdí tí àwọn ọgbọ́n ìwà ìgbẹ́mìíró ìkún-omi mora (gẹ́gẹ́ bí ibi ààbò ní ilẹ̀ kejì ti ilé-igi-igi tàbí rírìn gba ìṣàn omi-orúnkún) kùnà nígbà ìkúnwọ́ egbin ìwakùsà.
1. Iwọn iwuwo hyperconcentrated ati ipa ipa (2x water density)¶
- Omi iṣan omi mimọ ni iwuwo ito ti ** 1,000 kilo fun mita onigun (
62.4 lb/ft3)**. - ** Liquefied iwakusa tailings slurry *** oriširiši 50% to 75% finely ilẹ awọn patikulu apata erupẹ nipa àdánù ti daduro ni ilana omi, fifun ni a olopobobo iwuwo ti ** 1,600 to 2,200 kilo fun onigun mita (
100 to 137 lb/ft3***, fere iwuwo ti nja olomi. - Nitori titẹ agbara ipa hydrodynamic (
P = 0.5 * rho * v2) awọn iwọn taara pẹlu iwuwo omi mejeeji (rho) ati square ti iyara (v2, iṣan omi iru ti n lọ ni ** 50 km / h (14 m/s)** n ṣiṣẹ ** 5 si awọn akoko 10 diẹ sii ipa ipadanu ti ita ju iṣan omi ti o yara lọ. Pẹlupẹlu, slurry giga-giga ni ailagbara leefofo awọn apata pupọ-pupọ, awọn bulldozers, awọn apoti gbigbe, ati awọn afara irin ti o ya ni iwaju igbi (igbi)the boulder snout), Nṣiṣẹ bi àgbo lilu ti o nrẹ awọn ọwọn kọnja ti a fi agbara mu mọ kuro ni awọn ipilẹ wọn.
2. Upstream vs. centerline vs. ibosile tailings idido awọn aṣa¶
Kii ṣe gbogbo awọn ohun elo ibi ipamọ tailings (TSFs) gbe ewu iparun kanna. Awọn iṣedede ailewu iwakusa agbaye (bii ** Standard Industry Industry on Management Tailings), GISTM**) tito lẹšẹšẹ embankments nipa bi awọn dike ti wa ni dide lori akoko:
| Dam Construction Ọna | Apẹrẹ igbekale & Ipilẹ | Liquefaction & Fọ Profaili Ewu | Awọn apẹẹrẹ Itan-akọọlẹ & Ipo Ilana |
|---|---|---|---|
| ** Ikole oke ** (Ewu ti o ga julọ) | Ipele Dike earthen tuntun kọọkan ni a kọ ** sinu (oke oke) *** taara lori oke rirọ, apẹtẹ iru tutu ti ko ni iṣọkan ti a fi silẹ ni awọn ọdun iṣaaju. | ** Giga Pupọ ***: Ti tabili omi inu ba dide tabi iwariri-ilẹ / ojo nla deba, ipilẹ ẹrẹ ti o kun labẹ odi ita yoo mu lẹsẹkẹsẹ. Awọn akọọlẹ fun ** ju 75% ti idido tailings ajalu ṣubu ni agbaye ***. | Brumadinho (2019, Brazil), Samarco/Mariana (2015, Brazil), Stava (1985, Italy), Merriespruit (1994, South Africa). ** Ti fi ofin de fun ikole tuntun *** ni Ilu Brazil, Chile, Perú, ati Ecuador. |
| Ikọle aarin (Ewu Dẹede) | Aṣeyọri igbega ti wa ni tolera ni inaro pẹlú awọn aringbungbun ipo ti awọn ibẹrẹ Dike ibẹrẹ, pẹlu idaji awọn support lori compacted rockfill ati idaji lori fese eti okun iyanrin. | **Iwọntunwọnsi ***: Pupọ diẹ sii ni iduroṣinṣin ju awọn idido ti oke labẹ gbigbọn jigijigi, ti a pese awọn ṣiṣan simini ti inu jẹ ki adagun omi jinna si crest. | Ti a lo lọpọlọpọ ni awọn agbegbe iwakusa iwọntunwọnsi-seismicity; nbeere lemọlemọfún piezometer omi-titẹ ibojuwo. |
| ** Ikọle Ilẹ-isalẹ *** (Ewu Slurry ti o kere julọ) | Igbega igbekalẹ tuntun kọọkan ni a kọ ** ita (isalẹ isalẹ) *** lori bedrock abinibi ti o lagbara tabi apata igbekalẹ igbekalẹ, ni deede bii idido ibi ipamọ omi aṣa. | ** Kekere ***: Koju ilomi-ilẹ mì daradara; awọn ikuna maa nwaye nikan ti awọn omi ikun omi ti o ga julọ ba gun ori ọrun tabi ti bajẹ ibusun ipilẹ (as in Mount Polley, Canada, 2014). |
Iwọnwọn ti a beere ni awọn agbegbe ile jigijigi giga bii Chile ati iwọ-oorun Ariwa America. |
| ** Akopọ-gbigbe (Filter) Awọn iru-iru** (Idakeji Igbalode to ni aabo julọ) | Igbale tabi awọn asẹ titẹ fun pọ 80% si 85% ti omi kuro ninu awọn iru ṣaaju sisọnu; awọn ọririn oyinbo ti wa ni ikoledanu ati compacted sinu idurosinsin, unsaturated landforms lai kan omi ikudu. | ** Irẹlẹ pupọ ***: Nitori pe ko si idawọle ti omi slurry tabi adagun omi ọfẹ lẹhin idido kan, awọn iṣan omi liquefaction giga ti ajalu ko le ṣẹlẹ. | Npọ sii ni aṣẹ fun awọn afonifoji ti o ga julọ loke awọn agbegbe ti o kun. |
Kemikali ati awọn ewu oloro nipa iru mi¶
Ko dabi lahar onina onina tabi erupẹ oke ti o jẹ ti ile ti ko dara ati apata, iwakusa ati awọn idalẹnu ile-iṣẹ ni awọn aṣoju iṣelọpọ kemikali ti o ni idojukọ, awọn ipele pH ti o ga, ati awọn irin ti o wuwo bioavailable ti o sọ agbegbe inundation di awọn ohun elo ti o lewu (HAZMAT) ibi ajalu.
| Ikolu / Ore Iru | Awọn eroja Majele akọkọ ni Sludge | Ewu Ilera Eda Eniyan (Awọn wakati 24 akọkọ) | Ayika Gigun & Eruku Ewu |
|---|---|---|---|
| ** Bauxite / Alumina Isọdọtun (“Pẹpẹ Pupa” Awọn iru)** (fun apẹẹrẹ, Ajka, Hungary 2010) | Ogidi ** soda hydroxide (NaOH / caustic lye)** pẹlu ** pH 11.5 si 13.5**, iron oxides (awọ biriki-pupa didan), arsenic, chromium, ati vanadium. |
** Awọn ijona kemikali ipilẹ to lagbara (liquefactive skin necrosis) *** aami si simenti tutu tabi imugbẹ regede Burns; ** ifọju corneal ti o yẹ *** ti o ba tan ni awọn oju. |
Gbẹ sinu eruku ipilẹ pupa caustic ti o fa anm kemika ti o lagbara nigbati afẹfẹ fẹ. |
| Gold & Fadaka Ore Tailings (Cyanide Heap/Tank Leach) (fun apẹẹrẹ, Baia Mare, Romania 2000) | ** sodium cyanide (NaCN***, awọn ions cyanide ọfẹ (CN-), awọn eka ferrocyanide, pẹlu makiuri, arsenic, ati asiwaju ti o ni ominira lati apata ogun. |
Majele cyanide eto *** ti o ba jẹ tabi ti o gba kọja awọ ara ti a ti pa; ti o ba jẹ slurry alkaline (pH > 10.5) parapọ pẹlu omi odo ekikan (pH < 8), o pa awọn gaasi apaniyan ** hydrogen cyanide (HCN) gaasi. |
Eja nla ati omi-omi pa fun awọn ọgọọgọrun awọn ibuso isalẹ; arsenic ti o tẹsiwaju ati idoti ile Makiuri. |
** Ejò, asiwaju, Zinc, & Iron Sulfide Tailings (Acid Mine Drainage)** |
Ti fọ ** pyrite (iron sulfide*** oxidized sinu ** sulfuric acid (pH 1.5 to 3.5*** ti o ni tituka ** arsenic, asiwaju, cadmium, makiuri, bàbà, ati thallium ***. |
Awọ ekikan ati híhún oju; majele ikun ti o wuwo-irin nla ti a ba gbe omi pẹtẹpẹtẹ mì lakoko isọdọmọ. | Ni kete ti o ti gbẹ lori awọn aaye iṣan omi, afẹfẹ afẹfẹ ** arsenic ati eruku silica asiwaju *** nfa neurotoxicity onibaje, ibajẹ kidinrin, ati akàn ayafi ti o ba ti bo tabi yọ kuro. |
** Ajile Phosphate Gypsum Awọn akopọ (Phosphogypsum)** |
** phosphoric ati sulfuric ilana acid (pH 1.5 to 2.5*, fluoride, amonia, ati ipanilara ti o nwaye nipa ti ara ** radium-226 (226Ra) ati uranium. |
Acid n sun, majele fluoride, ati ibajẹ nla ti awọn estuaries eti okun ati awọn aquifers omi mimu. | Kontaminesonu alpha/gamma radionuclide ti o lọ silẹ ati awọn agbegbe iku ti ounjẹ/acid ti o lagbara. |
** Awọn iṣẹku ijona eedu (Coal Fly Ash / Bottom Ash Ponds*** (fun apẹẹrẹ, Kingston, Tennessee 2008) |
Awọn aaye gilasi aluminosilicate maikrosikopiki ti o ni ilọsiwaju pẹlu **arsenic, chromium hexavalent, selenium, lead, mercury, ati boron ***. | Asphyxiation darí ati isinku nipasẹ igbi eeru grẹy; oju ati ibinu ọna atẹgun. | Eeru fly ti o gbẹ jẹ majele PM2.5 ati PM10 awọn plumes ti afẹfẹ ti o ni arsenic leachable ati chromium. |
Awọn ami ikilọ ṣaaju-ruṣu lori idido tailings kan¶
Ti o ba ṣiṣẹ ni aaye iwakusa kan, ọgbin edu, tabi gbe lẹsẹkẹsẹ nitosi ibi isunmọ iru, jabo eyikeyi ninu awọn asia pupa igbekalẹ wọnyi si awọn alaṣẹ pajawiri ki o jade kuro ni awọn agbegbe isalẹ lẹsẹkẹsẹ:
-
- Omi tutu tabi kurukuru ti n riran lati oju ita tabi ika ẹsẹ ti idido naa *: Omi ti o mọ kuro lati awọn ṣiṣan ika ẹsẹ ti a ṣe jẹ deede; ** pẹtẹpẹtẹ, omi ti o ni awọ silt ti nyọ jade lati inu ite idido tabi ilẹ isale tumo si ogbara inu (
piping) ti wa ni ti nṣiṣe lọwọ fifọ awọn mojuto ti awọn idido kuro lati inu jade.
- Omi tutu tabi kurukuru ti n riran lati oju ita tabi ika ẹsẹ ti idido naa *: Omi ti o mọ kuro lati awọn ṣiṣan ika ẹsẹ ti a ṣe jẹ deede; ** pẹtẹpẹtẹ, omi ti o ni awọ silt ti nyọ jade lati inu ite idido tabi ilẹ isale tumo si ogbara inu (
- ** Awọn abulẹ tutu titun, slumping, bulging, tabi awọn dojuijako gigun lẹgbẹẹ idido idido tabi awọn ibujoko ita ***: Ẹgbẹ dudu tutu ti o han ni agbedemeji si oke oke ita ti o gbẹ tọkasi tabili omi inu (
phreatic surface) ti dide ni ewu ti o ga ati pe o kun ikarahun igbekalẹ. - ** Awọn adagun omi tabi awọn irẹwẹsi rirọ ti o n dagba lori eti okun iru tabi dada omi ikudu ***: Tọkasi ohun elo abẹlẹ ti n ṣan sinu paipu ti o bajẹ ti o fọ tabi iho ipile nisalẹ imuduro.
- ** Omi ikudu omi isunmọ si ibi-idaduro ita ita ***: Ninu awọn idido oke ati aarin, adagun omi ọfẹ gbọdọ wa ni ipamọ jina si ogiri ita ita, ti o yapa nipasẹ “eti okun” jakejado ti iyanrin ti o gbẹ. Ti ojo nla ba fa omi ṣiṣi silẹ ni taara si ibi-igi idido naa, ilọju ati liquefaction le tẹle laarin awọn wakati.
Igbesẹ-igbesẹ iwalaaye nigba ati lẹhin irufin kan¶
Ipele 1: Ilọkuro lojukanna (Ofin 90-Degree Hillside)¶
- ** Gbe ni igun iwọn 90 kuro ni odo tabi apa afonifoji ***:
- Ni agbegbe Agbegbe Igbala-ara-ẹni (
ZAS*, eyiti awọn olutọsọna iwakusa ṣe asọye bi agbegbe laarin awọn ibuso 10 (kilomita 6.2) ni isalẹ tabi o kere ju iṣẹju 30 akoko ikun omi ti o de **, awọn ọkọ akero ilọkuro osise ko le de ọdọ rẹ ni akoko. - Lẹsẹkẹsẹ ẹkún siren naa, itaniji alagbeka-igbohunsafẹfẹ foonu kan nfa, tabi ti o gbọ gbigbo jin, ariwo ilẹ ti igbi, ** sare taara si oke afonifoji ni ẹsẹ.
- Maṣe kọja awọn afara lati ẹgbẹ kan ti odo si ekeji lati de ọna ti o fẹ; dipo, gun oke lori ** nibikibi ti odo ti o ba wa ni Lọwọlọwọ duro lori ***.
- ** Bawo ni giga lati gun ***:
- Ni awọn gorge oke dín lẹsẹkẹsẹ ni isalẹ idido giga kan (gẹgẹbi idamu Stava 1985 ṣubu ni Ilu Italia, nibiti ṣiṣan omi ti de awọn iyara ti 90 km / h / 56 mph), igbi ẹrẹ le gba soke ** 15 si awọn mita 35 (ẹsẹ 50 si 115) ** soke awọn odi Canyon, paapaa ni ile ifowopamọ odi ti mundfu ti o ga julọ nibiti o ti ṣan omi nla ni banki ita gbangba ti odo gands. ite (
superelevation). Ṣe ifọkansi lati gun o kere ju ** 30 si awọn mita 50 (ẹsẹ 100 si 165) ** loke ilẹ afonifoji.
Awọn ita-odò-tẹ superelevation ewu ni dín afonifoji
Nigbati awọn iru ti o ni iyara ti o ga julọ nṣan tabi lahar folkano ni awọn ere-ije ni ayika ọna didasilẹ ni afonifoji odo kan ni 50 si 80 km / h (31 si 50 mph), inertia centrifugal fi agbara mu ẹrẹ ti o wuwo lati banki steeply oke odi odi ita gbangba *** ti tẹ odo, ipa omiipa ti a mọ sidelta-h = v2 * B / (g * R)). Ninu awọn ajalu idido tailings ti o ti kọja, awọn ile ati awọn aṣikiri ti o wa ni awọn mita 25 (ẹsẹ 80) loke odo odo ni ita ti ipada afonifoji kan ni a gba kuro lakoko ti awọn ẹya mita 8 nikan (ẹsẹ 26) ti o ga ni inu ti tẹ ni a da. Nigbati o ba n gun oke kan, nigbagbogbo gun oke ti o ba wa ni igun ita ti tẹ odo kan, ki o yago fun awọn gullies ẹgbẹ-apakan ti o sopọ si ikanni akọkọ.
Ipele 2: Kini idi ti o ko gbọdọ tẹ lori pẹtẹpẹtẹ iru awọn iru lẹhin ti igbi naa duro¶
Lẹhin ti abẹlẹ akọkọ ti kọja, ilẹ afonifoji ti wa ni bo ni pẹlẹbẹ, okun ẹlẹtan ti grẹy, brown, tabi pẹtẹpẹtẹ pupa ti o wa lati awọn mita 1 si 15 (ẹsẹ 3 si 50) jin.
- ** Pakute thixotropic ***: awọn slimes ti o dara julọ (
silt and clay-sized rock flour) jẹ thixotropic: nigba ti idamu tabi Witoelar lori, nwọn liquefy sinu kan ipon, viscous lẹ pọ pẹlu lagbara pore afamora. - Laarin awọn wakati ti imọlẹ oorun, oke 2 si 5 centimeters (1 si 2 inches) gbẹ sinu erunrun sisan ti o dabi ohun ti o lagbara to lati rin kọja, lakoko ti awọn mita 3 labẹ wa ẹrẹ olomi.
- **Ti ẹnikan ba so lori orule tabi ọkọ ni arin ọgba-pẹtẹpẹtẹ **: Maṣe gbiyanju lati rin jade kọja ẹrẹ ni ẹsẹ lati gba wọn la; awọn olugbala laisi ohun elo amọja rì si àyà wọn ki o di awọn olufaragba idẹkùn funrara wọn. Duro fun awọn baalu igbala ina (
hoist extraction) tabi awọn ẹgbẹ igbala amọ ti a ti ni ikẹkọ nipa lilo awọn sleds igbala ti inflated, awọn pákó pẹtẹpẹtẹ onigi nla, ati awọn agbọn afẹfẹ fisinuirindigbindigbin (eyiti o fi afẹfẹ si awọn ẹsẹ ti olufaragba lati fọ igbale igbale ṣaaju gbigbe wọn jade). - **Ti o ba jẹ tikalararẹ ni eti ita ita ti o lọra ti idogo ẹrẹ ati pe ko le de ilẹ gbigbẹ ***: Dubulẹ pẹlẹpẹlẹ si ẹhin tabi ikun ni ** ipeja starfish / ipo odo ** pẹlu awọn apa ati ẹsẹ rẹ tan kaakiri lati pin iwuwo ara rẹ kọja agbegbe ti o tobi julọ ti o ṣeeṣe (
reducing ground bearing pressure below the mud's yield stress), lẹhinna rọra rọra-ra tabi yi lọ kọja awọn dada si ilẹ ti o lagbara tabi awọn idoti igi lilefoofo dipo ki o gbiyanju lati duro ṣinṣin lori awọn ẹsẹ rẹ.
Ipele 3: Imukuro kemikali lẹsẹkẹsẹ fun awọn iyokù¶
Ti ẹnikan ba ti mu ni eti ṣiṣan iru tabi fi omi ṣan pẹlu sludge iwakusa:
- **Yọ gbogbo aṣọ ti a fi ẹrẹ silẹ ati awọn bata orunkun lẹsẹkẹsẹ ***: Maṣe fa awọn seeti ti a fi ẹrẹ si oju; ge wọn pẹlu irẹrun ti o ba jẹ dandan ki o fi wọn sinu awọn baagi ṣiṣu.
- ** Fọ ẹrẹ ti o nipọn pẹlu asọ ti o gbẹ tabi ọwọ ibọwọ, lẹhinna fọ daradara pẹlu omi mimọ fun iṣẹju 15 si 20 ***:
- ** Ti idasonu naa ba pẹlu Bauxite "Red Mud" (
caustic sodium hydroxide, pH 11 to 13***: Bii simenti tutu, alkali Burns nigbagbogbo ma ṣe ta ni iṣẹju 15 akọkọ lakoko ti pH giga n dakẹ tu awọn ọlọjẹ ara ati awọn corneas. Fọ awọ ara ati oju nigbagbogbo pẹlu omi ṣiṣiṣẹ tabi iyọ fun o kere ju ** 20 si 30 iṣẹju ** ki o wa sisun ile-iwosan lẹsẹkẹsẹ ati itọju ophthalmology. Wo itọsọna wa lori simenti ati alkali kemikali Burns. - ** Ti itusilẹ naa ba jẹ Gold/Silver Cyanide Tailings *: Atẹle fun orififo, dizziness, rudurudu, mimi iyara, awọ ṣẹẹri-pupa, tabi acidosis ti iṣelọpọ; awọn apa pajawiri iṣura iṣan iṣan ** hydroxocobalamin (
Cyanokit) àwọn oògùn apakòkòrò. Wo itọsọna wa lori ifasimu cyanide ati iranlọwọ akọkọ ti oloro. - ** Dena ifasimu eruku majele lẹhin iṣan omi lẹhin iṣan omi **: Ni kete ti õrùn ba gbẹ awọn opopona ti a bo pẹtẹpẹtẹ ati awọn ile, gbogbo ọkọ ti nkọja n bẹrẹ awọn awọsanma afọju ti iyẹfun apata siliki ti o dara pẹlu ** arsenic, lead, cadmium, tabi soda caustic **. Wọ aṣọ wiwọ kan N95, KN95, FFP2, tabi P100 patikulu ategun nigbakugba ti ita ni agbegbe ikolu.
Imurasilẹ agbegbe fun awọn olugbe ti ngbe ni afonifoji iwakusa (PAEBM / Eto Iṣe Pajawiri)
Ti ile rẹ, ile-iwe, tabi ibi iṣẹ ba joko si isalẹ ti idido tailings ti nṣiṣe lọwọ tabi ti ko dasilẹ tabi adagun eeru eeru, beere ẹda ti ohun elo ** Eto Iṣe Pajawiri (Pajawiri).EAP tabi PAEBM) maapu inundation *** lati ọfiisi iṣakoso pajawiri agbegbe rẹ. Rin ọna arinkiri ti o kuru ju lati yara rẹ ati ibi iṣẹ si laini aala inundation buluu lori oke, akoko melo ni iṣẹju ti o gba ni rin irin-ajo, ki o tọju bata bata ti o ni itọpa ti o lagbara ati fitila ti o ga julọ lẹgbẹẹ ibusun rẹ ki o le gun oke naa lẹsẹkẹsẹ ti siren ba dun ni 3:00 AM.
Awọn nọmba pajawiri agbegbe ati awọn ilana ile-ibẹwẹ¶
| Ekun / Orilẹ-ede | Nọmba pajawiri | Oṣiṣẹ Dam Aabo & Awọn ile-iṣẹ pajawiri iwakusa |
|---|---|---|
| Ilu Amẹrika ati Kanada *** | 911 (Pajawiri) / ** 800-424-8802** (Ile-iṣẹ Idahun Orilẹ-ede AMẸRIKA fun Awọn Idasonu Majele) | ** Iṣẹ Oju-ọjọ ti Orilẹ-ede NOAA (NWS)** gbejade lẹsẹkẹsẹ ** Awọn ikilọ Ikuna Idibo (DBW** ati ** Awọn pajawiri Ikun omi Filash ** nipasẹ Awọn itaniji pajawiri Alailowaya (WEA); ** MSHA (Aabo Mine ati Isakoso Ilera)**, FEMA, ati EPA ipoidojuko esi irufin irufin ati ibojuwo HAZMAT air/omi. |
| Brazil ati South America *** | 193 (Bombeiros / Igbala ina) / 199 (Defesa Civil) / 911 tabi 105 (Chile/Peru) | ** Agência Nacional de Mineração (ANM, Brazil)** ati Defesa Civil fi agbara mu adaṣe adaṣe dandan ZAS (Zona de Autossalvamento* Awọn nẹtiwọọki siren, awọn titaniji alagbeka-foonuiyara, ati ti samisi ni gbangba awọn itọpa ipalọlọ oke ni gbogbo awọn agbegbe iwakusa. |
| European Union & UK | 112 (EU) / 999 (UK) | Ti ṣe ilana labẹ ilana EU Extractive Waste šẹ (2006/21/EC* ati ** Ilana Seveso III **; Awọn ile-iṣẹ Idaabobo Ilu ṣe ifilọlẹ siren lẹsẹkẹsẹ ati awọn igbesafefe sẹẹli EU-Itaniji fun awọn ohun elo iru A. |
| ** Australia & Ilu Niu silandii *** | 000** (Australia) / 111 (NZ) | ANCOLD (Igbimọ Orilẹ-ede Ọstrelia lori Awọn Dams Tobi) ati Awọn iṣẹ pajawiri ti Ipinle (** SES**) oro ** Ikilọ pajawiri: Ikuna Dam ** awọn igbesafefe sẹẹli ati ṣakoso sisilo isalẹ. |
| ** Asia-Pacific, China, & South Africa *** | 119/110 (China) / 112 (India/Indonesia) / 10177 (EMS South Africa) | Awọn ile-iṣẹ ijọba ti Orilẹ-ede ti Iṣakoso Pajawiri ati Awọn ipinfunni Aabo Mine nṣe abojuto awọn ohun elo tailings ti o ga julọ (pẹlu afonifoji oke “awọn idido ori” ni Ilu China). |
Awọn ibeere ti a beere nigbagbogbo¶
Bawo ni idido tailings yatọ si idido omi deede?¶
Idido omi deede jẹ idena titilai ti a ṣe ti kọnkiti ti a fikun, masonry, tabi amọ ti a fi papọ ati apata ti a ṣe lati di omi odo ti o mọ. Ido omi iru jẹ idalẹnu ile-iṣẹ ti a ṣe ni afikun ni awọn ọdun mẹwa lati fipamọ awọn miliọnu awọn toonu ti iyẹfun apata ti o fin daradara, awọn ohun elo iṣelọpọ kemikali, ati erupẹ-irin-ti doti slurry ti o ku kuro ninu irin iwakusa. Ọpọlọpọ awọn dams tailings agbalagba ni a kọ ni lilo “ọna ti oke,” nibiti ogiri tuntun kọọkan ti wa ni tolera taara lori oke ti tutu, pẹtẹpẹtẹ ti ko ni idapọ funrararẹ, ti o jẹ ki wọn ni ifaragba si liquefaction ojiji ati iṣubu lapapọ.
Kilode ti o ko le bori idido omi iru kan nipa wiwakọ si ọna afonifoji?¶
Nigbati idido tailings kan ba jẹ ti o si ṣẹ, igbi ti o salọ ti ẹrẹ iwuwo giga nigbagbogbo n gbamu ni ita ni 30 si 80 kilomita fun wakati kan (20 si 50 maili fun wakati kan) ni isalẹ ikanni odo, ti n gbe awọn apata ati awọn igi fatu ti o ba awọn opopona afonifoji jẹ ati rirun awọn afara laarin iṣẹju diẹ. Wiwakọ si isalẹ afonifoji pakà ntọju ọ taara si inu ọna ti iṣan omi nibiti ọkan dina ikorita tabi afara ti a fọ jade ti de ọ ni apaniyan. Dipo, ṣiṣe ni ẹsẹ ni igun iwọn 90 taara si oke afonifoji ti o sunmọ awọn anfani 30 si 50 mita (100 si 165 ẹsẹ) ti igbega inaro ni iṣẹju 3 si 5 nikan, ti o gbe ọ lailewu loke igbi apẹtẹ naa.
Kilode ti o fi lewu lati rin lori ẹrẹkẹ àní awọn ọjọ paapaa lẹhin ti ikun omi ti dẹkun gbigbe?¶
Iru iwakusa ni ohun airi, awọn patikulu nkan ti o wa ni erupe ile ti o ni iwọn silt-ati-amọ ("slimes") ti o kun fun omi. Ohun elo yii jẹ thixotropic: lakoko ti awọn centimeters oke ti gbẹ ni oorun sinu erunrun sisan ti o dabi idoti ti o lagbara, ẹrẹ labẹ omi duro fun awọn ọsẹ tabi awọn oṣu. Ni akoko ti eniyan ba nlọ nipasẹ erunrun tinrin naa, awọn gbigbọn naa tun nmu erupẹ ti o wa ni ayika ẹsẹ wọn, ati iwuwo giga ati titiipa igbale igbale ni ayika awọn bata orunkun wọn ati ẹgbẹ-ikun bi simenti tutu, ti o jẹ ki igbala ara ẹni ko ṣee ṣe laisi awọn igbimọ amọ-igbala pataki tabi awọn ọkọ ofurufu.
Kini awọn kemikali majele ti wa ninu sludge tailings iwakusa?¶
Ewu kemikali gangan da lori nkan ti o wa ni erupe ile ti n wa. Awọn iru wura ati fadaka nigbagbogbo ni iṣuu soda cyanide majele pẹlu arsenic ati makiuri. Bauxite (aluminiomu) tailings, mọ bi "pupa pẹtẹpẹtẹ," ni ogidi caustic sodium hydroxide ninu (`lye`) pẹlu pH ti 11 si 13 ti o fa awọn ijona kemikali to lagbara si awọ ara ati oju lori olubasọrọ. Ejò, irin, asiwaju, ati awọn iru sulfide zinc nigbagbogbo n ṣe agbejade sludge ekikan (`acid mine drainage`) ti a kojọpọ pẹlu arsenic tituka, asiwaju, cadmium, mercury, ati thallium, lakoko ti awọn adagun omi eeru eeru ni arsenic ogidi, chromium, ati selenium ninu.
Ṣe MO le jẹ ki odo tabi kanga omi ni aabo lati mu lẹhin iru iru kan nipa sise bi?¶
Rara, iwọ ko gbọdọ mu tabi ṣe ounjẹ pẹlu omi odo tabi omi aijinile kanga ti o ti doti nipasẹ iru awọn iru iwakusa, ati sise omi yoo jẹ ki o lewu diẹ sii. Sise npa awọn kokoro arun ati awọn ọlọjẹ, ṣugbọn ko ṣe nkankan lati yọ awọn irin wuwo bii arsenic, lead, mercury, cadmium, tabi chromium hexavalent; dipo, bi omi ti n ṣan kuro bi iyẹfun, ifọkansi ti awọn irin eru majele ninu ikoko naa n pọ si, lakoko ti eyikeyi awọn reagents kemikali ti o yipada yoo fa sinu afẹfẹ ti o nmi. Lo omi igo ti a fi edidi nikan tabi awọn ọkọ oju omi pajawiri osise titi awọn alaṣẹ yoo fi jẹri ipese omi.
Kini “Agbegbe Igbala Ara-ẹni” (ZAS) tumọ si ti MO ba n gbe nitosi ohun alumọni kan?¶
Ninu awọn ilana aabo idido tailings ilu okeere (gẹgẹbi awọn ti a fi ipa mu ni Ilu Brazil ati labẹ Ipele Ile-iṣẹ Kariaye lori Isakoso Awọn iru), Agbegbe Igbala Ara-ẹni (`Zona de Autossalvamento` tabi `ZAS`) jẹ asọye bi agbegbe afonifoji laarin awọn kilomita 10 (6.2 miles) ni isalẹ ti idido naa, tabi eyikeyi agbegbe nibiti igbi ẹrẹ yoo de ni o kere ju ọgbọn iṣẹju. Nitoripe awọn oludahun pajawiri ita ko le de agbegbe agbegbe yii ni ti ara ṣaaju ki igbi na de, awọn olugbe ati awọn oṣiṣẹ inu ZAS gbarale awọn sirens adaṣe, awọn itaniji alagbeka-igbohunsafẹfẹ lẹsẹkẹsẹ, ati awọn ipa-ọna ẹlẹsẹ ti a ti samisi tẹlẹ ti o yori taara awọn odi afonifoji si awọn aaye apejọ ilẹ-giga.
Jẹmọ awọn itọsọna¶
- Awọn iṣan omi ti n jade ni adagun Glacial (GLOFs) ati imukuro ikuna idido
- Ilẹ-ilẹ, ẹrẹkẹ, ati iwalaaye idoti-sisan
- Simenti, nja tutu, gbigbo kemikali alkali, ati ifihan oju orombo wewe
- Cyanide, hydrogen sulfide, ati ifasimu gaasi ile-iṣẹ iranlowo akọkọ
- Kemikali idasonu, HAZMAT plumes, ati decontamination
Awọn orisun ati osise itoni¶
- ** Eto Eto Ayika ti Orilẹ-ede Agbaye (UNEP), Igbimọ Kariaye lori Iwakusa ati Awọn irin (ICMM), & Awọn Ilana fun Idoko-owo Lodidi (PRI):** * Standard Industry Global on Tailings Management (GISTM) - Ibeere 13: Imurasilẹ Pajawiri ati Awọn Eto Idahun *.
- ** International Commission on Large Dams (ICOLD):** * Iwe itẹjade 121 & Iwe Itẹjade 194: Ewu Tailings Dams ti Awọn iṣẹlẹ Ewu, Awọn Ẹkọ Ti A Kọ lati Awọn iriri Wulo, ati Iworan Imudaniloju Dam Breach *.
- ** Ile-iṣẹ Itọju Pajawiri Federal (FEMA) & US Army Corps of Engineers (USACE, United States): ** * Awọn Itọsọna Federal fun Abo Dam: Eto Iṣe Pajawiri fun Dam ati Awọn Ikuna Imudanu Tailings *.
- ** Ajo Agbaye ti Ilera (WHO): *** Awọn idasilẹ Kemikali ti o fa nipasẹ Awọn iṣẹlẹ Ewu Adayeba ati Awọn ajalu Imọ-ẹrọ (NATECH): Awọn ikuna Dam ti Tailings, Awọn irin Heavy, ati Idahun Ilera Awujọ Cyanide*.
- ** Agência Nacional de Mineração (ANM) & Defesa Civil Nacional (Brazil):** * Protocolos de Segurança de Barragens de Mineração, Zonas de Autossalvamento (ZAS), e Sistemas de Alerta Sonoro *.